Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 137

ྱི་མ་ལ་བསྒོ་བ་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་ལ་བསྒོར་ཆུག་ན་ཡང་འདི་ལྟར་ལྟ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་བོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སེམས་མེད་པའི་

གཉིད་དང་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ཚོགས་རྣམས་མ་ལུས་པར་འགགས་ཏེ་མེད་པར་གྱུར་པས་སྔོན་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་དེའི་ཚེ་འགགས་ཏེ། མེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་འགགས་པས་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བག་ཆགས་བསྒོར་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་མེད་པའི་གཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པས་མིང་དང་གཟུགས་མེད་དོ། །མིང་དང་
གཟུགས་མེད་པས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་མེད་པ་ནས། རྒ་ཤིའི་བར་དུ་ཡང་མེད་པར་གྱུར་པས་ན་འཁོར་བར་འཇུག་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་འཇུག་ཅེས་སྨྲ་བ་དང་ཡང་འགལ་ལོ། །འདི་ལྟར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པར་ཡང་མི་རུང་མི་རིགས་སོ། །
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་ལྔ་ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྐྱེ་བ་ནི་འཁོར་བ་སྟེ། འཁོར་བ་དེའི་རྒྱུ་ནི་གཉིས་ཏེ། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའོ། །དེ་གཉིས་ལས་ཀྱང་འཁོར་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པས་གྲོགས་བྱས་ཏེ།
ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་ན་གདོད་ཉོན་མོངས་པའི་མཐའ་ལས་ཀྱི་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་འཕེན་པར་ནུས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ན་ལས་ཡོད་ཀྱང་ལས་དེས་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་འཕེན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་དེ་དག་ཚེ་བདུན་གྱི་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལས་ཀྱིས་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་འཕེན་པར་མི་ནུས་པས་
ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཚེ་བདུན་གྱི་བར་དུ་སྐྱེ་བའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་པས། འཕགས་པ་དེ་དག་ཚེ་བདུན་གྱི་བར་དུ་ནི་སྐྱེའི་ཚེ་བརྒྱད་དུ་སྐྱེ་བའི་ལས་མ་ངེས་པ་ཡོད་ཀྱང་ཚེ་བརྒྱད་དུ་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མཐོང་བར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་ན་ཚེ་བརྒྱད་དུ་ནི་སྐྱེ་བས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་འཕགས་པ་དེ་དག་ལ་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་ལས་མ་ངེས་པ་ཡོད་ཀྱང་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་སྤངས་

པས་ན་འཕགས་པ་དེ་དག་ལས་དེས་ངན་སོང་དུ་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་མདོ་ལས་ཀྱང་། བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ངན་སོང་མེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་སུ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའོ། །དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་
ཁམས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཚེ་སྔ་མ་ལ་ལས་བྱས་པས་ཚེ་འདིར་སྐྱེས་ནས། ཚེ་འདིར་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དང་། ཚེ་ཕྱི་མར་སྐྱེ་བའི་ལས་ཚེ་འདིར་བྱས་ཀྱང་ལས་དེས་འཕགས་པ་དེ་དག་ཚེ་ཕྱི་མར་འཕེན་མི་ནུས་ཏེ། ཚེ་ཕྱི་མར་མི་སྐྱེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་
ནི་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དང་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི། ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པར་ནི་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བར་མི་རུང་
ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་རྣམ་པར་སྨྲ་བ་པ་ཁྱེད་ཅག་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་འདོད་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟག་སྟེ། ཡང་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་སྤང་གྲང་།
ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པ་བག་ཆགས་ས་བོན་དུ་གནས་ཏེ་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པ་ཡང་སྤང་གྲང་ན། ཀུན་གཞི་ཁས་མ་བླངས་པས་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་མི་རིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་སྤོང་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་། གང་གི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་སུམ་
དུ་གྱུར་ཏེ། འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ན་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་ཟག་པ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པས་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་ལམ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་
མོངས་པ་སྤང་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་སྐད་བཤད་པ་དང་། གལ་ཏེ་གཞན་ན་རེ། ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་མ་བྱུང་གི་ས་བོན་གྱི་དུས་ན་གནས་པ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན་ཡང་། ལན་དུ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་ན་ཉོན་མོངས་པ་ས་བོན་གྱི་དུས་ན་གནས་པ་ཡང་སྤང་དུ་

མི་རུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་ནས་ལུས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ལ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་དུ་འགྱུར་བ་མེད་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་དུ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་ལམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ན་མིག་ལ་
སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ནི་འགགས་ཏེ་མེད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ཡོད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་ལམ་དུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེས་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་སྤོང་ཞེས་བྱ་གྲང་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་འཕགས་པའི་ལམ་གཉེན་པོའི་
མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ན་འཕགས་པའི་ལམ་དེས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཀུན་གཞི་ཞེའམ། ཆོས་གཞན་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་གྱི་རྟེན་དང་གཞིར་གྱུར་པ་ཡོད་པར་ཁྱེད་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁམས་མ་བླངས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་གྱི་གནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལམ་དུ་གྱུར་པས་སྤང་བར་བྱ་
བར་ཁས་མ་བླངས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་དུ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་ས་བོན་གྱི་གནས་ཀྱང་སྤང་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་དང་། གལ་ཏེ་གཞན་ན་རེ་གཉེན་པོའི་སེམས་ཡིད་དེ་ཉིད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་གནས་པ་གཉེན་པོའི་སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྤོང་ངོ་ཞེ་ན་ཡང་མི་རིགས་ཏེ།
དཔེར་ན་མེ་དང་ཆུ་གཉིས་འགལ་བས་གང་ན་མེ་གནས་པ་དེ་ན་ཆུ་མི་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཉེན་པོ་དང་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་ནི་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པས། གང་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཞེན་པ་དེ་ཉིད་གཉེན་པོའི་སེམས་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་མི་རིགས་ལ། གང་གཉེན་པོའི་སེམས་
ཟག་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པར་ཡང་མི་རིགས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་སྐད་བཤད་པ་དང་། གལ་ཏེ་གཞན་ན་རེ། སེམས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་མི་སྤོང་སྟེ་སྤོང་བར་མི་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། ལན་དུ། དེ་ལྟར་
ཁྱོད་ཀྱིས་ལྟ་བའི་ཚུལ་ལྟར་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་མ་སྤངས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པར་ཡང་མི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལྟར་རིགས་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་ཀུན་གཞི་ལས་གཞན་པ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་

ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་ལ་ས་བོན་བསྒོས་ནས། ས་བོན་དེ་དག་བརྟས་པར་གྱུར་པ་དང་ཀུན་གཞི་ཉིད་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་ངོ་། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ཀུན་གཞི་ལ་གནས་པ་དེ་
ཡང་ཀུན་གཞི་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་ལམ་དུ་གྱུར་པ་དེས་ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་པའི་བག་ཆགས་སྤོང་ཞིང་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཉེན་པོ་དང་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་གནས་སོ་སོ་ནས་འབྱུང་དགོས་ཏེ། ཀུན་གཞི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་
ཀྱི་གནས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དེའི་ཚེ་ལམ་དུ་གྱུར་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀུན་གཞི་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་སྤོང་ཞིང་སེལ་ཏོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་གཞི་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་འཕགས་
པའི་ལམ་གྱིས་བསྩལ་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལས་ཕྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་ཚེ་རབས་གཞན་གྱིས་འཕངས་པའི་ཚེ་འདི་
ཉིད་ཀྱང་འགགས་ལ་ཕུང་པོ་ཡང་སྤངས་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་སྐྱེ་བའི་མཚམས་མི་སྦྱོར་ཞིང་ཕུང་པོ་མི་ལེན་པས་ན་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པས་འཁོར་བར་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པར་
ཡང་རུང་གི །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་འཁོར་བར་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པར་མི་རུང་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ལུང་དང་། རིགས་པས་བསྒྲུབས་ནས་རྩོད་པ་མེད་པར་བྱས་ཏེ། ཀུན་གཞི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་ཡུལ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཤེས་པས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ཡུལ་ཤེས་པ་ཡང་ཀུན་

གཞི་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་ཟད་ཀྱི་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པས་ན་ཀུན་གཞི་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ས་བོན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པའི་གནས་དང་རྟེན་བྱེད་པས་ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གནས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཟད་དོ། །ཡང་ན་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་དང་། བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་དང་། དགེ་བ་
དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་གནས་དང་། ཀུན་གཞི་བྱེད་པས་ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ལ་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་བྱེད་པས་ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་
ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་འདྲེ་བའམ་འབྲེལ་པའམ་འཇུག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་འདྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པས་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བའམ་ཀུན་གཞི་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འདྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པས་ན་ཀུན་གཞི་
ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་འབྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པ་ནི་ནམ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་ལ་བག་ཆགས་སོགས་པ་ན། ཀུན་གཞི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཆོས་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་ཀུན་
གཞི་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཀུན་གཞི་དེ་ཆོས་རྣམས་ལ་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འདྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་གཞི་དེ་ཆོས་རྣམས་ལ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འདྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པ་ནི་ནམ་ཀུན་གཞི་བག་ཆགས་དེ་ལས་ཆོས་རྣམས་བྱུང་བས་ན་ཀུན་གཞི་ནི་རྒྱུ་ལྟར་གནས་ལ་ཆོས་རྣམས་འབྲས་བུ་
ལྟར་གནས་པས་ན་ཀུན་གཞི་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འདྲེ་ཞིང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་དང་རྒྱུ་དང་ལུས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་

ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། མིང་གི་ཕུང་པོ་བཞི་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་དེ་ཡང་ཀུན་གཞི་ལ་གནས་ཤིང་ཀུན་གཞི་ལ་བརྟེན་ལ་ཀུན་གཞིའི་མཐུས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་འབྱུང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་གནས་དང་གཞི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཀུན་
གཞི་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྟེན་བྱེད་པས་ན་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་ལྔའི་ས་བོན་ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་པ་བརྟས་པར་གྱུར་པ་དང་། མའི་མངལ་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཚམས་སྦྱར་ནས། ལུས་དེ་མིང་དང་གཟུགས་འབྱུང་ཞིང་འགྲུབ་པར་ཀུན་གཞིས་བྱེད་པས་ན་ལུས་
ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལུས་ཀྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ལ་བྱའོ། །འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གིས་ནི་ལུས་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ནི་ལུས་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་ཏེ། ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལུས་དང་ཀུན་གཞིར་འབྲེལ་པས་ན་ལུས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་མིང་དུ་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི་མིང་གཞན་ཡང་ཡོད་པར་བསྟན་
པའི་ཕྱིར། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཀུན་གཞི་དེ་ལ་མིང་དུ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཀུན་གཞི་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་མིང་དུ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་གཏན་ཚིགས་སུ། ལུས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།
ཀུན་གཞི་འདིས་ལུས་ལེན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། ལུས་མི་གཏོང་བར་བྱེད་པས་ན་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ན་རེ། ལུས་ནི་སེམས་ཀྱིས་མ་བླངས་ཀྱི་མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་གིས་ལུས་ལེན་ཏོ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ན་ལུས་ནི་སེམས་ཀྱིས་ལེན་པར་
གྲགས་ཀྱི་བདག་གིས་ལེན་པར་མ་གྲགས་པ་དང་། བདག་ནི་རྟག་པ་ཡིན་པས་རྟག་པ་ལ་ནི་ལུས་ལེན་པ་དང་མི་ལེན་པ་གཉིས་སུ་མི་རིགས་ལ། བདག་དེ་ལུས་ལེན་པ་དང་མི་ལེན་པ་གཉིས་བྱེད་ན་ནི་མི་ལེན་པ་ལས་ལེན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཞན་དུ་གྱུར་པས་རྟག་པར་མི་རུང་སྟེ། དེ་བས་ན་བདག་གིས་

ལུས་ལེན་པར་མི་རིགས་སོ། །སེམས་ཀྱིས་ལུས་ལེན་པ་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བག་ཆགས་བསགས་པས་བག་ཆགས་དེའི་རྒྱུས་མའི་མངལ་དུ་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་གི་ནང་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱལ་བའི་དུས་ན་སེམས་དེས་ལུས་བླངས་ཏེ།
ཀུན་གཞིའི་མཐུས་མིང་དང་གཟུགས་ཡོད་པར་བྱས་ནས་སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནམ་མ་ཤི་བའི་བར་དུ་ལེན་ཅིང་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ན་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ། །ཀུན་གཞིས་ལུས་ལེན་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔས་ནི་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་ཚེ་ལུས་ལེན་པར་མི་བྱེད་ལ་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ལྔའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་མའི་མངལ་དུ་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་ཚེ་ལུས་ལེན་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། མའི་མངལ་དུ་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དུས་ན་མེད་ཀྱི་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་མའི་མངལ་གྱི་དུས་འདས་ནས་མངལ་
ནས་བྱུང་བ་དང་། གདོད་སོ་སོའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་ནས་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འབྱུང་བས་ན་མངལ་གྱི་ཚེ་ན་དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་ལུས་མི་ལེན་ཏོ། །དེའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྐྱེན་གྱི་མཐུ་ལས་སྐྱེ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བས་
ན་མའི་མངལ་གྱི་ཚེ་ན་ནི་མེད་ཀྱི་ཕྱིས་གདོད་འབྱུང་བས་ན་ལུས་མི་ལེན་ཏོ། །གཞན་དག་གིས་བརྒལ་བ་ལ། བདེན་ཏེ་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དུས་ན་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མེད་དེ། དེ་དག་སོ་སོའི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པས་ན་ལུས་མི་ལེན་ཀྱང་དེ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་བྱ་བས་དེས་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དུས་ན་ལུས་ལེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་དུ། འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་། དེའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དུས་ན་ལུས་ལེན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་

པའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་ན། ཡང་ན་ནི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན། ཡང་ན་ནི་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ན་རེ། ཡིད་དེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་ཉེས་
སྙམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་ན་ནི་མི་རུང་སྟེ། འདི་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་གཅིག་ཏུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡིད་དེ་ནི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་རུང་བས་དེ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་བས་ན་དེས་ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དུས་ན་ལུས་ལེན་པར་ཡང་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་སྟེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་དྲུག་གི་ཚོགས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འབྱུང་གི་ཅིག་ཅར་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ལྟའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་དགེ་བའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱུང་བ་དེའི་ཚེ་མི་དགེ་བའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་བ་གང་གི་ཚེ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱུང་བ་དེའི་ཚེ་དགེ་བའི་ངོ་བོ་དང་།
ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེ་དག་རིམ་གྱིས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་གང་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་ནི་ལན་ཅིག་ཆད་ནས་སླར་མཚམས་མི་སྦྱོར་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་དབང་པོ་འདི་དག་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་ལན་ཅིག་ཆད་པ་དང་། ཕྱིས་
མི་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཆད་ནས་འབྱུང་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་
རང་བཞིན་དུ་ཁས་བླངས་པས་ནམ་དགེ་བ་བྱུང་བའི་ཚེ་ན་མི་དགེ་བའི་སེམས་མ་བྱུང་ལ་མི་དགེ་བའི་ཚེ་ན་དགེ་བའི་སེམས་མ་བྱུང་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱང་མི་དགེ་བའི་སེམས་སྔར་འབྱུང་བ་འགགས་ཏེ་ཆད་ནས་གདོད་དགེ་བའི་སེམས་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཆད་པ་ཡོད་པའི་

སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བས་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་དང་། གཅིག་ཏུ་ལུང་མ་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ལན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་
ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་ལེན་པ་ལ་དེའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ལུས་ལེན་པ་ལ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་ན། འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ཚོགས་རྣམས་ནི་གནས་སོ་སོར་ངེས་པར་འཇུག་སྟེ། ལུས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པར་མི་འཇུག་པ་དང་། རྟག་ཏུ་ལུས་མི་ལེན་གྱི་རྒྱུན་འཆད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་
ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་གནས་སོ་སོར་ངེས་པར་འཇུག་ཅེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་མིག་གི་དབང་པོའི་གནས་འབའ་ཞིག་བླངས་ཀྱི། གནས་གཞན་མ་བླངས་པ་ནས། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་གང་དུ་རེག་བྱ་འབྱུང་བའི་ལུས་དེ་ཉི་ཚེ་བླངས་ཀྱི། གཞན་
མ་བླངས་པས་ན་ལུས་ཀུན་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུན་ཆད་ནས་འཇུག་པ་ནི་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ནས་དེའི་རྒྱུན་ཆད་དེ་གདོད་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དང་། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ནས་ཆད་དེ་གདོད་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་ན་རྟག་ཏུ་
ལུས་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སེམས་མེད་པའི་གཉིད་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ན་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་རིལ་གྱིས་འགགས་པས་དེའི་ཚེ་ལུས་མ་བླངས་པས་རྟག་ཏུ་ལུས་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མའི་མངལ་དུ་ཉིང་
མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཚེ་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལུས་བླངས་ནས་ནམ་མ་ཤིའི་བར་དུ་ལུས་ལེན་ཅིང་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ན་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་བཤད་པར་བརྩམས་
ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་ན་དམིགས་པའི་ཡུལ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་མི་སྲིད་པས་ཉོན་མོངས་པས་ཡིད་དེ་ཅི་ལ་དམིགས་པ་བསྟན་པ་དང་། གོང་དུ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་

དངོས་སུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་མི་བྱའི་དངོས་སུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་དངོས་སུ་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་འགགས་པ་དྲུག་པོ་ལ་མི་བྱའི་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་དངོས་སུ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།
དངོས་སུ་ན་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་སམ་གཙོ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་ཡིད་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་འགགས་པ་དྲུག་པོ་ལ་ནི་དངོས་སུ་ནི་ཡིད་ཅེས་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཅི་ལ་དམིགས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་ཏེ་
ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ནི་རྟག་ཏུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཡུལ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀུན་གཞི་ལ་ཇི་ལྟར་དམིགས་ཤེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཡིན་
ནོ་ཞེས་ཀུན་གཞི་ལ་བདག་ཏུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཡུལ་གཞན་ན་ཡང་དམིགས་མོད་ཀྱི་ཡུལ་གཞན་པས་ཀུན་གཞི་ལ་གཙོར་བདག་ཏུ་དམིགས་པས་དངོས་སུ་ན་ཡིད་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་ཏེ་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་
གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་ཏུ་དམིགས་པ་བསྟན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་སེམས་ཡིན་ན། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དང་མི་ལྡན་པའི་སེམས་ཡོད་མི་སྲིད་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དུ་དང་ལྡན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་དང་།
བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་བ་དང་། བདག་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་རྟག་ཏུ་སེམས་ལས་བྱུང་བས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་དང་། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་བ་དང་། བདག་ལ་
ཆགས་པ་སྟེ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བཞི་དང་ལྡན་པས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དམིགས་སོ། །རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་ལས་མ་གཏོགས་པ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་

ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་བྱེད་པའི་དུས་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པ་པ་དང་། སེམས་མེད་པའི་གཉིད་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་གཞི་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་ཞིང་དམིགས་པ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བྱེད་པས་ན་
རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་རྟག་ཏུ་ང་དང་བདག་གོ་ཞེས་རློམ་སེམས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་དངོས་སུ་ན་དེ་ལ་ཡིད་ཅེས་བྱའོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་དངོས་སུ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་ཡིད་ཅེས་བྱ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་འགགས་མ་ཐག་པ་དེ་ལ་དོན་
གང་གིས་ན་ཡིད་ཅེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་དུ། གང་ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་དྲུག་པོ་འགགས་མ་ཐག་པ་ལ་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་མིག་ནས་ལུས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་རྟེན་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་ལྔ་ཡིན་པར་
གྲགས་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ཏམ་དབང་པོ་མ་གྲགས་པས་དེའི་རྟེན་གྲགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་སྔ་མ་འགགས་པ་ལ་ཡིད་ཅེས་བྱ་བར་བཏགས་པར་ཟད་དེ། གང་དག་དང་བདག་གིར་རློམ་སེམས་པ་དེ་ལ་དངོས་སུ་ཡིད་ཅེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་
འགགས་པ་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་རློམ་སེམས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་དངོས་སུ་དེ་ལ་ཡིད་ཅེས་མི་བྱའོ། །དེ་ལ་ཀུན་གཞི་བདག་མེད་པ་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ནི་བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་ཀུན་གཞི་ལ་བདག་རྟག་པ་
ནི་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཏུ་བལྟས་པའི་རྒྱུ་དེས་སེམས་མཐོ་བ་དང་ཁེངས་པར་གྱུར་པ་ནི་བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་དང་། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་བ་གསུམ་ལས། བདག་དེ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཕངས་
པར་འཛིན་པ་ནི་བདག་ལ་ཆགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་བཞི་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བཞི་པོ་དེ་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བར་མ་ཟད་ཀྱི་རེག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ཀུན་ཏུ་

འགྲོ་བ་ཡང་ལྡན་པར་སྟོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་བཞི་དང་། ལྔ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བས་བསྣན་ཏེ་སེམས་ལས་བྱུང་བས་དགུ་དང་ལྡན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཡོད་པར་ཉན་ཐོས་རྣམ་པར་སྨྲ་བ་པ་རྣམས་ལ་མ་གྲགས་ཏེ། དེ་བས་ན་
དེ་དག་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཡང་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཡིན་གྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་
ཡིན་གྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལས་ཆོས་དེ་བཞི་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་
ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། རིགས་གཅིག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ལས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ནི་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན། མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན། མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་
ཡིན་པས་རིགས་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་བཞི་དང་ལྡན་པས་ན་བསྒྲིབས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་པས་ན་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། །
ཅིའི་ཕྱིར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་དགེ་བ་མེད་པས་ང་མི་དགེ་བ་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་ངར་འཛིན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ན། མི་དགེ་བ་བྱེད་
པ་རྣམས་ལ་ཡང་ང་མི་དགེ་བ་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་དགེ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་མི་དགེ་བ་བྱེད་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་དགེ་

བ་སྤྱོད་དོ་སྙམ་དུ་བདག་ཏུ་སེམས་པ་མེད་པའི་རིགས་ན། དགེ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་བདག་དགེ་བ་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡོད་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་ཉོན་མོངས་པར་རིགས་གཅིག་པར་
ཡིན་གྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་། མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པར་རིགས་གཅིག་ཅེ་ན། རྟག་པར་བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་རིགས་གཅིག་གོ། །སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་
ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་རྟག་གམ་མི་རྟག་པ་ཞིག་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། རྒྱུན་ཏུ་འཇུག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཇུག་པས་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་མི་རྟག་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་འཇུག་པ་བསྟན་ནས། དེ་འགོག་པ་སྟོན་ཏེ།
ཉོན་མོངས་པའི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཇུག་ན། གང་གི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་
པས་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཀུན་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱང་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དགྲ་བཅོམ་པའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་དོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་བསྒོམས་པ་སྟེ། དོན་དམ་པར་བསྒོམ་པ་དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་
བ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ལ། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་དེ། ལམ་ལས་ལངས་ནས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཕགས་པ་སློབ་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལམ་ལ་སྙོམས་པར་
འཇུག་སྟེ། སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་མ་ལུས་པར་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་བག་ཆགས་ད་དུང་མ་བྱང་བས་ལངས་པའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་། །འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་

ཡིད་ཡོད་པས་ཞི་བ་མ་ཡིན་གྱི་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་པས་ཆེས་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་ཆེས་ཞི་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་མེད་དོ། །དེ་གསུམ་གྱི་དུས་
ལས་མ་གཏོགས་པར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་དུས་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པ་པ་དང་། སེམས་མེད་པའི་གཉིད་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ན་རྟག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མདོར་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་
ཀྱི་སྐབས་སུ་དོན་བཞིས་བསྟན་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་དང་། དམིགས་པ་དང་། ལྡན་པ་དང་། དུས་ཇི་སྲིད་དུ་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་སེམས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཡིད་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་བསྟན། ཀུན་གཞིལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བས་དམིགས་པ་བསྟན། སེམས་
ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང་། ལྔ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པས་ཞེས་བྱ་བས་ལྡན་པ་བསྟན། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་གསུམ་ལས་མ་གཏོགས་པར་དུས་གཞན་དུ་འཇུག་ཅེས་བྱ་བས་དུས་ཅི་སྲིད་དུ་གནས་པ་བསྟན་ནོ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་བསྟན་པ་རྫོགས་སོ།། །།
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ལ་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པ་ཡང་། གོང་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཇེ་བཤད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་དོན་ཕྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གླེངས་པ་དེ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཕུང་པོ་ཞེས་གདགས་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ། སྤུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་ཅུང་ཟད་གཟུགས་སུ་བགྲང་བ་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། ནང་གི་དང་། ཕྱིའི་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུ་དང་། ངན་པ་དང་། བཟང་པོ་དང་།
ཉེ་བ་དང་། རིང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དངོས་པོར་བསྡུར་མི་རུང་ཡང་ཚིག་གིས་བསྡུས་ཏེ། ཆོས་མང་པོ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་སྤུངས་པ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གང་ཅུང་ཟད་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བགྲང་བ། འདས་པ་དང་མ་

འོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཉེ་བ་དང་རིང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་དངོས་པོར་བསྡུར་མི་རུང་ཡང་ཚིག་གིས་བསྡུས་ཏེ་སྤུངས་བ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དོན་དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དུས་དང་། རྒྱུད་དང་། རྣམ་པ་དང་། འགྲོ་བ་དང་།
ཡུལ་ཐ་དད་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མདོར་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཀུན་དང་ཡང་སྦྱར་ཏེ། དུས་ཐ་དད་པ་དང་། རྒྱུད་ཐ་དད་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐ་དད་པ་དང་། ཡུལ་ཐ་དད་པའི་གཟུགས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་
བསྡུས་ཏེ་སྤུངས་པ་ལ་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བས་དུས་ཐ་དད་པའི་གཟུགས་བསྟན་ཏོ། །ཕྱི་དང་ནང་གི་ཞེས་བྱ་བས་རྒྱུད་ཐ་དད་པའི་གཟུགས་བསྟན་ཏེ། གང་
གི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོའི་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ལ་ནི་ནང་གི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུད་ལས་གཞན་པ་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཕྱིའི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་རང་གི་ལུས་ལ་ཡོད་པ་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནི་ནང་གི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །
སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱིའི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །ཆེན་པོ་དང་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཕྱེ་བའི་གཟུགས་བསྟན་ཏེ། ཆེན་པོ་དང་ཆུང་ངུའི་གཟུགས་ནི་ཕན་ཚུན་དུ་ལྟོས་ན་ཆེན་པོ་དང་ཆུང་ངུར་གཞག་སྟེ། ཆེན་པོ་ལ་ལྟོས་ན་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ། ཆུང་
ངུ་ལ་ལྟོས་ན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ། ཡང་ན་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ནི་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱའོ། །ངན་པ་དང་བཟང་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བས་འགྲོ་བ་ཐ་དད་པས་ཕྱེ་བའི་གཟུགས་བསྟན་ཏེ། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་
འགྲོ་བར་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ལ་ནི་ངན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ལ་ནི་བཟང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཉེ་བ་དང་རིང་བ་ཞེས་བྱ་བས་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ཕྱེ་བའི་གཟུགས་བསྟན་ཏེ། གང་ལྟར་སྣང་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་དུ་རུང་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་གཟུགས་ལ་ནི་ཉེ་བ་ཞེས་

བྱའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ལ་ནི་རིང་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ལ་ཡང་གང་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ནི་དུས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་
རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ནི་ནང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་ནི་ཕྱི་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱུད་ཐ་དད་པའོ། །མིག་གི་དབང་པོ་དང་། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་
ནི་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའོ། །ངན་སོང་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ནི་ངན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷ་དང་མིའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཚོར་བ་དང་།
འདུ་ཤེས་ནི་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱུད་ཐ་དད་པའོ། །ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཉེ་བ་དང་རིང་བར་གཞག་པ་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ལུས་ལྟར་སྣང་མི་སྣང་ལས་ཉེ་རིང་དུ་གཞག་སྟེ། ལུས་ལྟར་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཚོར་བ་ནི་ཉེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་ལྟར་མི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཚོར་
བ་ལ་ནི་རིང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཡུལ་ཐ་དད་པའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ཕུང་པོ་ལྔར་འདུས། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔར་འདུས། འདུས་བྱས་དང་
འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དུ་འདུས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་དང་། མདོ་སྡེ་ལས་ཕུང་པོའི་འོག་ཏུ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་བཤད་དེ། དེ་བས་ན་མདོ་སྡེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་
གྲངས་སུ་ནི་དུ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་དངོས་སུ་ནི་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཅི་ཡིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་ལ་གྲངས་ནི་བཅུ་གཉིས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་དངོས་པོ་གང་དང་གང་

ཡིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྨོས་སོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྐབས་སུ་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལས་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དོ། །དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔ་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་
མ་ཡིན་པ་དང་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པ་ལས། དབང་པོ་ལྔ་དང་། ཡུལ་ལྔ་ལ་འདིར་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མིག་ལ་སོགས་པ་དང་། གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱང་སྔ་མ་བཞིན་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་
པའི་སྐབས་སུ་མིག་གི་དབང་པོ་དང་། རྣ་བའི་དབང་པོ་དང་། སྣའི་དབང་པོ་དང་། ལྕེའི་དབང་པོ་དང་། ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་ལྔ་པོ་དེ་ཉིད་ལ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཡང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་།
ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་སྐྱེ་མཆེད་ལྔར་བཞག་ལ། སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡང་དབང་པོའི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་ཁ་དོག་གཟུགས་དང་བའོ། །རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་སྒྲ་གཟུགས་དང་བའོ། །
སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་དྲི་གཟུགས་དང་བའོ། །ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་རོ་གཟུགས་དང་བའོ། །ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་རེག་བྱ་གཟུགས་དང་བའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྐབས་སུ་གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། བཞི་བཤད་པ་ལ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྐབས་སུ་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྒྲའི་སྐྱེ་
མཆེད་དང་། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རོའི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་སྐྱེ་མཆེད་བཞིར་གཞག་ཅིང་། དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། མིག་གི་ཡུལ་ཏེ། ཁ་དོག་དང་། དབྱིབས་དང་།
རྣམ་པར་རིག་བྱེད་པའོ། །སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། རྣ་བའི་ཡུལ་ཏེ། ཟིན་པ་དང་མ་ཟིན་པ་དང་། གཉི་གའི་སྟེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ། །དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། སྣའི་ཡུལ་ཏེ། དྲི་ཞིམ་པ་དང་། དྲི་མི་ཞིམ་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའོ། །རོའི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན།

ལྕེའི་ཡུལ་ཏེ། མངར་བ་དང་། སྐྱུར་བ་དང་། ལན་ཚྭ་བ་དང་། ཁ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། བསྐ་བའོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ། །རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་རེག་བྱའི་བཤད་པ་ཉིད་ལ་ནི་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་དང་།
གང་རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་བཤད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གོང་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ལུས་ཀྱི་རེག་བྱའི་རྒྱུ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་སྟེང་དུ་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་འཇམ་པ་དང་། རྩུབ་པ་དང་། ལྕི་བ་དང་། ཡང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་བདུན་
གྱིས་བསྣན་ཏེ། བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ལ་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུའི་མཚན་ཉིད་བཤད་ནས། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ལ་བྱ་བ་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་
སྐབས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ལ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ཀྱང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་སྟེང་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་བསྣན་ཏེ་བརྒྱད་
དོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །ཆོས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་གང་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་།
འདུས་མ་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་དོ། །དེ་ལ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་
ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་གོང་དུ་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་པས་ད་མི་བཤད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྐབས་སུ་འདུས་མ་བྱས་མ་བཤད་པས་ད་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་། འདུས་མ་བྱས་བཞི་པོ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདུས་མ་བྱས་

གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ནས། ནམ་མཁའ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་མཐུ་ལས་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ནི་འདུས་བྱས་ཞེས་
བྱའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་བཞིའོ། །དེ་ལ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་མི་ཤེས་ནས་དེའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་འདོད་ནས། ནམ་མཁའ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ནམ་
མཁའི་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ། གཟུགས་ཀྱི་གོ་འབྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་རྣམས་གནས་པ་དང་། ཡུལ་གང་དུ་ཐོགས་པར་མི་བྱེད་པའི་གནས་དང་། ཡུལ་དེ་ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་གཞན་གྱི་གོ་འབྱེད་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་གཟུགས་རྣམས་ཕན་ཚུན་འགྲོ་བའི་གོ་འབྱེད་པ་ལ་ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་གཟུགས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལ་བགེགས་མི་བྱེད་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ནམ་མཁའ་འདིའི་བར་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་སྣང་བས་ན་ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱའོ། །ནམ་མཁའི་འོག་ཏུ་སོ་སོར་
བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་སྨོས་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པར་འདོད་ནས། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པའི་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འཇལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་དག་ནི་ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཟད་ཀྱི་དོན་གཅིག་གོ། །སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པ་བཞི་པོ་སོ་སོ་ལ་
ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱས། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་ནི་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བརྟགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱས། འགོག་པའི་

བདེན་པ་ལ་ནི་འགོག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བྱུང་བ་ཞེས་བརྟགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱས། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ནི་ལམ་དང་། རིགས་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྱུང་བར་བྱེད་པར་བརྟགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། བདེན་པ་བཞི་པོ་སོ་སོ་ལ་བརྟགས་གཞལ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་
སྤངས་ཏེ་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་པར་འགག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ན། བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་མེད་པར་འགག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ན་ཤེས་རབ་མེད་པར་
ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མི་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་པ་སྟེ། གང་མ་འོངས་པའི་ཆོས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་ཞིང་རྐྱེན་མེད་པས་མ་སྐྱེས་ཏེ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ལུས་ནས་
ནམས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ལན་དུ། གང་འགོག་པ་མི་འབྲལ་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡང་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་འབྲལ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་ལ་འབྲལ་བ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་
འགོག་པ་ནི་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ནི་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་བྲལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དོན་དུ་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དེ་ཕུང་པོ་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འགོག་པའི་སྒྲ་སོ་སོར་
བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་འབའ་ཞིག་ལ་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བར་མ་ཟད་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་ལ་ཡང་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་ཡང་འགོག་པ་ཞེས་བྱ། འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལ་ཡང་འགོག་པ་ཞེས་བྱ། ཆོས་རྣམས་མི་རྟག་སྟེ་
སྐྱེས་ནས་འགགས་པ་མི་རྟག་པ་ལ་ཡང་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལས་ཀྱང་འདིར་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་མི་འཆད་དོ་ཞེས་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་ནི་འབྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མི་

འབྲལ་བ་ཡིན་པས་མི་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མི་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འབྲལ་བའི་དོན་ཇེ་བསྟན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་རྩ་བ་ནས་བཏོན་པས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་ཕུང་པོ་ཕྱིས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མ་བཏོན་མ་བསལ་ཀྱང་ཆོས་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་ཏེ། རྐྱེན་མེད་པས་མ་འོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེ་སྟེ་དེ་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་
བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པ་དང་། བརྒལ་བ། འདི་ལྟར་འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་དག་ལ་ལྷའམ་མིའམ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིས་མཐུན་པའི་གནས་སུ་ཕུང་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་མ་ངེས་པའི་ས་བོན་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་
ལ་ཡོད་པ་འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་གི་ཕུང་པོ་དེ་མ་འོངས་པ་ནི་མི་སྐྱེ་སྟེ། ནམས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པ་དེ་ཡང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བར་དོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གང་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་མེད་པར་ཕུང་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་
སྨོས་ཏེ། འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ལས་དགེ་བ་བྱས་པས་ལས་དེས་མ་འོངས་པའི་ཕུང་པོ་འཕེན་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་པ་དང་། ལས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་བྱས་པས་མ་འོངས་པ་ན་བཟོ་ཤེས་པའི་ལུས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ལས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་པ་འཕགས་པ་
དགྲ་བཅོམ་པ་དེས་ས་བོན་མ་སྤངས་ཏེ། ཡོད་ཀྱང་མ་འོངས་པ་ན་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་མེད་པར་མི་སྐྱེ་བ་མི་འགྲུབ་སྟེ། གཉེན་པོ་དགོས་པས་གང་ཕུང་པོའི་ས་བོན་ཡོད་ཀྱང་ས་བོན་ཡོད་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་བྱས་པ་ནི་སོ་སོར་
བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་དེ་ཉིད་དེ། དེ་བས་ན་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དང་། ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ལས་གདོད་

མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཐོབ་པས་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པར་གཞག་གོ། །ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་སྐབས་སུ་ཟག་པ་མེད་པ་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་ནི་མི་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་བྱས་པ་
ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་མེད་པར་མ་འོངས་པའི་ཆོས་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་པས་ཕུང་པོ་དེ་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་དེ། ནམས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨོས་པ་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་
འགོག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་འགོག་པ་ལས་དབྱེ་བར་བྱེད་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་ཚེ་དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་ཆོས་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པ་པའི་ཚེ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་འགགས་
ནས་དེ་ལས་ལངས་པ་དང་། ཡང་ཕྱིས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་པའི་ཆོས་མི་སྐྱེད་ཅེས་བྱ་བས་མི་རྟག་པའི་འགོག་པ་ལས་འབྱེད་པར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་རྟག་པའི་འགོག་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་ཆོས་སྐྱེས་པ་ལ་འགོག་པར་བྱེད་ཀྱི་མ་འོངས་པའི་
ཆོས་མི་སྐྱེད་ཅིང་འགོག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དངོས་སུ་འདི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེན་ནས་ཡེངས་པ་ན་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་དུས་གཅིག་ཏུ་
བྱུང་བ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྔོན་པོ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེན་ནས་ཡེངས་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པས་འགགས་ཏེ་འདས་པའི་དུས་སུ་སོང་ལ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་རྣམས་ནི་རྐྱེན་མེད་པས་མ་སྐྱེས་ཏེ། མ་
འོངས་པའི་དུས་སུ་ལུས་ནས་ནམ་ཡང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་མ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་བྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་མ་

བྱས་པས་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་མེད་པ་དང་། དེ་དག་གི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ལྔ་ཡང་འདས་པའི་དུས་སུ་སོང་བས་དམིགས་པའི་རྐྱེན་མེད་དེ་རྐྱེན་གཉིས་དང་མི་ལྡན་པས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་མ་སྐྱེས་ཏེ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ལུས་སོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འོག་ཏུ་སོ་སོར་བརྟགས་
པ་སྨོས་ཏེ། དེ་བས་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་འདོད་ནས། སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པའི་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པ་ཞེས་པ་ལ་བརྟགས་པ་དང་འབྱེད་པ་དང་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་
དག་དོན་གཅིག་སྟེ། གང་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་དུ་གཏོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་སྟེ། བདེན་པ་བཞི་ལ་ཤེས་རབ་དེས་སོ་སོར་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་
ཐོབ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་འགག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ལན་དུ། གང་འགོག་ལ་དེ་ནི་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་དེ་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་འགོག་པས་ན་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་
ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ནི་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འགོག་པའི་ཚིག་འབའ་ཞིག་སྨོས་ཀྱི་འབྲལ་བའི་ཚིག་མ་སྨོས་ན་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་འགོག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་། མི་རྟག་པའི་འགོག་པ་ཡང་བྱ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བས་
དེའི་ཕྱིར། དེ་ནི་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འགོག་པ་བཞི་ནི་འགོག་པ་ཡིན་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་འབྲལ་བའི་ཚིག་གིས་འགོག་པ་ལྷག་མ་བཞི་བཀར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་འགོག་ལ་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དེ་ཉིད་གསལ་བར་
བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་གང་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཡང་ན་མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་མེད་པར་བཀག་པ་ནི་གང་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་སྔར་འགགས་པས་ཕྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་

བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཐོབ་པ་ནི་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུ་དང་བྲལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་གང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤངས་པས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ཀུན་
འབྱུང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་གཉིས་སྤངས་ཏེ། བཀག་པ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་དོན་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་པར་བྱའོ། །ཡོང་ནི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་ཀྱི། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དང་། གནས་ཀུན་ཀྱང་ཀུན་གཞི་ལ་སྣང་བས་ཀུན་གཞི་ལ་གནས་
ཞེས་བྱ། དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གནས་འདི་ནི། ཁམས་གསུམ་གྱི་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ཀྱི་གནས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་
མེད་པའི་ཁམས་ནི་ཁམས་གཅིག་གི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་ཏེ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ས་བོན་དང་ལྡན་ནོ། །ཁམས་གསུམ་ལས་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེད་པ་ཇེ་དཔྱད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ན་བདེན་པ་
བཞི་ལས་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཅུ་སྟེ། འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་།
མ་རིག་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་ཏེ། སྔ་མ་བཅུ་ལས་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་གསུམ་བཀོལ་ནས། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་ཆགས་
དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པ་སྟེ་བདུན་ནོ། །འགོག་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་ཏེ། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་པོ་ཉིད་དོ། །ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་དེ། སྔ་མ་བདུན་གྱི་སྟེང་

དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པས་བསྣན་ནས་བརྒྱད་དོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་བསྡོམས་ན་ཉོན་མོངས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འདོད་ཆགས་དང་།
ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པ་བཞི་ལ་ནི་དགུར་དབྱེ་སྟེ། ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་དང་། ཆེན་པོའི་འབྲིང་པོ་དང་། ཆེན་པོའི་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་པོའི་ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་པོའི་འབྲིང་པོ་དང་། འབྲིང་པོའི་ཆུང་ངུ་དང་། ཆུང་ངུའི་ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུའི་འབྲིང་པོ་དང་། ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའོ། །འདོད་པའི་
ཁམས་ཀྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་བཞི་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་
པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་པའི་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འགོག་པ་ལ་འགོག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་པ་ནི་འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་
བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལམ་ལ་ལམ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་པ་ནི་ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དགུར་ཕྱེ་བའི་གཉེན་པོར་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དགུ་ཡོད་དེ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཡང་ཆེན་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་
ཆེན་པོའི་འབྲིང་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཆུང་ངུ་དང་། ཡེ་ཤེས་འབྲིང་པོའི་ཆེན་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་འབྲིང་པོའི་འབྲིང་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་འབྲིང་པོའི་ཆུང་ངུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆེན་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་འབྲིང་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའོ། །དེ་ལ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པའི་
ལམ་དེ་དག་ལ་མིང་དུ་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གནས་ལ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་དེའི་གཉེན་པོ་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་གང་དང་གང་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བར་གྱུར་ན་གཉེན་པོ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་དེ་

དག་སྤང་ཞིང་དེ་དང་བྲལ་བར་བྱེད་དོ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཅུ་སྤངས་ཤིང་དེ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་
མོངས་པ་བདུན་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་འགོག་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །བསྒོམ་པས་
སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་དང་། ཡེ་ཤེས་དགུ་ཡང་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་སྤོང་བར་བྱེད་པས་ན་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཡང་ཆེན་པོས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུའི་ཡང་ཆུང་ངུ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་ཉོན་
མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ལམ་དང་བཅས་པའི་ལུས་སྐྱེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ཕན་ཆད་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ས་བོན་འབྲེལ་བའི་ལུས་གཞན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། གཉེན་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་མི་སྐྱེད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་
དང་བཅས་པའི་ལུས་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་པས་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཕགས་པའི་ལམ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སྔ་མ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེད་ཅེ་ན། འཕགས་པའི་ལམ་དང་འགྲོགས་པའི་ལུས་
ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལུས་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་ལ་བྱུང་བ་དེ་ལུས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ལུས་སྔ་མ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་ཅིང་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དོ། །ལུས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སྔ་མ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་
ལུས་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་ན། ལུས་གང་གིས་རྐྱེན་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་བྲལ་བའི་ལུས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་མེད་དོ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་སྔ་མ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་དེ་སྐྱེད་པ་དང་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་ན་ཉོན་

མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་ནི་སྐྱེད་པའོ། །དེ་བས་ན་གཉེན་པོས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་ན་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་ནི་སྐྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་ནི་མི་སྐྱེད་པས་ན་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་
འགོག་པ་ཞེས་གདགས་སོ། །ད་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེད་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྔ་མ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་སྟེ། སྔ་མ་བཅུ་ལས་ཁོང་ཁྲོ་
བ་ཕྲི་ནས་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་དྲུག་སྟེ། འཇིག་
ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་བཞི་བཀོལ་ཏེ། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པའོ། །འགོག་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་
མོངས་པ་དྲུག་སྟེ་སྔར་བཤད་པའི་དྲུག་པོ་ཉིད་དོ། །ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་ཏེ། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་
ཀྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྡོམས་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཡོད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འདོད་ཆགས་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པ་གསུམ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དགུར་དབྱེའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་
ཁམས་ན་ཡང་བདེན་པ་བཞི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་འདྲ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་དོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་འདྲ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་། ང་རྒྱལ་དང་།

མ་རིག་པ་གསུམ་ལས་རྣམ་པ་དགུར་དབྱེའོ། །ཁམས་གཉིས་ཀྱི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་གཉེན་པོ་ཡང་བཞི་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། འགོག་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་།
ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ། །དེ་ལ་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིར་ཤེས་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་རྣམ་པ་བཞི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་
ཞེས་བྱའོ། །ཁམས་གཉིས་ཀྱི་འགོག་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་འགོག་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ལམ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་ནི་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་
ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དགུ་དགུར་ཕྱེ་བའི་གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དགུ་དགུ་ཡོད་དོ། །ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ལམ་དེ་དག་ལ་མིང་དུ་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་གནས་སམ་ལུས་ལ་མཐོང་བ་དང་།
བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དང་དེ་དག་དེའི་གཉེན་པོ་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་གང་དང་གང་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བར་གྱུར་ན་གཉེན་པོ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་དེ་དག་སྤོང་ཞིང་དེ་དག་བྲལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་
སྐྱེས་ནས་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་དགུ་ཡོད་པ་སྤང་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་པར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་དྲུག་ཡོད་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །འགོག་པ་ལ་
རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་འགོག་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་དྲུག་ཡོད་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ནས་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་བདུན་ཡོད་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་

རོ། །བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་ཡང་དེ་མ་ཐག་པའི་ལམ་ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཡང་ཆུང་ངུས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོའི་ཡང་ཆེན་པོ་སྤོང་བར་བྱེད་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཡང་ཆེན་པོས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུའི་ཡང་ཆུང་ངུ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་
དང་པོ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་ལམ་དང་བཅས་པའི་ལུས་སྐྱེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ཕན་ཆད་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་འབྲེལ་པའི་ལུས་གཞན་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་དེས་
ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཕྱི་མའི་སྐད་ཅིག་མ་ནི་སྐྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཕྱི་མ་ནི་མི་སྐྱེད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོས་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་མི་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པའི་འོག་ཏུ་དེ་བཞིན་ཉིད་སྨོས་ཏེ།
དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །རྟག་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་བཞིན་དུ་གནས་ཏེ། རང་བཞིན་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བས་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་
ལན་དུ། གང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་བྱའོ། །ཆོས་དེ་དག་གི་ཆོས་ཉིད་ནི་ཆོས་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ནམ་ཆོས་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་དེ་
དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་ནི་གཞན་ཡང་ཡོད་དོ། མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་ཡང་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་མི་རྟག་པ་སྡུག་བསྔལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་བྱའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་བཟློག་
པའི་ཕྱིར། གང་ཆོས་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །

ཆོས་བདག་མེད་པ་ནི་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བ་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པའི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆོས་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དུ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་པ་ལ་ཆོས་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་
ནི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་མི་བྱའོ། །ཡང་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་གཉིས་སུ་འདུས་ལ། དེ་དག་ཀྱང་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་གཞག་སྟེ། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་
ཆོས་རྣམས་ལ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་བརྟགས་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཀུན་གཞི་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་དག་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་གྲུབ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
ལ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་དག་སྟེ། མེད་པར་གྱུར་ནས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པ་ལ་ཆོས་བདག་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་དེ་ལ་བྱ་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་ཀྱང་དེ་ལ་བྱའོ། །སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གྲངས་དང་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་བསྟན་ནས། མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་གཟུགས་
དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་མིང་དུ་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཏགས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བ་མི་ཤེས་ནས། ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མིང་དུ་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཏགས་པ་དོན་གང་གིས་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཏགས་ཤེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ།
རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་སྒོའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྒོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་གནས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་
རྣམས་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་གནས་སུ་གྱུར་པས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། མདོ་ལས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་ཏུ་བཤད་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐ