Phạn tạng (Sanskrit Canon)pspduttu.htmNguyên tác: Sanskrit
Kinh Bát-nhã Hai mươi lăm ngàn bài tụng, Bản Dutt (Pañcaviṃśatisāhasrikā Prajñāpāramitā)
Kinh thuộc hệ Bát-nhã Ba-la-mật-đa (Prajñāpāramitā), một trong những bộ kinh quan trọng nhất của Phật giáo Đại thừa, giảng về tánh Không (śūnyatā) và trí tuệ siêu việt. Dữ liệu văn bản lấy từ kho GRETIL (Göttingen Register of Electronic Texts in Indian Languages).
Văn bản gốc(Sanskrit)
Trang 13 / 15 (50.000 ký tự/trang)
ā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte manaḥ kalpitaṃ viṭhapitaṃ sandarśitam ayathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte rūpaṃ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte rūpaṃ kalpitaṃ viṭhapitaṃ sandarśitam ayathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ śabdo gandho rasaḥ spraṣṭavyam sacet subhūte dharmaḥ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte dharmaḥ kalpito viṭhapitaḥ sandarśito 'yathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte cakṣurvijñānaṃ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte cakṣurvijñānaṃ kalpitaṃ viṭhapitaṃ sandarśitam ayathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ śrotravijñānaṃ ghrāṇavijñānaṃ jihvāvijñānaṃ kāyavijñānaṃ sacet subhūte manovijñānaṃ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte manovijñānaṃ kalpitaṃ viṭhapitaṃ sandarśitam ayathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte cakṣḥsaṃsparśaḥ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte cakṣuḥsaṃsparśaḥ kalpito viṭhapitaḥ sandarśito 'yathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ śrotrasaṃsparśaḥ ghrāṇasaṃsparśaḥ jihvāsaṃsparśaḥ kāyasaṃsparśaḥ sacet subhūte manaḥsaṃsparśaḥ tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte manaḥsaṃsparśaḥ kalpito viṭhapitaḥ sandarśito 'yathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte cakṣuḥsaṃsparśajā vedanā tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte cakṣuḥsaṃsparśajā vedanā kalpitā viṭhapitā sandarśitā 'yathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ śrotrasaṃsparśajā vedanā ghrāṇasaṃsparśajā vedanā jihvāsaṃsparśajā vedanā kāyasaṃsparśajā vedanā sacet subhūte manaḥsaṃsparśajā vedanā tathatā avitathatā ananyatathatā aviparītaṃ bhūtaṃ tattvaṃ yathāvan nityo dhruvaḥ śāśvato 'vipariṇāmadharmī bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya nirayāsyat yasmāt tarhi subhūte manaḥsaṃsparśajā vedanā kalpitā viṭhapitā sandarśitā 'yathāvat sarvam anityam adhruvam aśāśvataṃ vipariṇāmadharmi abhāvas tasmād idaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte dharmadhātur bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte dharmadhātur abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ tathatā bhūtakoṭiḥ sacet subhūte acintyadhātur bhāvo bhaviṣyan nābhāvo (PSP1: 233) naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte acintyadhātur abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte dānapāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte dānapāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte śīlapāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte śīlapāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte kṣāntipāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte kṣāntipāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte vīryapāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte vīryapāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte dhyānapāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte dhyānapāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte prajñāpāramitā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte prajñāpāramitā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte adhyātmaśūnyatā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte adhyātmaśūnyatā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte bahirdhāśūnyatā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte bahirdhāśūnyatā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte adhyātmabahirdhāśūnyatā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte adhyātmabahirdhāśūnyatā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati yābat sacet subhūte abhāvasvabhāvaśūnyatā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte abhāvasvabhāvaśūnyatā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte smṛtyupasthānāni bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte smṛtyupasthānāni abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ catvāri samyakaprahāṇāni catvāra ṛddhipādāḥ pañcendriyāṇi pañcabalāni sapta bodhyaṅgāni sacet subhūte āryāṣṭāṅgamārgo bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte āryāṣṭāṅgamārgo 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte apramāṇadhyānārūpyasamāpattyo bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte apramāṇadhyānārūpyasamāpattyo 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ daśabalāni catvāri vaiśāradyāni catasraḥ pratisaṃvidaḥ sacet subhūte aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā bhāvaḥ bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati iti agrahatāniryāṇam sacet subhūte gotrabhūdharmā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte gotrabhūdharmā 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte aṣṭamakadharmā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte aṣṭamakadharmā 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evaṃ srotaāpannadharmāḥ sakṛdāgāmidharmā anāgāmidharmā arhaddharmāḥ pratyekabuddhadharmā bodhisattvadharmāḥ sacet subhūte buddhadharmā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte buddhadharmā 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte gotrabhūmir bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte gotrabhūmir abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati evam aṣṭamakaḥ srotaāpannaḥ sakṛdāgāmyanāgāmyarhatpratyekabuddhabodhisattvaḥ sacet subhūte buddho bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte buddho 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte mānuṣāsuraloko bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte mānuṣāsuraloko 'bhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati iti prahāṇaniryāṇam sacet subhūte prathamacittotpādam upādāya bodhisattvasya mahāsattvasya yāvad ā bodhimaṇḍād etasminn antare ye cittotpādās te bhāvaḥ bhaviṣyan nābhāvo naivedaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyat yasmāt tarhi subhūte cittotpādā abhāvo na bhāvas tasmāt mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte bodhisattvasya mahāsattvasya vajropamaṃ jñānaṃ bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naiva bodhisattvo mahāsattvaḥ sarvavāsanānusandhikleśān bhāvān viditvā sarvākāravaropetaṃ sarvajñajñānam anuprāpnuyāt yasmāt subhūte bodhisattvasya mahāsattvasya vajropamaṃ (PSP1: 234) jñānam abhāvo na bhāvas tasmād bodhisattvo mahāsattvaḥ sarvavāsanānusandhikleśān abhāvān iti viditvā sarvākāravaropetaṃ sarvajñajñānam anuprāpnoti evaṃ mahāyānaṃ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhūya niryāsyati sacet subhūte tathāgatasyārhataḥ samyaksaṃbuddhasya dvātriṃśat mahāpuruṣalakṣaṇāni bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naiva tathāgatā arhantaḥ samyaksaṃbuddhāḥ sadevamānuṣāsuraṃ lokaṃ tejasā ca śriyā cābhyabhaviṣyat yasmāt subhūte tathāgatasyārhataḥ samyaksaṃbuddhasya dvātriṃśat mahāpuruṣalakṣaṇāny abhāvo na bhāvas tasmāt tathāgatā arhantaḥ samyaksaṃbuddhāḥ sadevamānuṣāsuraṃ lokaṃ tejasā ca śriyā abhibhavanti sacet subhūte tathāgato 'rhan samyaksaṃbuddho gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn avabhāsenāsphāriṣyat yasmāt tarhi subhūte tathāgatasyārhataḥ samyaksaṃbuddhasya avabhāso 'bhāvo na bhāvas tasmāt tathāgato 'rhan samyaksaṃbuddho gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn avabhāsena sphārati sacet subhūte tathāgatasya ṣaṣṭhyaṅgopetaḥ svaro bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naiva tathāgato 'rhan samyaksaṃbuddho daśasu dikṣu aprameyāsaṃkhyeyān lokadhātūn svareṇābhivyajñāpayiṣyat yasmāt tarhi subhūte tathāgatasya ṣaṣṭhyaṅgopetaḥ svaro abhāvo na bhāvas tasmāt tathāgato 'rhan samyaksaṃbuddho daśasu dikṣu aprameyāsaṃkhyeyān lokadhātūn svareṇa abhivijñāpayati sacet subhūte tathāgatasya triparivartaṃ dvādaśākāradharmacakraṃ bhāvo bhaviṣyan nābhāvo naiva tathāgatas triparivartadvādaśākāraṃ dharmacakraṃ prāvartayiṣyat apravartanīyaṃ śramaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā māreṇa vā brahmaṇā vā kenacid vā punar loke saha dharmeṇa yasmāt tarhi subhūte tathāgatasya triparivartaṃ dvādaśākāradharmacakram abhāvo na bhāvo tasmāt triparivartadvādaśākāraṃ dharmacakraṃ apravartanīyaṃ śramaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā māreṇa vā brahmaṇā vā kenacid vā punar loke saha dharmeṇa tathāgatena pravartitam sacet subhūte sattvā bhāvo bhaviṣyan nābhāvo yeṣāṃ kṛtaśas tathāgatena dharmacakraṃ pravartitaṃ naiva te sattvā anupadhiśeṣanirvāṇadhātau parinirvāsyat yasmāt tarhi sattvā abhāvo na bhāvo yeṣāṃ kṛtaśas tathāgatena dharmacakraṃ pravartitaṃ tasmāt te sattvā anupadhiśeṣanirvāṇadhātau parinirvāsyanti ity adhigamaniryāṇam iti trividham uddeśaniryāṇam yat punaḥ subhūtir evam āha ākāśasamaṃ tad yānam iti evam etat subhūte evam etat ākāśasamaṃ tad yānam yathākāśasya na pūrvā dik prajñāyate na dakṣiṇā na paścimā nottarā na vidiśo nādho nordhvā dik prajñāyate evam eva (PSP1: 235) subhūte tasya yānasya na pūrvā dik prajñāyate na dakṣiṇā na paścimā nottarā na vidiśo nādho nordhvā dik prajñāyate tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na dīrghaṃ na hrasvaṃ na vṛttaṃ na caturasraṃ na samaṃ na viṣamaṃ na nīlaṃ na pītaṃ na lohitaṃ nāvadātaṃ na mañjiṣṭhaṃ na sphaṭikarajatavarṇam evam eva subhūe tat mahāyānaṃ na dīrghaṃ na hrasvaṃ na vṛttaṃ na caturasraṃ na samaṃ na viṣamaṃ na nīlaṃ na pītaṃ na lohitaṃ nāvadātaṃ na mañjiṣṭhaṃ na sphaṭikarajatavarṇam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ nātītaṃ nānāgataṃ na pratyutpannam evam eva subhūte tat mahāyānaṃ nātītaṃ nānāgataṃ na pratyutpannam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśasya na hāniḥ na vṛddhir evam eva subhūte tasya mahāyānasya na hāniḥ na vṛddhiḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśasya na saṃkleśo na vyavadānam evam eva subhūte tasya mahāyānasya na saṃkleśo na vyavadānam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśasya notpādo na nirodho na sthitina viṣṭhitir na sthiter anyathātvam evam eva subhūte tasya mahāyānasya notpādo na nirodho na sthitina viṣṭhitir na sthiter anyathātvam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na kuśalaṃ nākuśalaṃ na vyākṛtaṃ nāvyākṛtam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na kuśalaṃ nākuśalaṃ na vyākṛtaṃ nāvyākṛtam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na dṛṣṭaṃ na śrutaṃ na mataṃ na vijñātam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na dṛṣṭaṃ na śrutaṃ na mataṃ na vijñātam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na jñeyaṃ nājñeyaṃ na parijñeyaṃ na parijñātavyaṃ na prahātavyaṃ na sākṣātkartavyaṃ na bhāvayitavyam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na jñeyaṃ nājñeyaṃ na parijñeyaṃ na parijñātavyaṃ na prahātavyaṃ na sākṣātkartavyaṃ na bhāvayitavyam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na vipāko na vipākadharmi evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na vipāko na vipākadharmi tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na kāmadhātuparyāpannaṃ na rūpadhātuparyāpannaṃ nārūpyadhātuparyāpannam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na kāmadhātuparyāpannaṃ na rūpadhātuparyāpannaṃ nārūpyadhātuparyāpannam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na prathamacittotpādo na dvitīyo na tṛtīyo na caturtho na pañcamo na ṣaṣṭho na saptamo nāṣṭamo na navamo na daśamaś cittotpādaḥ evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na prathamacittotpādo na dvitīyo na tṛtīyo na caturtho na pañcamo na ṣaṣṭho na saptamo nāṣṭamo na navamo na daśamaś cittotpādaḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśe na śuklavidarśanābūmir na gotrabhūmir nāṣṭamakabhūmir na darśanabhūmir na tanubhūmir na vītarāgabhūmir na kṛtāvibhūmiḥ evam eva subhūte tasmin mahāyāne na śuklavidarśanābūmir na gotrabhūmir nāṣṭamakabhūmir na darśanabhūmir na tanubhūmir na vītarāgabhūmir na kṛtāvibhūmiḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśe na srotaāpattiphalaṃ na sakṛdāgāmiphalaṃ nānāgāmiphalaṃ nārhattvaṃ na pratyekabuddhatvaṃ na buddhatvam evam eva subhūte tasmin mahāyāne na srotaāpattiphalaṃ na sakṛdāgāmiphalaṃ nānāgāmiphalaṃ nārhattvaṃ na pratyekabuddhatvaṃ na buddhatvam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśe na śrāvakabhūmir na pratyekabuddhabhūmir na samyaksaṃbuddhabhūmiḥ evam eva subhūte tasmin mahāyāne na śrāvakabhūmir na pratyekabuddhabhūmir na samyaksaṃbuddhabhūmiḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na rūpi nārūpi (PSP1: 236) na sanidarśanaṃ nānidarśanaṃ na sapratighaṃ nāpratighaṃ na saṃyuktaṃ na visaṃyuktam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na rūpi nārūpi na sanidarśanaṃ nānidarśanaṃ na sapratighaṃ nāpratighaṃ na saṃyuktaṃ na visaṃyuktam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na nityaṃ nānityaṃ na sukhaṃ na duḥkhaṃ nātmā nānātmā na śāntaṃ nāśāntaṃ evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na nityaṃ nānityaṃ na sukhaṃ na duḥkhaṃ nātmā nānātmā na śāntaṃ nāśāntaṃ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na śūnyaṃ nāśūnyaṃ na nimittaṃ nānimittaṃ na praṇihitaṃ nāpraṇihitam evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na śūnyaṃ nāśūnyaṃ na nimittaṃ nānimittaṃ na praṇihitaṃ nāpraṇihitam tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na viviktaṃ nāviviktaṃ nāloko nāndhakāraḥ evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na viviktaṃ nāviviktaṃ nāloko nāndhakāraḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na labhyate nopalabhyate evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na labhyate nopalabhyate tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti tad yathāpi nāma subhūte ākāśaṃ na pravyāhāro nāpravyāhāraḥ evam eva subhūte tad mahāyānaṃ na pravyāhāro nāpravyāhāraḥ tenocyate ākāśasamaṃ tad yānam iti iti samatāniryāṇam yat punaḥ subhūtir evam āha yathākāśe 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ evam eva tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśa iti evam etat subhūte evam etat yathā ākāśe 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ evam eva tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśa iti tat kasya hetoḥ sattvāsattayā hi subhūte ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā anenāpi subhūte paryāyeṇa tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte ye ca sattvā yac cākāśaṃ yac ca mahāyānaṃ sarvam etan nopalabhyate punar aparaṃ subhūte sattvāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tathā hi subhūte ye ca sattvā yac cākāśaṃ yac ca mahāyānaṃ yac cāprameyaṃ sarvam evaṃ nopalabhyate punar aparaṃ subhūte sattvāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā asaṃkhyeyāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tathā hi subhūte ye ca sattvā yac cākāśaṃ yac ca mahāyānaṃ yac cāsaṃkhyeyaṃ sarvam evaṃ nopalabhyate (PSP1: 237) punar aparaṃ subhūte sattvāsattayā tathāgatāsattā veditavyā tathāgatāsattayāṃ aparimāṇāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tathā hi subhūte ye ca sattvā yac cākāśaṃ yac ca mahāyānaṃ yac cāparimāṇaṃ sarvam evaṃ nopalabhyate punar aparaṃ subhūte sattvāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā asaṃskṛtāsattā veditavyā asaṃskṛtāsattayāprameyāsattā veditavyā aprameyāsattayā asaṃkhyeyāsattā veditavyā asaṃkhyeyāsattayā aparimāṇāsattā veditavyā aparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte ye ca sattvā yaś ca tathāgato yac cākāśaṃ yac ca mahāyānaṃ yac cāsaṃskṛtaṃ yac cāprameyaṃ yac cāsaṃkhyeyaṃ yac cāparimāṇaṃ ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā sattvajīvapoṣapuruṣapudgalamanujamānavakārakavedakajānakapaśyakāsattā veditavyā jānakapaśyakāsattayā bhūtakoṭyasattā veditavyā bhūtakoṭyasattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yaś ca yāvaj jānakapaśyako yā ca bhūtakoṭiḥ yac cāprameyam asaṃkhyeyam aparimāṇaṃ ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante (PSP1: 238) punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā acintyadhātvasattā veditavyā acintyadhātvasattayā rūpaskandhāsattā veditavyā rūpaskandhāsattayā vedanāskandhāsattā veditavyā vedanāskandhasattayā saṃjñāskandhāsattā veditavyā saṃjñāskandhāsattayā saṃskāraskandhāsattā veditavyā saṃskāraskandhāsattayā vijñānaskandhāsattā veditavyā vijñānaskandhāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyārimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne 'prameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā cakṣurasattā veditavyā cakṣurasattayā śrotraghrāṇajihvākāyamano 'sattā veditavyā mano 'sattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā dānapāramitāsattā veditavyā dānapāramitāsattayā śīlapāramitāsattā veditavyā śīlapāramitāsattayā kṣāntipāramitāsattā veditavyā kṣāntipāramitāsattayā vīryapāramitāsattā veditavyā vīryapāramitāsattayā dhyānapāramitāsattā veditavyā dhyānapāramitāsattayā prajñāpāramitāsattā veditavyā prajñāpāramitāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā adhyātmaśūnyatā bahirdhāśūnyatā adhyātmabahirdhāśūnyatā yāvad abhāvasvabhāvaśūnyatāsattā veditavyā abhāvasvabhāvaśūnyatāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā smṛtyupasthānāsattā veditavyā smṛtyupasthānāsattayā samyakprahāṇāsattā veditavyā samyakprahāṇāsattayā ṛddhipādāsattā veditavyā ṛddhipādāsattayā indriyāsattā veditavyā indriyāsattayā balāsattā veditavyā balāsattayā bodhyaṅgāsattā veditavyā bodhyaṅgāsattayā mārgāsattā veditavyā mārgāsattayā vaiśāradyāsattā veditavyā vaiśāradyāsattayā pratisaṃvidāsattā veditavyā pratisaṃvidāsattayā pāramitāsattā veditavyā pāramitāsattayā tathāgatabalāsattā veditavyā tathāgatabalāsattayā āveṇikabuddhadharmāsattā veditavyā āveṇikabuddhadharmāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā gotrabhūmyasattā veditavyā gotrabhūmyasattayā aṣṭamakabhūmyasattā veditavyā aṣṭamakabhūmyasattayā darśanabhūmyasattā veditavyā darśanabhūmyasattayā tanubhūmyasattā veditavyā tanubhūmyasattayā vītarāgabhūmyasattā veditavyā vītarāgabhūmyasattayā kṛtāvibhūmyasattā veditavyā kṛtāvibhūmyasattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante (PSP1: 239) punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā srotaāpannāsattā veditavyā srotaāpannāsattayā sakṛdāgāmyasattā veditavyā sakṛdāgāmyasattayā anāgāmyasattā veditavyā anāgāmyasattayā arhadasattā veditavyā arhadasattayā pratyekabuddhāsattā veditavyā pratyekabuddhāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante punar aparaṃ subhūte ātmasattvāsattayā yāvaj jānakapaśyakāsattā veditavyā yāvaj jānakapaśyakāsattayā śrāvakayānāsattā veditavyā śrāvakayānāsattayā pratyekabuddhayānāsattā veditavyā pratyekabuddhayānāsattayā tathāgatāsattā veditavyā tathāgatāsattayā sarvākārajñatāsattā veditavyā sarvākārajñatāsattayā ākāśāsattā veditavyā ākāśāsattayā mahāyānāsattā veditavyā mahāyānāsattayā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattā veditavyā aprameyāsaṃkhyeyāparimāṇāsattayā sarvadharmāsattā veditavyā evaṃ hi subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte yaś cātmā yāvad ye ca sarvadharmāḥ sarva ete nopalabhyante tad yathāpi nāma subhūte nirvāṇadhātāv aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ evam eva subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ tad yathāpi nāma subhūte ākāśe aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ evam eva subhūte tasmin mahāyāne aprameyāṇām asaṃkhyeyānām aparimāṇānāṃ sattvānām avakāśaḥ iti sattvārthaniryāṇam yad api subhūtir evam āha nāpi tasya mahāyānasya āgatir dṛśyate nāpi gatir na sthānaṃ dṛśyata iti evam etat subhūte tasya mahāyānasyāgatir na dṛśyate nāpi gatir na sthānaṃ dṛśyate tat kasya hetoḥ acalā hi subhūte sarvadharmās te na kvacid gacchanti na kutaścid āgacchanti na kvacit tiṣṭhanti tat kasya hetoḥ na hi subhūte rūpasya prakṛtiḥ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati vedanāyāḥ saṃjñāyāḥ saṃskārāṇām na hi subhūte vijñānasya prakṛtiḥ kutaścid āgacchati na kvacit tiṣṭhati na hi subhūte rūpasya tathatā kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati vedanāyāḥ saṃjñāyāḥ saṃskārāṇām na hi subhūte vijñānasya tathatā kutaścid āgacchati na kvacit tiṣṭhati na hi subhūte rūpasya svabhāvaḥ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati vedanāyāḥ saṃjñāyāḥ saṃskārāṇām na hi subhūte vijñānasya svabhāvaḥ kutaścid āgacchati na kvacit tiṣṭhati na hi subhūte rūpasya lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati vedanāyāḥ saṃjñāyāḥ saṃskārāṇām na hi subhūte vijñānasya lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte cakṣuṣaḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na śrotrasya na ghrāṇasya na jihvāyā na kāyasya na subhūte manasaḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte pṛthivīdhātoḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na abdhātor na tejodhātor na vāyudhātor na subhūte ākāśadhātoḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte dharmadhātoḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na tathatāyā na bhūtakoṭer na subhūte (PSP1: 240) acintyadhātoḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte dānapāramitāyāḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na śīlapāramitāyāḥ na kṣāntipāramitāyāḥ na vīryapāramitāyāḥ na dhyānapāramitāyāḥ na subhūte prajñāpāramitāyāḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte smṛtyupasthānānāṃ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na samyakprahāṇānāṃ na ṛddhipādānāṃ na indriyāṇāṃ na balānāṃ na bodhyaṅgānāṃ na subhūte mārgasya prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte apramāṇadhyānārūpyasamāpattīnāṃ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati evaṃ na tathāgatabalānāṃ na vaiśāradyānāṃ na pratisaṃvidāṃ na subhūte aṣṭādaśāveṇikānāṃ buddhadharmānāṃ na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte bodheḥ prakṛtir na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati na subhūte asaṃskṛtasya na tathatā na svabhāvo na lakṣaṇaṃ kutaścid āgacchati na kvacid gacchati na kvacit tiṣṭhati ity anābhoganiryāṇam yad api tat subhūtir evam āha nāsya yānasya pūrvānta upalabhyate nāparānta upalabhyate madhya upalabhyate tryadhvasamaṃ tad yānaṃ tasmāt mahāyānaṃ mahāyānam ity ucyate evam etat subhūte evam etat nāsya yānasya pūrvānta upalabhyate nāparānta upalabhyate madhya upalabhyate tryadhvasamaṃ tad yānaṃ tasmāt mahāyānaṃ mahāyānam ity ucyate tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte atīto 'dhvātītenādhvanā śūnyaḥ anāgato 'dhvā anāgatenādhvanā śūnyaḥ pratyutpanno 'dhvā pratyutpannenādhvanā śūnyaḥ tryadhvasamatā tryadhvasamatayā śūnyā mahāyānaṃ mahāyānena śūnyam bodhisattvo bodhisattvena śūnyaḥ na subhūte śūnyatā ekā vā dve vā tisro vā catasro vā pañca vā ṣaṭ vā sapta vā aṣṭa vā nava vā daśa vā tasmāt tryadhvasamtayā samam idaṃ yānaṃ bodhisattvasya mahāsattvasya nāpi tatra samam upalabhyate na viṣamaṃ nāpi tatra vā rāga upalabhyate na virāgaḥ na doṣa upalabhyate nādoṣaḥ na moha upalabhyate nāmohaḥ na nāma upalabhyate nānāma yāvan na kuśalam upalabhyate nākuśalam na sāsravam upalabhyate nānāsravam na sāvadyam upalabhyate nānavadyam na kleśa upalabhyate nākleśaḥ na kleśakṣaya upalabhyate nākleśakṣayaḥ na laukikam upalabhyate na lokottaram na saṃkleśa upalabhyate na vyavadānam na saṃsāra upalabhyate na nirvāṇam nāpy atra nityam upalabhyate nānityam na sukham upalabhyate na duḥkham nātmā upalabhyate nānātmā na śāntam upalabhyate nāśāntam na kāmadhātur upalabhyate na kāmadhātusamatikramaḥ na rūpadhātur upalabhyate na rūpadhātusamaikramaḥ nārūpyadhātur upalabhyate nārūpyadhātusamaikramaḥ tat kasya hetoḥ tathā hi tasya svabhāvo nopalabhyate atītaṃ subhūte rūpam atītena rūpeṇa śūnyam anāgataṃ rūpam anāgatena rūpeṇa śūnyam pratyutpannaṃ rūpaṃ pratyutpannena rūpeṇa śūnyaṃ evam atītā vedanā saṃjñā saṃskārāḥ atītaṃ vijñānam atītena vijñānena śūnyam anāgataṃ vijñānam anāgatena vijñānena śūnyam pratyutpannaṃ vijñānam pratyutpannena vijñānena śūnyam tat kasya hetoḥ na śūnyatāyām atītaṃ rūpam upalabhyate (PSP1: 241) śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyām atītaṃ rūpam upalapsyate na śūnyatāyām atītā vedanā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītā vedanā upalapsyate na śūnyatāyām atītā saṃjñā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītā saṃjñā upalapsyate na śūnyatāyām atītāḥ saṃskārā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītāḥ saṃskārā upalapsyate na śūnyatāyām atītaṃ vijñānam upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītaṃ vijñānam upalapsyate evaṃ na śūnyatāyām anāgataṃ rūpaṃ vedanāsaṃjñāsaṃskārā vjñānam upalabhyate na śūnyatāyāṃ pratyutpannaṃ rūpam upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pratyutpannaṃ rūpam upalapsyate na śūnyatāyāṃ pratyutpannā vedanā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pratyutpannā vedanā upalapsyate na śūnyatāyāṃ pratyutpannā saṃjñā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pratyutpannā saṃjñā upalapsyate na śūnyatāyāṃ pratyutpannāḥ saṃskārā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pratyutpannāḥ saṃskārā upalapsyate na śūnyatāyāṃ pratyutpannaṃ vijñānam upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pratyutpannaṃ vijñānam upalapsyate na śūnyatāyām atītānāgatapratyutpannaṃ rūpam upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītānāgatapratyutpannaṃ rūpam upalapsyate na śūnyatāyām atītānāgatapratyutpannā vedanā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyām atītānāgatapratyutpannā vedanā upalapsyate na śūnytāyām atītānāgatapratyutpannā saṃjñā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyām atītānāgatapratyutpannā saṃjñā upalapsyate na śūnytāyām atītānāgatapratyutpannāḥ saṃskārā upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ atītānāgatapratyutpannāḥ saṃskārā upalapsyate na śūnytāyām atītānāgatapratyutpannaṃ vijñānam upalabhyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyām atītānāgatapratyutpannaṃ vijñānam upalapsyate śūnyataiva tāvac chūnyā śūnyatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ śūnyatāyāṃ pūrvāntataḥ subhūte dānapāramitā nopalabhyate aparāntato 'pi subhūte dānapāramitā nopalabhyate pratyutpannato 'pi subhūte dānapāramitā nopalabhyate adhvasamatayā dānapāramitā nopalabhyate na subhūte adhvasamatāyām atītādhvā upalabhyate samataiva tāvat samatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ samatāyām atītānāgatapratyutpannā dānapāramitopalapsyate evaṃ pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu śīlapāramitā nopalabhyate pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu kṣāntipāramitā nopalabhyate pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu vīryapāramitā nopalabhyate pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu dhyānapāramitā nopalabhyate pūrvāntataḥ subhūte prajñāpāramitā nopalabhyate aparāntato 'pi subhūte prajñāpāramitā nopalabhyate pratyutpannato 'pi subhūte prajñāpāramitā nopalabhyate adhvasamatayā prajñāpāramitā nopalabhyate na subhūte adhvasamatāyām atītādhvā upalabhyate samataiva tāvat samatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ samatāyām atītānāgatapratyutpannā prajñāpāramitopalapsyate punar aparaṃ subhūte pūrvāntāparāntamadhyeṣu smṛtyupasthānāni nopalabhyante tryadhvasamatāyāṃ smṛtyupasthānāni nopalabhyante na subhūte samatāyām atītānāgatapratyutpannā 'dhvāna upalabhyante samataiva samatāyāṃ nopalabhyate kutaḥ punaḥ samatāyām atītānāgatapratyutpannāni (PSP1: 242) smṛtyupasthānāni upalapsyante evaṃ samyakaprahāṇāni pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante ṛddhipādāḥ pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante indriyāṇi pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante balāni pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante bodhyaṅgāni pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante mārgaḥ pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyate apramāṇadhyānārūpyasamāpattayaḥ pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante tathāgatabalāni pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante vaiśāradyāni pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante pratisaṃvidaḥ pūrvāntāparāntapratyutpanneṣv adhvasu nopalabhyante kutaḥ punaḥ samatāyām atītānāgatapratyutpannā aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā upalapsyante punar aparaṃ subhūte pūrvāntataḥ pṛthagjano nopalabhyate aparāntataḥ pṛthagjano nopalabhyate pratyutpannataḥ pṛthagjano nopalabhyate tryadhvasamatayā pṛthagjano nopalabhyate tat kasya hetoḥ sattvānupaladhitām upādāya evaṃ śrāvakapratyekabuddhabodhisattvāḥ pūrvāntataḥ tathāgato nopalabhyate aparāntataḥ tathāgato nopalabhyate madhyataḥ tathāgato nopalabhyate tryadhvasamatayā tathāgato nopalabhyate tat kasya hetoḥ sattvānupalabdhitām upādāya evaṃ hi subhūte bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ sthitvā triṣv adhvasu śikṣitvā sarvākārajñatā paripūraitavyā idaṃ subhūte bodhisattvasya mahāsattvasya tryadhvasamatayā mahāyānam atra sthito bodhisattvo mahāsattvaḥ sadevamānuṣāsuraṃ lokam abhibhavan sarvākārajñatāyāṃ niryāsyati ity antaniryāṇam atha khalv āyuṣmān subhūtir bhagavantam etad avocat sādhu sādhu bhagavan subhāṣitam idaṃ bhagavato bodhisattvānāṃ mahāsattvānāṃ mahāyānam atra bhagavan mahāyāne śikṣamāṇair atīte 'dhvani bodhisattvair mahāsattvaiḥ sarvākārajñatā anuprāptā anāgatā api bodhisattvā mahāsattvā atra mahāyāne śikṣamāṇāḥ sarvākārajñatām anuprāpsyanti ye 'pi bhagavan daśadiśi loke 'saṃkhyeyeṣu lokadhātuṣu bodhisattvā mahāsattvāḥ pratyutpannās te 'py atra mahāyāne śikṣitvā sarvākārajñatām anuprāpnuvanti tasmāt tarhi bhagavan mahāyānam idaṃ bodhisattvānāṃ mahāsattvānāṃ yad uta tryadhvasamatānām atha khalu bhagavān āyuṣmantaṃ subhūtim etad avocat evam etat subhūte evam etat atra mahāyāne śikṣitvā atītānāgatapratyutpannā bodhisattvā mahāsattvāḥ sarvākārajñatām anuprāptā anuprāpsyanti anuprāpnuvanti ca atha khalu pūrṇo maitrāyaṇīputro bhagavantam etad avocat ayaṃ bhagavan (PSP1: 243) subhūtiḥ sthaviras tathāgatena prajñāpāramitāyāḥ kṛtaśo 'dhīṣṭo mahāyānam upadeṣṭāavyaṃ manyeta atha khalv āyuṣmān subhūtir bhagavantam etad avocat mā haivāhaṃ bhagavan prajñāpāramitāṃ vyatikramya mahāyānam upadiśāmi bhagavān āha na hi subhūte anulomatvaṃ prajñāpāramitāyāṃ mahāyānam upadiśasi tat kasya hetoḥ tathā hi subhūte ye kecit kuśalā bodhipakṣā dharmāḥ śrāvakadharmā vā pratyekabuddhadharmā bodhisattvadharmā vā buddhadharmā vā sarve te prajñāpāramitāyāṃ saṃgrahaṃ samavasaraṇaṃ gacchanti subhūtir āha katame bhagavan kuśalā bodhipakṣā dharmāḥ śrāvakadharmāḥ vā pratyekabuddhadharmā bodhisattvadharmā vā buddhadharmā vā sarve te prajñāpāramitāyāṃ saṃgrahaṃ samavasaraṇaṃ gacchanti bhagavān āha tad yathā catvāri smṛtyupasthānāni catvāri samyakprahāṇāni catvāra ṛddhipādāḥ pañcendriyāṇi pañca balāni sapta bodhyaṅgāni āryāṣṭāṅgamārgāḥ śūnyatānimittāpraṇihitavimokṣamukhaṃ catvāry apramāṇāni catvāri dhyānāni catasra ārūpyasamāpattayaḥ dānapāramitā śīlapāramitā kṣāntipāramitā vīryapāramitā dhyānapāramitā prajñāpāramitā daśa tathāgatabalāni catvāri vaiśāradyāni catasraḥ pratisaṃvido mahāmaitrī mahākaruṇā aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmāḥ asaṃpramuṣitadharmatā sadopekṣāvihāritā ime subhūte kuśalā bodhipakṣā dharmāḥ śrāvakadharmāḥ pratyekabuddhadharmāḥ bodhisattvadharmā vā buddhadharmā vā sarve te prajñāpāramitāyāṃ saṃgrahaṃ samavasaraṇaṃ gacchanti yac ca subhūte mahāyānaṃ yā ca dhyānapāramitā yā ca vīryapāramitā yā ca kṣāntipāramitā yā ca śīlapāramitā yā ca dānapāramitā yac ca rūpaṃ yā ca vedanā yā ca saṃjñā ye ca saṃskārā yac ca vijñānaṃ yac ca cakṣur yac ca śrotraṃ yac ca ghrāṇaṃ yā ca jihvā yaś ca kāyo yac ca mano yac ca rūpaṃṃ yaś ca śabdo yaś ca gandho yaś ca raso yac ca spraṣṭavyaṃ yaś ca dharmo yac ca cakṣurvijñānaṃ yac ca śrotravijñānaṃ yac ca ghrāṇavijñānaṃ yac ca jihvāvijñānaṃ yac ca kāyavijñānaṃ yac ca manovijñānaṃ yaś ca cakṣuḥsaṃsparśo yaś ca śrotrasaṃsparśo yaś ca ghrāṇasaṃsparśo yaś ca jihvāsaṃsparśo yaś ca kāyasaṃsparśo yaś ca manaḥsaṃsparśo yā ca cakṣuḥsaṃsparśajā vedanā yā ca śrotrasaṃsparśajā vedanā yā ca ghrāṇasaṃsparśajā vedanā yā ca jihvāsaṃsparśajā vedanā yā ca kāyasaṃsparśajā vedanā yā ca manaḥsaṃsparśajā vedanā yāni ca catvāri smṛtyupasthānāni yāni ca catvāri samyakprahāṇāni ye ca catvāra ṛddhipādāḥ yāni ca pañcendriyāṇi yāni ca pañca balāni yāni ca sapta bodhyaṅgāni yaś ca āryāṣṭāṅgamārgo yāni cāpramāṇāni yāni ca dhyānāni yāś cārūpyasamāpattayo yāni (PSP1: 244) ca tathāgatabalāni yāni ca vaiśāradyāni yāś ca catasraḥ pratisaṃvido yāni ca śūnyatānimittāpraṇihitāni ye cāsaṃskṛtā dharmā yac ca duḥkhaṃ yaś ca samudayo yaś ca nirodho yaś ca mārgo yaś ca kāmadhātur yaś ca rūpadhātur yaś cārūpyadhātur yā cādhyātmaśūnyatā yā ca bahirdhāśūnyatā yā cādhyātmabahirdhāśūnyatā yā ca yāvad abhāvasvabhāvaśūnyatā ye ca samādhayo yāni ca dhāraṇīmukhāni ye ca yāvad aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā yaś ca tathāgatapravedito dharmavinayo yaś ca dharmadhātur yā ca tathatā yā ca bhūtakoṭiḥ yaś cācintyadhātur yac ca nirvāṇam sarva ete dharmā na saṃyuktā na visaṃyuktā arūpiṇo 'nidarśanā apratighā ekalakṣaṇā yad utālakṣaṇāḥ anena paryāyeṇa subhūte anulomatvaṃ prajñāpāramitāyāṃ mahāyānaṃ vyapadiśasi tat kasya hetoḥ na hi subhūte anyat mahāyānam anyā prajñāpāramitā anyā dhyānapāramitā anyā vīryapāramitā anyā kṣāntipāramitā anyā śīlapāramitā anyā dānapāramitā iti hi mahāyānañ ca prajñāpāramitā dhyānavīryakṣāntiśīladānapāramitā cādvayam etad advaidhīkāraṃ na subhūte anyat mahāyānaṃ anyāni smṛtyupasthānāni iti hi mahāyānaṃ smṛtyupasthānāni cādvayam etad advaidhīkāram evaṃ nānyat mahāyānaṃ anyāni samyakprahāṇāni iti hi mahāyānaṃ samyakprahāṇāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anye ṛddhipādā iti hi mahāyānam ṛddhipādāḥ cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni indriyāni iti hi mahāyānam indriyāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni balāni iti hi mahāyānam balāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni bodhyaṅgāni iti hi mahāyānam bodhyaṅgāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anye mārgā iti hi mahāyānam mārgāḥ cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni apramāṇadhyānāni iti hi mahāyānam apramāṇadhyānāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyā ārūpyasamāpattayaḥ iti hi mahāyānam ārūpyasamāpattayaḥ cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni daśabalāni iti hi mahāyānam daśabalāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāni vaiśāradyāni iti hi mahāyānam vaiśāradyāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anyāḥ pratisaṃvidāḥ iti hi mahāyānam vaiśāradyāni cādvayam etad advaidhīkāram nānyat mahāyānaṃ anye aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā iti hi mahāyānam aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā cādvayam etad advaidhīkāram anena kāraṇena subhūte anulomatvaṃ prajñāpāramitāyāṃ mahāyānaṃ vyapadiśasi iti prāptiniryāṇam subhūtir āha api tu khalu punar bhagavan pūrvāntato bodhisattvo nopaiti aparāntato bodhisattvo nopaiti madhyato bodhisattvo nopaiti rūpāparyantatayā bodhisattvāparyantatā veditavyā evaṃ vedanāsaṃjñāsaṃskāravijñānāparyantatayā bodhisattvāparyantatā veditavyā rūpaṃ bodhisattva iti evam api na vidyate nopalabhyate evaṃ vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ vijñānaṃ bodhisattva iti evam api na vidyate nopalabhyate evaṃ hi bhagavan sarveṇa sarvaṃ sarvathā sarvaṃ bodhisattvam anupalabhamāno 'samanupaśyan katamaṃ bodhisattvaṃ katamasyāṃ prajñāpāramitāyām avavadiṣyāmy anuśāsiṣyāmi (PSP1: 245) api tu khalu punar bhagavan nāmadheyamātram etad yad uta bodhisattva iti yathā ātmā ātmeti cocyate atyantatayā cānabhinivṛtta ātmā evam abhāvasvabhāvānāṃ dharmāṇāṃ katamad rūpaṃ yad anabhinivṛttam evaṃ katame te vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ katamt tad vijñānaṃ yad anabhinivṛttam ye cānabhinivṛttā na te vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ yac cānabhinivṛttaṃ na tad vijñānam tat kiṃ anabhinivṛttim anabhinivṛttau prajñāpāramitāyām avavadiṣyāmy anuśāsiṣyāmi na cānyatrānabhinivṛtter bodhisattva upalabhyate yo bodhāya caret saced evaṃ nirdiśyamāne bodhisattvasya mahāsattvasya cittaṃ nāvalīyate na saṃlīyate na vipratisārī bhavati mānasaṃ nottrasyati na saṃtrasyati na santrāsam āpadyate carati bodhisattvo mahāsattvaḥ prajñāpāramitāyām śāriputra āha kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi pūrvāntato bodhisattvo nopaiti aparāntato bodhisattvo nopaiti madhyato bodhisattvo nopaiti kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi rūpāparyantatayā bodhisattvāparyantatā veditavyā evaṃ vedanāsaṃjñāsaṃskāravijñānāparyantatayā bodhisattvāparyantatā veditavyā kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi rūpaṃ bodhisattva iti evam api na vidyate nopalabhyate evaṃ vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ vijñānaṃ bodhisattva iti evam api na vidyate nopalabhyate evaṃ hi bhagavan sarveṇa sarvaṃ sarvathā sarvaṃ bodhisattvam anupalabhamāno 'samanupaśyan katamaṃ bodhisattvaṃ katamasyāṃ prajñāpāramitāyām avavadiṣyāmy anuśāsiṣyāmi kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi yāvad eva nāmadheyamātram etat yad uta bodhisattva iti yathā ātmā ātmeti cocyate atyantatayā cānabhinivṛtta ātmā evam abhāvasvabhāvānāṃ dharmāṇāṃ katamad rūpaṃ yad anabhinivṛttam evaṃ katame te vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ katamt tad vijñānaṃ yad anabhinivṛttam ye cānabhinivṛttā na te vedanāsaṃjñāsaṃskārāḥ yac cānabhinivṛttaṃ na tad vijñānam tat kiṃ anabhinivṛttim anabhinivṛttau prajñāpāramitāyām avavadiṣyāmy anuśāsiṣyāmi kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi na cānyatrānabhinivṛtter bodhisattva upalabhyate yo bodhāya caret kena kāraṇenāyuṣman subhūte evaṃ vadasi saced evam upadiṣyamāne bodhisattvasya mahāsattvasya cittaṃ nāvalīyate na saṃlīyate na vipratisārī bhavati mānasaṃ nottrasyati na saṃtrasyati na santrāsam āpadyate carati bodhisattvo mahāsattvaḥ prajñāpāramitāyām subhūtir āha sattvāsattayā āyuṣman śāriputra pūrvāntato bodhisattvo nopaiti sattvaśūnyatayā āyuṣman śāriputra pūrvāntato bodhisattvo nopaiti sattvaviviktatayā āyuṣman śāriputra pūrvāntato bodhisattvo nopaiti sattvāsvabhāvatayā āyuṣman śāriputra pūrvāntato bodhisattvo nopaiti evam aparāntato madhyataś ca vaktavyam tat kasya hetoḥ sattvāsattayā śūnyatāviviktatāsvabhāvatāpūrvāntādīnām anupalabdheḥ na cānyatra sattvāsattāśūnyatāviviktatāsvabhāvatā (PSP1: 246) anyo bodhisattvo 'nyat pūrvāntādi iti hi yā ca sattvāsattā yāvad yac ca madhyaṃ sarvam etad advaidhīkāram rūpāsattayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti rūpaśūnyatayā rūpaviviktatayā rūpāsvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti evaṃ vedanā saṃjñā saṃskārāḥ vijñānāsattayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti vijñānaśūnyatayā vijñānaviviktatayā vijñānāsvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti evam āyataneṣu dhātuṣu pratītyasamutpādāṅgeṣu ca pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaitīti vaktavyam dānapāramitāsattayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti dānapāramitāśūnyatayā dānapāramitāviviktatayā dānapāramitāsvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti evaṃ śīlapāramitā kṣāntipāramitā vīryapāramitā dhyānapāramitā prajñāpāramitāsattayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti prajñāpāramitāśūnyatayā prajñāpāramitāviviktatayā prajñāpāramitāsvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti tat kasya hetoḥ na hy āyuṣman śāriputra dānaśīlakṣāntivīryadhyānaprajñāpāramitāsattāyāṃ śūnyatāyāṃ viviktatāyām asvabhāvatāyāṃ pūrvāntāparāntamadhyāny upalabhyante na ca śāriputra anyā asattā anyā śūnyatā anyā viviktatā anyā asvabhāvatā anyo bodhisattvaḥ anyā dānapāramitā anyā śīlapāramitā anyā kṣāntipāramitā anyā vīryapāramitā anyā dhyānapāramitā anyā prajñāpāramitā anyāni pūrvāntāparāntamadhyāni iti hy āyuṣman śāriputra yā cāsattā yāvad abhāvasvabhāvatā yāś ca ṣaṭ pāramitā yaś ca bodhisattvo yāni ca pūrvāntāparāntamadhyāni sarvam etad advaidhīkāram evaṃ hy āyuṣman śāriputra pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti adhyātmaśūnyatāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti evaṃ yāvad abhāvasvabhāvaśūnyatāsattayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyato bodhisattvo nopaiti tat kasya hetoḥ na hy āyuṣman śāriputra adhyātmaśūnyatāsattāyāṃ śūnyatāyāṃ viviktatāyām asvabhāvatāyāṃ ca abhāvasvabhāvaśūnyatāsattāyāṃ śūnyatāyāṃ viviktatāyām asvabhāvatāyāṃ pūrvāntāparāntamadhyāny upalabhyante na ca śāriputra anyā asattā anyā śūnyatā anyā viviktatā anyā asvabhāvatā anyo bodhisattvo 'nyāni pūrvāntāparāntamadhyāni iti hy āyuṣman śāriputra (PSP1: 247) yā cādhyātmaśūnyatā asattā śūnyatā viviktatā asvabhāvatā yāvad abhāvasvabhāvaśūnyatā asattā śūnyatā viviktatā asvabhāvatā yaś ca bodhisattvo yāni ca pūrvāntāparāntamadhyāni sarvam etad advaidhīkāram anenāyuṣman śāriputra paryāyeṇa pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti punar aparam āyuṣman śāriputra smṛtyupasthānāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti samyakprahāṇāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti ṛddhipādānāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti indriyāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti balāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti bodhyaṅgāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti mārgāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti apramāṇadhyānārūpyasamāpattyasattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti apramāṇadhyānāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti ārūpyasamāpattyasattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti tathāgatabalāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti vaiśāradyāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti pratisaṃvidasattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti buddhadharmāsattayā śūnyatayā viviktatayā asvabhāvatayā pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti tat kasya hetoḥ na hy āyuṣman śāriputra smṛtyupasthānāsattayāṃ śūnyatāyāṃ viviktatāyām asvabhāvatāyāṃ ca buddhadharmāsattāyāṃ śūnyatāyāṃ viviktatāyām asvabhāvatāyāṃ pūrvāntāparāntamadhyāny upalabhyante na ca śāriputra anyā asattā anyā śūnyatā anyā viviktatā anyā asvabhāvatā anyo bodhisattvo 'nyāni pūrvāntāparāntamadhyāni iti hy āyuṣman śāriputra yāni ca smṛtyupasthānāny asattā śūnyatā viviktatā asvabhāvatā yāvad buddhadharmā asattā śūnyatā viviktatā asvabhāvatā yaś ca bodhisattvo yāni ca pūrvāntāparāntamadhyāni sarvam etad advaidhīkāram anenāyuṣman śāriputra paryāyeṇa pūrvāntāparāntamadhyeṣu bodhisattvo nopaiti punar aparam