Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 137

། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་
པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བས་མིང་བསྟན་ཏོ། །གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མེའི་ཁམས་དང་རླུང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་ཏོ། །སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་
པོ་ལའང་ཅི་རིགས་པར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྨྲས་པ། ཕུང་པོ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་མང་དུ་ཡང་མ་བཤད། བཞིར་ཉུང་ངུ་ཡང་མ་བཤད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་ལྔ་ཁོ་ནར་གྲངས་ངེས་པར་བསྟན། དེའི་ཡང་ལན་དུ་བདག་དང་བདག་གི་དངོས་པོ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་ཁོ་ན་
ལས་མང་དུ་ཡང་མ་བཤད་ཉུང་ངུ་ཡང་མ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཞི་ནི་བདག་གི་བའི་དགོས་པ་དངོས་པོ་སྟེ། སེམས་ཅན་དག་ཕལ་ཆེར་དེ་ལ་བདག་གི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཆགས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ཕུང་པོ་ནི་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་སྟེ། སེམས་ཅན་དག་དེ་ལ་བདག་ཅེས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སྣོད་དང་། ཟས་དང་། ཚག་ཙེག་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཟ་བ་པོའི་དངོས་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་དུ་བཤད་ཀྱི་དྲུག་དང་བཞི་ལ་སོགས་པ་མ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་
སྣོད་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། སྣོད་ལ་ཁ་ཟས་བརྟེན་པ་དང་འདྲ་བར་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟེ། ཁ་ཟས་བཟའ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་།
སྡུག་བསྔལ་ཡང་མྱོང་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚག་ཙེག་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། ཁ་ཟས་ཚོད་མ་ལ་སོགས་པ་ཚག་ཙེག་དང་བསྲེས་ན་ལྷག་པར་བཟའ་བར་ནུས་པ་བཞིན་དུ་མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བར་འཛིན་པའི་འདུ་

ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་ན་ལྷག་པར་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་པས་སོ། །བྱེད་པ་པོ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། ལས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟ་བ་པོར་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
ཕུང་པོ་སྟེ། ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མཇུག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དང་པོར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད། དེའི་འོག་ཏུ་ཚོར་བ། དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས། དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་བྱེད། དེའི་འོག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། རིམ་པ་འདི་
ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་བཀོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་སྦོམ་རིམ་མམ་རགས་རིམ་གྱིས་རིམ་པ་འདི་ལྟར་བཀོད་དེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། མིག་ནས་
ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་པས་རགས་ཤིང་སྦོམ་པས་ན་དང་པོར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་ལས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་
བས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རགས་ཏེ། བདག་གི་མགོ་ན་བར་ཚོར་རོ། །རྐང་པ་ན་བར་ཚོར་རོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་པ་དག་གསལ་བར་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་པས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་བས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རགས་ཏེ། འདི་ནི་བུད་མེད་འདི་
ནི་སྐྱེས་པ་ཞེས་ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པ་རྟོགས་པར་སླ་བས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རགས་ཏེ། ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་སླ་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་
པ་སེམས་ལས་བྱུང་ཞིང་སྐྱེས་པ་ན་འདོད་ཆགས་ཤིག་སྐྱེས་སོ། །ཞེ་སྡང་ཞིག་སྐྱེས་སོ་ཞེས་ཞེ་སྡང་ཚོར་ཞིང་ཤེས་པར་སླ་བས་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་པས་ཕྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཇུག་ཏུ་སྨོས་སོ། །ཡང་ན་ཁམས་གསུམ་གྱི་

རིམ་པས་ཕུང་པོ་ལྔའི་རིམ་པ་དེ་ལྟར་བཀོད་དེ། ཁམས་གསུམ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་བརྟེན་པས་དང་པོར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །
གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་བརྟེན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བསྟན་ཏོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་ནི་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་
སྐྱེ་མཆེད་ན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུ་ཤེས་ལ་བརྟེན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་ཏོ། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ཅུང་ཟད་མེད་ཅུང་ཟད་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ལ་བརྟེན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ནི་དེ་དག་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་མཇུག་ཏུ་སྨོས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་སོ། །བརྒལ་བ་གོང་དུ་མིང་ཙམ་དུ་བསྟན་པའི་ཚེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་སྨྲས་ལ། འདིར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་མི་འདྲི་བར་
ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་འདྲི། སྨྲས་པ། གཟུགས་ལས་མ་གཏོགས་པར་ཕུང་པོ་ལོགས་ཤིག་ན་མེད་དེ། ནས་དང་འབྲས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་ནས་དང་འབྲས་གྲུབ་ན་ཕུང་པོ་ཡང་ཟླ་ལ་གྲུབ་པ་དང་འདྲ་བར་གཟུགས་གྲུབ་ན་ཕུང་པོ་ཡང་ཟླ་ལ་གྲུབ་པས་
གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཀྱང་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡང་ན་གཟུགས་ཀྱི་དོན་སྔར་བསྟན་ནས་ཕུང་པོའི་དོན་ཕྱིས་འཆད་པས་གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་མ་དྲིས་སོ། །ཅུང་ཟད་གཟུགས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
སུ་གཞག་པ་འདས་པའི་གཟུགས་དང་། མ་འོངས་པའི་གཟུགས་དང་། ད་ལྟར་གྱི་གཟུགས་དང་། གཟུགས་བཟང་པོ་དང་། གཟུགས་ངན་པ་དང་། གཟུགས་རིང་བ་དང་། གཟུགས་ཐུང་བ་དང་། གཟུགས་ཕྲ་བ་དང་། གཟུགས་སྦོམ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་

འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་གཟུགས་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་སུ་འདུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནས་གཟུགས་རྣམ་པ་གཉིས་པ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུའི་གཟུགས་དང་། འབྲས་བུའི་གཟུགས་སོ། །དེ་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཞེས་བྱ་བས་རྒྱུའི་གཟུགས་བསྟན་
ཏེ། གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བས་འབྲས་བུའི་གཟུགས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་འབྱུང་བའི་དོན་ཅི་དཀར་པོ་དང་། སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དེ་ལས་
འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བས་ན་འབྱུང་བའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་ལ་ཁྱབ་པས་ན་ཆེན་པོའོ། །ཡང་ན་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་ན་འབྱུང་བའོ། །ཡང་ན་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་འདི་དག་སེམས་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱིས་འབྱུང་བས་ན་འབྱུང་བའོ། །ཆེན་པོ་ནི་སའི་
ཁམས་འདི་དག་གནས་པ་ཆེ་སྟེ། ཐོག་ཐག་ཏུ་ཁྱབ་པར་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆུའི་ཁམས་ཀྱང་ཆེ་སྟེ། ནམ་སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་བ་ན། ཆུའི་བསྐལ་པ་བྱུང་བས་བསམ་གཏན་དང་པོ་པ་མན་ཆད་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །མེའི་ཁམས་འདི་
ཡང་ཆེ་སྟེ། ནམ་སེམས་ཅན་ཞེ་སྡང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ན། མེའི་བསྐལ་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་མན་ཆད་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །རླུང་གི་ཁམས་ཀྱང་ཆེ་སྟེ། ནམ་སེམས་ཅན་གཏི་མུག་བདོ་བ་ན་རླུང་གི་བསྐལ་པས་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་མན་ཆད་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །འོ་ན་
ཅིའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཁོ་ནར་བཤད་ལ་ལྔ་དང་གསུམ་ལ་སོགས་པར་བཤད། སྨྲས་པ། ས་བོན་གྱི་རྟེན་དང་། ས་བོན་བརླན་པ་དང་། ས་བོན་སྨིན་པ་དང་། འཕེལ་བར་འདི་བཞི་ཁོ་ནས་བྱེད་དེ། ལྔར་བཤད་དུ་ནི་དགོས་པ་མེད་གསུམ་དུ་བཤད་ན་མི་ནུས་པས་ཁྲིའི་རྐང་པ་
བཞིན་ཏེ་བཞི་ཁོ་ནར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ས་བོན་གྱི་རྟེན་ནི་སའི་ཁམས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །ས་བོན་བརླན་པར་ནི་ཆུའི་ཁམས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །ས་བོན་སྨིན་པར་ནི་མེའི་ཁམས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །ས་བོན་འཕེལ་བར་ནི་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །བསྐལ་པ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱང་ས་བོན་སྐྱེ་བ་

ལ་གོ་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་ན་དེས་བསྣན་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔར་མི་གཞག །སྨྲས་པ། གོ་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་བྱེད་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་གཟུགས་མེད་པས་གོ་སྐབས་འབྱེད་པ་མེད་པ་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ནི་སྐྱེ་བ་
དང་། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་མེད་པས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་མི་བྱའོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའམ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ལས་མཐོང་བའི་
གཟུགས་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་རྒྱུར་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའང་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་གོ་ཞེས་འོག་ནས་འཆད་དོ། །དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པ་ལྔས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་དེ། རྒྱུ་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་སྐྱེད་པ་
དང་། བརྟེན་པ་དང་། གནས་པ་དང་། རྟོན་པ་དང་། འཕེལ་བའོ། །དེ་ལ་ས་བོན་མེད་ན་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་མེད་ན་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་མི་སྐྱེ་བས་ན་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མ་བརྟེན་པར་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་དག་ལོགས་
ཤིག་ཏུ་གནས་པའི་མཐུ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་བརྟེན་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །ཤིང་བཅད་ན་གྲིབ་མ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་ཉམས་སམ་སྣད་རྨས་ན་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་ན་གནས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་
དཔེར་ན་རྒན་པོ་འཁར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲོ་བ་དང་འདྲ་བར་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་སྐྱེ་བ་དང་། རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ཀྱང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྐྱེ་བར་བྱེད་པས་ན་རྟོན་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་བརྟས་ཤིང་སྨིན་ན་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཀྱང་
བརྟས་པར་འགྱུར་བས་ན་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་གྲངས་ཙམ་བསྟན་པ་དམིགས་ཀྱིས་ཕྱེ་སྟེ། བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ནས། སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་སོ་ཞེས་

བཤད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་སྲ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་སྲ་བ་དང་། མཁྲང་བ་དང་། ལྕི་བ་ནི་
སའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཆུའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །གཤེར་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གཤེར་བ་དང་སྣུམ་པ་དང་བརླན་པ་ནི་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མའི་
ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའོ། །ཚ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཚ་བ་དང་། དྲོ་བ་དང་ཚིག་པར་བྱེད་པ་ནི་མེའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །རླུང་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའོ། །ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་ཉིད་ནི་
རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡང་བ་ནི་འགུལ་བར་བྱེད་པའོ། །གཡོ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རྒྱུན་ཡུལ་གཞན་དུ་ཕྱིན་ཅིང་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའོ། །བརྒལ་བས་ས་དང་ཆུ་དང་མེའི་གསུམ་ལ་མཚན་ཉིད་རེ་རེ་བསྟན་ལ། རླུང་གི་ཁམས་ལ་ནི་ཡང་བ་དང་གཡོ་བ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གཉིས་
སུ་བཤད། ལན་དུ་གལ་ཏེ་ཡང་བ་འབའ་ཞིག་སྨོས་ལ། གཡོ་བ་མ་སྨོས་ན་ནི་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལུས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་འཇམ་པ་དང་། རྩུབ་པ་དང་། ལྕི་བ་དང་། ཡང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཡོད་པ་སྟེ། རླུང་གི་ཁམས་སུ་འགྱུར་དུ་དོགས་པའི་སྐྱོན་
དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཡོ་བ་འབའ་ཞིག་སྨོས་ཀྱི་ཡང་བ་མ་སྨོས་ན་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་སེམས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་གཡོ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་སེམས་པ་དེ་རླུང་གི་ཁམས་སུ་འགྱུར་དུ་དོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་གང་ཡང་བ་
དང་གཡོ་བའི་ཆོས་གཉིས་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་བཤད་ནས་ལས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ལས་ནི་བརྟན་པ་དང་། སྡུད་པ་དང་། སྨིན་པ་དང་། འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །སའི་ཁམས་ཀྱི་ལས་ནི་བརྟན་པར་བྱེད་པའོ། །

ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་ལས་ནི་སྡུད་པར་བྱེད་པའོ། །མེའི་ཁམས་ཀྱི་ལས་ནི་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ལས་ནི་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །འོ་ན་ཁམས་ཀྱི་དོན་ཅི། ཁམས་ཀྱི་དོན་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ་སྟེ། རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་འཛིན་པས་ན།
སའི་ཁམས་ཆུའི་ཁམས་མེའི་ཁམས་རླུང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པས་ན་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །ས་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་དང་ཆུ་གཤེར་བའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་
དང་། བདག་མེད་པ་སྟེ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པས་སོ། །ཡང་ན་གང་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ནི་གཅིག་གི་ནང་ན་ཡང་བཞི་ཆར་ཡང་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན་ས་གང་ན་ཡོད་པ་ན་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་ཡང་ཡོད། ཆུ་གང་ན་ཡོད་པ་ན་ས་དང་མེ་དང་རླུང་ཡང་ཡོད་པ་ལས་དེ་ན་གང་
མཐུ་ཆེ་ཞིང་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ནི་ས་ཞེས་དངོས་སུ་མིང་གིས་སྨོས་ལ། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་ལྟ་བུ་ཤས་ཆུང་ཞིང་མཐུ་ཆུང་བར་གནས་པ་ལ་ནི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེའང་དཔེར་ན་ཕྱེ་ཕུལ་གང་དང་ལན་ཚྭ་ཕུལ་གང་བསྲེས་པ་ལས་ལན་ཚྭ་མཐུ་ཆེ་ཞིང་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་པས་ལན་ཚྭ་ཁ་ཞིང་དངོས་སུ་
མིང་གིས་འབྱིན་ཀྱང་ཕྱེ་དེ་ན་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཡོད་པ་ན་ཀུན་ཡོད་པར་ཅི་མངོན། ལན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལུང་མདོ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ལ་རིགས་པས་བརྟགས་ན་ཡང་མངོན་ནོ། །ལུང་ལས་འབྱུང་བས་ནི་མངལ་དུ་འཕོ་བའི་མདོར་
དགའ་བོ་ཕ་དང་མའི་མི་གཙང་བ་སྐ་བ་ལས་ལུས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་རྣམས་སྲ་བ་དང་སྡུད་པ་དང་། སྨིན་པ་དང་འཕེལ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་ཅིང་གནས་སོ། །གལ་ཏེ་དགའ་བོ་དེ་ན་སའི་ཁམས་ཡོད་ལ་ཆུའི་ཁམས་མེད་ན་ནི་ཕྱེའམ་ཐལ་བའི་ཆང་བུ་བཞིན་དུ་སྐམས་པའམ་འཐུལ་
བར་འགྱུར་ཏེ། ཆུས་བསྡུས་པས་ན་མི་འཐུལ་ཞིང་མི་འཇིག་གོ། །གལ་ཏེ་ཆུ་ཡོད་ལ་ས་མེད་ན་ནི་འབྲུ་མར་རམ་ཡུངས་མར་བཞིན་དུ་འཛག་ཅིང་འབོ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ས་དང་ཆུ་ཡོད་ལ་མེ་མེད་ན་ཤ་རུལ་བཞིན་དུ་མྱགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་ཡོད་ལ་རླུང་མེད་ན་

ནི་ཇི་ཙམ་དུ་གནས་པ་ལས་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རིགས་པས་བརྟགས་ན་ཡང་གཅིག་གང་ན་ཡོད་པ་ན་ཀུན་ཡོད་པར་མངོན་ཏེ་རྡོ་བ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་འབྱར་ཞིང་སོ་སོར་མ་གྱེས་པས་ན་སའི་ཁམས་ལ་ཆུའི་ཁམས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །རྡོ་དང་ཤིང་ལ་
སོགས་པ་གཡོ་ཞིང་འགུལ་བས་ན་རླུང་གི་ཁམས་ཡོད་དོ། །རྡོ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་ཕྲད་པ་ལས་མེ་སྟག་འབྱུང་བས་ན་མེའི་ཁམས་ཡོད་དོ། །ཆུའི་ཁམས་ལ་ཡང་གྲུ་དང་འདབ་མ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་ཅིང་རྟེན་བྱེད་པས་ན་ཆུའི་ཁམས་ལ་ཡང་སའི་ཁམས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །ཆུའི་
ནང་དུ་ཤིང་གི་འདབ་མ་དང་རྩྭ་ལྷུང་བ་འདྲུལ་ཞིང་ཆུ་དྲོན་པོ་དག་ཀྱང་དམིགས་པས་ན་ཆུའི་ནང་ན་མེ་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །ཐུར་དུ་འབབ་ཅིང་གཡོ་བས་ན་རླུང་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །རླུང་གི་ཁམས་ལ་ཡང་འདབ་མ་དང་རྩྭ་འཛིན་ཅིང་འདེགས་པས་ན་སའི་ཁམས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །རླུང་དྲོ་བ་དག་
ཀྱང་དམིགས་ལ་རྫས་བརླན་པ་རྣམས་རླུང་ལ་ཕྱར་ན་སྐམ་པར་འགྱུར་བས་མེའི་ཁམས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །ཚུབ་མ་དང་རླུང་གཅིག་ཏུ་འདུས་ཤིང་འགྱུར་ཞིང་འབྱུང་བས་ན། ཆུའི་ཁམས་ཀྱང་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །མེའི་ཁམས་ལ་ཡང་མེ་ལྕེ་གཅིག་གིས་གཅིག་འཛིན་པ་དང་།
མེ་ལྕེས་འདབ་མ་དང་རྩྭ་ལ་སོགས་པ་འདེགས་ཤིང་འཛིན་པས་ན་སའི་ཁམས་ཡོད་པར་ཡང་མངོན་ནོ། །མེ་ལྕེ་རྣམས་ཀྱང་སོ་སོར་མི་འགྱེས་པར་གཅིག་ཏུ་འབར་བས་ན་ཆུའི་ཁམས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །འགུལ་ཞིང་གཡོ་བས་ན་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱང་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་
པོ་བཞི་དག་བཤད་ནས། རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལ་ཕྱེ་ན་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་དང་མིང་གིས་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དང་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། དེའི་དོན་ནི་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལ་གྲངས་ནི་དུ་ཞིག་ཡོད། མིང་གིས་
ནི་གང་དང་གང་ཡིན། གཟུགས་ནས་རེག་བྱའི་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེས་དྲིས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མིག་གི་དབང་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་གྲངས་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་

པོ་ལྔ་དང་། གཟུགས་ནས་རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་བར་དུ་ཡུལ་ལྔ་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པས་བསྣན་ཏེ་བཅུ་གཅིག་གོ། །དེ་དག་གི་མིང་ཡང་། མིག་གི་དབང་པོ་དང་། རྣ་བའི་དབང་པོ་དང་། སྣའི་དབང་པོ་དང་། ལྕེའི་དབང་པོ་དང་། ལུས་ཀྱི་
དབང་པོ་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་མིང་གིས་སྨོས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མིག་གི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། དེ་ཡང་མིག་གི་དབང་པོའི་མཚན་
ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡུལ་ཁ་དོག་གཟུགས་དང་བའོ་ཞེས་བཤད་དོ། །མིག་གི་དབང་པོའི་ཡུལ་ནི་སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། དཔེར་ན་མེ་ལོང་དང་ཤེལ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་
པ་གཟུགས་དང་ཞིང་གསལ་བས་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། མིག་གི་དབང་པོ་ཡང་གཟུགས་དང་ཞིང་གསལ་སྟེ། གཟུགས་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ན། གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བར་འགྱུར་ནས་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་དང་མཐུན་པ་ཁོ་ནར་མིག་གི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་གཟུགས་དང་བ་ཞེས་བྱའོ། །མིག་གི་དབང་པོའི་ཡུལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་མིག་གི་སྤྲིན་གྱི་ནང་ན་ཟར་མའི་མེ་ཏོག་ཁ་འབུས་ལྟར་གནས་སོ། །སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་དང་བའི་སྒྲ་སྨོས་པས་ཆོག་མོད་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲ་སྨོས་པ་ཇི་དགོས། སྨྲས་པ།
གཟུགས་ཀྱི་སྒྲ་མ་སྨོས་པར་དང་བ་འབའ་ཞིག་སྨོས་པ་ན་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་དད་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་དང་བའོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་མིག་གི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཡིད་གོལ་བར་འགྱུར་བས་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲ་སྨོས་ཏེ། དད་པ་དང་བ་ཡིན་ཡང་སེམས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རང་
བཞིན་མ་ཡིན་ལ། མིག་གི་དབང་པོ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ནོ། །དང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་པས་སོ། །སྨྲས་པ། འོ་ན་གཟུགས་ཞེས་སྨོས་པས་ཆོག་མོད། དང་བའི་སྒྲ་སྨོས་ཇི་དགོས་ལན་དུ་གཟུགས་འབའ་ཞིག་སྨོས་ལ་དང་བ་མ་སྨོས་ན་རྡོ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་

གཟུགས་ཀྱང་མིག་གི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཡིད་གོལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལིང་ཏོག་གིས་ཁེབས་པ་དང་དམུས་ལོང་དག་ལ་ཡང་མིག་གི་དབང་པོ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བས་ན་དང་བའི་སྒྲ་སྨོས་ཏེ། རྡོ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་དང་ལིང་ཏོག་གིས་ཁེབས་པ་དང་དམུས་ལོང་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟུགས་
ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་དབང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར་ན། གཟུགས་དང་བ་ཞེས་སྨོས་པས་ཆོག་མོད་ཡུལ་ཁ་དོག་ཞེས་སྨོས་པའི་སྒྲ་ཇི་དགོས། ལན་དུ་དེ་ཡང་དགོས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡུལ་ཁ་དོག་ཅེས་མི་བརྗོད་དུ་མི་རུང་སྟེ། གཟུགས་དང་བ་འབའ་
ཞིག་སྨོས་ལ་ཡུལ་ཁ་དོག་མ་སྨོས་ན། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ཡང་གཟུགས་དང་བ་ཡིན་པས་དེ་མིག་གི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཡིད་གོལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མེ་ལོང་དང་། ཤེལ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུགས་དང་བ་ཡིན་པས། དེ་དག་མིག་གི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཡིད་གོལ་
བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་གཟུགས་དང་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡུལ་ཁ་དོག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གང་ཡུལ་ཁ་དོག་ཀྱང་ཡིན་གཟུགས་ཀྱང་ཡིན་དང་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མིག་གི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྷག་མ་ལ་ཡང་སོ་སོར་ཅི་རིགས་
པར་སྦྱར་ཞིང་བཤད་དོ། །རྣ་བའི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣ་བའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། རྣ་བའི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་སྒྲ་གཟུགས་དང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་
ནི་སྒྲ་སྙན་པ་དང་། མི་སྙན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ་དེའི་གཟུགས་ཀྱང་ཤེལ་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བ་དང་ཞིང་གསལ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་གསལ་བའི་མཐུས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །དེའི་རྡུལ་ཕྲན་ནི་གྲོ་ག་གཅུས་པའི་མདུད་པ་འདྲ་བར་རྣ་བའི་ནང་ན་
གནས་སོ། །སྣའི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྣའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། དེ་ཡང་སྣའི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ་ཡུལ་དྲི་གཟུགས་དང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྣའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ནི་དྲི་ཞིམ་པ་དང་། མི་ཞིམ་

པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། དེའང་ཤེལ་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པ་ལྟར་གཟུགས་དང་ཞིང་གསལ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །དེའི་རྡུལ་ཕྲན་ནི་མིག་སྨན་བསྐུ་བའི་ལྕགས་ཐུར་ལྟར་མཚུལ་པའི་ནང་ཐོག་ཐག་གནས་སོ། །ལྕེའི་དབང་པོའི་
མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལྕེའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ལྕེའི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ་ཡུལ་རོ་གཟུགས་དང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལྕེའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ནི་རོ་མངར་བ་དང་སྐྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། དེའང་མེ་ལོང་དང་ཤེལ་
ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་ཞིང་གསལ་བ་སྟེ། དེའི་རྒྱུས་ན་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །ལྕེའི་དབང་པོའི་རྡུལ་ཕྲན་ནི་ཟླ་བ་ཕྱེད་པ་འདྲ་བར་ལྕེའི་དབུས་ཐོག་ཐག་སྐྲའི་ཁྱོན་ཙམ་ཞིག་དབང་པོས་མ་ཁྱབ་པར་གནས་ཏེ། དེའང་དབང་པོས་ཁྱབ་ན་ནི་གླད་རྒྱས་རྒྱུན་དུ་འཛག་
པས་སྙིང་པོའི་ཕྱིར་ཡི་ག་འཆུས་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ལན་དུ། ཡུལ་རེག་བྱ་གཟུགས་དང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་དབང་
པོའི་ཡུལ་ནི་འཇམ་པ་དང་། རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རེག་བྱ་ཡིན་ལ། དེའང་ཤེལ་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་ཞིང་གསལ་བ་སྟེ། དེའི་རྒྱུས་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ། །དེའི་རྡུལ་ཕྲན་ནི་པགས་པའམ་ཀོ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་ཐོག་ཐག་ཁྱབ་པར་གནས་
སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཁ་དོག་འདྲ་བར་ལུས་ཀྱི་དབུས་ནས་ཡར་གནས་ཏེ། གང་དུ་རེག་བྱ་བྱུང་བ་དེར་རྒྱུག་གོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དབང་པོའི་དོན་ཅི་བདག་པོ་བྱེད་པའམ་དབང་བྱེད་པའི་དོན་ནི་དབང་པོའི་དོན་ཏེ་ཅི་ལ་དབང་བྱེད་ཅེ་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སོ་སོའི་ཡུལ་ལ་དབང་བྱེད་དེ། དཔེར་
ན་གཟུགས་ཀྱང་མིག་གི་དབང་པོས་མཐོང་གི་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་མི་མཐོང་བ་དང་། སྒྲ་ཡང་རྣ་བའི་དབང་པོས་ཐོས་ཀྱི་མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་མི་ཐོས་པས། སོ་སོའི་ཡུལ་ལ་དབང་བྱེད་དོ། །དབང་པོ་ལྔ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ཡང་ཡུལ་ལྔ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་

གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་མིག་གི་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་དང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་གཞན་
གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །གཟུགས་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མིག་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་གཟུགས་ལ་ཕྱེ་ན་གསུམ་སྟེ། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ། །སྨྲས་པ།
གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད། ལན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། མི་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་གཟུགས་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ་
ཞེས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་གཟུགས་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་ཡིད་གཉིས་ཟ་བའོ། །ལོག་པར་འཛིན་པ་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ནི་གཟུགས་མ་ཡིན་གྱི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཞིག་
ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའོ། །མི་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད། གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལ་བྱ་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་དག་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་གཟུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་། ལོག་པར་འཛིན་པ་དང་། མི་ཤེས་པ་མེད་པར་
འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཁ་དོག་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ཡོད་དེ། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། སྤྲིན་དང་། དུ་བ་དང་། རྡུལ་དང་། ཁུག་རྣ་དང་། གྲིབ་མ་དང་། ཉི་མའི་འོད་དང་། སྣང་
བ་དང་། མུན་པ་དང་། བླ་གབ་མེད་པ་དང་། ནམ་མཁའོ། །དེ་ལ་ཁུག་རྣ་ནི་ལྷོ་འུར་མོའོ། །གྲིབ་མ་ནི་གང་ན་གཟུགས་སྣང་བའོ། །ཉི་མའི་འོད་ནི་ཉི་ཟེར་རོ། །སྣང་བ་ནི་ཟླ་བ་དང་སྐར་མ་དང་སྨན་དང་ནོར་བུའི་འོད་དོ། །མུན་པ་ནི་གང་ན་གཟུགས་མི་སྣང་བའོ། །བླ་གབ་མེད་པ་

ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་གཟུགས་ཀྱི་བར་གང་ཅིའང་ཐོགས་པ་མེད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ནི་གང་སྟོང་པའི་གོང་ན་གང་ཁ་དོག་སྔོན་པོར་སྣང་བའོ། །ལྷག་མ་སླ་བ་རྣམས་ནི་དངོས་སུ་བརྡ་ཕྲད་པར་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། །དབྱིབས་ནི་བརྒྱད་དེ། རིང་བ་དང་། ཐུང་བ་དང་།
ལྷམ་པ་དང་། ཟླུམ་པོ་དང་། སྒང་དང་། གཤོང་དང་། མཉམ་པ་དང་། མི་མཉམ་པའོ། །དེ་ལ་རིང་བ་དང་། ཐུང་བ་གཉིས་ནི་ལྟོས་པ་ལས་གདགས་ཏེ། དཔེར་ན། ཕ་ལ་ལྟོས་ནས་བུ་ཞེས་གདགས། བུ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕ་ཞེས་གདགས་པ་བཞིན་དུ་རིང་པོ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཐུང་ངུ་ཞེས་
གདགས། ཐུང་ངུ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རིང་པོ་ཞེས་གདགས་སོ། །ལྷམ་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་དཀྱིལ་འཁོར་རམ་གྲུ་བཞི་པའོ། །ཟླུམ་པོ་ནི་རིལ་རིལ་པོའོ། །སྒང་ནི་རི་ལ་སོགས་པ་མཐོ་བའོ། །གཤོང་ནི་ཁྲོན་པ་ལ་སོགས་པ་དམའ་བའོ། །མཉམ་པ་ནི་ངོས་ཐག་ཐུག་མེད་པ་ལ་ཕྱ་ལེ་འདུག་པའོ། །མི་
མཉམ་པ་ནི་དབྱིབས་མི་མཉམ་པ་སྟེ་ཐག་ཐུག་ཅན་ནོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ནི་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་གོམས་པས་ཐལ་མོ་སྦྱོར་བ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་མི་དགེ་བ་ལ་གོམས་པས་ཁུ་ཚུར་བཅངས་པ་དང་། རྡེག་པ་ལ་སོགས་
པས་ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཅེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཅེས་གདགས་ཤེ་ན། ཐལ་མོ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེའི་སེམས་དང་བ་ཞིག་སྐྱེས་སོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་རིག་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཁུ་ཚུར་བཅངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་
སྒོ་ནས། དེའི་སེམས་ཞེ་སྡང་བ་ཞིག་སྐྱེས་སོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་རིག་པས་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྒྲའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་རྣ་བའི་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ནི་རྣ་བའི་དབང་པོ་དང་།
རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །སྒྲ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཟིན་པ་དང་མ་ཟིན་པ་དང་གཉི་ག་སྟེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་

སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཟིན་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང་། མ་ཟིན་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང་། གཉི་གའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལ་ཟིན་པ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་སྟེ། གང་
ལུས་སུ་གཏོགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལག་པ་དང་ངག་གི་སྒྲ་ནི་ཟིན་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་ཞེས་བྱའོ། །མ་ཟིན་པ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བས་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ་སྟེ། གང་རླུང་དང་ནགས་ཚལ་དང་ཆུའི་སྒྲ་ནི་མ་ཟིན་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་
བའི་སྒྲ་ཞེས་བྱའོ། །གཉི་ག་ནི་གང་ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡང་ཡོད་ལ་མ་ཟིན་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེ་ཡང་ལག་པ་དང་། རྔ་ལ་སོགས་པ་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་ནི་གཉི་གའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་ཞེས་བྱའོ། །དྲིའི་
མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲི་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། དྲིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་སྣའི་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དྲི་ནི་སྣའི་དབང་པོ་དང་། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །
དྲི་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲི་ཞིམ་པ་དང་། དྲི་མི་ཞིམ་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གཞག་གོ། །དེ་ལ་དྲི་ཞིམ་པ་ནི་དབང་པོ་དང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གླ་རྩི་དང་ཙནྡན་དང་གུར་གུམ་ལ་སོགས་
པའི་དྲིའོ། །དྲི་མི་ཞིམ་པ་ནི་དབང་པོ་དང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ངན་སྐྱུགས་ལ་སོགས་པའི་དྲིའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་དབང་པོ་ལྔ་དང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་ཕན་པར་ཡང་མི་བྱེད་གནོད་པར་ཡང་མི་བྱེད་པ་སྟེ། དྲི་ཞིམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་དྲི་མི་ཞིམ་
པ་ཡང་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ཡང་དུང་ཕོར་དང་ཉ་ཕྱིས་ལ་སོགས་པའི་དྲིའོ། །དྲི་ཞིམ་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་སྦྱར་བ་དང་སྨིན་པའོ། །དེ་ལ་ཙནྡན་དང་། གུར་གུམ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །བདུག་པའི་རིལ་བུ་ལ་སོགས་པ་

རྣམས་ནི་སྦྱར་བའོ། །ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་ནི་སྨིན་པའོ། །དྲི་མི་ཞིམ་པ་ལ་ཡང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་སྦྱར་བ་དང་སྨིན་པ་ཡོད་པར་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ། །རོའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། རོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་
ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་ལྕེའི་དབང་པོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རོ་ནི་ལྕེའི་དབང་པོ་དང་། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། དབང་པོ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །རོ་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མངར་བ་དང་། སྐྱུར་བ་དང་།
ལན་ཚྭ་དང་། ཁ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། བསྐ་བའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རོ་ལ་ཕྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །དེ་ལ་མངར་བ་ནི། ཀ་ར་དང་། བུ་རམ་དང་། སྦྲང་རྩི་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱུར་བ་ནི་ཚ་དང་སྐྱུར་རྩི་ལ་སོགས་པའོ། །ལན་ཚྭ་ནི་བྲོ་བ་སྟེ་ལན་ཚྭ་རྣམ་པ་ལྔའོ། །ཁ་བ་ནི་མཁྲིས་པ་
དང་། ཏིག་ཏ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚ་བ་ནི་པི་པི་ལིང་དང་། ན་ལེ་ཤམ་དང་སྒ་ལ་སོགས་པའོ། །བསྐ་བ་ནི་ཨ་རུ་ར་དང་བ་རུ་ར་ལ་སོགས་པའོ། །རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་ཚིག་སྟེ། རེག་བྱའི་
ཕྱོགས་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་ལུས་ཀྱི་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རེག་བྱ་རྣམས་ནི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །རེག་བྱ་ལ་
ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་གཞག་སྟེ། འཇམ་པ་དང་། རྩུབ་པ་དང་། ལྕི་བ་དང་། ཡང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། བྲུ་བ་དང་། སྐོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་ཡུལ་རེག་བྱ་ལ་ཕྱེ་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་སྟེང་དུ་འཇམ་པ་ནས་སྐོམ་པའི་བར་དུ་
རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བདུན་གྱིས་བསྣན་ཏེ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་དོ། །སྨྲས་པ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་གཞག་སྟེ། ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་སྟེ་ཅིར་དགོས། ལན་དུ་དེ་ལ་དགོས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པས་ད་འདིར་བཤད་མི་

དགོས་པའི་ཕྱིར་གཞག་པ་དང་། འདིར་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་གྱི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་མ་ཡིན་པས་གཞག་གོ། །སྨྲས་པ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པས་ད་བཤད་མི་དགོས་ན་ཡང་མ་སྨོས་པས་མི་ཆོག་གམ། ལན་དུ་ཡང་
མི་སྨོས་སུ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡང་ལུས་ཀྱི་ཡུལ་རེག་བྱའི་ནང་དུ་གཏོགས་པར་བསྟན་དགོས་པས་མི་སྨོས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་རེག་བྱ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པ་བདུན་ནོ། །དེ་ལ་འཇམ་པ་ནི་མཉེན་
པ་མི་རྩུབ་པ་རེག་པར་བཟོད་པའོ། །རྩུབ་པ་ནི་མི་མཉེན་པ་རེག་པར་མི་བཟོད་པའོ། །ལྕི་བ་ནི་གང་གི་དབང་གིས་སྲང་གི་མགོ་མཐུར་དུ་དམའ་བར་འགྱུར་བའོ། །ཡང་བ་ནི་བོང་ཆེར་ཟིན་ཀྱང་བོང་ཆུང་ངུ་ལྕི་བ་ལ་ལྗིད་ཀྱིས་མི་ཐུབ་སྟེ། སྲང་གི་མགོ་མཐོ་ལ་མཇུག་དམའ་བར་འགྱུར་བའོ། །གྲང་བ་ནི་གང་གིས་ཉེན་ན་
དྲོ་བར་འདོད་པའོ། །བྲུ་བ་ནི་གང་ཟ་བར་འདོད་པ་སྐྱེ་བའོ། །སྐོམ་པ་ནི་གང་འཐུང་འདོད་པ་སྐྱེ་བའོ། །བརྒལ་བ། ཟ་འདོད་པ་དང་འཐུང་འདོད་པ་ནི། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཡུལ་རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་
སུ་གཞག །ལན་དུ་འདི་ནི་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་བདེ་བ་དང་། །ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་བདེ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཚིགས་བཅད་འདི་ཡང་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ཐམས་
ཅད་དུ་སྡུག་བསྔལ་བར་བཤད་པས་བདེ་བ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་བས་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པའི་རྒྱུ་ལས་སེམས་ཅན་རྣམས་བདེ་འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དེ་རྒྱུ་སངས་
རྒྱས་འབྱུང་བ་ལ་བཏགས་ནས། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་བདེ་བ་དང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་བཤད་པ་ཡང་། འབད་པ་ཆེན་པོས་བྱ་དགོས་པས་བདེ་བ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། རྒྱུ་དེ་ལས་བདེ་འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་འཐོབ་པའི་བདེ་བ་འབྱུང་སྟེ། འབྲས་བུ་དེ་རྒྱུ་

ཆོས་བསྟན་པ་ལ་བཏགས་ནས། ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་བདེ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་ན་ལྟོའི་ནང་དུ་ཕོ་བ་ཁ་འབྱར་བའི་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་ཞིག་འབྱུང་སྟེ། དེས་རྒྱུ་བྱས་ནས་ཟ་འདོད་པ་སྐྱེའོ། །ཕོ་བ་ཁ་འབྱར་བ་ནི་ཟ་འདོད་
པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་ཟ་འདོད་པ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། ཟ་འདོད་པའི་འབྲས་བུའི་མིང་དེ་རྒྱུ་ལ་བཏགས་ནས། ཕོ་བ་ཁ་འབྱར་བ་ལ་ཟ་འདོད་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མེའི་ཁམས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་ན། ལྟོའི་ནང་དུ་ལྒང་པ་ཁ་འབྱར་བའི་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ལ་འཐུང་འདོད་
པ་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་ལྒང་པ་ཁ་འབྱར་བ་ནི་དེའི་རྒྱུའོ། །འཐུང་འདོད་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། འབྲས་བུ་འཐུང་འདོད་པའི་མིང་ལྒང་པ་ཁ་འབྱར་བ་ལ་བཏགས་ནས་འཐུང་འདོད་པའོ་ཞེས་བཤད་དེ། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་པས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཆུ་དང་མེའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་འཇམ་
པའོ། །ས་དང་རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་རྩུབ་པའོ། །ས་དང་ཆུའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་ལྕི་བའོ། །མེ་དང་རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་ཡང་བའོ། །ཆུ་དང་རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་གྲང་བའོ། །རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་བྲུ་བའོ། །མེའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་སྐོམ་པའོ། །ཡུལ་ལྔ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་
ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དང་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་
པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ཏེ། བལྟར་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ནི་བལྟར་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ནི་རྣམ་པ་
གཉིས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དང་། ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའོ། །དེ་ལ་སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་པ་དང་། མི་ཚངས་པར་མི་སྤྱོད་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་

རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དགེ་བའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མི་དགེ་བའོ། །རི་མོ་འདྲི་བ་དང་བཙེམ་འདྲུབ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བཟོའི་ལས་རྣམས་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའོ། །ངག་གི་རྣམ་པར་
རིག་བྱེད་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའོ། །དེ་ལ་བརྫུན་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ངག་འཁྱལ་པ་དང་། ཚིག་རྩུབ་པོ་སྤངས་པ་ནི་ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དགེ་བའོ། །བརྫུན་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ཚིག་རྩུབ་མོ་དང་། ངག་འཁྱལ་པ་སྨྲ་བ་དག་
ནི་ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མི་དགེ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཕར་སོང་ཚུར་ཤོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲ་བ་ནི་ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་ལས་
འོག་མ་ལ་སྐྱོན་དུ་ལྟ་ཞིང་ས་གོང་མ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བའི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་མི་ལྕོགས་སུ་མི་རུང་བ་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་དང་། བཞི་པ་དང་། དྲུག་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ཏོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པར་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་། གཟུགས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་
ཡིན་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་པར་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་དང་། སྡོམ་པ་མེད་པ་དང་། སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སྡོམ་པ་ཡང་
མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ནི་ལུས་དང་ངག་གི་སྒོ་ནས་གཞན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལས་སླར་ལྡོག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དགེ་སློང་ཕ་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་སྦྱོང་ཕ་དང་། དགེ་སྦྱོང་མ་དང་། དགེ་སློབ་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་ཕ་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་དང་། དུས་ཁྲིམས་

པ་དང་བརྒྱད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ནི་བདག་གི་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཡང་ཕངས་པ་མེད་པར་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ཞུགས་པའོ། །སྡོམ་པ་མེད་པ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པར་ཞུགས་པ་སྟེ། དེའང་བྱ་བ་དང་། ཉ་པ་དང་། རྔོན་པ་དང་། ཤན་པ་དང་། བཙོན་སྲུང་དང་། གཤེད་མ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཕན་པ་དང་། གནོད་པ་ཕྱོགས་རེ་རེ་ལ་ཞུགས་པ་
སྟེ་ཕན་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་ནི་ཡང་ཉིན་རེ་ཞིང་དཀྱིལ་འཁོར་མ་བྱས་པར་ཟན་མི་བཟའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པས་འཆའ་འམ་ཟན་ཆང་གཅིག་ཙམ་ཡང་གཞན་ལ་མ་བྱིན་པར་ཟན་མི་བཟའོ་ཞེས་དམ་འཆའ་བའོ། །གནོད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་ནི་ཉིན་རེ་ཞིང་
མི་འགའ་གཞན་ལ་མི་བརྡེག་པར་ཟན་མི་བཟའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པ་འཆའ་བའོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་དང་། ཕན་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། བརྫུན་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པ་ངག་གི་རྣམ་
པར་རིག་བྱེད་དགེ་བ་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དགེ་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །སྡོམ་པ་མེད་པ་དང་། གནོད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་ནི་བརྫུན་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པ་ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མི་དགེ་བ་དང་། སྲོག་གཅོད་
པ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མི་དགེ་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །གཟུགས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། མི་ལྕོགས་སུ་མི་རུང་བ་དང་། བསམ་གཏན་ཟག་པ་ཅན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཚེ་སྡོམ་
པའི་གཟུགས་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་སྡོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལས། གང་སྡོམ་པའི་གཟུགས་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་

སྡོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་གཟུགས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཟུགས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་སོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་སོ། །སྨྲས་པ། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་དང་སྡོམ་པ་མེད་པ་དང་། སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་
སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་སྡོམ་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་སྡོམ་པ་འདི་དག་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ། སྨྲས་པ། དེ་དག་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས། འབྱུང་ཞིང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཐུ་མ་ཉམས་ཤིང་དེ་
རྣམས་གཏོང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་འཁྲུགས་པ་དང་། མ་འཁྲུགས་པ་དང་སེམས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་ཆུའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བས་ན་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བསླབ་
པ་ཕུལ་བ་དང་། ཤི་འཕོས་པ་དང་། མཚན་གཉིས་སྐྱེས་པ་དང་། ལྟ་བ་ལོག་པ་ལ་ཞུགས་པའོ། །དུས་ཁྲིམས་པའི་སྡོམ་པ་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ནི་གོང་མ་བཞིའི་སྟེང་དུ་ཉིན་ཞག་ཟད་པས་བསྣན་ཏེ་ལྔའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ནི་གཉིས་ཏེ། སྡོམ་པ་ཕུལ་བ་དང་།
ལོག་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཞུགས་པའོ། །སྡོམ་པ་མེད་པའི་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ནི་བཞི་སྟེ། སྡོམ་པ་བླངས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཐོབ་པ་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། ཤི་འཕོས་པ་དང་། མཚན་གཉིས་སྐྱེས་པའོ། །སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སྡོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་གཏོང་བའི་རྒྱུ་གཅིག་སྟེ།
དམ་བཅས་པ་བཏང་བའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྡོམ་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་སྡོམ་པ་གཏོང་བའི་རྒྱུ་གཅིག་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་པའོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་བལྟར་མེད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་

བྱེད་དག་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གནས་འདི་ན་འདུག་ཅེས་བདག་གིས་ཀྱང་བལྟར་རུང་ལ། གཞན་ལ་ཡང་བསྟན་དུ་རུང་བལྟར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དེ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གནས་འདི་དག་ན་གནས་སོ་ཞེས་བདག་གིས་ཀྱང་བལྟར་མེད་གཞན་ལ་ཡང་བསྟན་དུ་མེད་པས་ན་བསྟན་
དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རང་གནས་པའི་ཕྱོགས་སུ་དངོས་པོ་གཞན་སྐྱེ་བ་སྐྱེར་མི་སྟེར་ཞིང་གེགས་བྱེད་པ་ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་ལ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་རང་གི་གནས་སུ་གཞན་འབྱུང་བ་ལ་གེགས་བྱེད་མི་སྲིད་པས་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་
གཟུགས་ཐམས་ཅད་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདུས་ཏེ། བལྟར་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་དང་། བལྟར་མི་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་དང་བལྟར་ཡང་མི་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་ཡང་མེད་པའི་གཟུགས་སོ། །དེ་ལ་བལྟར་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་
གཟུགས་ནི་མིག་གི་དབང་པོའི་ཡུལ་དུ་གཞག་པ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ། །བལྟར་ཡང་མི་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་ཡུལ་བཞི་སྟེ་དགུའོ། །བལྟར་ཡང་མི་སྣང་ལ་ཐོགས་པ་
ཡང་མེད་པའི་གཟུགས་ནི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་སོ། །སྡོམ་པའི་གཟུགས་ཏེ་དེ་དག་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཞེས་གདགས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། ཐལ་མོ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་
སྒོ་ནས། ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་རིག་པར་རུང་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་བ་དེ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀྱང་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེའི་སྒོ་ནས་ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་རིག་པར་བྱར་མི་རུང་བས་ན་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ནས་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་
ཡིན་པའི་བར་དེ་དག་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཞེས་བྱ། སྨྲས་པ། གཞིག་ཅིང་གནོད་པར་བྱེད་རུང་བས་ན་གཟུགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དགེ་སློང་དག་གཞིག་ཅིང་གཞོམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྨྲས་པ།

འོ་ན་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་བལྟར་མེད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པས་གཞིག་ཅིང་གནོད་པ་བྱར་མི་རུང་ན་དེ་ཇི་ལྟར་གཟུགས་སུ་འགྱུར། སྨྲས་པ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་གཞིག་ཅིང་གནོད་པ་བྱར་མི་རུང་ཡང་ཤིང་བཅད་ན་གྲིབ་མ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཅག་ན་
འོད་མེད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཉམས་པར་བྱས་ན་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཀྱང་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་གཟུགས་ཞེས་བྱས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ་ཚོར་བའི་
ཕུང་པོ་སྨོས་པས་དེ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཕྱིར། ཚོར་བ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་མ་དྲིས་ཀྱི། ཚོར་བ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་འདྲི་ཞེ་ན། ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་
སྐབས་སུ་ལན་བཏབ་པ་བཞིན་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །དྲིས་པའི་ལན་དུ། མྱོང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱོང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་སིམ་པ་དང་། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་གདུང་བ་དང་། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་སིམ་པ་ཡང་མ་ཡིན། གདུང་
བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པ་གསུམ་མྱོང་ཞིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པས་ན་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ལས་དགེ་བ་དང་ལས་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གསུམ་མྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་ཚོར་བ་ཞེས་
བྱའོ། །ཚོར་བ་ལ་ཡང་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚོར་བ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་
ཡིན་པའི་ཚོར་བའོ། །སྨྲས་པ། བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་གཉིས་ནི་སོ་སོར་རང་གི་རིག་པར་འབྱུང་བ་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །དེ་གཉིས་ལས་མ་གཏོགས་པར་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཡོད་པར་ཅི་མངོན། ལན་དུ། དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཀྱི་ལུང་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ལ། རིགས་པས་བརྟགས་ན་ཡང་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །ལུང་ལས་འབྱུང་བ་ནི་མདོ་སྡེ་ལས་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། བདེ་
བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་བདེ་བ་ཡང་སྤངས་སྡུག་བསྔལ་ཡང་སྤངས་ནས་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་གཉིས་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་
བ་སོ་སོར་མྱོང་བ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རིགས་པས་བརྟགས་ན་ཡང་ནམ་ཡང་ཚོར་བ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་འབྱུང་མི་སྲིད་ལ་བར་སྐབས་སུ་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ཡང་མི་འབྱུང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཡང་མི་འབྱུང་བའི་སེམས་དམིགས་
པས་ན། དེའི་སྐབས་སུ་ནི་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བདེ་བའི་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ནི་གང་འགག་པ་ལས་གང་ཕྲད་པར་འདོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་གང་ཞིག་དང་ཕྲད་པ་
ལས་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་དང་སླར་ཕྲད་པར་འདོད་པ་ནི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །འགག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྲལ་བ་ལ་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ནི་བྱུང་བ་ལས་གང་བྲལ་བར་འདོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།
བྱུང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དངོས་པོ་གང་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་པ་ལས་དེ་དང་ཕྱིས་བྲལ་བར་འདོད་ཅིང་མི་ཕྲད་པར་འདོད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་
ཡིན་པ་ནི་གང་གཉི་གར་འདོད་པར་མི་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་གང་དང་ཕྲད་ཀྱང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་དངོས་པོ་གང་དང་བྲལ་ཡང་སླར་ཕྲད་པར་འདོད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་དངོས་པོ་གང་དང་

ཕྲད་པའི་ཚེ་ནི་བྲལ་བར་མི་འདོད་ལ་བྲལ་བའི་ཚེ་ནི་སླར་ཕྲད་པར་འདོད་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་བདེ་བའི་ཚོར་བའོ། །དངོས་པོ་གང་དང་ཕྲད་པའི་ཚེ་ནི། བྲལ་བར་འདོད་ལ་བྲལ་བའི་ཚེ་ནི་སླར་ཕྲད་པར་མི་འདོད་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བའོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །
ཡང་ན་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ནི་ལུས་བརྟས་པ་དང་སེམས་བརྟན་པར་བྱེད་པ་དང་ཡིད་དང་མཐུན་པར་བྱེད་པས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་དེ་འགགས་ན་ཡང་སླར་དེ་དང་ཕྲད་པར་འདོད་པ་སྐྱེའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ནི་ལུས་ཉམས་པར་བྱེད་པ་དང་སེམས་ཉམས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་དུ་མི་
འོང་བས་ཉམས་སུ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ཕྲད་ན་ཡང་སླར་འབྲལ་བའི་འདོད་པ་སྐྱེའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་བཞིན་དུ་ལུས་དང་སེམས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་ཅིང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བར་བྱེད་པ་ཡང་མེད། བདེ་བའི་ཚོར་བ་བཞིན་
དུ་ལུས་ལ་ཕན་པར་བྱེད་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བར་བྱེད་པ་ཡང་མེད་པས་དེ་དང་ཕྲད་ན་ཡང་འབྲལ་བར་འདོད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་ལ། བྲལ་ན་ཡང་ཕྲད་པར་འདོད་པ་མི་སྐྱེ་བའོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྨོས་པ་དེ་བཤད་པའི་སྐབས་
སུ་བབ་པའི་ཕྱིར། འདུ་ཤེས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡུལ་ནི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལྔའོ། །
ཡུལ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་བྱ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དང་དམར་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །འཛིན་པ་ནི་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི་སེར་པོ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད། སྨྲས་
པ། སྤྱིར་གཟུགས་ཙམ་མོ་ཞེས་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གཟུགས་ཀྱང་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི་སེར་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱེད་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཏེ་དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ།

ཕྲ་བ་དང་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་ཚད་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདུ་ཤེས་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི་ཕྲ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཙམ་ལ་དམིགས་ཤིང་ཁམས་གཞན་ལ་ལྟོས་ན་
ངན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་པས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།
ནམ་མཁའ་ནི་མཐའ་ཡས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཚད་མེད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སློབ་དཔོན་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཡུངས་ཀར་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་ཕྲ་བ་ཞེས་བྱའོ། །རི་རབ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཞེས་
བྱའོ། །ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་ཚད་མེད་པ་ཞེས་འཆད་དོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་འོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྨོས་པས། དེ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་རྣམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་
དྲིས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་འདུས་ཤིང་ཚོགས་ནས་བྱས་ཤིང་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱའོ། །སྨྲས་པ། གོང་དུ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་སུ་ནི་གཟུགས་གང་ཞེ་ན།
ཚོར་བ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཀྱི་གཟུགས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། ཚོར་བ་རྣམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་མ་དྲིས་ལ། འདིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་འདུ་བྱེད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་མི་འདྲི་བར་ཅིའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་རྣམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་འདྲི། སྨྲས་པ། གཟུགས་དང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་
སྐབས་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ཆོས་མང་དུ་བསྟན་ཅིང་འཆད་པས་ན་འདུ་བྱེད་རྣམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་སོ། །ལན་དུ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལས་གཞན་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་

པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏམ་བཀོལ་ལམ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། མདོར་ན་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་གཞག་གམ་བཀོལ་ཏེ་སེམས་ལས་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཆོས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །སྨྲས་པ།
ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལས་གཞན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་སྨོས་པ་དེ་ཅིར་དགོས། ལན་དུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་འདིར་བཤད་མི་དགོས་པས་ན་གཞན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་སྨོས་ཏེ། དེ་གཉིས་འདིར་མི་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྨྲས་པ་དེ་
གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྟག་ཏུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདིར་བཤད་མི་དགོས་ན་ཡོད་ཡེ་མ་སྨོས་པས་མི་ཆོག་གམ། ལན་དུ་དེ་གཉིས་ཀྱང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་སུ་གཏོགས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་དགོས་པའི་ཕྱིར་འདིར་
མིང་སྨོས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །སྨྲས་པ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་ཡོད་པ་ལས་གཞན་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ལ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་ཅིའི་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བཀར་ཏེ། ཕུང་པོ་རེ་རེར་ཅིའི་ཕྱིར་བཤད། སྨྲས་པ། ཚོར་བ་ནི་མྱོང་བར་
བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་བཀར་ཏེ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཕུང་པོར་བཤད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་པའི་དངོས་པོ་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་རྟོགས་པ་
ལ་སོགས་པའི་དོན་རྣམས་ལ་མཚན་མར་བཟུང་ནས་མཐོང་ངོ་ཐོས་སོ་རྟོགས་སོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་པས་ན་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བཀར་ཏེ་ཕུང་པོ་རེ་རེར་བྱས་ཏེ་བཤད་དོ། །ཡང་ན་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་ནི་རྩོད་པའི་རྩ་བ་བྱེད་པ་དང་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པས།
སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་པས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ལྷག་པར་བྱེད་པས་ན་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཕུང་པོ་རེ་རེར་བྱ་སྟེ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་རྩོད་པའི་རྩ་བ་གཉིས་ཏེ། འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྟ་བ་ལ་ཆགས་པའོ། །རྩོད་པ་ཡང་ཕྱོགས་རྣམ་པ་

གཉིས་ཏེ། ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་ཕྱོགས་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་པའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ལ་ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་ཕྱོགས་ནི་འདོད་པ་ལ་ཆགས་པའི་རྒྱུས་རྩོད་དོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་དང་རབ་ཏུ་ཞེན་པའི་རྒྱུས་ཁྱིམ་པ་
རྣམས་ཀྱང་ཁྱིམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་རྩོད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་རྣམས་རྩོད་པའི་རྩ་བ་ནི་ཚོར་བས་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་ལྟ་བ་ལ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པའི་རྒྱུས་རྩོད་དེ། མདོ་ལས་ཀྱང་ལྟ་བ་ལ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་ཞེན་པའི་
རྒྱུས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་རྩོད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ལྟ་བ་ལས་རྩོད་པའི་རྩ་བ་ཡང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། རྟག་པར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཕུང་པོ་རེ་རེར་གཞག་གོ།
འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་གང་ཟག་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྲེད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་ལྟ་བ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །སྲེད་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ནི་ཚོར་བ་ལ་ཆགས་པའི་རྒྱུས་འཁོར་བར་འཁོར་ལ། ལྟ་བ་ལ་ཆགས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ནི་བདག་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འདུ་
ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུས་འཁོར་བར་འཁོར་བས་ན། དེ་གཉིས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཕུང་པོ་རེ་རེར་བཤད་དོ། །སྨྲས་པ། ཇི་སྟེ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་ལས་གཞན་པ་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་། རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་
སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་འདིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་བཤད་ན་མདོ་དང་འགལ་ཏེ། མདོ་ལས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། སེམས་པའི་ཚོགས་དྲུག་སྟེ། མིག་གི་ཀུན་ཏུ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་པ་ནས། ཡིད་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་རེག་པ་ནས་བྱུང་བའི་སེམས་པའོ་
ཞེས་འབྱུང་བ་དང་འགལ་ལོ། །ལན་དུ་མདོ་ལས་སེམས་པ་དྲུག་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་གསུངས་པ་ནི་གཙོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། གསུངས་པས་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་གཙོ་བོ་ཞེ་ན། སེམས་པ་ནི་སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅིང་གཡོ་བར་བྱེད་པས་ན་གཙོ་བོ་སྟེ། སེམས་

པའི་དབང་གིས་དགེ་བ་ལ་ཡང་སེམས་འཇུག་པར་བྱེད། མི་དགེ་བ་ལ་ཡང་སེམས་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ལ་ཡང་སེམས་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སེམས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་མདོ་ལས་སེམས་པའི་ཚོགས་དྲུག་
འབའ་ཞིག་སྨོས་པ་དེར་གཞན་ཡང་ཞར་གྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཙོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་གཤགས་ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཞན་ཞམ་འབྲིང་འོང་ངོ་ཞེས་མ་སྨྲས་ཀྱང་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ན་མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་
པོར་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དང་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་བསྡུས་པ་ལས་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་སུ་གང་ལ་བྱ་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ནས་ལན་དུ་ཆོས་གང་སེམས་དང་ལྡན་པ་
རྣམས་སོ་ཞེས་བཤད་དོ། །སེམས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་སེམས་ལས་འཐོན་པས་ན་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་གང་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སེམས་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཅི་ཞེ་ན། རིག་པ་ནས་སྤྱོད་པའི་བར་དུ་
ཆོས་འདི་དག་གནས་མཉམ་པ་དང་དམིགས་པ་མཉམ་པ་དང་། རྣམ་པ་མཉམ་པ་དང་། དུས་མཉམ་པ་དང་། རྫས་མཉམ་པ་སྟེ། མཉམ་པ་ལྔས་མཉམ་དུ་སྐྱེ་ཞིང་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ན་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གནས་མཉམ་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་གནས་ཤིང་བརྟེན་ན། རེག་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་མིག་གི་དབང་པོ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་ཀྱི་གཞན་རྣམས་ལ་མི་གནས་སོ། །དམིགས་པ་མཉམ་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་དམིགས་ན་རེག་པ་
ལ་སོགས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་གི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་གཟུགས་ཉིད་ལ་དམིགས་ཀྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་མི་དམིགས་སོ། །རྣམ་པར་མཉམ་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་སྐྱེས་ན་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡང་སྔོན་

པོའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་སྐྱེའི་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་མི་སྐྱེའོ། །དུས་མཉམ་པ་ནི་གང་གི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་དེའི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའང་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སྐྱེའི་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ལ་མི་སྐྱེའོ། །
རྫས་མཉམ་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྫས་གཅིག་བྱུང་ན་རེག་པ་ལ་སོགས་པའང་རེག་པ་རྫས་གཉིས་མི་འབྱུང་གི་རེག་པའི་རྫས་གཅིག་འབྱུང་ངོ་། །འདུ་བྱེད་སེམས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་དང་གང་ཡིན་པ་མི་ཤེས་པ་དང་གྲངས་སུ་ཡོད་པ་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་དག་གང་ཞེ་ན་
ཞེས་དྲིས་ཏེ། དེའི་དོན་ནི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་དེ་དག་མིང་གིས་ནི་གང་དང་གང་ཡིན། གྲངས་ནི་དུ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་རེག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་གི་མིང་ནི་རེག་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ཚོར་བ་ཞེས་
དངོས་སུ་མིང་གིས་སྨོས་པའོ། །གྲངས་ནི་རིག་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། དཔྱོད་པའི་བར་དུ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་སྟེ། ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པོ་ལ་འདུ་བྱེད་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ལས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ནི་དུ། ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ནི་དུ། དགེ་བ་ནི་དུ། ཉོན་མོངས་པ་ནི་དུ།
ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་དུ། གཞན་པ་ནི་དུ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་རྣམས་ལས་ལྔ་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་ལས་རེག་པ་ནས་སེམས་པའི་བར་དུ་ལྔ་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་དོན་ནི་
འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ཅར་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་
བས་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་དགེ་བའི་སེམས་དང་མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ལྔ་ནི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པའོ་ཞེས་པ་ལ། འདུན་པ་ནས་ཤེས་

རབ་ཀྱི་བར་དུ་ལྔ་ནི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེ་དག་གི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་ཤིང་ཆད་པ་ཡིན་གྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དེ་དག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞིང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་དག་མི་འཇུག་པས་ན་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཡུལ་གང་དུ་ལྔ་པོ་ལས་གཅིག་
འབྱུང་བ་དེར་ལྔ་ཅར་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བས་ན་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །བཅུ་གཅིག་ནི་དགེ་བའོ་ཞེས་པ་ལ་དད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མི་འཚེ་བའི་བར་དག་ཏུ་བཅུ་གཅིག་ལ་ནི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དགེ་བའི་དོན་ནི་མ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་
པོར་གྱུར་པ་དང་། འདོད་མི་ཆགས་པ་དང་། ཞེ་མི་སྡང་བ་དང་། གཏི་མི་མུག་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དྲུག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་གྱི་བར་དུ་དྲུག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ལུས་དང་
སེམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱེད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁྲོ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཤེས་བཞིན་མེད་པའི་བར་དུ་ལྷག་མ་ཉི་ཤུ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངན་སྐྱུགས་དང་
དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཁུ་བ་དང་འདྲ་བར་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བས་ན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ངན་སྐྱུགས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་གོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཁུ་བ་ལྟ་བུ་ནི་ལྷག་མ་ཉི་ཤུའོ། །ཡང་ན་ཉི་ཤུ་པོ་དེ་དག་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་
གཏོགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་བཞིན་དུ་ལུས་དང་སེམས་ལ་གནོད་པ་བྱེད་ཅིང་སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱེད་པས་ན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཞི་ནི་གཞན་དུ་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་ལ་འགྱོད་པ་ནས་དཔྱོད་པའི་བར་དུ་བཞི་ནི་གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞི་ལ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་
པ་འབའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཀྱི། དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད། །མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད་པས་ན་གཞན་དུ་ཡང་ངོ་ཞེས་བྱའོ། །ད་ནི་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་བྱའོ། །

སུམ་ཅུ་པའི་གཙུག་ལག་དང་མངོན་པའི་ཆོས་བསྡུས་པའི་གཙུག་ལག་ལས་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་ལས་གཉི་ག་བཤད་པ་ལྟར། ཕུང་པོ་ལྔའི་གཙུག་ལག་འདི་གླེངས་པས་ཤེས་པ་འདུལ་བའི་དོན་དུ་བྱས་ཏེ། མདོ་
ཙམ་དུ་བསྟན་པས་ན་རང་བཞིན་འབའ་ཞིག་བཤད་ནས་ལས་མ་བསྟན་མོད་ཀྱི། སློབ་མ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་རང་བཞིན་བརྡ་ཕྲད་པར་སླ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་གིས་ནི་རང་བཞིན་དང་ལས་གཉི་ག་བསྟན་ནོ། །ལྔ་ཀུན་ཏུ་
འགྲོ་བ་ལས་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པས་ན་བཤད་མི་དགོས་ཏེ། ད་ནི་རེག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་སེམས་པ་གསུམ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་རེག་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རེག་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་ཏེ། རེག་པའི་རང་བཞིན་ནམ་མཚན་ཉིད་
གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་གསུམ་འདུས་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གསུམ་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་མོ། །དེ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་ནི་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་གསུམ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་རེག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། གསུམ་འདུས་པའི་རྒྱུ་ལས་གང་བྱུང་བའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་ལ་རེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་དུས་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ་ལས། དེ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་ཚོར་
བ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གསུམ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའམ་ཚོར་བ་གསུམ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལྟ་བུར་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་ལྟར་དབང་པོ་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་
བའམ། ཚོར་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་དེ་དང་འདྲ་བར་ཡུལ་དང་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའམ། ཚོར་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ནི་རེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །

དེའི་ལས་ནི་ཚོར་བའི་རྟེན་བྱེད་པ་སྟེ། ཚོར་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་དེ་མདོ་ལས་ཀྱང་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་འབྱུང་ཞེས་བཤད་པ་དང་མདོ་གཞན་དག་ལས་ཚོར་བ་མྱོང་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་ནས། བདེ་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རང་
བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པའི་དོན་ཏོ། །ལན་དུ་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཡུལ་ལ་འགྲོ་བར་བྱེད་པའམ་དེར་ལྟ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། བསྒོམ་
པར་བྱ་བ་ཡུལ་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་སེམས་མངོན་དུ་ལྟ་ཞིང་དེར་ཕྱོགས་པར་བྱེད་པས་ན་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ལས་ནི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་འཛིན་པའོ། །
དམི