Tàng Kinh Việt
Tàng Kinh Việt
Phạn tạng (Sanskrit Canon)pspdut2u.htmNguyên tác: Sanskrit

Kinh Bát-nhã Hai mươi lăm ngàn bài tụng, Bản Dutt (Pañcaviṃśatisāhasrikā Prajñāpāramitā)

Kinh thuộc hệ Bát-nhã Ba-la-mật-đa (Prajñāpāramitā), một trong những bộ kinh quan trọng nhất của Phật giáo Đại thừa, giảng về tánh Không (śūnyatā) và trí tuệ siêu việt. Dữ liệu văn bản lấy từ kho GRETIL (Göttingen Register of Electronic Texts in Indian Languages).

Văn bản gốc(Sanskrit)

Trang 1 / 8 (50.000 ký tự/trang)
------------------------------------------------------------------
Pañcaviṃśatisāhasrikā prajñāpāramitā
00101 namo bhagavadyai āryaprajñāpāramitāyai//
00102 nirvikalpe namas tubhyaṃ prajñāpāramite 'mite/
00103 yā tvaṃ sarvān avadyāṅgi niravadyair nirīkṣyase//
00104 ākāśam iva nirlepāṃ niṣprapañcāṃ nirakṣarām//
00105 yas tvāṃ paśyati bhāvena sa paśyati tathāgatam//
00106 tava cāryaguṇādyāyā buddhasya ca jagadguroḥ/
00107 na paśyanty antaraṃ santaś candracandrikayor iva//
00108 kṛpātmakāḥ prapadya tvāṃ buddhadharmapuraḥsarām/
00109 sukhenāyānti māhātmām atulaṃ bhaktivatsale//
00110 sakṛd apy āśaye śuddhe yas tvāṃ vidhivad īkṣate/
00111 tenāpi niyataṃ siddhiḥ prāpyate 'moghadarśane//
00201 sarveṣām api vīrāṇāṃ parārthe niyatātmanām/
00202 poṣikā janayitrī ca mātā tvam asi vatsalā//
00203 yad buddhā lokaguravaḥ putrās tava kṛpālavaḥ/
00204 tena tvam asi kalyāṇi sarvasattvapitāmahī//
00205 sarvapāramitābhis tvaṃ nirmalābhir anindite/
00206 candralekheva tārābhir anuyātāsi sarvadā//
00207 vineyaṃ janamāsādya tatra tatra tathāgathaiḥ/
00208 bahurūpā tvam evaikā nānānāmabhir īḍyase//
00209 prabhāṃ prāpyeva dīptāṃśor avaśyāyodabindavaḥ/
00210 tvāṃ prāpya pralayaṃ yānti doṣā vādāś ca vādinām//
00211 tvam eva trāsajananī bālānāṃ bhīmadarśanā/
00212 āśvāsajananī cāsi viduṣāṃ saumyadarśanā//
00213 yasya tvayy apy abhiṣvaṅgas tvannāthasya na vidyate/
00214 tasyāṃba katham anyatra rāgadveṣau bhaviṣyataḥ//
00215 nāgacchasi kutaś cittaṃ na ca kvacana gacchasi/
00216 sthāneṣv api ca sarveṣu vidvadbhir nopalabhyase//
00217 ye tvām evaṃ na paśyanti prapadyante ca bhāvataḥ/
00218 prapadya ca vimucyante tad idaṃ mahad adbhutam//
00301 tvām eva badhyate paśyann apaśyann api badhyate/
00302 tvām eva mucyate paśyann apaśyann api mucyate//
00303 aho vismayanīyāsi gambhīrāsi yaśasvinī/
00304 sudurbodhāsi māyeva dṛśyase na ca dṛśyase//
00305 buddhaiḥ prayekabuddhaiś ca śrāvakaiś ca niṣevitā/
00306 mārgas tvam eko mokṣasya nāsty anya iti niścayaḥ//
00307 vyavahāraṃ puraskṛtya prajñaptyarthaṃ śarīriṇām/
00308 kṛpayā lokanāthais tvam ucyase ca na cocyase//
00309 śaktaḥ kas tvām iha stotuṃ nirnimittāṃ nirañjanām/
00310 sarvavāgvisayātītā yā tvaṃ kvacid aniḥśritā//
00311 saty evam api saṃvṛtyā vākpathair vayam īdṛśaiḥ/
00312 tvām astutyām api stutvā tuṣṭūṣantaḥ sunirvṛtāaḥ/
00313 prajñāpāramitāṃ stutvā yan mayopacitaṃ śubham/
00314 tenās tv āśu jagat kṛtsnaṃ prajñāpāraparāyaṇam//
00401 evaṃ mayā śrutam/ ekasmin samaye bhagavān rājagṛhe viharati sma
00402 gṛdhrakūṭe parvate mahatā bhikṣusaṃghena sārdhaṃ pañcamātrair bhikṣusahasraiḥ sarvair arhadbhiḥ
00403 kṣīṇāsravair niṣkleśair vaśībhūtaiḥ suvimuktacittaiḥ suvimuktaprajñair ājāneyai-
00404 r mahānāgaiḥ kṛtakṛtyaiḥ kṛtakaraṇīyair apahṛtabhārair anuprāprasvakārthaiḥ parikṣīṇa-
00405 bhavasaṃyojanaiḥ samyagājñāsuvimuktacittaiḥ sarvacetovaśiparamapāramitāprāptaiḥ,
00406 pañcamātrair bhikṣuṇīśatair upāsakair upāsikābhiś ca sārdhaṃ sarvair dṛṣṭadharmair apari-
00407 māṇairś ca bodhisattvakoṭīniyutaśatasahasraiḥ sārdhaṃ sarvair dhāraṇīpratilabdhaiḥ
00408 śūnyatāvihāribhir animittagocaraiḥ praṇidhānākalpitaiḥ kṣāntisamatāprati-
00409 labdhair asaṅgadhāraṇīpratilabdhair acyutābhijñair ādeyavacanair akuhakair alapakair arapagata-
00410 jñātralābhacittair nirāmiṣadharmadeśakair gaṃbhīradharmakṣāntipāraṃgatair vaiśāradya-
00411 prāptair mārakarmasamatikrāntaiḥ karmāvaraṇapratiprasrabdhair dharmapravicayavibhakti-
00412 nirdeśakuśalair asaṃkhyeyakalpapraṇidhānasusamārabdhaiḥ smitamukhaiḥ pūrvālāpibhi-
00413 r vigatabhṛkuṭīmukhair gāthābhir gītālapanakuśalair apagatalīnacittair anācchedyaprati-
00414 bhānair anantaparṣadabhibhavanavaiśāradyasamanvāgair anantakalpakoṭīniḥsaraṇakuśalai-
00415 r māyāmarīcidakacandrasvapnapratiśrutkāpratibhāsapratibimbanirmāṇopamadharmā-
00501 dhimuktaiḥ sattvagaticaritasūkṣmanānādhimuktyavatārakuśalair apratihatacittai-
00502 r adhimātraksāntisamanvāgatair yāthātmāvatāraṇakuśalaiḥ sarvabuddhakṣetraānantavyūha-
00503 praṇidhānaprasthānaparigṛhītair asaṃkhyeyalokadhātubuddhānusmṛtisamāhita-
00504 satatasamitābhimukhībhūtair aparimitabuddhādhyeṣaṇakuśalair nānādṛṣṭyanuśayaparyava-
00505 sthānakleśapraśamanakuśalaiḥ samādhivikrīḍitaśatasahasranirhārakuśalaiḥ tad yathā
00506 bhadrapālena ca bodhisattvena mahāsattvena ratnākareṇa ca sārthavāhena ca nara-
00507 dattena ca varuṇadattena ca śubhaguptena ca indradattena ca uttaramatinā ca viśeṣa-
00508 matinā ca vardhamānamatinā ca amoghadarśinā ca susamprasthitena ca suvi-
00509 krāntavikramiṇā ca nityodyuktena ca anikṣiptadhureṇa ca sūryagarbheṇa ca
00510 anupamacintinā ca avalokiteśvareṇa ca mahāsthāmaprāptena ca mañju-
00511 śriyā ca vajramatinā ca ratnamudrāhastena ca nityokṣiptahastena ca maitre-
00512 yeṇa ca bodhisattvena mahāsattvena evam pramukhair anekair bodhisattvakoṭīniyuta-
00513 śatasahasraiḥ sārdham/
00514 atha khalu bhagavān svayam eva siṃhāsanaṃ prajñapya nyaṣīdat paryaṅkaṃ baddhvā
00515 ṛjukāyaṃ praṇidhāya abhimukhīṃ smṛtim upasthāpya samādhirājaṃ nāma
00516 samādhiṃ samāpadyate sma yatra sarvasamādhayo 'ntargamān saṃgrahaṃ samava-
00517 saraṇaṃ gacchanti/
00518 atha khalu bhagavān smṛtimān samprajānaṃs tasmāt samādher vyutthāya
00601 divyena cakṣuṣā sarvalokadhātuṃ vyavalokya sarvakāyāt smitam akarot/
00602 tasyādhastāt pādatalayoḥ sahasrārābhyāṃ cakrābhyāṃ ṣaṣṭiṣaṣṭīraśmikoṭī-
00603 niyutaśatasahasrāṇi niśceruḥ daśabhyaḥ pādāṅgulibhyaḥ ṣaṣṭiṣaṣṭīraśmikoṭī-
00604 niyutaśatasahasrāṇi niśceruḥ/ evaṃ ṣaṣṭiṣaṣṭigulphābhyāṃ ṣaṣṭiṣaṣṭir jaṃghābhyāṃ
00605 ṣaṣṭiṣaṣṭir jānumaṇḍalābhyām evaṃ dvābhyām ūrubhyāṃ kaṭinābhimaṇḍalābhyāṃ dvābhyāṃ
00606 pārśvābhyāṃ hṛdayaśrīvatsāt mahāpuruṣalakṣaṇāt/ evaṃ ṣaṣṭiṣaṣṭir daśabhyo
00607 hastāṅgulibhyaḥ ṣaṣṭiṣaṣṭir dvābhyāṃ bāhubhyāṃ ṣaṣṭiṣaṣṭir dvābhyām aṃśābhyām evaṃ grīvā-
00608 yāś catvāriṃśadbhyo dantebhyo dvābhyāṃ ghrāṇābhyāṃ dvābhyāṃ śrotrābhyāṃ dvābhyāṃ
00609 cakṣurbhyāṃ madhyādūrṇāyā upariṣṭād uṣṇīṣāt ṣaṣṭiṣaṣṭī raśmikoṭīniyuta-
00610 śatasahasrāṇi niśceruḥ yai raśmibhir ayaṃ trisāhasramahāsāhasro lokadhāur a-
00611 vabhāsito 'bhūt parisphuṭaḥ/ pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamā loka-
00612 dhātavas tena mahatā raśmyavabhāsena sphuṭā avabhāsitāś cābhūvan/ evaṃ dakṣi-
00613 ṇasyāṃ diśi paścimāyām uttarasyām uttarapūrvasyāṃ pūrvadakṣiṇasyāṃ dakṣiṇapaścimāyāṃ
00614 paścimottarasyām adhastād upariṣṭād diśi gaṅgānadīvālukopamā lokadhātava-
00615 s tena mahatā raśmyavabhāsena sphuṭā avabhāsitāś cābhūvan/ ye ca sattvās tena
00616 mahatā raśmyavabhāsena sphuṭā avabhāsitās te sarve niyatā abhūvan anu-
00617 ttarāyāṃ samyaksambodhau/
00701 atha khalu bhagavān punar eva sarvaromakūpebhyaḥ smitam akarot/ evakikataś ca
00702 romakūpāt ṣaṣṭiṣaṣṭīraśmikoṭīniyutaśatasahasrāṇi niśceruḥ/ yair ayaṃ
00703 trisāhasramahāsāhasro lokadhātur avabhāsitaḥ sphuṭo 'bhūt/ taiś ca pūrvasyāṃ
00704 diśi gaṅgānadīvālukopamāḥ sarvalokadhātavo 'vabhāsenāvabhāsitāḥ sphuṭā-
00705 ś cābhūvan/ evaṃ dakṣiṇasyāṃ } samyak-
00706 sambodhau/
00707 atha khalu bhagavān punar eva yā sā buddhānāṃ bhagavatāṃ prakṛtiprabhā tayā
00708 prabhayā trisāhasramahāsāhasraṃ lokadhātum avabhāsayāmāsa/ yāvat sarvāsu
00709 daśasu dikṣu ekaikasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamā lokadhātavayas tā
00710 prabhayā avabhāsitā abhūvan/ ye ca sattvās tayā prabhayā spṛṣṭās te sarve
00711 niyatā abhūvan anuttarāyāṃ samyaksambodhau//
00712 atha khalu bhagavāṃs tasyāṃ velāyāṃ jihvendriyaṃ nirṇāmayāmāsa/ yenemaṃ
00713 trisāhasramahāsāhasraṃ lokadhātuṃ jihvendriyeṇācchādayāmāsa/ trisāhasra-
00714 mahāsāhasraṃ lokadhātuṃ jihvendriyeṇa sphuritvā tasmāj jihvendriyāt smita-
00715 m akarot/ yato 'nekāni raśmikoṭīniyutaśatasahasrāṇi niśceruḥ/
00716 raśmimukhe caikaikasminn uttamaratnamayāni suvarṇanirbhāsāni sahasrapatrāṇi
00717 padmāny utpannāny abhūvan/ teṣu ca padmeṣu buddhavigrahā niṣaṇāḥ saṃsthitā-
00718 ś cābhūvan dharmaṃ deśayanto yad uta imām eva ṣaṭpāramitāpratisaṃyuktāṃ dharma-
00719 deśanām/ te pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamavyativṛttāsaṃkhyeṣu loka-
00720 dhātuṣu gatvā sattvānāṃ dharmaṃ deśayanti sma/ evaṃ dakṣiṇasyāṃ paścimāyā-
00801 m uttarasyām adhastād ūrdhvaṃ digvidikṣu/ evakikasyāṃ ca diśi daśasu dikṣu gaṅgā-
00802 nadīvālukopameṣu aparimāṇeṣu lokadhātuṣu gatvā sattvānāṃ dharmaṃ deśayanti
00803 sma yad uta imām eva ca ṣaṭpāramitāpratisaṃyuktāṃ dharmadeśanām/ ye ca sattvā-
00804 s tāṃ dharmadeśanāṃ śṛṇvanti te niyatā bhavanty anuttarāyāṃ samyaksambodhau/
00805 atha khalu bhagavāṃs tasminn eva siṃhāsane niṣaṇaḥ siṃhavikrīḍitaṃ
00806 nāma samādhiṃ samāpede/ tathārupaṃ carddhyabhisaṃskāram abhisaṃskaroti sma
00807 yathārūpeṇarddhyabhisaṃskāreṇābhisaṃskṛtenāyaṃ trisāhasramahāsāhasro loka-
00808 dhātuḥ ṣaḍvikāram akampata prākampata saṃprākampata/ acalat prācalat
00809 saṃprācalat/ avedhat prāvedhat saṃprāvedhat/ araṇat prāraṇat
00810 saṃprāraṇat/ akṣubhyat prākṣubhyat saṃprākṣubhyat/ agarjat prāgarjat
00811 saṃprāgarjat/ ante unnamati madhye avanamati, madhye unnamati ante
00812 avanamati/ mṛdukaḥ snigdhaḥ sarvasattvamukhajanano 'bhūt/
00813 atha khalu tena kṣaṇalavamuhvartena ye 'smiṃs trisāhasramahāsāhasre loka-
00814 dhātau nirayā vā tiryagyonayo vā yamalokā vā te sarve samucchinnāḥ
00815 śūnyā abhūvan/ sarvākṣaṇāś cāstamitā abhūvan/ ye ca sattvās tābhyo
00816 nirayatiryagyoniyamalokagatibhyaś cyūtās te sarvae tenaiva prītiprāmodyena
00817 manuṣyāṇāṃ sabhāgatāyām upapannāś cābhūvan/ evaṃ cāturmahārāajikānāṃ
00818 devānāṃ trayastriṃśānāṃ yāmānāṃ tuṣitānāṃ nirmāṇaratīnāṃ paranirmita-
00819 vaśavartināṃ devānāṃ sabhāgatāyām upapannāś cābhūvan/
00901 atha khalu te manuṣyās te ca devā bhagavata evānubhāvena pūrvajanmāny anu-
00902 smaranti sma/ anusmṛtya ca tenaiva prītiprāmodyena yena bhagavāṃs tenopa-
00903 saṃkrāntāḥ/ upasaṃkramya bhagavataḥ pādau śirobhir abhivandya bhagavantaṃ
00904 prāñjalayo bhūtvā namasyanti sma/ evaṃ pūrvasyṃ diśi gaṅgānadīvālukopa-
00905 meṣu lokadhātuṣu dakṣiṇasyāṃ paścimāyām uttarasyāṃ vidikṣūrdhvam adhaḥ samantā-
00906 d daśasu dikṣvaikasmin digbhāge gaṅgānadīvālukopameṣu lokadhātuṣu sarve
00907 nirayāḥ sarvās tiryagyonayaḥ sarve yamalokāḥ samucchinnāḥ śūnyā abhūvan/
00908 sarvākṣaṇāś cāstamitā abhūvan/ ye ca sattvās tābhyo nirayatiryagyoni-
00909 yamalokagatibhyaś cyutās te sarve devamanuṣyeṣūpapadyante sma/ te ca devam anu-
00910 ṣyeṣūpapannā bhagavata evānubhāvena pūrvanivāsam anusmaranti sma/ anusmṛtya ca
00911 tenaiva prītiprāmodyena svakasvakeṣu buddhakṣetreṣu ye tatra buddhā bhagavanta utpannā-
00912 s teṣām antikam upasaṃkrāntāḥ/ upasaṃkramya teṣāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ pāda-
00913 vandanāṃ kṛtvā sarve prāñjalayo bhūtvā bhagavato namasyanti sma/
00914 atha khalu ye 'smiṃs trisāhasramahāsāhasre lokadhātau jātyandhāḥ
00915 sattvās te cakṣuṣā rūpāṇi paśyanti sma/ vadhirāḥ sattvāḥ śrotreṇa śabdān
00916 śṛṇvanti sma/ unmattāḥ smṛtiṃ pratilabhante sma/ vikṣiptacittā
00917 ekāgracittā bhavanti sma/ jighatsitāḥ pūrṇapātrā bhavanti sma/
00918 tṛṣitā vigatapipāsā bhavanti sma/ rogaspṛṣṭā viagatarogā bhavanti
00919 sma/ hīnendriyāḥ paripūrṇendriyā bhavanti sma/ avirahitākuśala-
00920 kāyavāṅmanaskarmāntājīvāvirahitākuśalakāyavāṅmanaskarmāntājīvāś ca
01001 bhavanti sma/ sarvasattvāś ca mātāpitṛsamacittā bhavanti sma, bhrātṛbhaginī-
01002 samacittā mitrāmātyajñātisālohitasamacittā daśakuśalakarmapatha-
01003 sevinaś ca bhavanti sma/ brahmacāriṇaḥ śucayo nirāmayagandhāḥ sarvasattvāś ca
01004 sarvasukhasamarpitā īdṛśaṃ sukhaṃ pratlabhante sma tad yathāpi nāma tṛtīyadhyāna-
01005 samāpannasya bhikṣoḥ tasminn eva ca samaye evaṃrūpayā prajñayā te samanvāgatā
01006 bhavanti sma/ yad anyabuddhakṣetrasthā buddhā bhagavanta evam udānayanti sma
01007 sādhu damaḥ sādhu saṃyamaḥ sādhu vīrṇo brahmacaryyāvāsaḥ sādhu prāṇibhūte-
01008 ṣv avihiṃseti/
01009 atha khalu bhagavāṃs tasminn eva saṃhāsane niṣanaḥ imaṃ trisāhasramahā-
01010 sāhasraṃ lokadhātum abhibhūya tathāgatas tiṣṭhati bhāsate tapati virocate sma
01011 ābhayā varṇena śriyā tejasā ca/ pūrvasyāṃ diśi dakṣiṇasyāṃ paścimāyā-
01012 m uttarasyām adhastād ūrdhvaṃ digvidikṣu gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn abhibhūya
01013 tathāgatas tiṣṭhati bhāsate/ tad yathāpi nāma sumeruḥ parvatarājaḥ sarvaparvatā-
01014 n abhibhūya tiṣṭhati bhāsate } tejasā ca/
01015 evam eva bhagavān sarvalokadhātūn abhibhūya tiṣṭhati bhāsate }
01016 tejasā ca/ evam eva bhagavān sarvalokadhātūn abhibhūya
01017 tiṣṭhati bhāsate } tejasā ca/
01018 atha khalu bhagavān punar eva yādṛk trisāhasramahāsāhasralokadhātau
01019 sattvānām ātmabhāvas tatsamānam ātmabhāvaṃ prākṛtam upadarśayāmāsa/ atha khalu
01020 ye 'smiṃs trisāhasramahāsāhasralokadhātau śuddhāvāsakāyikā devāḥ śubha-
01101 kṛtvā ābhāsvarā brahmakāyikā devāḥ paranirmitavaśavartinaś ca nirmāṇa-
01102 ratayaś ca tuṣitāś ca yāmāś ca trayastriṃśāś ca cāturmahārājakāyikāś ca devās te
01103 taṃ tathāgasyāsecanakam ātmabhāvaṃ dṛṣṭvā divyāḥ puṣpadhūpagandhamālyavile-
01104 panacūrṇacīvaracchattradhvajapatākāvaijayantīr gṛhītvā divyāni utpalakumuda-
01105 saugandhikapuṇḍarīkapadmāni gṛhītvā divyāni ca keśaratamālapatrāṇi
01106 gṛhītvā yena tathāgatasyāsecanaka ātmabhāvas tenopasaṃkrāntāḥ/ ye ceha
01107 trisāhasramahāsāhasralokadhātau manuṣyās te 'pi taṃ tathāgatasyāsecanaka-
01108 m ātmabhāvaṃ dṛṣṭvā sthalajalajāni puṣpāṇi gṛhītvā yena tathāgatasyā-
01109 secanaka ātmabhāvas tenopasaṃkrāntāḥ/
01110 atha khalu te devās te ca mānuṣās tābhir divyābhiḥ puṣpadhūpagandha-
01111 mālyavilepanacūrṇacīvaracchattradhvajapatākāvaijayantībhis taiś ca sthalajalajaiḥ
01112 puṣpais tathāgatakāyam avakiranti sma abhyavakiranti sma/
01113 atha khalu yais taiḥ puṣpadhūpagandhamālyavilepanacūrṇacīvaracchattradhvaja-
01114 patākāvaijayantīvarṣaiḥ sthalajalajaiś ca puṣpair bhagavān avakīrṇas tāni ca sarvāṇi
01115 upary antarīkṣe bhagavato 'dhiṣṭhānena trisāhasramahāsāhasralokadhātupramāṇa-
01116 m ekaṃ kūṭāgāraṃ saṃsthitam abhūt/ tataś ca kūṭāgārāt tāni divyāni
01117 puṣpapaṭṭadāmāni lambante pralambante sma/ taiś ca puṣpadāmabhiḥ paṭṭadāmabhi-
01118 ś cāyaṃ trisāhasramahāsāhasro lokadhātur atīvāśobhata/ tena ca suvarṇa-
01119 varṇena bhagavataḥ prabhāvabhāsena daśasu dikṣu prasṛtena ekaikasyāṃ diśi gaṅgā-
01201 nadīvālukopamā lokadhātavaḥ sphuṭāvabhāsitāś cābhūvan/ asmiṃś ca
01202 trisāhasramahāsāhasre lokadhātau sarveṣu cāturdvīpakeṣu lokadhātuṣu teṣāṃ
01203 devamanuṣyāṇāñ ca ekaikasyaitad abhūt/ mama puratas tathāgato niṣaṇo
01204 dharmmaṃ deśayatīti/
01205 atha khalu bhagavāṃs tasminn eva siṃhāsane niṣaṇaḥ punar eva smitam akarot/
01206 yena smitāvabhāsenāyaṃ trisāhasramahāsāhasralokadhātuḥ sphuṭo 'bhūt/
01207 yāvad daśasu dikṣu gaṅgānadīvālukopamā lokadhātavaḥ sphuṭā abhūvan/ ye
01208 ca trisāhasramahāsāhasralokadhātau sattvās te sarve pūrvasyāṃ diśi gaṅgā-
01209 nadīvālukopameṣu lokadhātuṣu buddhān bhagavataḥ paśyanti sma saśrāvakasaṃghān
01210 tasyāñ ca pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopameṣu lokadhātuṣu ye sattvās te
01211 sarve imāṃ sahālokadhātuṃ paśyanti sma śākyamuniṃ ca tathāgataṃ sārdhaṃ
01212 bhikṣusaṃghena/ evaṃ dakṣiṇasyāṃ diśi paścimāyām uttarapūrvasyāṃ pūrvadakṣiṇasyāṃ
01213 dakṣiṇapaścimāyāṃ paścimottarasyām adha ūrdhvaṃ digbhāgaṃ gaṅgānadīvālu-
01214 kopameṣu lokadhātuṣu buddhān bhagavataḥ paśyanti sma saśrāvakasaṃghān/ teṣu
01215 ca gaṅānadīvālukopameṣu lokadhātuṣu ye sattvās te sarve imāṃ sahāloka-
01216 dhātuṃ paśyanti sma śākyamuniñ ca tathāgataṃ sārdhaṃ bhikusaṃghena/
01217 atha khalu pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn atikramya
01218 tebhyo yaḥ sarvāvasāniko lokadhātū ratnāvatī nāma tatra ratnākaro nāma
01219 tathāgato 'rhan samyaksaṃbuddhas tiṣṭhati dhriyate yāpayati/ sa imām eva
01220 prajñāpāramitāṃ bodhisattvānāṃ dharmaṃ deśayati/ atha tatra lokadhātau
01221 samantaraśmir nāma bodhisattvo mahāsattvas taṃ mahāntam avabhāsaṃ dṛṣṭvā tañ ca
01222 mahāntaṃ pṛthivīcālaṃ tañ ca bhagavata āsecanakam ātmabhāvaṃ dṛṣṭvā yena bhagavān
01223 ratnākaras tathāgato 'rhan samykasaṃbuddhas tenopasaṃkrāmad upasaṃkramya tasya bhagavataḥ
01224 pādāv abhivandya taṃ tathāgataṃ ratnākaram etad avocat/ ko bhagavan hetuḥ kaḥ
01301 pratyayo 'sya mahato 'vabhāsasya loke prādurbhāvāya asya ca mahataḥ pṛthivī-
01302 cālasya asya ca tathāgatasyāsecanakātmabhāvasya sandarśanāya/ evam ukte
01303 ratnākaras tathāgataḥ samantaraśmiṃ bodhisattvam etad avocat/ asti kulaputra
01304 itaḥ paścimāyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn atikramya sahā
01305 nāma lokadhatus tatra śākyamunir nāma tathāgato 'rhan samyaksambuddhas tiṣṭhati
01306 dhriyate yāpayati/ sa bodhisattvānāṃ mahāsattvānāṃ prajñāpāramitāṃ sampra-
01307 kāśayati tasyāyām īdṛśo 'nubhāvaḥ/
01308 atha khalu samantaraśmir bodhisattvo ratnākaraṃ tathāgatm etad avocat/
01309 gamisyāmy ahaṃ bhagavaṃs tāṃ sahāṃ lokadhātuṃ tañ ca śākyamuniṃ tathāgataṃ darśa-
01310 nāya vandanāya paryupāsanāya tāṃś ca bodhisattvān mahāsattvān bhūyas tvena
01311 kumārabhūtān dhāraṇīpratilabdhān samādhinirhārakuśalān sarvasamādhi-
01312 vaśipāramitāṃ gatān/ bhagavān āha gaccha tvaṃ kulaputra yasyedānīṃ
01313 kālaṃ manyase/
01314 atha khalu ratnākaras tathāgato nānāratnamayāni suvarṇāvabhāsāni
01315 sahasrapatrāṇi padmāni samantaraśmaye bodhisattvāya prādāt/ etais tvaṃ
01316 kulaputra padmais taṃ śākyamuniṃ tathāgatam abhyavakireḥ/ evañ ca vadeḥ ratnākaro
01317 bhagavān bhagavantam alpābādhatāṃ paripṛcchaty alpātaṅkatāṃ laghūtthānatāṃ yātrāṃ
01318 balaṃ sukhasparśavihāratāṃ paripṛcchati/ imāni ca tena bhagavatā ratnā-
01319 kareṇa tathāgatenārhatā samyaksaṃbuddhena padmāni prahitāni bhagavata
01320 iti/ samprajānakārī ca tvaṃ kulaputra buddhakṣetre bhūyāḥ/ tat kasya heto-
01321 r durāsadā hi te bodhisattvā ye tatra sahāyāṃ lokadhātau upapannāḥ/
01401 atha khalu samantaraśmir bodhisattvo ratnākarasya tathāgatasya sakāśāt
01402 tāni nānāratnamayāni padmāni gṛhītvā suvarṇanirbhāsāniḥsahasrapatrāṇi
01403 anekair bodhisattvakoṭiniyutaśatasahasrair gṛhasthaiḥ pravrajitaiś ca dārakair dārikā-
01404 bhiś ca sārdhaṃ parivṛtaḥ puraskṛtaḥ pūrvasyāṃ diśi teṣu gaṅgānadīvālukopameṣu
01405 lokadhātuṣu buddhānāṃ bhagavataḥ satkurvan gurūkurvan mānayan pūjayan puṣpa-
01406 dhūpagandhamālyavilepanacūrṇacīvaracchattradhvajapatākāvaijayantībhir yeneyaṃ sahā
01407 lokadhātus tena saṃprāptaḥ/ yena ca śākyamunis tathāgatas tenopasaṃkrāntaḥ/
01408 upasaṃkramya bhagavataḥ pādau śirasābhivandya ekānte 'tiṣṭhat/ ekānte
01409 sthitaś ca samantaraśmir bodhisattvo bhagavantaṃ śākyamunim etad avocat/ ratnā-
01410 karo bhagavān bhagavantam alpābādhatāṃ paripṛcchaty alpātaṅkatāṃ laghūtthānatāṃ
01411 yātrāṃ balaṃ sukhasparśavihāratāṃ ca paripṛcchati/ imāni ca tena bhagavatā
01412 ratnākareṇa tathāgatena nānāratnamayāni suvarṇanirbhāsāni sahasrapatrāṇi
01413 padmāni preṣitāni bhagavataḥ/
01414 atha khalu bhagavān śākyamunis tathāgatas tāni padmāni gṛhītvā
01415 yena te pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopamā lokadhātavas tena prākṣipat/
01416 taiś ca padmais te lokadhātavaḥ sphuṭā abhūvan/ teṣu ca padmeṣu buddhavigrahā-
01417 niṣaṇakāḥ teṣu ca buddhakṣetreṣu dharmaṃ deśayanti yad utemām eva prajñāpāra-
01418 mitāpratisaṃyuktāṃ dharmadeśanām/ yaiś ca sattvaiḥ sa dharmaḥ śrutas te niyatā
01419 abhūvan anuttarāyāṃ samyaksambodhau/
01420 atha khalu te bodhisattvās te ca gṛhasthās te ca pravrajitās te ca dārakā-
01421 s tāś ca dārikās tato ratnāvatyā lokadhātoḥ samantaraśminā bodhisattvena
01422 mahāsattvena sārdham āgatāḥ svakasvakaiḥ kuśalamūlair bhagavantaṃ śākyamuniṃ
01423 satkṛtya gurūkṛtya sammānya saṃpūjyaikānte nyaṣīdan/
01501 atha khalu dakṣiṇasyāṃ diśi } sarvāvasāniko lokadhātuḥ
01502 sarvaśokāpagato nāma tatrāśokaśrīr nāma tathāgataḥ } deśayati/ atha
01503 tatra lokadhātau vigataśoko nāma bodhisattvaḥ } avocat/ asti
01504 kulaputra ita uttarasyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/ atha
01505 khalu bhagavān śākyamuniḥ } yena te dakṣiṇasyāṃ diśi } prākṣipat/
01506 taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01507 atha khalu paścimāyāṃ diśi } sarvāsāniko lokadhātur upaśāntā
01508 nāma tatra ratnārcir nāma tahtāgataḥ } deśayati/ atha tatra lokadhātau
01509 cāritramatir nāma bodhisattvaḥ } avocat/ asti kulaputra itaḥ pūrvasyāṃ
01510 diśi } sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/ atha khalu bhagavān
01511 śākyamuniḥ } yena te paścimāyāṃ diśi } prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ }
01512 nyaṣīdan/
01513 atha khalu uttarasyāṃ diśi } sarvāsāniko lokadhātur jayā
01514 nāma tatra jayendro nāma tathāgataḥ } deśayati/ atha tatra loka-
01515 dhātau jayadatto nāma bodhisattvaḥ } avocat/ asti kulaputra ito
01516 dakṣiṇasyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/ atha khalu bhagavān
01601 śākyamuniḥ } yena te uttarasyāṃ diśi } prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ }
01602 nyaṣīdan/
01603 atha khalu uttarapūrvasyāṃ diśi } sarvāvasāniko lokadhātuḥ samā-
01604 dhyalaṅkṛtā nāma tatra samādhihastyuttaraśrīr nāma tathāgataḥ } deśayati/
01605 atha tatra lokadhātau vijayavikrāmī nāma bodhisattvaḥ } avocat/
01606 asti kulaputra ito dakṣiṇapaścimāyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ }
01607 bhagavataḥ/ atha khalu bhagavān śākyamuniḥ } yena te uttarapūrvasyāṃ diśi }
01608 prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01609 atha khalu pūrvadakṣiṇasyāṃ diśi } sarvāvasāniko lokadhātur bodhi-
01610 maṇḍalākārasurucirā nāma tatra padmottaraśrīr nāma tathāgataḥ } deśayati/
01611 atha tatra lokadhātau padmahasto nāma tatra bodhisattvaḥ } avocat/ asti
01612 kulaputra itaḥ paścimottarasyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/
01613 atha khalu bhagavān śākyamuniḥ } yena te pūrvadakṣiṇasyāṃ diśi } prākṣipat/
01614 taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01615 atha khalu dakṣiṇapaścimāyāṃ diśi } sarvāvasāniko lokadhātu-
01616 r vigatarajaḥsañcayā nāma tatra sūryamaṇḍalaprabhāsottamaśrīr nāma tathāgataḥ }
01617 deśayati/ atha tatra lokadhātau sūryaprabhāso nāma bodhisattvaḥ } avocat/
01618 asti kulaputra ita uttarapūrvasyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ }
01619 bhagavataḥ/ atha khalu bhagavān śākyamuniḥ } yena te dakṣiṇapaścimāyāṃ
01620 diśi } prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01621 atha khalu paścimottarasyāṃ diśi } sarvāvasāniko lokadhātur vaśī-
01622 bhutā nāma tatraikacchattro nāma tathāgataḥ } deśayati/ atha tatra
01623 lokadhātau ratnottamo nāma bodhisattvaḥ } avocat/ asti kulaputra
01701 itaḥ pūrvadakṣiṇasyāṃ diśi } sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/
01702 atha khalu bhagavān śākyamuniḥ } yena te paścimottarasyāṃ diśi }
01703 prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01704 atha khalv adhastād diśi } savāvasāniko lokadhātuḥ padmā nāma tatra
01705 padmaśrīr nāma tathāgataḥ } deśayati/ atha tatra lokadhātau padmottaro nāma
01706 bodhisattvaḥ } avocat/ asti kulaputra ita upariṣṭād diśi } sahā nāma
01707 lokadhātuḥ } bhagavataḥ/ atha kahlu bhagavān śākyamuniḥ } yena te adhas tā-
01708 d diśi } prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01709 atha khalu upariṣṭād diśi } sarvāvasāniko lokadhātur nandā nāma
01710 tatra nandaśrīr nāma tathāgataḥ } deśayati/ atha tatra lokadhātau nanda-
01711 datto nāma bodhisattvaḥ } avocat/ asti kulaputra ito 'dhastād diśi }
01712 sahā nāma lokadhātuḥ } bhagavataḥ/ atha khalu bhagavān śākyamuniḥ }
01713 yena te upariṣṭād diśi } prākṣipat/ taiś ca padmaiḥ } nyaṣīdan/
01714 atha khalu tena kṣaṇalavamurhvartena ayaṃ trisāhasramahāsāhasro loka-
01715 dhātuḥ saptaratnamayaḥ saṃsthito 'bhūt puṣpābhikīrnaḥ/ avasaktapaṭṭadāmakalāpaḥ
01716 kalpavṛkṣair nānālaṅkāraphalāvanatāgraviṭapaiḥ puṣpavṛkṣaiḥ phalavṛkṣair gandhavṛkṣai-
01717 r mālyavṛkṣaiś copaśobhito 'bhūt/ tad yathāpi nāma padmāvatī lokadhātuḥ
01718 samantakusumasya tathāgatasya buddhakṣetraṃ yatra mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ prativasati
01719 susthitamatiś ca bodhisattvaḥ anye ca mahaujaskā bodhisattvāḥ/ bhagavāṃ-
01720 ś cādrākṣīt sadevalokaṃ sannipatitaṃ samārakaṃ sabrahmakaṃ saśramaṇabrāhmaṇikāṃ
01721 prajāṃ sannipatitāṃs tāṃś ca bodhisattvān kumārabhūtān// [iti nidānam]//
01722 tatra khalu bhagavān āyuṣmantaṃ śāriputram āmantrayāmāsa/ sarvākāraṃ
01801 śāriptura sarvadharmānabhisamboddhukāmena bodhisattvena mahāsattvena  prajñāpāra-
01802 mitāyāṃ yogaḥ karaṇīyaḥ// [iti samāsataḥ sambodhikāmanāsahagata-
01803 ś cittotpādaḥ//]
01804 evam ukte āyuṣmān śāriputro bhagavantam etad acovat/ kathaṃ bhagavan
01805 bodhisattvena mahāsattvena sarvākāraṃ sarvadharmānabhisamboddhukāmena prajñā-
01806 pāramitāyāṃ yogaḥ karaṇīyaḥ/
01807 evam ukte bhagavān āyuṣmantaṃ śāriputram evad avocat/ iha śāriputra
01808 bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ sthitvā 'sthānayogena dāna-
01809 pāramitā paripūrayitavyā aparityāgayogena deyadāyakapratigrāhakānupa-
01810 labdhitām upādāya/ śīlapāramitā paripūrayitavyā āpattyanāpattyanadhyā-
01811 pattitām upādāya/ kṣāntipāramitā paripūrayitavyā akṣobhaṇatām upādāya/
01812 vīryapāramitā paripūrayitavyā kāyikacaitasikavīryāsraṃsanatām upā-
01813 dāya/ dhyānapāramitā paripūrayitavyā anāsvādanatām upādāya/
01814 prajñāpāramitā paripūrayitavyā prajñādauṣprajñānupalabdhitām upadāya//
01815 [iti vyāsataḥ sambodhikāmanāsahagataś cittotpādaḥ//]
01816 punar aparaṃ śāriputra daśadikṣu pratyekaṃ gaṅgānadīvālukopameṣu loka-
01817 dhātuṣu ye sattvās tān sarvān anupadhiśeṣanirvāṇadhātau parinirvāpayitu-
01818 kāmena bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam// [iti
01819 samāsataḥ parārthālambanaś cittotpādaḥ//]
01820 evaṃ matsariṇaḥ sattvān dāne pratiṣṭhāpayitukāmena duḥśīlān
01821 śīle vyāpādabahulān kṣāntau kuśīdān vīrye vikṣiptacittān dhyāne
01901 duṣprajñān prajñāsampadi pratiṣṭhāpayitukāmena bodhisattvena mahāsattvena
01902 prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam// [iti vyāsataḥ parārthālambanaś citto-
01903 tpādaḥ//]
01904 punar aparaṃ śāriputra sarvākāraṃ sarvadharmān abhisamboddhukāmena bodhisattvena
01905 mahāsattvena prajñāpāramitāyṃ sthātavyam// [iti cchandasahagataḥ pṛthivyu-
01906 pamaḥ//]
01907 evam iha śāriputra bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ sthitvā-
01908 'sthānayogena dānapāramitā paripūrayitavyā deyadāyakapratigrāhakānupa-
01909 labdhitām upādāya/ evaṃ śīlapāramitā kṣāntipāramitā vīryapāramitā
01910 dhyānapāramitā prajñāpāramitā paripūrayitavyā prajñādauṣprajñānupalabdhitā-
01911 m upādāya// [ity āśayasahagataḥ kalyāṇasuvarṇopamaḥ//]
01912 evaṃ prajñāpāramitāyāṃ śāriputra sthitvā bodhisattvena mahāsattvena
01913 catvāri smṛtyupasthānāni paripūrayitavyāni catvāri samyakprahāṇāni
01914 catvāri ṛddhipādāḥ pañcendriyāṇi pañca balāni sapta bodhyaṅgāni āryā-
01915 ṣṭāṅgamārgaḥ paripūrayitavyaḥ/ śūnyatāsamādhir bhāvayitavyaḥ/ animitta-
01916 samādhir bhāvayitavyaḥ/ apraṇihitasamādhir bhāvayitavyaḥ/ evaṃ catvāri
01917 dhyānāni catvāry apramāṇāni catasra ārūpyasamāpattayaḥ aṣṭau vimokṣāḥ
01918 navānupūrvavihārasamāpattayaḥ navāśubhāḥ saṃjñā bhāvayitavyāḥ/ katamā
01919 nava/ yad uta ādhmātakasaṃjñā vidhūtakasaṃjñā vipūyakasaṃjñā vilo-
02001 hitakasaṃjñā vinīlakasaṃjñā vikhāditakasaṃjñā vikṣiptakasaṃjñā vidagdhaka-
02002 saṃjñā asthisaṃjñā/ āhāre pratikūlasaṃjñā bhāvayitavyā/ buddhānusmṛti-
02003 r bhāvayitavyā/ saṃghānusmṛtir bhāvayitavyā/ śīlānusmṛtir / tyāgānu-
02004 smṛtir / devatānusmṛtir /  ānāpānānusmṛtir / udvegānu-
02005 smṛtir /  maraṇānusmṛtir /  anityasaṃjñā / duḥkhasaṃjñā /
02006 anātmasaṃjñā / aśucisaṃjñā / maraṇasaṃjñā /  sarvaloke
02007 anabhiratisaṃjñā / sarvaloke aviśvāsasaṃjñā / parijayasaṃjñā-
02008 nam bhāvayitavyam/ saṃvṛtisaṃjñānam bhāvayitavyam/ yathārutasaṃjñāna-
02009 m bhāvayitavyam/ savitarkaḥ savicāraḥ samādhir bhāvayitavyaḥ/ avitarko-
02010 'vicāramātraḥ samādhir bhāvayitavyaḥ/ avitarko 'vicāraḥ samādhir bhāva-
02011 yitavyaḥ/ anājñātam ājñāsyāmīndriyam bhāvayitavyam/ ājñendriyam bhāvayi-
02012 tavyam/ ājñātāvīndriyam bhāvayitavyam/ abhibhvāyatanam bhāvayitavyam/
02013 kṛtsnāyatanam bhāvayitavyam/ sarvajñajñānam bhāvayitavyam/ śamathavipa-
02014 śyane bhāvayitavye tisro vidyā bhāvayitavyāḥ/ catasraḥ pratisaṃvido
02015 bhāvayitavyāḥ/ catvāri caiśāradyāni bhāvayitavyāni/ acyutāḥ
02101 pañcābhijñā bhāvayitavyāḥ/ ṣaṭ pāramitā bhāvayitavyāḥ/ sapta dhanāni
02102 bhāvayitavyāni/ aṣṭau mahāpuruṣavitarkā bhāvayitavyāḥ/ daśa tathā-
02103 gatabalāni bhāvayitavyāni/ aṣṭādaśāveṇikā buddhadharmā bhāvayitavyāḥ/
02104 mahāmaitrī / mahākaruṇā / mahāmuditā / mahopekṣā
02105 // [ity adhyāśayasahagato navacandropamaḥ//]
02106 sarvajñatāṃ jñānena darśanena cāvalokyātikramitukāmena bodhisattvena
02107 mahāsattvena prajñāpāramitā bhāvayitavyā/ mārgajñatāṃ paripūrayitukāmena
02108 sarvākārajñatām anuprāptukāmena sarvasattvacittacaritajñānākāratāṃ pari-
02109 pūrayitukāmena sarvavāsanānusandhikleśānutpāṭayitukāmena bodhisattvena
02110 mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ yogaḥ karaṇīyaḥ/ evaṃ bodhisattvena mahā-
02111 sattvena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ bodhisattvanyāmabhavakramitukāmena
02112 śrāvakapratyekabuddhabhūmim atikramitukāmena avinivartanīyabhūmau sthātukāmena
02113 kumārabhūmiṃ samatikramitukāmena ṣaḍabhijñāḥ prāptukāmena sarvasattvacitta-
02114 caritavispanditāni vijñātukāmena sarvaśrāvakapratyekabuddhānāṃ jñāna-
02115 m abhibhavitukāmena dhāraṇīsamādhisukhaṃ pratilabdhukāmena// [iti prayoga-
02116 sahagato jvalanopamaḥ//]
02117 matsariṇaḥ sattvān dāne pratiṣṭhāpayitukāmena sarvaśrāvakapratyeka-
02118 buddhebhyo dānāni dīyamānāni ekenānumodanāsahagatena cittotpādenā-
02119 bhibhavitukāmena bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam//
02120 [iti dānapāramitāsahagato mahānidhānopamaḥ//]
02201 duḥśīlān śīle  śīlam // [iti śīlapāramitā-
02202 sahagato ratnākaropamaḥ/]
02203 vyāpannacittān kṣāntau  kṣāntim // [iti kṣāntisaha-
02204 gato mahārṇavopamaḥ/]
02205 kuśīdān vīrye  vīryam // [iti vīryasahagato
02206 vajropamaḥ/]
02207 vikṣiptacittān dhyāne  dhyānam // [iti dhyānapāramitā-
02208 sahagataḥ parvatopamaḥ/
02209 duṣprajñān sattvān prajñāyāṃ  prajñām // [iti prajñāsahagato
02210 mahābhaiṣajyopamaḥ/
02211 ekam api kuśalacittotpādaṃ sarvākārajñatāyām upādāya kauśalyena
02212 pariṇāmanayā'prameyam asaṃkhyeyaṃ kartukāmena bodhisattvena mahāsattvena prajñā-
02213 pāramitāyāṃ śikṣitavyam/ alpam api dānaṃ dadatā alpam api śīlaṃ
02214 rakṣatā alpām api kṣāntiṃ bhāvayatā alpam api vīryam ārabhamāṇena
02215 alpam api dhyānaṃ samāpadyamānenālpām api prajñāṃ bhāvayatā sarvasattvebhyaḥ
02216 sarvākārajñatāyām upādāya kauśalyena pariṇāmanayā'prameyam asaṃkhyeyaṃ kartu-
02217 kāmena bodhisattvena / punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena
02218 dānapāramitāyāṃ caratā prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ evaṃ śīla-
02219 pāramitāyāñ caratā kṣāntipāramitāyāñ caratā vīryapāramitāyāñ caratā
02220 dhyānapāramitāyāñ caratā prajñāpāramitāyāñ caratā bodhisattvena / sarva-
02301 sattvānām arthāya narakatiryagyoniyamalokaduḥkhāny utsoḍhukāmena kalpa-
02302 śatasahasrasañcitam api śīlaṃ sattvāpekṣayā tyaktukāmena buddhakule upapattu-
02303 kāmena aśītyanuvyañjanāni dvātriṃśatmahāpuruṣalakṣaṇāni ca niṣpādayitu-
02304 kāmena bodhisattvena // [ity upāyasahagato mitropamaḥ//]
02305 punar aparaṃ śāriputra buddhakāyaṃ niṣpādayitukāmena bodhisattvena /
02306 kumārabhūmim ākramitukāmena bodhisattvena / buddhabodhisattvair avirahitena
02307 bhavitukāmena bodhisattvena /
02308 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena ekena svarena pūrvasyāṃ diśi
02309 gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn vijñāpayitukāmena prajñāpāramitāyāṃ
02310 śikṣitavyam/ evaṃ dakṣiṇasyāṃ paścimāyām uttarasyāṃ vidikṣu adha ūrdhva-
02311 m ekena svareṇa gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn vijñāpayitukāmena
02312 prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/
02313 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena triratnavaṃśasyānupacchedāya
02314 sthātukāmena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/
02315 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvo mahāsattvo yaiḥ yaiḥ kuśalamūlai-
02316 r ākāṅkṣati tathāgatān arhataḥ samyaksaṃbuddhān satkartuṃ gurūkartuṃ mānayituṃ
02317 pūjayituṃ tāni tāni me kuśalamūlāni samṛdhyantām iti bodhisattvena
02318 // [iti praṇidhisahagataś cintāmaṇisadṛśaḥ//]
02319 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena sarvasattvānāṃ manorathān
02320 paripūrayitukāmena annapānavastragandhamālyapuṣpadhūpacūrṇavilepanaśayanāsana-
02321 gṛhadhanadhānyālaṅkāraratnamaṇimuktāvaiduryaśaṅkhaśilāpravāḍajātarūparajato-
02322 dyānarājyādibhir upakaraṇaiḥ prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/
02401 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena dharmadhātuparame loke
02402 ākāśadhātuparyavasāne sarvasattvān dānapāramitāyāṃ pratiṣṭhāpayitukāmena
02403 śīlapāramitāyāṃ kṣāntipāramitāyāṃ vīryapāramitāyāṃ dhyānapāra-
02404 mitāyāṃ prajñāpāramitāyāṃ pratiṣṭḥāpayitukāmena prajñāpāramitāyāṃ
02405 śikṣitavyam/ punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena ekam api
02406 kuśalacittotpādam akṣayaṃ kartukāmena yāvad bodhimaṇḍābhisaṃbodher iti
02407 prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ punar aparaṃ śāriputra ye daśasu dikṣu
02408 buddhā bhagavantas te me varṇaṃ bhāṣerann iti bodhisattvena // [iti bala-
02409 sahagata ādityopamaḥ//]
02410 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena adhyātmaśūnyatāyāṃ
02411 śikṣitukāmena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ evaṃ bahirdhāśūnyatāyā-
02412 m adhyātmabahirdhāśūnyatāyāṃ śūnyatāśūnyatāyām mahāśūnyatāyāṃ paramārtha-
02413 śūnyatāyāṃ saṃskṛtaśūnyatāyām atyantaśūnyatāyām anavarāgraśūnyatāyāṃ ana-
02414 vakāraśūnyatāyāṃ prakṛtiśūnyatāyāṃ sarvadharmaśūnyatāyāṃ svalakṣaṇaśūnyatāyā-
02415 m anupalambhaśūnyatāyām abhāvasvabhāvaśūnyatāyāṃ bhāvaśūnyatāyām abhāvaśūnya-
02416 tāyāṃ svabhāvaśūnyatāyāṃ parabhāvaśūnyatāyāṃ śikṣtukāmena bodhi-
02417 sattvena /
02418 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena sarvadharmatathatām avaboddhu-
02419 kāmena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ evaṃ dharmadhātutathatām avaboddhu-
02420 kāmena bodhisattvena / sarvabhūtakoṭītathatām avaboddhukāmena bodhi-
02421 sattvena /
02501 punar aparaṃ śāriputra trisāhasramahāsāhasralokadhātau ye pṛthivyapte-
02502 jovāyuparamāṇavas tān jñātukāmena bodhisattvena mahāsattvena prajñā-
02503 pāramitāyāṃ śikṣitavyam/
02504 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvo mahāsattvaḥ prajñāpāramitāyāṃ
02505 carañ jānāti evaṃ dānaṃ dattaṃ mahāphalaṃ bhavati/ evaṃ dānaṃ dattaṃ kṣatriya-
02506 mahāśālakuleṣūpapādayati/ brāhmanamahāśālakuleṣūpa/ gṛhapati-
02507 mahāśālakuleṣūpa/ evaṃ  cāturmahārājakāyikeṣu deveṣūpa/ evaṃ
02508 trayastriṃśeṣu deveṣūpa/ evaṃ  yāmeṣūpa/ evaṃ  tuṣiteṣūpa/ evaṃ
02509 nirmāṇaratiṣūpa/ evaṃ  paranirmitavaśavartiṣu deveṣūpa/ evaṃ  prathamadhyāna-
02510 pratilambhāya saṃvartate/ evaṃ  dvitīyadhyānaprati/ evaṃ  tṛtīyadhyāna-
02511 prati/ evaṃ  caturthadhyānaprati/ evaṃ  ākāśānantyāyatanasamāpatti-
02512 prati/ evaṃ  vijñānānantyāyatanasamāpattiprati/ evaṃ  ākiñca-
02513 nyāyatanasamāpattiprati/ evaṃ  naivasaṃjñānāsaṃjñāyatanasamāpattiprati/
02514 evaṃ  saptatriṃśadbodhipakṣāṇāṃ dharmāṇāṃ prati/ evaṃ  srotaāpattiphala-
02515 prati/ evaṃ  sakṛdāgāmiphalaprati/ evaṃ  anāgāmiphalaprati/
02516 evaṃ  arhatphalaprati/ evaṃ  pratyekabuddhatvaprati/ evaṃ samyaksaṃ-
02517 buddhatvaprati/
02518 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāñ caratā
02519 jñātavyam evam upāyakauśalena dānaṃ dattaṃ dānapāramitāṃ paripūrayati/ evaṃ
02520 dānaṃ dattaṃ śīla/ evaṃ  kṣānti/ evaṃ  vīrya/ evaṃ
02521 dhyāna/ evaṃ  prajñā/
02601 evam ukte āyuṣmān śāriputro bhagavantam etad acovat/ kathaṃ bhagavan
02602 bodhisattvena mahāsattvena dānaṃ dadatā dānapāramitā paripūritā
02603 bhavati/ kathaṃ  śīla/ kathaṃ  kṣānti/ kathaṃ  vīrya-
02604 / kathaṃ  dhyāna/ kathaṃ bhagavan bodhisattvena dānaṃ dadatā
02605 prajñā/
02606 bhagavān āha/ anupalambhena deyasya dāyakasya grāhakasya ca dānapāra-
02607 mitā paripūritā bhavati/ āpattyanāpattyanadhyāpattitaḥ śīla/
02608 akṣobhānabhikṣobhaṇataḥ kṣānti/ kāyikacaitasikavīryāsraṃsanato
02609 vīrya/ avikṣepāsaṃkalpanatām upādāya dhyāna/ sarvadharma-
02610 prajānanānupalambhayogena prajñā/ evaṃ bodhisattvena mahāsattvena
02611 dānaṃ dadatā ṣaṭ pāramitāḥ paripūritā bhavanti/ evaṃ śīlapāramitāyāṃ
02612 sarvāḥ ṣaṭ pāramitāḥ paripūryante/ evaṃ kṣāntipāramitāyāṃ sarvāḥ
02701 ṣaṭ pāramitāḥ paripūryante evaṃ vīryapāramitāyāṃ sarvāḥ  evaṃ dhyāna-
02702 pāramitāyāṃ sarvāḥ  evaṃ prajñāpāramitāyāṃ sarvāḥ // [iti jñāna-
02703 sahagato madhurasaṅgītibhāṣopamaḥ//]
02704 punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena ekacittotpādena pūrvasyāṃ
02705 diśi gaṅgānadīvālukopamān lokadhātūn samatikramitukāmena evaṃ
02706 dakṣiṇasyāṃ paścimāyām uttarasyāṃ vidikṣv adha ūrdhvaṃ digbhāge gaṅgānadīvālu-
02707 kopamān lokadhātūn samatikramitukāmena bodhisattvena / punar aparaṃ
02708 śāriputra trisāhasramahāsāhasralokadhātau yo mahāsamudreṣv apy apskandho
02709 mahānadīṣu kunadīṣūtsasarastaḍāgeṣu palvaleṣu taṃ sarvaṃ śatadhā bhinnayā
02710 bālāgrakoṭyābhyutkṣeptukāmena ca tan niśritān prāṇino viheṭhayitu-
02711 kāmena bodhisattvena /
02712 punar aparaṃ śāriputra trisāhasramahāsāhasraṃ lokadhātuṃ kalpoddāhāgni-
02713 pradīptam ekena mukhavātena praśamayitukāmena bodhisattvena / punar a-
02714 paraṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena yā vikṣobhaṇā vātamaṇḍalī-
02715 vātasaṃvarttanyāṃ varttamānāyāṃ yāvat sumerumahāsumerucakravāḍamahācakra-
02716 vāḍānupādāya sarvaparvatān sarvamahāpṛthivīṃ vidhunoti vikirati
02717 nirmaṣīkaroti tāṃ vikṣobhaṇāvātamaṇḍalīm ekenāṅguliparvāgreṇā-
02718 cchādayitukāmena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/
02801 punar apraṃ  trisāhasramahāsāhasre lokadhātau yāvān ākāśadhātus taṃ
02802 sarvam ekena paryaṅkena sphāritukāmena / punar aparaṃ  trisāhasra-
02803 mahāsāhasre lokadhātau ye sumerumahāsumerucakravāḍamahācakravāḍādayaḥ
02804 parvatās tān ekena bālena baddhvā asaṃkhyeyān apramāṇān lokadhātūn samati-
02805 krāmayeyaṃ kṣipeyam iti /
02806 punar aparaṃ  daśasu dikṣu pratyekaṃ sarvabuddhakṣetreṣu buddhān bhagavato
02807 divyena cakṣuṣā draṣṭukāmena teṣāñ ca dharmadeśanāṃ divyena śrotreṇa śrotukāmena
02808 sarvasattvacittacaritāni ca jñātukāmena teṣāṃ pūrvanivāsam anusmartukāmena
02809 āsravakṣayajñānābhijñām abhinirhartukāmena ca bhūtakoṭiṃ sākṣātkartu-
02810 kāmena // [iti abhijñāsahagato mahārājopamaḥ//]
02811 punar aparaṃ  daśasu dikṣu pratyekaṃ yāvanto gaṅgānadīvālukopameṣu
02812 lokadhātuṣu buddhā bhagavantaḥ saśrāvakabodhisattvasaṃghās tān ekena piṇḍa-
02813 pātreṇa pratipādayitukāmena / evaṃ puṣpadhūpagandhamālyavilepana-
02814 cūrṇacīvaracchatradhvajapatākāmeghais tāṃs tathāgatān arhataḥ samyaksaṃbuddhān sat-
02815 kartukāmena gurūkartukāmena mānayitukāmena pūjayitukāmena
02816 punar aparaṃ  pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopameṣu lakadhātuṣu ye
02817 sattvās tān śīlaskhandhe  samādhiskandhe  vimuktijñāna-
02818 darśanaskandhe  srotaāpattiphale  sakṛdāgāmiphale  anā-
02819 gāmiphale  arhattve  pratyekabodhau  yāvad anupadhiśeṣa-
02820 nirvāṇadhātau  prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ yathā pūrvasyāṃ diśi
02821 evaṃ dakṣiṇasyāṃ paścimāyām uttarasyāṃ vadikṣv adha ūrdhvaṃ pratyekaṃ gaṅgānadī-
02901 vālukopameṣu lokadhātuṣu ye sattvās tān yāvad anupadhiśeṣanirvāṇadhāatau
02902  bodhisattvena māhāsattvena prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam//
02903 [iti puṇyajñānasahagataḥ koṣṭhāgāropamaḥ//]
02904 punar aparaṃ  atītānāgatapratyutpannānāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhaguṇā-
02905 n anuprāptukāmena / punar aparaṃ  saṃskṛtāsaṃskṛtānāṃ dharmāṇāṃ pāraṃ
02906 gantukāmena / punar aparaṃ  sarvadharmāṇām atītānāgatapratyutpannānāṃ
02907 tathāgatānām avaboddhukāmena dharmāṇām anutpādakoṭim anuprāptukāmena
02908 // [iti bodhipakṣasahagato mahāmārgopamaḥ//]
02909 punar aparaṃ  sarvaśrāvakapratyekabuddhānāṃ pūrvaṅgamena bhavitukāmena
02910 / punar aparaṃ  buddhānāṃ bhagavatām upasthāpakena bhavitukāmena
02911 / punar aparaṃ  buddhānāṃ bhagavatām abhyantaraparivāreṇa bhavitukāmena
02912 / punar aparaṃ  mahāparivāreṇa bhavitukāmena bodhisattvaparivāraṃ
02913 pratilabdhukāmena / punar aparaṃ  dakṣiṇāṃ pariśodhayitukāamena
02914 / punar aparaṃ  mātsaryacittaṃ nigrahītukāmena / punar aparaṃ
02915 dauḥśīlyacittam anutpādayitukāmena / punar aparaṃ  vyāpādacitta-
02916 m anutpādayitukāmena / punar aparaṃ  kauśīdyacittam utsraṣṭakāmena
02917 / punar aparaṃ  vikṣiptacittaṃ niścitukāmena / punar aparaṃ
02918 dauṣprajñacittam aprapañcitukāmena / punar aparaṃ  sarvasattvān dānamaya-
02919 puṇyakriyāvastuni pratiṣṭhāpayitukāmena śīlamayapuṇyakriyāvastuni
03001  bhāvanāmayapuṇyakriyāvastuni  vaiyāvṛtyasahagate caupadhike
03002 puṇyakriyāvastuni  /
03003 punar aparaṃ  pañca cakṣūṃṣy utpādayitukāmena / katamāni pañca
03004 yad uta māṃsacakṣur divyacakṣuḥ prajñācakṣur dharmacakṣur buddhacakṣur utpādayitukāmena
03005 /
03006 punar aparaṃ  pūrvasyāṃ diśi divyena cakṣuṣā gaṅgānadīvālukopamān
03007 bhagavato draṣṭukāmena / evaṃ dakṣīṇasyāṃ diśi divyena cakṣuṣā
03008 gaṅgānadīvālukopamān buddhān bhagavato draṣṭukāmena
03009 }/
03010 yāṃś ca te buddhānāṃ bahgavanto dharmān bhāṣante tān dharmān divyena
03011 śrotreṇa śrotukāmena teṣāñ ca buddhānāṃ bhagavataṃ cetasaiva cittaṃ yathābhūtaṃ
03012 parijñātukāmena teṣāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ pūrvayogasahagatāṃ bodhisattvatā-
03013 m anusmartukāmena teṣāñ ca buddhānām ṛddhivikurvitaṃ draṣṭukāmena /
03014 punar aparaṃ  yāṃs te buddhā bhagavantaḥ samantād daśasu dikṣu sarvalokadhātuṣu
03015 dharmān bhāṣante tāñ śrutvā anācchedyena smṛtibalādhānena sarvān
03016 sandhārayitukāmena yāvad anuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhisaṃbuddha iti /
03017 punar aparaṃ  atītānāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhakṣetrāṇi draṣtukāmena
03018 anāgatānām api buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhakṣetrāṇi draṣṭukāmena / ye
03101 caitarhi samantād daśadiśi loke buddhā bhagavantas tiṣṭhanti dhriyante
03102 yāpayanti teṣām api buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhakṣetrāṇi draṣṭukāmena //
03103 [iti śamathavipaśyanāsahagato yānopamaḥ//]
03104 punar aparaṃ  yat kiñcid daśasu dikṣu buddhair bhagavadbhir bhāṣitaṃ bhāṣyate
03105 bhāṣiṣyate ca yad idaṃ sūtraṃ geyaṃ vyākaraṇaṃ gāthā udānaṃ nidānam itivṛttakaṃ
03106 jātakaṃ vaipulyādbhutā dharmā avadānam upadeśāḥ yac ca śrāvakair na śrutaṃ tat sarva-
03107 m udgrahītukāmena dhārayitukāmena vācayitukāmena tathatvāya pratipattu-
03108 kāmena parebhyaś ca vistareṇa samprakāśayitukāmena / punar aparaṃ
03109 yat kiñcit pūrvasyāṃ diśi buddhair bhagavadbhir bhāṣitaṃ bhāṣyate bhāṣiṣyate ca
03110 tat sarvam udgrahītukāmena dhārayitukāmena vācayitukāmena tathatvāya
03111 pratipattukāmena parebhyaś ca vistareṇa saṃprakāśayitukāmena / yat
03112 kiñcid dakṣiṇasyāṃ diśi }
03113 }// [iti dhāraṇīpratibhānasahagataḥ
03114 prasnavaṇopamaḥ//]
03115 punar aparaṃ  yāni pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvālukopameṣu loka-
03116 dhātuṣu andhakāratamisrāṇi yatra sūryācandramasor api prabhāyā gatir nāsti
03117 tāni sarvāṇy avabhāsayitukāmena / yāni dakṣiṇasyāṃ diśi
03118 }
03119 }/ punar aparaṃ  ye pūrvasyāṃ diśi gaṅgānadīvāluko-
03120 pameṣu lokadhātuṣu sattvā nānābuddhakṣetreṣūpapannās tān sarvān buddhaśabdaṃ
03121 dharmaśabdaṃ saṅghaśabdaṃ saṃśrāvayitukāmena tāmś ca sattvān samyagdṛṣṭyāṃ
03201 pratiṣṭhāpayitukāmena / ye dakṣiṇasyāṃ diśi }
03202 }//
03203 [iti dharmoddānasahagata ānandaśabdopamaḥ/]
03204 punar aparaṃ  ye pūrvasyāṃ diśi gaṅgādanīvālukopameṣu lokadātuṣu
03205 sarvabuddhakṣetreṣu sattvā andhās te mamānubhāvena cakṣuṣā rūpāṇi drakṣyanīti
03206 / evaṃ vadhirāḥ śrotreṇa śabdān śroṣyantīti unmattāḥ smṛtiṃ
03207 pratilapsyante iti nagnāś cailāni pratilapsyanta iti jighatsitāḥ
03208 sattvāḥ pūrṇapātrā bhviṣyantīti apāyopapannāś ca sattvāḥ sarvāpāyebhyo
03209 vimokṣyante manuṣyātmabhāvañ ca pratilapsyante iti duḥśīlān śīlaskandhe
03210 pratiṣṭhāpayiṣyāmīti asamāhitān samādhiskandhe  duṣ-
03211 prajñān prajñāskandhe  avimuktān vimutiskandhe  avi-
03212 muktijñānadarśanān vimuktijñānadarśanskandhe  aṭṭaṣṭasatyān srota-
03213 āpattiphale  sakṛdāgāmiphale anāgāmiphale arhattve
03214 pratyekabodhau  anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau  bodhisattvena
03215 prajñāpāramitāyāṃ śikṣitavyam/ ye dakṣiṇasyāṃ diśi }
03216 }
03217 [iti ekāyanamārgasahagato nadīsrotopamaḥ//]
03218 punar aparaṃ  tathāgateryāpathe śikṣitumāmena / punar aparaṃ
03219  prajñāpāramitāyāṃ caratā evam upaparīkṣitavyam/ kadā nv ahaṃ nāgā-
03301 valokitam avalokayiṣyāmīti kim ity ahaṃ pṛthivīṃ caturaṅgulam aspṛśan
03302 padbhyāṃ gaccheyam iti / punar aparaṃ śāriputra bodhisattvena mahāsattvena
03303 prajñāpāramitāyāṃ caratā evam upaparīkṣitavyam/ kim ity ahaṃ cātu-
03304 rmahārājakāyikais trayastriṃśair yāmairs tuṣitair nirmāṇaratibhiḥ paranirmitavaśa-
03305 vartibhir brahmakāyikair brahmapurohitair brahmapāriṣadyaiḥ parīttābhaiḥ apramāṇābhai-
03306 r ābhāsvaraiḥ parīttaśubhair apramāṇaśubhaiḥ śubhakṛtsnair anabhrakaiḥ puṇyaprasavai-
03307 r bṛhatphalair asaṃjñisattvaiḥ śuddhāvāsair aspṛhair atapaiḥ sadṛśaiḥ sudarśanair aka-
03308 niṣṭhaiś ca parivṛtaḥ puraskṛto 'nekadevaputrakoṭīniyutaśatasahasrair bodhimaṇḍa-
03309 drumamūlam upasaṃkrameyam iti / punar aparaṃ / kim iti ye cātu-
03310 rmahārājakāyikā devās trayastriṃśā yāmās tuṣitā }
03311 akaniṣṭhāś ca devāḥ bodhimaṇḍadrumamūlaṃ pratisaṃstareyur iti
03312 / punar aparaṃ / kim iti me 'nuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhi-
03313 saṃbuddhasya gacchato vā tiṣṭhato vā niṣaṇasya śayānasya vā sa pṛthivīpradeśo
03314 vajramayaḥ santiṣṭhate iti / punar aparaṃ / kim ity ahaṃ yatraiva divase
03315 niṣkrāmeyaṃ tatraiva divase 'nuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhisaṃbudhyeyam iti/
03401 tatraiva divase dharmacakraṃ pravartayeyam iti/ dharmacakraṃ ca me pravartayamānasyā-
03402 saṃkhyeyānām aprameyāṇāṃ sattvānāṃ cirajo vigatamalaṃ dharmeṣu dharmacakṣu-
03403 r vimucyed iti/ asaṃkhyeyānām aprameyāṇāṃ sattvānām anupādāyāsravebhya-
03404 ś cittāni vimucyeyur iti/ asaṃkhyeyā aprameyāḥ sattvā avinivartanīyā
03405 bhaveyur anuttarāyāḥ samyaksaṃbodher iti / punar aparaṃ / kim iti
03406 me 'prameyo 'saṃkhyeyaḥ śrāvakasaṃṅhaḥ syād ity aprameyāḥ asaṃkhyeyāḥ sattvā ekadharma-
03407 deśanāyā ekāsanikā bodhisattvā bhaveyur avinivartanīyā anuttarāyāḥ
03408 samyaksaṃbodher iti/ asaṃkhyeyaś cāprameyaś ca bodhisattvasaṃgho bhaved iti/
03409 aparimitaṃ cāyuḥpramāṇaṃ bhaved iti/ aparimitā ca prabhāsampad bhaved iti/
03410 / punar aparaṃ / kim iti me 'nuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhisaṃbuddhasya
03411 tasmin buddhakṣetre rāgadveṣamohāyatanāni sarveṇa sarvaṃ sarvathā sarvaṃ na
03412 bhaveyur iti / punar aparaṃ / kim iti me 'nuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhi-
03413 saṃbuddhasya evaṃrūpayā prajñayā sattvāḥ samanvāgatā bhaveyur yad anyabuddhakṣetrasthā
03414 buddhā bhagavantaḥ evam udānam udānayeyuḥ/ sādhu śamaḥ sādhu damaḥ sādhu saṃyamaḥ
03415 sādhu cīrṇabrahmacaryāvāsaḥ sādhv avihiṃsā sarvaprāṇibhūteṣv iti /
03416 punar aparaṃ / kim iti me parinirvṛtasya saddharmāntardhānam api na syāt saha
03417 śravanena ca me nāmadheyasya ye daśasu dikśu gaṅgānadīvālukopameṣu lokadhātuṣu
03418 sattvās te niyatā bhaveyur anuttarāyāḥ samyaksaṃbodher iti /
03501 yasmin samaye śāriputra bodhisattvo mahāsattvaḥ prajñāpāramitāyāṃ
03502 caran imān guṇān utpādayati tadā ye trisāhasramahāsāhasre lokadhātau
03503 mahārājānas te evaṃ cintayanti vayam asmai bodhisattvāya catvāri pātrāṇi
03504 dāsyāmaḥ/ yathā dattāni pūrvakair mahārājaiḥ pūrvakāṇāṃ tathāgatānāṃ
03505 trayastriṃśāś ca devā āttamanaskā bhavanti yāmās tuṣitā nimāṇaratayaḥ
03506 paranirmitavaśavartino devā utsukā bhaviṣyanti/ vayam asya bodhi-
03507 sattvasya mahāsattvasyopasthānaparicaryāḥ kariṣyāma iti/ evam āsurāḥ
03508 kāyāḥ parihāsyante/ divyāḥ kāyāḥ abhivardhiṣyante āttamanaskāś ca
03509 trisāhasramahāsāhasre lokadhātau bhavanti/ brahmapāriṣadyā brahmapurohitā
03510 mahābrahmāṇaḥ āttamanaskā bhavanti/ parīttābhā apramāṇābhāś ca
03511 ābhāsvarāḥ parīttaśubhā apramāṇaśubhāḥ śubhakṛtsnā anabhrakāḥ puṇya-
03512 prasavā bṛhatphalā asaṃjñisattvāḥ śuddhāvāsā avṛhā atapāḥ sadṛśāḥ
03513 sudarśanā akaniṣṭhāś ca deśās teṣām evaṃ bhavati/ vayam enam abhisaṃbuddham adhye-
03514 ṣiṣyāmo dharmacakrapravartanāya/
03515 yasmin samaye śāriptura bodhisattvo mahāsattvaḥ prajñāpāramitāyāṃ
03516 caran vivardhate ṣaḍbhiḥ pāramitābhiḥ tasmin samaye āttamanaskā
03517 bhavanti bodhisattvayānikāḥ kulaputrāḥ kuladuhitaraś ca vayam asya mātā-
03518 pitarau bhviṣyāmo bhāryāputrajñātisālohitā iti/
03519 āttamanaskā bhavanti catvāro mahārājāno devās trayastriṃśā devā
03601 yāmās tuṣitā devā } akaniṣṭhāś ca devā
03602 bodhisattvasya mahāsattvasya maithunadharmaparivarjanena/
03603 atha yaḥ prathamacittotpādam upādāya bodhisattvo mahāsattvo branmacārī
03604 bhavati/ na saṃyojanīyair dharmaiḥ saṃprayujyate/ tasyaivaṃ bhavati abrahmacāriṇaḥ
03605 sa khalu punaḥ kāmān pratisevamānasya brahmalokopapatter apy antarāyo
03606 bhavati kaḥ punar vādo 'nuttarāyāḥ samyaksaṃbodheḥ/ tasmāt tarhi
03607 bodhisattvena mahāsattvena brahmacāriṇaiva gṛhād abhiniṣkramyānuttarā samyak-
03608 saṃbodhir abhisaṃboddhavyā nābrahmacāriṇā// evam ukte āyuṣmān śāriputro
03609 bhagavantam etad avocat// kiṃ punar bhagavan avaśyaṃ bodhisattvasya mātā-
03610 pitṛbhyāṃ bhavitavyaṃ bhāryāputrajñātisālohitair bhavitavyam/ evam ukte
03611 bhagavān āyuṣmantaṃ śāriputram etad avocat/ keṣāṃcic chāriputra bodhisattvānāṃ
03612 mahāsattvānāṃ mātāpitrau bhavataḥ bhāryāputrajñātisālohitā vā
03613 keṣāñcid bodhisattvānāṃ mahāsattvānāṃ prathamacittotpādam upādāya brahma-
03614 caryāsamādānante kumārabhūtā eva bodhisattva cārikāṃ caranto 'nuttarāṃ
03615 samykasaṃbodhim abhisaṃbudhyante/ kecid bodhisattvā mahāsattvā upāya-
03616 kauśalyena ca pañca kāmaguṇān paribhujyābhiniṣkramyānuttarāyāṃ samyak-
03701 saṃbodhim abhisaṃbudhyante/ tad yathāpi nāma śāriputra dakṣo māyākāro
03702 vā māyākārāntevāsī vā suśikṣito bhavet māyāyām/ sa pañca kāma-
03703 guṇān abhinirmāya taiḥ pañcabhiḥ kāmaguṇai rameta krīḍet paricaret/ tat
03704 kiṃ manyase śāriputra api nu tena māyākāreṇa vā māyākārānte-
03705 vāsinā vā pañca kāmaguṇā āsvāditāḥ paribhuktā bhaveyuḥ/
03706 śāriputra āha/ no hīdaṃ bhagavan/ bhagavān āha/ evam eva śāriputra
03707 bodhisattvo mahāsattva upāyakauśalyena ca pañca kāmaguṇān paribhuṃkte
03708 sattvānāṃ paripākahetoḥ/ na punar bodhisattvo mahāsattvaḥ kāmaguṇai-
03709 r lipyate/ anena paryāyena bodhisattvo mahāsattvaḥ kāmānām avarṇaṃ
03710 bhāṣate ādīptāḥ kāmāḥ jugupsitāḥ kāmāḥ badhakāḥ kāmāḥ
03711 pratyarthikāḥ kāmāḥ/ evaṃ hi śāriputra bodhisattvo mahāsattvaḥ sattva-
03712 paripākahetoḥ pañca kāmaguṇān upādadāti// [iti dharmakāmasahagato
03713 mahāmeghopamaḥ//] [iti uktaś cittotpādaḥ//]
03714 evam ukte āyuṣmān śāriputro bhagavantam etad avocat/ kathaṃ bhagavan
03715 bodhisattvena mahāsattvena prajñāpāramitāyāṃ caritavyam/ evam ukte bhaga-
03716 vān āyuṣmantaṃ śāriputram etad avocat/ iha śāriputra bodhisattvo mahāsattvaḥ
03717 prajñāpāramitāyāṃ caran bodhisattva eva samāno bodhisattvaṃ na samanupaśyati
03718 bodhisattvanāmāpi na samanupaśyati/ bodhisattvacaryām api na samanu-
03719 paśyati/ prajñāpāramitām api na samanupaśyati/ rūpam api na samanu-
03720 paśyati/ evaṃ vedanāṃ saṃjñāṃ saṃskārān vijñānam api na samanupaśyati/
03801 tat kasya hetoḥ/ tathā hi bodhisattvo mahāsattvo bodhisattvasvabhāvena
03802 śūnyaḥ prajñāpāramitāsvabhāvena śūnyaḥ/ tat kasya hetoḥ/ prakṛtir asyaiṣā/
03803 tathā hi śūnyatayā na rūpaṃ śūnyaṃ na vedanā na saṃjñā na saṃskārā na vijñānaṃ
03804 śūnyatayā śūnyaṃ nānyatra rūpāc chūnyatā nāpy atra vedanāyāḥ śūnyatā nānyatra
03805 saṃjñāyāḥ śūnyatā nān