Aṭṭhaka Nipāta — Tám Pháp

kusalānaṁ dhammānaṁ upasampadāya thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu. 
‘Āraddhavīriyassāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo kusītassā’ti, 
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ. 
‘Upaṭṭhitassatissāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo muṭṭhassatissā’ti, 
iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ? 
Idha, bhikkhave, bhikkhu satimā hoti paramena satinepakkena samannāgato, cirakatampi cirabhāsitampi saritā anussaritā. 
‘Upaṭṭhitassatissāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo, muṭṭhassatissā’ti, 
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ. 
‘Samāhitassāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo asamāhitassā’ti, 
iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ? 
Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi …pe… catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati. 
‘Samāhitassāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo asamāhitassā’ti, 
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ. 
‘Paññavato ayaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo duppaññassā’ti, 
iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ? 
Idha, bhikkhave, bhikkhu paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā. 
‘Paññavato ayaṁ, bhikkhave, dhammo, nāyaṁ dhammo duppaññassā’ti, 
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ. 
‘Nippapañcārāmassāyaṁ, bhikkhave, dhammo nippapañcaratino, nāyaṁ dhammo papañcārāmassa papañcaratino’ti, 
iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ? 
Idha, bhikkhave, bhikkhuno papañcanirodhe cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati. 
‘Nippapañcārāmassāyaṁ, bhikkhave, dhammo, nippapañcaratino, nāyaṁ dhammo papañcārāmassa papañcaratino’ti, 
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttan”ti. 
Atha kho āyasmā anuruddho āyatikampi vassāvāsaṁ tattheva cetīsu pācīnavaṁsadāye vihāsi. 
Atha kho āyasmā anuruddho eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. 
“Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā”ti abbhaññāsi. 
Aññataro ca panāyasmā anuruddho arahataṁ ahosīti. 
Atha kho āyasmā anuruddho arahattappatto tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi: 
“Mama saṅkappamaññāya, 
satthā loke anuttaro; 
Manomayena kāyena, 
iddhiyā upasaṅkami. 
Yathā me ahu saṅkappo, 
tato uttari desayi; 
Nippapañcarato buddho, 
nippapañcaṁ adesayi. 
Tassāhaṁ dhammamaññāya, 
vihāsiṁ sāsane rato; 
Tisso vijjā anuppattā, 
kataṁ buddhassa sāsanan”ti. 
Dasamaṁ. 
Gahapativaggo tatiyo. 
Tassuddānaṁ 
Dve uggā dve ca hatthakā, 
mahānāmena jīvako; 
Dve balā akkhaṇā vuttā, 
anuruddhena te dasāti. 

Aṅguttara Nikāya 8.31 
4. Dānavagga 
Paṭhamadānasutta 
“Aṭṭhimāni, bhikkhave, dānāni. 
Katamāni aṭṭha? 
Āsajja dānaṁ deti, 
bhayā dānaṁ deti, 
‘adāsi me’ti dānaṁ deti, 
‘dassati me’ti dānaṁ deti, 
‘sāhu dānan’ti dānaṁ deti, 
‘ahaṁ pacāmi, ime na pacanti; nārahāmi pacanto apacantānaṁ dānaṁ adātun’ti dānaṁ deti, 
‘imaṁ me dānaṁ dadato kalyāṇo kittisaddo abbhuggacchatī’ti dānaṁ deti, 
cittālaṅkāracittaparikkhāratthaṁ dānaṁ deti. 
Imāni kho, bhikkhave, aṭṭha dānānī”ti. 
Paṭhamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.32 
4. Dānavagga 
Dutiyadānasutta 
“Saddhā hiriyaṁ kusalañca dānaṁ, 
Dhammā ete sappurisānuyātā; 
Etañhi maggaṁ diviyaṁ vadanti, 
Etena hi gacchati devalokan”ti. 
Dutiyaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.33 
4. Dānavagga 
Dānavatthusutta 
“Aṭṭhimāni, bhikkhave, dānavatthūni. 
Katamāni aṭṭha? 
Chandā dānaṁ deti, dosā dānaṁ deti, mohā dānaṁ deti, bhayā dānaṁ deti, ‘dinnapubbaṁ katapubbaṁ pitupitāmahehi, nārahāmi porāṇaṁ kulavaṁsaṁ hāpetun’ti dānaṁ deti, ‘imāhaṁ dānaṁ datvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjissāmī’ti dānaṁ deti, ‘imaṁ me dānaṁ dadato cittaṁ pasīdati, attamanatā somanassaṁ upajāyatī’ti dānaṁ deti, cittālaṅkāracittaparikkhāratthaṁ dānaṁ deti. 
Imāni kho, bhikkhave, aṭṭha dānavatthūnī”ti. 
Tatiyaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.34 
4. Dānavagga 
Khettasutta 
“Aṭṭhaṅgasamannāgate, bhikkhave, khette bījaṁ vuttaṁ na mahapphalaṁ hoti na mahassādaṁ na phātiseyyaṁ. 
Kathaṁ aṭṭhaṅgasamannāgate? 
Idha, bhikkhave, khettaṁ unnāmaninnāmi ca hoti, pāsāṇasakkharikañca hoti, ūsarañca hoti, na ca gambhīrasitaṁ hoti, na āyasampannaṁ hoti, na apāyasampannaṁ hoti, na mātikāsampannaṁ hoti, na mariyādasampannaṁ hoti. 
Evaṁ aṭṭhaṅgasamannāgate, bhikkhave, khette bījaṁ vuttaṁ na mahapphalaṁ hoti na mahassādaṁ na phātiseyyaṁ. 
Evamevaṁ kho, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgatesu samaṇabrāhmaṇesu dānaṁ dinnaṁ na mahapphalaṁ hoti na mahānisaṁsaṁ na mahājutikaṁ na mahāvipphāraṁ. 
Kathaṁ aṭṭhaṅgasamannāgatesu? 
Idha, bhikkhave, samaṇabrāhmaṇā micchādiṭṭhikā honti, micchāsaṅkappā, micchāvācā, micchākammantā, micchāājīvā, micchāvāyāmā, micchāsatino, micchāsamādhino. 
Evaṁ aṭṭhaṅgasamannāgatesu, bhikkhave, samaṇabrāhmaṇesu dānaṁ dinnaṁ na mahapphalaṁ hoti na mahānisaṁsaṁ na mahājutikaṁ na mahāvipphāraṁ. 
Aṭṭhaṅgasamannāgate, bhikkhave, khette bījaṁ vuttaṁ mahapphalaṁ hoti mahassādaṁ phātiseyyaṁ. 
Kathaṁ aṭṭhaṅgasamannāgate? 
Idha, bhikkhave, khettaṁ anunnāmāninnāmi ca hoti, apāsāṇasakkharikañca hoti, anūsarañca hoti, gambhīrasitaṁ hoti, āyasampannaṁ hoti, apāyasampannaṁ hoti, mātikāsampannaṁ hoti, mariyādasampannaṁ hoti. 
Evaṁ aṭṭhaṅgasamannāgate, bhikkhave, khette bījaṁ vuttaṁ mahapphalaṁ hoti mahassādaṁ phātiseyyaṁ. 
Evamevaṁ kho, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgatesu samaṇabrāhmaṇesu dānaṁ dinnaṁ mahapphalaṁ hoti mahānisaṁsaṁ mahājutikaṁ mahāvipphāraṁ. 
Kathaṁ aṭṭhaṅgasamannāgatesu? 
Idha, bhikkhave, samaṇabrāhmaṇā sammādiṭṭhikā honti, sammāsaṅkappā, sammāvācā, sammākammantā, sammāājīvā, sammāvāyāmā, sammāsatino, sammāsamādhino. 
Evaṁ aṭṭhaṅgasamannāgatesu, bhikkhave, samaṇabrāhmaṇesu dānaṁ dinnaṁ mahapphalaṁ hoti mahānisaṁsaṁ mahājutikaṁ mahāvipphāranti. 
Yathāpi khette sampanne, 
pavuttā bījasampadā; 
Deve sampādayantamhi, 
hoti dhaññassa sampadā. 
Anītisampadā hoti, 
virūḷhī bhavati sampadā; 
Vepullasampadā hoti, 
phalaṁ ve hoti sampadā. 
Evaṁ sampannasīlesu, 
dinnā bhojanasampadā; 
Sampadānaṁ upaneti, 
sampannaṁ hissa taṁ kataṁ. 
Tasmā sampadamākaṅkhī, 
sampannatthūdha puggalo; 
Sampannapaññe sevetha, 
evaṁ ijjhanti sampadā. 
Vijjācaraṇasampanne, 
laddhā cittassa sampadaṁ; 
Karoti kammasampadaṁ, 
labhati catthasampadaṁ. 
Lokaṁ ñatvā yathābhūtaṁ, 
pappuyya diṭṭhisampadaṁ; 
Maggasampadamāgamma, 
yāti sampannamānaso. 
Odhunitvā malaṁ sabbaṁ, 
patvā nibbānasampadaṁ; 
Muccati sabbadukkhehi, 
sā hoti sabbasampadā”ti. 
Catutthaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.35 
4. Dānavagga 
Dānūpapattisutta 
“Aṭṭhimā, bhikkhave, dānūpapattiyo. 
Katamā aṭṭha? 
Idha, bhikkhave, ekacco dānaṁ deti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. 
So yaṁ deti taṁ paccāsīsati. 
So passati khattiyamahāsāle vā brāhmaṇamahāsāle vā gahapatimahāsāle vā pañcahi kāmaguṇehi samappite samaṅgībhūte paricārayamāne. 
Tassa evaṁ hoti: 
‘aho vatāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā khattiyamahāsālānaṁ vā brāhmaṇamahāsālānaṁ vā gahapatimahāsālānaṁ vā sahabyataṁ upapajjeyyan’ti. 
So taṁ cittaṁ dahati, taṁ cittaṁ adhiṭṭhāti, taṁ cittaṁ bhāveti. 
Tassa taṁ cittaṁ hīne vimuttaṁ, uttari abhāvitaṁ, tatrūpapattiyā saṁvattati. 
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā khattiyamahāsālānaṁ vā brāhmaṇamahāsālānaṁ vā gahapatimahāsālānaṁ vā sahabyataṁ upapajjati. 
Tañca kho sīlavato vadāmi, no dussīlassa. 
Ijjhati, bhikkhave, sīlavato cetopaṇidhi visuddhattā. 
Idha pana, bhikkhave, ekacco dānaṁ deti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. 
So yaṁ deti taṁ paccāsīsati. 
Tassa sutaṁ hoti: 
‘cātumahārājikā devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā’ti. 
Tassa evaṁ hoti: 
‘aho vatāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyyan’ti. 
So taṁ cittaṁ dahati, taṁ cittaṁ adhiṭṭhāti, taṁ cittaṁ bhāveti. 
Tassa taṁ cittaṁ hīne vimuttaṁ, uttari abhāvitaṁ, tatrūpapattiyā saṁvattati. 
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tañca kho sīlavato vadāmi, no dussīlassa. 
Ijjhati, bhikkhave, sīlavato cetopaṇidhi visuddhattā. 
Idha pana, bhikkhave, ekacco dānaṁ deti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. 
So yaṁ deti taṁ paccāsīsati. 
Tassa sutaṁ hoti—
tāvatiṁsā devā …pe… 
yāmā devā … 
tusitā devā … 
nimmānaratī devā … 
paranimmitavasavattī devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulāti. 
Tassa evaṁ hoti: 
‘aho vatāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyyan’ti. 
So taṁ cittaṁ dahati, taṁ cittaṁ adhiṭṭhāti, taṁ cittaṁ bhāveti. 
Tassa taṁ cittaṁ hīne vimuttaṁ, uttari abhāvitaṁ, tatrūpapattiyā saṁvattati. 
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tañca kho sīlavato vadāmi, no dussīlassa. 
Ijjhati, bhikkhave, sīlavato cetopaṇidhi visuddhattā. 
Idha pana, bhikkhave, ekacco dānaṁ deti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. 
So yaṁ deti taṁ paccāsīsati. 
Tassa sutaṁ hoti: 
‘brahmakāyikā devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā’ti. 
Tassa evaṁ hoti: 
‘aho vatāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyyan’ti. 
So taṁ cittaṁ dahati, taṁ cittaṁ adhiṭṭhāti, taṁ cittaṁ bhāveti. 
Tassa taṁ cittaṁ hīne vimuttaṁ, uttari abhāvitaṁ, tatrūpapattiyā saṁvattati. 
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tañca kho sīlavato vadāmi, no dussīlassa; 
vītarāgassa, no sarāgassa. 
Ijjhati, bhikkhave, sīlavato cetopaṇidhi vītarāgattā. 
Imā kho, bhikkhave, aṭṭha dānūpapattiyo”ti. 
Pañcamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.36 
4. Dānavagga 
Puññakiriyavatthusutta 
“Tīṇimāni, bhikkhave, puññakiriyavatthūni. 
Katamāni tīṇi? 
Dānamayaṁ puññakiriyavatthu, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthu. 
Idha, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu parittaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu parittaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manussadobhagyaṁ upapajjati. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu mattaso kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu mattaso kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manussasobhagyaṁ upapajjati. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, cattāro mahārājāno dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, cātumahārājike deve dasahi ṭhānehi adhigaṇhanti—
dibbena āyunā, dibbena vaṇṇena, dibbena sukhena, dibbena yasena, dibbena ādhipateyyena, dibbehi rūpehi, dibbehi saddehi, dibbehi gandhehi, dibbehi rasehi, dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tāvatiṁsānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, sakko devānamindo dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā tāvatiṁse deve dasahi ṭhānehi adhigaṇhāti—
dibbena āyunā …pe… 
dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā yāmānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, suyāmo devaputto dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, yāme deve dasahi ṭhānehi adhigaṇhāti—
dibbena āyunā …pe… 
dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tusitānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, santusito devaputto dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, tusite deve dasahi ṭhānehi adhigaṇhāti—
dibbena āyunā …pe… 
dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā nimmānaratīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, sunimmito devaputto dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, nimmānaratīdeve dasahi ṭhānehi adhigaṇhāti—
dibbena āyunā …pe… 
dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Idha pana, bhikkhave, ekaccassa dānamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, sīlamayaṁ puññakiriyavatthu adhimattaṁ kataṁ hoti, bhāvanāmayaṁ puññakiriyavatthuṁ nābhisambhoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Tatra, bhikkhave, vasavattī devaputto dānamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, sīlamayaṁ puññakiriyavatthuṁ atirekaṁ karitvā, paranimmitavasavattīdeve dasahi ṭhānehi adhigaṇhāti—
dibbena āyunā, dibbena vaṇṇena, dibbena sukhena, dibbena yasena, dibbena ādhipateyyena, dibbehi rūpehi, dibbehi saddehi, dibbehi gandhehi, dibbehi rasehi, dibbehi phoṭṭhabbehi. 
Imāni kho, bhikkhave, tīṇi puññakiriyavatthūnī”ti. 
Chaṭṭhaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.37 
4. Dānavagga 
Sappurisadānasutta 
“Aṭṭhimāni, bhikkhave, sappurisadānāni. 
Katamāni aṭṭha? 
Suciṁ deti, paṇītaṁ deti, kālena deti, kappiyaṁ deti, viceyya deti, abhiṇhaṁ deti, dadaṁ cittaṁ pasādeti, datvā attamano hoti. 
Imāni kho, bhikkhave, aṭṭha sappurisadānānīti. 
Suciṁ paṇītaṁ kālena, 
kappiyaṁ pānabhojanaṁ; 
Abhiṇhaṁ dadāti dānaṁ, 
sukhettesu brahmacārisu. 
Neva vippaṭisārissa, 
cajitvā āmisaṁ bahuṁ; 
Evaṁ dinnāni dānāni, 
vaṇṇayanti vipassino. 
Evaṁ yajitvā medhāvī, 
saddho muttena cetasā; 
Abyābajjhaṁ sukhaṁ lokaṁ, 
paṇḍito upapajjatī”ti. 
Sattamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.38 
4. Dānavagga 
Sappurisasutta 
“Sappuriso, bhikkhave, kule jāyamāno bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya hoti—
mātāpitūnaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, puttadārassa atthāya hitāya sukhāya hoti, dāsakammakaraporisassa atthāya hitāya sukhāya hoti, mittāmaccānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, pubbapetānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, rañño atthāya hitāya sukhāya hoti, devatānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, samaṇabrāhmaṇānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti. 
Seyyathāpi, bhikkhave, mahāmegho sabbasassāni sampādento bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya hoti; 
evamevaṁ kho, bhikkhave, sappuriso kule jāyamāno bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya hoti—
mātāpitūnaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, puttadārassa atthāya hitāya sukhāya hoti, dāsakammakaraporisassa atthāya hitāya sukhāya hoti, mittāmaccānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, pubbapetānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, rañño atthāya hitāya sukhāya hoti, devatānaṁ atthāya hitāya sukhāya hoti, samaṇabrāhmaṇānaṁ atthāya hitāya sukhāya hotīti. 
Bahūnaṁ vata atthāya, 
sappañño gharamāvasaṁ; 
Mātaraṁ pitaraṁ pubbe, 
rattindivamatandito. 
Pūjeti sahadhammena, 
pubbekatamanussaraṁ; 
Anāgāre pabbajite, 
apace brahmacārayo. 
Niviṭṭhasaddho pūjeti, 
ñatvā dhamme ca pesalo; 
Rañño hito devahito, 
ñātīnaṁ sakhinaṁ hito. 
Sabbesaṁ so hito hoti, 
saddhamme suppatiṭṭhito; 
Vineyya maccheramalaṁ, 
sa lokaṁ bhajate sivan”ti. 
Aṭṭhamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.39 
4. Dānavagga 
Abhisandasutta 
“Aṭṭhime, bhikkhave, puññābhisandā kusalābhisandā sukhassāhārā sovaggikā sukhavipākā saggasaṁvattanikā, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattanti. 
Katame aṭṭha? 
Idha, bhikkhave, ariyasāvako buddhaṁ saraṇaṁ gato hoti. 
Ayaṁ, bhikkhave, paṭhamo puññābhisando kusalābhisando sukhassāhāro sovaggiko sukhavipāko saggasaṁvattaniko, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattati. 
Puna caparaṁ, bhikkhave, ariyasāvako dhammaṁ saraṇaṁ gato hoti. 
Ayaṁ, bhikkhave, dutiyo puññābhisando …pe… saṁvattati. 
Puna caparaṁ, bhikkhave, ariyasāvako saṅghaṁ saraṇaṁ gato hoti. 
Ayaṁ, bhikkhave, tatiyo puññābhisando kusalābhisando sukhassāhāro sovaggiko sukhavipāko saggasaṁvattaniko, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattati. 
Pañcimāni, bhikkhave, dānāni mahādānāni aggaññāni rattaññāni vaṁsaññāni porāṇāni asaṅkiṇṇāni asaṅkiṇṇapubbāni, na saṅkiyanti na saṅkiyissanti, appaṭikuṭṭhāni samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi. 
Katamāni pañca? 
Idha, bhikkhave, ariyasāvako pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti. 
Pāṇātipātā paṭivirato, bhikkhave, ariyasāvako aparimāṇānaṁ sattānaṁ abhayaṁ deti, averaṁ deti, abyābajjhaṁ deti. 
Aparimāṇānaṁ sattānaṁ abhayaṁ datvā averaṁ datvā abyābajjhaṁ datvā aparimāṇassa abhayassa averassa abyābajjhassa bhāgī hoti. 
Idaṁ, bhikkhave, paṭhamaṁ dānaṁ mahādānaṁ aggaññaṁ rattaññaṁ vaṁsaññaṁ porāṇaṁ asaṅkiṇṇaṁ asaṅkiṇṇapubbaṁ, na saṅkiyati na saṅkiyissati, appaṭikuṭṭhaṁ samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi. 
Ayaṁ, bhikkhave, catuttho puññābhisando kusalābhisando sukhassāhāro sovaggiko sukhavipāko saggasaṁvattaniko, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattati. 
Puna caparaṁ, bhikkhave, ariyasāvako adinnādānaṁ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti 
…pe… 
kāmesumicchācāraṁ pahāya kāmesumicchācārā paṭivirato hoti 
…pe… 
musāvādaṁ pahāya musāvādā paṭivirato hoti 
…pe… 
surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṁ pahāya surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti. 
Surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato, bhikkhave, ariyasāvako aparimāṇānaṁ sattānaṁ abhayaṁ deti averaṁ deti abyābajjhaṁ deti. 
Aparimāṇānaṁ sattānaṁ abhayaṁ datvā averaṁ datvā abyābajjhaṁ datvā, aparimāṇassa abhayassa averassa abyābajjhassa bhāgī hoti. 
Idaṁ, bhikkhave, pañcamaṁ dānaṁ mahādānaṁ aggaññaṁ rattaññaṁ vaṁsaññaṁ porāṇaṁ asaṅkiṇṇaṁ asaṅkiṇṇapubbaṁ, na saṅkiyati na saṅkiyissati, appaṭikuṭṭhaṁ samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi. 
Ayaṁ kho, bhikkhave, aṭṭhamo puññābhisando kusalābhisando sukhassāhāro sovaggiko sukhavipāko saggasaṁvattaniko, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattati. 
Ime kho, bhikkhave, aṭṭha puññābhisandā kusalābhisandā sukhassāhārā sovaggikā sukhavipākā saggasaṁvattanikā, iṭṭhāya kantāya manāpāya hitāya sukhāya saṁvattantī”ti. 
Navamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.3 
1. Mettāvagga 
Paṭhamaappiyasutta 
“Aṭṭhahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu sabrahmacārīnaṁ appiyo ca hoti amanāpo ca agaru ca abhāvanīyo ca. 
Katamehi aṭṭhahi? 
Idha, bhikkhave, bhikkhu appiyapasaṁsī ca hoti, piyagarahī ca, lābhakāmo ca, sakkārakāmo ca, ahiriko ca, anottappī ca, pāpiccho ca, micchādiṭṭhi ca. 
Imehi kho, bhikkhave, aṭṭhahi dhammehi samannāgato bhikkhu sabrahmacārīnaṁ appiyo ca hoti amanāpo ca agaru ca abhāvanīyo ca. 
Aṭṭhahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu sabrahmacārīnaṁ piyo ca hoti manāpo ca garu ca bhāvanīyo ca. 
Katamehi aṭṭhahi? 
Idha, bhikkhave, bhikkhu na appiyapasaṁsī ca hoti, na piyagarahī ca, na lābhakāmo ca, na sakkārakāmo ca, hirīmā ca hoti, ottappī ca, appiccho ca, sammādiṭṭhi ca. 
Imehi kho, bhikkhave, aṭṭhahi dhammehi samannāgato bhikkhu sabrahmacārīnaṁ piyo ca hoti manāpo ca garu ca bhāvanīyo cā”ti. 
Tatiyaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.40 
4. Dānavagga 
Duccaritavipākasutta 
“Pāṇātipāto, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato nirayasaṁvattaniko tiracchānayonisaṁvattaniko pettivisayasaṁvattaniko. 
Yo sabbalahuso pāṇātipātassa vipāko, manussabhūtassa appāyukasaṁvattaniko hoti. 
Adinnādānaṁ, bhikkhave, āsevitaṁ bhāvitaṁ bahulīkataṁ nirayasaṁvattanikaṁ tiracchānayonisaṁvattanikaṁ pettivisayasaṁvattanikaṁ. 
Yo sabbalahuso adinnādānassa vipāko, manussabhūtassa bhogabyasanasaṁvattaniko hoti. 
Kāmesumicchācāro, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato nirayasaṁvattaniko tiracchānayonisaṁvattaniko pettivisayasaṁvattaniko. 
Yo sabbalahuso kāmesumicchācārassa vipāko, manussabhūtassa sapattaverasaṁvattaniko hoti. 
Musāvādo, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato nirayasaṁvattaniko tiracchānayonisaṁvattaniko pettivisayasaṁvattaniko. 
Yo sabbalahuso musāvādassa vipāko, manussabhūtassa abhūtabbhakkhānasaṁvattaniko hoti. 
Pisuṇā, bhikkhave, vācā āsevitā bhāvitā bahulīkatā nirayasaṁvattanikā tiracchānayonisaṁvattanikā pettivisayasaṁvattanikā. 
Yo sabbalahuso pisuṇāya vācāya vipāko, manussabhūtassa mittehi bhedanasaṁvattaniko hoti. 
Pharusā, bhikkhave, vācā āsevitā bhāvitā bahulīkatā nirayasaṁvattanikā tiracchānayonisaṁvattanikā pettivisayasaṁvattanikā. 
Yo sabbalahuso pharusāya vācāya vipāko, manussabhūtassa amanāpasaddasaṁvattaniko hoti. 
Samphappalāpo, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato nirayasaṁvattaniko tiracchānayonisaṁvattaniko pettivisayasaṁvattaniko. 
Yo sabbalahuso samphappalāpassa vipāko, manussabhūtassa anādeyyavācāsaṁvattaniko hoti. 
Surāmerayapānaṁ, bhikkhave, āsevitaṁ bhāvitaṁ bahulīkataṁ nirayasaṁvattanikaṁ tiracchānayonisaṁvattanikaṁ pettivisayasaṁvattanikaṁ. 
Yo sabbalahuso surāmerayapānassa vipāko, manussabhūtassa ummattakasaṁvattaniko hotī”ti. 
Dasamaṁ. 
Dānavaggo catuttho. 
Tassuddānaṁ 
Dve dānāni vatthuñca, 
khettaṁ dānūpapattiyo; 
Kiriyaṁ dve sappurisā, 
abhisando vipāko cāti. 

Aṅguttara Nikāya 8.41 
5. Uposathavagga 
Saṅkhittūposathasutta 
Evaṁ me sutaṁ—
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. 
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: 
“bhikkhavo”ti. 
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. 
Bhagavā etadavoca: 
“Aṭṭhaṅgasamannāgato, bhikkhave, uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kathaṁ upavuttho ca, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro? 
Idha, bhikkhave, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati: 
‘yāvajīvaṁ arahanto pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā, sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto adinnādānaṁ pahāya adinnādānā paṭiviratā dinnādāyī dinnapāṭikaṅkhī, athenena sucibhūtena attanā viharanti. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ adinnādānaṁ pahāya adinnādānā paṭivirato dinnādāyī dinnapāṭikaṅkhī, athenena sucibhūtena attanā viharāmi. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā dutiyena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto abrahmacariyaṁ pahāya brahmacārino ārācārino viratā methunā gāmadhammā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ abrahmacariyaṁ pahāya brahmacārī ārācārī virato methunā gāmadhammā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā tatiyena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto musāvādaṁ pahāya musāvādā paṭiviratā saccavādino saccasandhā thetā paccayikā avisaṁvādako lokassa. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ musāvādaṁ pahāya musāvādā paṭivirato saccavādī saccasandho theto paccayiko avisaṁvādako lokassa. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā catutthena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṁ pahāya surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṁ pahāya surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā pañcamena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto ekabhattikā rattūparatā viratā vikālabhojanā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ ekabhattiko rattūparato virato vikālabhojanā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā chaṭṭhena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto naccagītavāditavisūkadassanamālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānaṁ pahāya naccagītavāditavisūkadassanamālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānā paṭiviratā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ naccagītavāditavisūkadassanamālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānaṁ pahāya naccagītavāditavisūkadassanamālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānā paṭivirato. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā sattamena aṅgena samannāgato hoti. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṁ kappenti—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṁ kappemi—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti. 
Evaṁ upavuttho kho, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro”ti. 
Paṭhamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.42 
5. Uposathavagga 
Vitthatūposathasutta 
“Aṭṭhaṅgasamannāgato, bhikkhave, uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kathaṁ upavuttho ca, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro? 
Idha, bhikkhave, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati: 
‘yāvajīvaṁ arahanto pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā, sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti …pe…. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṁ kappenti—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṁ kappemi—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti. 
Evaṁ upavuttho kho, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kīvamahapphalo hoti kīvamahānisaṁso kīvamahājutiko kīvamahāvipphāro? 
Seyyathāpi, bhikkhave, yo imesaṁ soḷasannaṁ mahājanapadānaṁ pahūtarattaratanānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreyya, seyyathidaṁ—
aṅgānaṁ magadhānaṁ kāsīnaṁ kosalānaṁ vajjīnaṁ mallānaṁ cetīnaṁ vaṅgānaṁ kurūnaṁ pañcālānaṁ macchānaṁ sūrasenānaṁ assakānaṁ avantīnaṁ gandhārānaṁ kambojānaṁ, aṭṭhaṅgasamannāgatassa uposathassa etaṁ kalaṁ nāgghati soḷasiṁ. 
Taṁ kissa hetu? 
Kapaṇaṁ, bhikkhave, mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni paññāsa vassāni, cātumahārājikānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni pañca vassasatāni cātumahārājikānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni vassasatāni, tāvatiṁsānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbaṁ vassasahassaṁ tāvatiṁsānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tāvatiṁsānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni dve vassasatāni, yāmānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni dve vassasahassāni yāmānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā yāmānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni cattāri vassasatāni, tusitānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni cattāri vassasahassāni tusitānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tusitānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni aṭṭha vassasatāni, nimmānaratīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni aṭṭha vassasahassāni nimmānaratīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā nimmānaratīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, bhikkhave, mānusakāni soḷasa vassasatāni, paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni soḷasa vassasahassāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāyā’ti. 
Pāṇaṁ na haññe na cadinnamādiye, 
Musā na bhāse na ca majjapo siyā; 
Abrahmacariyā virameyya methunā, 
Rattiṁ na bhuñjeyya vikālabhojanaṁ. 
Mālaṁ na dhāre na ca gandhamācare, 
Mañce chamāyaṁ va sayetha santhate; 
Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ, 
Buddhena dukkhantagunā pakāsitaṁ. 
Cando ca suriyo ca ubho sudassanā, 
Obhāsayaṁ anupariyanti yāvatā; 
Tamonudā te pana antalikkhagā, 
Nabhe pabhāsanti disāvirocanā. 
Etasmiṁ yaṁ vijjati antare dhanaṁ, 
Muttā maṇi veḷuriyañca bhaddakaṁ; 
Siṅgīsuvaṇṇaṁ atha vāpi kañcanaṁ, 
Yaṁ jātarūpaṁ haṭakanti vuccati. 
Aṭṭhaṅgupetassa uposathassa, 
Kalampi te nānubhavanti soḷasiṁ; 
Candappabhā tāragaṇā ca sabbe. 
Tasmā hi nārī ca naro ca sīlavā, 
Aṭṭhaṅgupetaṁ upavassuposathaṁ; 
Puññāni katvāna sukhudrayāni, 
Aninditā saggamupenti ṭhānan”ti. 
Dutiyaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.43 
5. Uposathavagga 
Visākhāsutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati pubbārāme migāramātupāsāde. 
Atha kho visākhā migāramātā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho visākhaṁ migāramātaraṁ bhagavā etadavoca: 
“aṭṭhaṅgasamannāgato kho, visākhe, uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kathaṁ upavuttho ca, visākhe, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro? 
Idha, visākhe, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati: 
‘yāvajīvaṁ arahanto pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā, sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti …pe…. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṁ kappenti—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṁ kappemi—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti. 
Evaṁ upavuttho kho, visākhe, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kīvamahapphalo hoti, kīvamahānisaṁso, kīvamahājutiko, kīvamahāvipphāro? 
Seyyathāpi, visākhe, yo imesaṁ soḷasannaṁ mahājanapadānaṁ pahūtarattaratanānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreyya, seyyathidaṁ—
aṅgānaṁ magadhānaṁ kāsīnaṁ kosalānaṁ vajjīnaṁ mallānaṁ cetīnaṁ vaṅgānaṁ kurūnaṁ pañcālānaṁ macchānaṁ sūrasenānaṁ assakānaṁ avantīnaṁ gandhārānaṁ kambojānaṁ, aṭṭhaṅgasamannāgatassa uposathassa etaṁ kalaṁ nāgghati soḷasiṁ. 
Taṁ kissa hetu? 
Kapaṇaṁ, visākhe, mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya. 
Yāni, visākhe, mānusakāni paññāsa vassāni, cātumahārājikānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni pañca vassasatāni cātumahārājikānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, visākhe, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, visākhe, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yaṁ, visākhe, mānusakaṁ vassasataṁ, tāvatiṁsānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena vassasahassaṁ tāvatiṁsānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, visākhe, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tāvatiṁsānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, visākhe, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yāni, visākhe, mānusakāni dve vassasatāni …pe… 
cattāri vassasatāni …pe… 
aṭṭha vassasatāni …pe… 
soḷasa vassasatāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni soḷasa vassasahassāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, visākhe, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, visākhe, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāyā’ti. 
Pāṇaṁ na haññe na cadinnamādiye, 
Musā na bhāse na ca majjapo siyā; 
Abrahmacariyā virameyya methunā, 
Rattiṁ na bhuñjeyya vikālabhojanaṁ. 
Mālaṁ na dhāre na ca gandhamācare, 
Mañce chamāyaṁ va sayetha santhate; 
Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ, 
Buddhena dukkhantagunā pakāsitaṁ. 
Cando ca suriyo ca ubho sudassanā, 
Obhāsayaṁ anupariyanti yāvatā; 
Tamonudā te pana antalikkhagā, 
Nabhe pabhāsanti disāvirocanā. 
Etasmiṁ yaṁ vijjati antare dhanaṁ, 
Muttā maṇi veḷuriyañca bhaddakaṁ; 
Siṅgīsuvaṇṇaṁ atha vāpi kañcanaṁ, 
Yaṁ jātarūpaṁ haṭakanti vuccati. 
Aṭṭhaṅgupetassa uposathassa, 
Kalampi te nānubhavanti soḷasiṁ; 
Candappabhā tāragaṇā ca sabbe. 
Tasmā hi nārī ca naro ca sīlavā, 
Aṭṭhaṅgupetaṁ upavassuposathaṁ; 
Puññāni katvāna sukhudrayāni, 
Aninditā saggamupenti ṭhānan”ti. 
Tatiyaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.44 
5. Uposathavagga 
Vāseṭṭhasutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ. 
Atha kho vāseṭṭho upāsako yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho vāseṭṭhaṁ upāsakaṁ bhagavā etadavoca: 
“aṭṭhaṅgasamannāgato, vāseṭṭha, uposatho upavuttho mahapphalo hoti …pe… 
aninditā saggamupenti ṭhānan”ti. 
Evaṁ vutte, vāseṭṭho upāsako bhagavantaṁ etadavoca: 
“piyā me, bhante, ñātisālohitā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, piyānampi me assa ñātisālohitānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya. 
Sabbe cepi, bhante, khattiyā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, sabbesampissa khattiyānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya. Sabbe cepi, bhante, brāhmaṇā …pe… vessā … suddā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, sabbesampissa suddānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti. 
“Evametaṁ, vāseṭṭha, evametaṁ, vāseṭṭha. 
Sabbe cepi, vāseṭṭha, khattiyā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, sabbesampissa khattiyānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya. Sabbe cepi, vāseṭṭha, brāhmaṇā …pe… vessā … suddā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, sabbesampissa suddānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya. 
Sadevako cepi, vāseṭṭha, loko samārako sabrahmako sassamaṇabrāhmaṇī pajā sadevamanussā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, sadevakassapissa lokassa samārakassa sabrahmakassa sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya dīgharattaṁ hitāya sukhāya. 
Ime cepi, vāseṭṭha, mahāsālā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavaseyyuṁ, imesampissa mahāsālānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya (…). 
Ko pana vādo manussabhūtassā”ti. 
Catutthaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.45 
5. Uposathavagga 
Bojjhasutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. 
Atha kho bojjhā upāsikā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho bojjhaṁ upāsikaṁ bhagavā etadavoca: 
“Aṭṭhaṅgasamannāgato, bojjhe, uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kathaṁ upavuttho ca, bojjhe, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro? 
Idha, bojjhe, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati: 
‘yāvajīvaṁ arahanto pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti …pe…. 
‘Yāvajīvaṁ arahanto uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṁ kappenti—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṁ kappemi—mañcake vā tiṇasanthārake vā. 
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. 
Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti. 
Evaṁ upavuttho kho, bojjhe, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro. 
Kīvamahapphalo hoti, kīvamahānisaṁso, kīvamahājutiko, kīvamahāvipphāro? 
Seyyathāpi, bojjhe, yo imesaṁ soḷasannaṁ mahājanapadānaṁ pahūtarattaratanānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreyya, seyyathidaṁ—
aṅgānaṁ magadhānaṁ kāsīnaṁ kosalānaṁ vajjīnaṁ mallānaṁ cetīnaṁ vaṅgānaṁ kurūnaṁ pañcālānaṁ macchānaṁ sūrasenānaṁ assakānaṁ avantīnaṁ gandhārānaṁ kambojānaṁ, aṭṭhaṅgasamannāgatassa uposathassa etaṁ kalaṁ nāgghati soḷasiṁ. 
Taṁ kissa hetu? 
Kapaṇaṁ, bojjhe, mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya. 
Yāni, bojjhe, mānusakāni paññāsa vassāni, cātumahārājikānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni pañca vassasatāni cātumahārājikānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bojjhe, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bojjhe, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’. 
Yaṁ, bojjhe, mānusakaṁ vassasataṁ …pe… 
tāni, bojjhe, mānusakāni dve vassasatāni …pe… 
cattāri vassasatāni …pe… 
aṭṭha vassasatāni …pe… 
soḷasa vassasatāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo. 
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso. 
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo. 
Tena saṁvaccharena dibbāni soḷasa vassasahassāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ. 
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bojjhe, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya. 
Idaṁ kho panetaṁ, bojjhe, sandhāya bhāsitaṁ: 
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāyā’ti. 
Pāṇaṁ na haññe na cadinnamādiye, 
Musā na bhāse na ca majjapo siyā; 
Abrahmacariyā virameyya methunā, 
Rattiṁ na bhuñjeyya vikālabhojanaṁ. 
Mālaṁ na dhāre na ca gandhamācare, 
Mañce chamāyaṁ va sayetha santhate; 
Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ, 
Buddhena dukkhantagunā pakāsitaṁ. 
Cando ca suriyo ca ubho sudassanā, 
Obhāsayaṁ anupariyanti yāvatā; 
Tamonudā te pana antalikkhagā, 
Nabhe pabhāsanti disāvirocanā. 
Etasmiṁ yaṁ vijjati antare dhanaṁ, 
Muttā maṇi veḷuriyañca bhaddakaṁ; 
Siṅgīsuvaṇṇaṁ atha vāpi kañcanaṁ, 
Yaṁ jātarūpaṁ haṭakanti vuccati. 
Aṭṭhaṅgupetassa uposathassa, 
Kalampi te nānubhavanti soḷasiṁ; 
Candappabhā tāragaṇā ca sabbe. 
Tasmā hi nārī ca naro ca sīlavā, 
Aṭṭhaṅgupetaṁ upavassuposathaṁ; 
Puññāni katvāna sukhudrayāni, 
Aninditā saggamupenti ṭhānan”ti. 
Pañcamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.46 
5. Uposathavagga 
Anuruddhasutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā kosambiyaṁ viharati ghositārāme. 
Tena kho pana samayena āyasmā anuruddho divāvihāraṁ gato hoti paṭisallīno. 
Atha kho sambahulā manāpakāyikā devatā yenāyasmā anuruddho tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ anuruddhaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ ṭhitā kho tā devatā āyasmantaṁ anuruddhaṁ etadavocuṁ: 
“mayaṁ, bhante anuruddha, manāpakāyikā nāma devatā tīsu ṭhānesu issariyaṁ kārema vasaṁ vattema. 
Mayaṁ, bhante anuruddha, yādisakaṁ vaṇṇaṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ vaṇṇaṁ ṭhānaso paṭilabhāma; 
yādisakaṁ saraṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ saraṁ ṭhānaso paṭilabhāma; 
yādisakaṁ sukhaṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ sukhaṁ ṭhānaso paṭilabhāma. 
Mayaṁ, bhante anuruddha, manāpakāyikā nāma devatā imesu tīsu ṭhānesu issariyaṁ kārema vasaṁ vattemā”ti. 
Atha kho āyasmato anuruddhassa etadahosi: 
“aho vatimā devatā sabbāva nīlā assu nīlavaṇṇā nīlavatthā nīlālaṅkārā”ti. 
Atha kho tā devatā āyasmato anuruddhassa cittamaññāya sabbāva nīlā ahesuṁ nīlavaṇṇā nīlavatthā nīlālaṅkārā. 
Atha kho āyasmato anuruddhassa etadahosi: 
“aho vatimā devatā sabbāva pītā assu …pe… 
sabbāva lohitakā assu … 
sabbāva odātā assu odātavaṇṇā odātavatthā odātālaṅkārā”ti. 
Atha kho tā devatā āyasmato anuruddhassa cittamaññāya sabbāva odātā ahesuṁ odātavaṇṇā odātavatthā odātālaṅkārā. 
Atha kho tā devatā ekā ca gāyi ekā ca nacci ekā ca accharaṁ vādesi. 
Seyyathāpi nāma pañcaṅgikassa tūriyassa suvinītassa suppaṭipatāḷitassa kusalehi susamannāhatassa saddo hoti vaggu ca rajanīyo ca kamanīyo ca pemanīyo ca madanīyo ca; 
evamevaṁ tāsaṁ devatānaṁ alaṅkārānaṁ saddo hoti vaggu ca rajanīyo ca kamanīyo ca pemanīyo ca madanīyo ca. 
Atha kho āyasmā anuruddho indriyāni okkhipi. 
Atha kho tā devatā “na khvayyo anuruddho sādiyatī”ti tatthevantaradhāyiṁsu. 
Atha kho āyasmā anuruddho sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā anuruddho bhagavantaṁ etadavoca: 
“Idhāhaṁ, bhante, divāvihāraṁ gato homi paṭisallīno. 
Atha kho, bhante, sambahulā manāpakāyikā devatā yenāhaṁ tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ ṭhitā kho, bhante, tā devatā maṁ etadavocuṁ: 
‘mayaṁ, bhante anuruddha, manāpakāyikā nāma devatā tīsu ṭhānesu issariyaṁ kārema vasaṁ vattema. 
Mayaṁ, bhante anuruddha, yādisakaṁ vaṇṇaṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ vaṇṇaṁ ṭhānaso paṭilabhāma; 
yādisakaṁ saraṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ saraṁ ṭhānaso paṭilabhāma; 
yādisakaṁ sukhaṁ ākaṅkhāma tādisakaṁ sukhaṁ ṭhānaso paṭilabhāma. 
Mayaṁ, bhante anuruddha, manāpakāyikā nāma devatā imesu tīsu ṭhānesu issariyaṁ kārema vasaṁ vattemā’ti. 
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi: 
‘aho vatimā devatā sabbāva nīlā assu nīlavaṇṇā nīlavatthā nīlālaṅkārā’ti. 
Atha kho, bhante, tā devatā mama cittamaññāya sabbāva nīlā ahesuṁ nīlavaṇṇā nīlavatthā nīlālaṅkārā. 
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi: 
‘aho vatimā devatā sabbāva pītā assu …pe… 
sabbāva lohitakā assu …pe… 
sabbāva odātā assu odātavaṇṇā odātavatthā odātālaṅkārā’ti. 
Atha kho, bhante, tā devatā mama cittamaññāya sabbāva odātā ahesuṁ odātavaṇṇā odātavatthā odātālaṅkārā. 
Atha kho, bhante, tā devatā ekā ca gāyi ekā ca nacci ekā ca accharaṁ vādesi. 
Seyyathāpi nāma pañcaṅgikassa tūriyassa suvinītassa suppaṭipatāḷitassa kusalehi susamannāhatassa saddo hoti vaggu ca rajanīyo ca kamanīyo ca pemanīyo ca madanīyo ca; 
evamevaṁ tāsaṁ devatānaṁ alaṅkārānaṁ saddo hoti vaggu ca rajanīyo ca kamanīyo ca pemanīyo ca madanīyo ca. 
Atha khvāhaṁ, bhante, indriyāni okkhipi. 
Atha kho, bhante, tā devatā ‘na khvayyo anuruddho sādiyatī’ti tatthevantaradhāyiṁsu. 
Katihi nu kho, bhante, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjatī”ti? 
“Aṭṭhahi kho, anuruddha, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Katamehi aṭṭhahi? 
Idha, anuruddha, mātugāmo yassa mātāpitaro bhattuno denti atthakāmā hitesino anukampakā anukampaṁ upādāya tassa hoti pubbuṭṭhāyinī pacchānipātinī kiṅkārapaṭissāvinī manāpacārinī piyavādinī. 
Ye te bhattu garuno honti—
mātāti vā pitāti vā samaṇabrāhmaṇāti vā—
te sakkaroti, garuṁ karoti, māneti, pūjeti, abbhāgate ca āsanodakena paṭipūjeti. 
Ye te bhattu abbhantarā kammantā—uṇṇāti vā kappāsāti vā—tattha dakkhā hoti analasā tatrupāyāya vīmaṁsāya samannāgatā alaṁ kātuṁ alaṁ saṁvidhātuṁ. 
Yo so bhattu abbhantaro antojano—dāsāti vā pessāti vā kammakarāti vā—
tesaṁ katañca katato jānāti akatañca akatato jānāti, gilānakānañca balābalaṁ jānāti khādanīyaṁ bhojanīyañcassa paccaṁsena saṁvibhajati. 
Yaṁ bhattu āharati dhanaṁ vā dhaññaṁ vā jātarūpaṁ vā taṁ ārakkhena guttiyā sampādeti, tattha ca hoti adhuttī athenī asoṇḍī avināsikā. 
Upāsikā kho pana hoti buddhaṁ saraṇaṁ gatā dhammaṁ saraṇaṁ gatā saṅghaṁ saraṇaṁ gatā. 
Sīlavatī kho pana hoti—
pāṇātipātā paṭiviratā, adinnādānā paṭiviratā, kāmesumicchācārā paṭiviratā, musāvādā paṭiviratā, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā. 
Cāgavatī kho pana hoti. 
Vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvasati muttacāgā payatapāṇinī vossaggaratā yācayogā dānasaṁvibhāgaratā. 
Imehi kho, anuruddha, aṭṭhahi dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjatīti. 
Yo naṁ bharati sabbadā, 
niccaṁ ātāpi ussuko; 
Taṁ sabbakāmadaṁ posaṁ, 
bhattāraṁ nātimaññati. 
Na cāpi sotthi bhattāraṁ, 
issāvādena rosaye; 
Bhattu ca garuno sabbe, 
paṭipūjeti paṇḍitā. 
Uṭṭhāhikā analasā, 
saṅgahitaparijjanā; 
Bhattu manāpaṁ carati, 
sambhataṁ anurakkhati. 
Yā evaṁ vattati nārī, 
bhattu chandavasānugā; 
Manāpā nāma te devā, 
yattha sā upapajjatī”ti. 
Chaṭṭhaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.47 
5. Uposathavagga 
Dutiyavisākhāsutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati pubbārāme migāramātupāsāde. 
Atha kho visākhā migāramātā …pe… 
ekamantaṁ nisinnaṁ kho visākhaṁ migāramātaraṁ bhagavā etadavoca: 
“Aṭṭhahi kho, visākhe, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Katamehi aṭṭhahi? 
Idha, visākhe, mātugāmo yassa mātāpitaro bhattuno denti atthakāmā hitesino anukampakā anukampaṁ upādāya tassa hoti pubbuṭṭhāyinī pacchānipātinī kiṅkārapaṭissāvinī manāpacārinī piyavādinī …pe…. 
Cāgavatī kho pana hoti. 
Vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvasati muttacāgā payatapāṇinī vossaggaratā yācayogā dānasaṁvibhāgaratā. 
Imehi kho, visākhe, aṭṭhahi dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjatīti. 
Yo naṁ bharati sabbadā, 
niccaṁ ātāpi ussuko; 
Taṁ sabbakāmadaṁ posaṁ, 
bhattāraṁ nātimaññati. 
Na cāpi sotthi bhattāraṁ, 
issāvādena rosaye; 
Bhattu ca garuno sabbe, 
paṭipūjeti paṇḍitā. 
Uṭṭhāhikā analasā, 
saṅgahitaparijjanā; 
Bhattu manāpaṁ carati, 
sambhataṁ anurakkhati. 
Yā evaṁ vattati nārī, 
bhattu chandavasānugā; 
Manāpā nāma te devā, 
yattha sā upapajjatī”ti. 
Sattamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.48 
5. Uposathavagga 
Nakulamātāsutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bhaggesu viharati susumāragire bhesakaḷāvane migadāye. 
Atha kho nakulamātā gahapatānī yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā …pe…. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho nakulamātaraṁ gahapatāniṁ bhagavā etadavoca: 
“Aṭṭhahi kho, nakulamāte, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjati. 
Katamehi aṭṭhahi? 
Idha, nakulamāte, mātugāmo yassa mātāpitaro bhattuno denti atthakāmā hitesino anukampakā anukampaṁ upādāya tassa hoti pubbuṭṭhāyinī pacchānipātinī kiṅkārapaṭissāvinī manāpacārinī piyavādinī. 
Ye te bhattu garuno honti—
mātāti vā pitāti vā samaṇabrāhmaṇāti vā—
te sakkaroti garuṁ karoti māneti pūjeti, abbhāgate ca āsanodakena paṭipūjeti. 
Ye te bhattu abbhantarā kammantā—uṇṇāti vā kappāsāti vā—tattha dakkhā hoti analasā tatrupāyāya vīmaṁsāya samannāgatā alaṁ kātuṁ alaṁ saṁvidhātuṁ. 
Yo so bhattu abbhantaro antojano—dāsāti vā pessāti vā kammakarāti vā—
tesaṁ katañca katato jānāti akatañca akatato jānāti, gilānakānañca balābalaṁ jānāti khādanīyaṁ bhojanīyañcassa paccaṁsena saṁvibhajati. 
Yaṁ bhattā āharati dhanaṁ vā dhaññaṁ vā rajataṁ vā jātarūpaṁ vā taṁ ārakkhena guttiyā sampādeti, tattha ca hoti adhuttī athenī asoṇḍī avināsikā. 
Upāsikā kho pana hoti buddhaṁ saraṇaṁ gatā dhammaṁ saraṇaṁ gatā saṅghaṁ saraṇaṁ gatā. 
Sīlavatī kho pana hoti—
pāṇātipātā paṭiviratā …pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā …pe…. 
Cāgavatī kho pana hoti vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvasati muttacāgā payatapāṇinī vossaggaratā yācayogā dānasaṁvibhāgaratā. 
Imehi kho, nakulamāte, aṭṭhahi dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manāpakāyikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjatīti. 
Yo naṁ bharati sabbadā, 
niccaṁ ātāpi ussuko; 
Taṁ sabbakāmadaṁ posaṁ, 
bhattāraṁ nātimaññati. 
Na cāpi sotthi bhattāraṁ, 
issāvādena rosaye; 
Bhattu ca garuno sabbe, 
paṭipūjeti paṇḍitā. 
Uṭṭhāhikā analasā, 
saṅgahitaparijjanā; 
Bhattu manāpaṁ carati, 
sambhataṁ anurakkhati. 
Yā evaṁ vattati nārī, 
bhattu chandavasānugā; 
Manāpā nāma te devā, 
yattha sā upapajjatī”ti. 
Aṭṭhamaṁ. 

Aṅguttara Nikāya 8.49 
5. Uposathavagga 
Paṭhamaidhalokikasutta 
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati pubbārāme migāramātupāsāde. 
Atha kho visākhā migāramātā yena bhagavā tenupasaṅkami …pe…. 
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho visākhaṁ migāramātaraṁ bhagavā etadavoca: 
“Catūhi kho, visākhe, dhammehi samannāgato mātugāmo idhalokavijayāya paṭipanno hoti, ayaṁsa loko āraddho hoti. 
Katamehi catūhi? 
Idha, visākhe, mātugāmo susaṁvihitakammanto hoti, saṅgahitaparijano, bhattu manāpaṁ carati, sambhataṁ anurakkhati. 
Kathañca, visākhe, mātugāmo susaṁvihitakamma