Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 121

ས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བཞུགས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་སོ་སོར་རང་གིས་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མི་གཉིས་པར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་སྟོན་པའི་ཚིག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཕྱིའི་

དོན་གསལ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པའི་རྟོག་པ་གང་དག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཆད་པའི་གླེང་བསླང་བ་སྐད་ཅིག་པ་གཅིག་ལས་རྒྱུན་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནམ། གལ་ཏེ་ཐ་དད་ན་ཚིག་གི་དོན་གཞན་ཞིག་རྟག་པར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པར་གྱུར་པའོ། །གལ་ཏེ་ཐ་མི་
དད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་པ་མ་གཏོགས་པར་རྒྱུན་གྱི་ཚིག་གི་དོན་གང་ཡིན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་པ་ནི་གླེང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མའི་འོག་ཏུ་འདི་ཡོད་པས་འདི་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྔོན་མྱོང་བ་དྲན་པ་དང་། སྔ་མ་ཞིག་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་ས་བོན་དང་། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་
དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་བ་ཇི་བཞིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་སོ་སོར་ངེས་པའོ། །དེ་ལྟར་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་། ཐོས་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པས་སྦྱངས་པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་བཙས་མ་ཐག་
པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀུན་དམིགས་པ་སྟེ། དེས་ན་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ལ་གོམས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །དེ་དེར་འཇིག་རྟེན་གཞན་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བླ་མའི་ཁྱད་པར་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་དག་ནི་སྔ་མ་སྔ་མ་ཐོས་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་
སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་ཐོག་མར་བྱས་པ་ལས་ཏེ། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ། །སྐྱེས་མ་ཐག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དགའ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་། མྱ་ངན་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་དེ། བླང་བ་དང་། དོར་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་བློ་རྣམས་ལ་བདེ་
བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དུ་སྒྲུབ་པར་ངེས་པ་སྔར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་མ་ཐག་པ་ལ་ཡང་ཡུལ་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཁྲོ་ཞིང་དངང་བ་དང་། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་དགའ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཁ་ཅིག་ཏུ་འདོར་བ་དང་། ཁ་ཅིག་ཏུ་བླང་བར་ཡང་མཐོང་སྟེ། དེས་ན་སྔོན་གྱི་གོམས་པ་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །
དེ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་སྟེ། འཁོར་བར་ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ལས་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི་ཕྱིའི་དོན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཁྱད་པར་དུ་

ཤེས་པར་འདོད་ནས་ཞུས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ཀྱང་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་དེ་བཞིན་རྒྱ་ཆེར་སྒྲུབ་པ་མཛད་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་གཟུགས་ལ་
སོགས་པའི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་རྣམས་ལ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་འཇུག་པ་དེ་དག་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །གང་དེ་མ་ཐག་པའི་ཤེས་པ་བྱ་བའི་ནན་ཏན་པ་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་པའོ། །གང་ཁྱབ་པ་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
དེ། ཇི་ལྟར་འདི་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་མཛད་པ། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་སྣང་བ། །ཀུན་གཞི་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བ་སྟེ། །རྣམ་བརྒྱད་རྣམ་དགུ་དེ་བཞིན་དུ། །རྒྱ་མཚོ་རླབས་རྣམས་བཞིན་དུའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་དུ་མར་
འབྱུང་སྟེ། དེར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ཡང་མེད་ལ། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མེད་དེ། ཡུལ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བའི་དངོས་པོར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་སྣང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མདོ་དེ་ཉིད་
ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གྲུབ་པ་མཛད་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་མཚན་ཉིད་བརྒྱད་དུ་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མདོར་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཇི་ལྟར་མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་
བརྙན་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་པ་ཀུན་ཏུ་རིག་པ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་འཛིན་པ་དང་། གཟུགས་སུ་སྣང་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་
པར་ཆུད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་གོ། །སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུའོ། །དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་

པའོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུད་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་གི་རྒྱུ་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་བྱེད་པ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བག་ཆགས་
ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བའོ། །དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་པ་མགོ་འཁོར་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེར་ཕྱིའི་དོན་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་བག་ཆགས་དང་། མཉམ་པར་འཇོག་པ་མེད་པས་བཏབ་པའི་སེམས་
དང་། དམ་པ་དང་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་གསལ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་འཁྲུལ་བའི་རྣམ་པས་ནི་ནང་གློངས་ནས་སྐྱེས་པ་རྣམས་མངོན་སུམ་དང་གཅིག་ནས་
གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་གཅིག་གི་རྒྱུ་གཅིག་ཡིན་པ་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་གྲུབ་པས་ན་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་
ཅད་འགག་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་འགོག་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་འགག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ལྔ་
པོ་རྣམས་བསམ་དུ་མེད་པའི་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུས་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ནི་འདིར། །ཤེས་པ་བདུན་ནི་སྐྱེ་བ་

སྟེ། །དེ་དག་དེར་ནི་ས་བོན་སོགས། །བསགས་ཉིད་བརྟས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། །འདི་ནི་མཚན་ཉིད་འགག་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་བྱས་པ་འགག་པར་འགྱུར་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྒྱུན་འགག་པ་ནི་གང་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་
ལ་གནས་པ་དང་། གང་ལ་དམིགས་པའོ། །གང་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའོ། །གང་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་གང་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་
ཀྱི་སྤྲོས་པ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་སོ། །གང་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ནང་གི་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནང་གི་འབྲས་བུའི་
ནང་དུ་གོ་སྙོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་སྣང་བ་རྣམས་ལ་གནས་སུ་ཀུན་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྣང་བ་ནི་བདག་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། དེས་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀར་ཡང་ཕྱིའི་དོན་མེད་པ་ནི།
གང་བདག་ས་བོན་ལས་རྣམ་ཤེས། །གང་སྣང་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྟེ། །སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་གཉིས་པར་ནི། །དེ་དག་དེ་ཡི་ཐུབ་པས་གསུངས། །ནང་འཁྲུགས་པའི་མཐུ་ལས་འཁྲུལ་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཁ་ཅིག་གསལ་བའི་རང་བཞིན་པ་ནི་མགོ་འཁོར་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་
ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་བཞིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་མི་གསལ་བ་སྟེ། གང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་། །གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ནི་སྐྱོན་གྱི་བག་ཆགས་ཏེ། འཁོར་བའི་གནས་སུ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་
མེད་པའི་མ་རིག་པར་འགྱུར་བའི་དུས་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ནི་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་ཀུན་ཤེས་པས་ལྡོག་གོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཇི་ལྟར་

གསེར་དང་རྒྱན་བཞིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཇི་སྟེ་འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་དག་ལས་བརྩམས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་ལས་བརྩམས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འཇིམ་
པའི་གོང་བུ་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འཇུག་པའི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་ནའང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་འགག་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་རོ། །རབ་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྡུལ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ཉིད་རིམ་པ་གོང་མ་ཐོབ་ན་གོང་བུའི་སྒྲར་མངོན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་ནི་རྡུལ་གྱིས་བརྩམས་པ་
ཞེས་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་ཁང་པ་དང་། སྡེ་དང་། ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འདུས་པའི་ཡུལ་མ་གཏོགས་པར་དེ་མི་དམིགས་སོ། །གང་དག་གིས་སོ་སོའི་རིམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་དེ་དེ་དག་རང་གི་རིགས་ལས་མི་འདའ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོ་མཆིང་
ནམ་གྱི་རླབས་ཆུའི་རིགས་ལས་མི་འདའ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཆེན་པོའི་ཚད་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཚད་ཀྱི་གཞི་ལ་གནས་པ་མེད་ལ་ཏིལ་གྱི་འབྲུ་ཙམ་གྱི་ཚད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བཅད་པ་ཉིད་རི་ཙམ་གྱི་ཚད་དམ། འོན་ཏེ་ཡུལ་ཆུང་ངུ་དང་ཡུལ་མང་པོ་གཉིས་ཀར་ཡང་ཚད་
ཆེན་པོ་རྣམས་འབྱུང་ཞེ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་ཆར་འགྱུར་ཏེ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་ལ་འདུས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བས་ན་དེ་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྡུལ་འདུས་པ་ལས་གོང་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་ཕྱོགས་དེ་དང་དེར་ལྕི་བ་དང་། དེ་ཁ་དོག་སྟེ་དེ་དག་
མ་གཏོགས་པར་རྫས་གཞན་པར་མི་དམིགས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཕྲ་བའི་རྡུལ་ཚོགས་མ་གཏོགས་པར་རྫས་གཞན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཞན་པ་དང་། གཞན་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་འདའ་བར་མི་བྱ་བས་ན་ཁང་པ་དང་། སྡེ་དང་། ཚལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །

ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་དང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུད་པའི་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ཡོད་པས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཚད་མ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་དོ། །ཇི་ལྟར་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་ས་བོན་རྐྱེན་ལས་མྱུ་གུ་
སྟེ། །ས་བོན་གང་ཡིན་མྱུ་གུ་དེ་ཉིད་མིན། །དེ་ལས་གཞན་མིན་དེ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ཆད་མེད་རྟོག་མེད་སྟོང་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་རྡུལ་འདུས་པ་ལས་སྣང་བ་ལས། །སའི་གོང་བུ་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་མི་རུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པར་མིག་ལ་
སོགས་པ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་གཅིག་པའི་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་པོ་ཉིད་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་རྣམ་པ་དུ་མར་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བའི་དངོས་པོ་དེར་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་དཔྱད་པར་མི་རུང་ངོ་། །ཇི་སྲིད་དུ་འཁོར་བའི་
གནས་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་ལས་སྐྱེས་པ་ནང་གློངས་ཤིང་མཉམ་པར་མི་འཇོག་པའི་མ་རིག་པས་མགོ་འཁོར་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ་
ཤེས་པར་བྱ་བ་སྦོམ་པོ་དང་། ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་མི་དམིགས་པས་དེ་དག་མི་གཉིས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་། བསམ་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་སོ། །ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རིགས་གཅིག་དང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སོ་སོར་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་གནས་དང་གནས་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་དགོངས་པའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་
དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེར་སྣང་བ་རྣམས་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་དྷརྨ་ཀཱིརྟིས་སྨྲས་པ། གཞན་ལ་གཞན་དུ་འགྲིབ་པ་ཡང་། །དབྱེར་མེད་མིན་ཏེ་གཟུགས་མཐོང་ཕྱིར། །རང་བཞིན་ཐ་དད་མི་མཐོང་བས། །བློས་ནི་ཐ་དད་མི་རྟོགས་སོ། །དངོས་པོ་གང་གིས་

བརྟག་བྱ་བ། །དེ་གཟུགས་ཡང་དག་ཡོད་མ་ཡིན། །གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དུ། །དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཕྱིར། །འོ་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དོགས་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུངས་
པ་དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་ཏེ། དེའི་ཚེ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་འགག་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་བདག་གི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་སློབ་དཔོན་དྷརྨ་ཀཱིརྟིས་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་པ། གཞན་
དུ་དངོས་པོ་གཅིག་པོ་ལ། །རྣམ་གྲངས་གཟུགས་ནི་སྣང་བ་ཅན། །རྣམ་པ་བདེན་པར་ཇི་ལྟར་རུང་། །དེ་ཡིས་གཅིག་པ་འགྲིབ་མེད་དོ། །ཡང་དག་རིག་པའི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེའི་གཅིག་པ་ཡང་འགྲིབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དགོངས་པའི་དོན་དུ་
བརྟག་གོ། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་སྣང་བ། །ཀུན་གཞི་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བ་སྟེ། །རྣམ་བརྒྱད་རྣམ་དགུ་དེ་བཞིན་དུ། །རྒྱ་མཚོ་རླབས་རྣམས་བཞིན་དུའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ན་ཀུན་ཏུ་རིག་པ་ཙམ་གཅིག་པ་ཉིད་རྣམ་པ་མང་པོའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་
བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དེ་ལྟར་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་ཡིན་གྱི་དེར་གཟུགས་ལས་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་མེད་ལ། དེར་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་བྲོ་མྱང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཚོར་བ་མེད་དེ་འོན་ཀྱང་སོ་སོར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཉིད་
ཀྱིས་མ་ལོག་པའི་དུས་ན་ཡང་། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ནང་འཁྲུགས་པ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། འགྱུར་བའི་མཐུ་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་འཁྲུལ་བའི་རྣམ་པ་རྣམས་ལ་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་ཏུ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ན་སྟོང་ཞིང་མིག་གཉིས་པ་ཉིད་གནས་
སོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དགོངས་པའི་དོན་དུ་བརྟག་གོ། །རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགག་པར་མི་འགྱུར་གྱི། ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འགག་གོ་ཞེས་པ་ནི་སོ་སོར་རིག་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཁ་ཅིག་འཆད་པ་མེད་པར་འཁོར་བར་འཇུག་པའོ། །

སྐྱེས་མ་ཐག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཀུན་གྱིས་དམིགས་སུ་ཡོད་དེ། དེ་བས་ན་སྔར་ཐོས་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པས་སྦྱངས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །བྱུང་བ་རྣམས་ནི་མེད་པ་ཉིད་དེ། ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དྲན་པ་མེད་པ་ན་དེ་དག་གིས་སྦྱོང་བར་མི་རུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་གོམས་
པ་དང་ལྡན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་འབྱུང་བ་ཡོད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགག་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་མ་ཉིད་དོ། །ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་བསམ་པས་དབྱེ་བར་བྱེད་དེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་དེ་དང་རྒྱུན་འབྲེལ་པར་གནས་ཏེ། དེ་གསེར་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་མཐུས་དྲི་མའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུ་དེ་དང་དེ་དག་ཆུད་པ་ནང་འབྱེད་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་མི་དད་པར་གྱུར་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ནང་གློངས་ཤིང་མཉམ་པར་མི་འཇོག་པའི་མ་རིག་པ་དང་ལས་རྣམ་པར་
སྨིན་པའི་མཐུ་ལས་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ནས་དེ་དག་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཆད་པར་གྱུར་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཆད་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགག་པར་མི་
འགྱུར་གྱི། ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འགག་གོ་ཞེས་པ་གསེར་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ་མེད་དེ། དྲི་མའི་རིམ་པ་འབའ་ཞིག་ལྟ་བུའི་མིག་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མྱུར་དུ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་པ་ཁ་ཅིག་ནི་
རྒྱུན་དུ་གནས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་དུ་འཇིག་པ་སྟེ། ཆུ་གཞུང་དུ་འབབ་པ་དང་། མིག་གི་མཆི་མ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་རྒྱུན་དུ་གནས་པར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་སྔོན་མྱངས་པ་དྲན་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེས་མ་ཐག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་
མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བླང་བ་དང་། དོར་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་བློ་རྣམས་ལ་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བསྒྲུབ་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་སྔར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒ་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་། མྱ་ངན་གྱི་རྟོག་པ་རྣམས་ཡུལ་ཁ་ཅིག་ཏུ་དམིགས་སུ་

ཡོད་དེ། དེས་ན་རྒྱུན་དུ་གནས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་ལྡན་པའི་སྔོན་གྱི་གོམས་པ་ཡོད་པས་ན་ཐོས་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་རྟག་པ་
དང་། ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུར་མི་རུང་སྟེ། དེ་ཇི་ལྟར་ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་ཁྱད་པར་ཅན་ཀུན་དུ་རྟོག་པ། དབང་པོའི་བྱིན་གྱིས་བདག་དང་ཡིད་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་སོ། །གྲངས་ཅན་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ནི་སེམས་ཅན་དང་། རྡུལ་དང་། མུན་པ་
མཉམ་པའི་དུས་ན་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆེན་པོ་འབྱུང་ཞེས་ཏེ། དེ་ནི་བློའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་སེམས་པ་མེད་པའི་རྟག་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གལ་ཏེ་ཐོག་མ་དང་། ཐ་མའི་རྒྱུན་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཐོས་པ་དང་།
སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་མེད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་འདུས་བྱས་ཀྱང་རྟག་པའི་རྒྱུས་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་དོ། །སྔོན་གྱི་གོམས་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ཆུད་པ་གྲགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་གཙོ་བོ་
དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། དབང་པོ་དང་། དུས་དང་། རྡུལ་ཕྲ་མོར་སྨྲ་བར་མི་རུང་ངོ་། །གཙོ་བོ་རྟག་ཅིང་གཅིག་པར་རང་བཞིན་དུ་མ་པ་དང་། རིག་སྔགས་འཛིན་པ་མཐར་སྨྲ་བའི་སྐྱེས་བུ་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཉིས་པ་དང་མི་གཉིས་པར་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་རྒྱུར་ཀུན་ཏུ་
བརྟགས་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའམ། འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའང་རུང་སྟེ། རྒྱུར་མི་རུང་ངོ་། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་ན་ནི་གཞན་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱས་པས་དགོས་པ་ཅི་ཡོད། འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ཞིག་ན་ནི་བདག་རང་མི་ཤེས་པས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་
སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཕྲད་པ་ལས་བྲལ་ན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དུ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དབང་ཕྱུག་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག །གལ་ཏེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་དབང་པོར་བྱུང་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་དབང་པོར་བྱུང་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དབང་པོར་འགྱུར་གྱི་

གཅིག་པུ་ཉིད་དབང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་ཀྱང་དངོས་པོའི་རྒྱུན་མ་གཏོགས་པར་མེད་པ་དང་། རྡུལ་ཕྲ་མོ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུར་མི་རུང་སྟེ། ཐོས་པས་ནང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་སྔར་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་བྱུང་བ་གླེན་པ་རྣམས་ལས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་། གང་དག་
ཡང་ཚངས་པ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བར་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་གྲོལ་བ་དང་། མ་གྲོལ་བ་དང་། ཕྱུག་དབུལ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པར་སྨྲ་བ་ཡང་ལུས་དང་། བྱེད་པ་དང་། གནས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བློ་
ཙམ་གྱི་སྐྱེས་བུས་ཐོག་མར་བྱས་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པ་པོས་ཐོག་མར་བྱས་པའི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུའི་དབྱིབས་སུ་བཟུང་བ་དེའི་རྣམ་པར་དེ་ལྟ་བུར་གཟུང་བ་མེད་དེ། ང་ལྷ་ཁང་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཐིག་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པར་ཆུད་པར་བྱེད་ཀྱི། བྱེ་མ་དང་། རི་དང་། རི་བོ་དང་། ཤིང་ལ་སོགས་
པའི་དབྱིབས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དབྱིབས་ཀྱི་ཆོས་དང་བཅས་པས་དབྱིབས་དང་མཐུན་པ་ཙམ་ལས་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དབྱེ་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། མི་མཐུན་པས་གང་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་། དེ་ལས་སྐྱེས་པར་འབྲེལ་པར་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་རྒྱུར་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་མུ་སྟེགས་
ཅན་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྒྱུན་སྨྲ་བའི་ཁྱད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བདུན་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་འདུ་བ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་།
འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། ཞིང་གི་དངོས་པོ་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། འགྲུབ་པའི་དངོས་པོ་སྟེ་བདུན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུ་བ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པར་མ་རིག་པ་དང་། ལས་ཏེ་དེའི་རྒྱུ་ལས་ཆེའོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པར་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་
མཚན་ཉིད་དེ། མ་རིག་པས་ནོར་ནས་མཉམ་པར་མི་འཇོག་པའི་སེམས་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མི་མཛེས་པ་རྣམས་ལ་རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། བདེ་བ་དང་། གཙང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་དེ་ལྟ་བུའི་འཁྲུལ་པ་ནི་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །

དེའི་རྒྱུ་ལས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་འཕུངས་པ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་ཡང་ས་བོན་དང་ལྡན་པར་རྟག་གོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྲ་བ་དང་། རླན་པ་དང་། དྲོ་བ་
དང་། གཡོ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བའོ། །ཞིང་གི་དངོས་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཆགས་པའོ། །རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་གང་རྒྱུའིའོ། །འགྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ནི་གང་དེ་ལས་འགྲུབ་པའོ། །སེམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བར་རྟག་པའི་དོན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་
རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཉིད་མཁྱེན་ཏེ། བདག་ནི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཚད་མ་ཅན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཞན་ཡང་དོན་དམ་པ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། ལྟ་བ་
གཉིས་ལས་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། སྲས་ཀྱི་ས་ལས་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། སེམས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས། །ངར་སེམས་ཉིད་ནི་ཡིད་ཡིན་ནོ། །
གང་གིས་ཡུལ་རྣམས་འཛིན་པ་ནི། །དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་པ་སྟེ། དྲི་མ་དང་བཅས་པ་དང་། དྲི་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ལ་འཁོར་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རིམ་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་
པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སྟེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་དོན་མེད་པར་ཡང་འབྱུང་ངོ་། །སྦོམ་པོ་དང་ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་གཞིགས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་མི་དམིགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མི་
གཉིས་པའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་འགྱུར་རོ། །ལྟ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་ཏུ་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ལྟ་བ་གཉིས་ལས་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་

ས་བརྒྱད་ཡན་ཆད་དོ། །སྲས་ཀྱི་ས་ལས་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྲས་ཀྱི་ས་ནི་བཙུན་གཙོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ས་བཅུ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལས་འདའ་བའི་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ལ་འཇུག་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་
རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པ་གཉིས་དང་། མི་གཉིས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལོ། །དོན་དམ་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། སྤང་བ་དང་། བླང་བ་ཡང་དག་པའི་ཡུལ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མཁྱེན་ཏེ།
བདག་ཅག་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །འདི་དག་ནི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་ཏེ། བདུན་པ་གཉིས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་
གཉིས་སུ་གཞག་གོ། །འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་དང་ལྡན་ནས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དགོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། སྦྲང་རྩི་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའོ། །སྤྱི་ནི་ཀ་བ་དང་། ཕྲུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྲ་བའོ། །བདག་ཡུལ་
ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་ནི། རྟག་པ་དང་། བདག་དང་ཕྱིའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ལྟ་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཤེས་ན་མུ་སྟེགས་ཅན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ནས་དེ་དག་
གིས་ཕྱིའི་དོན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་གཉིད་ཀྱིས་མ་ལོག་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོད། རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་ཏེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཞན་ཡང་མི་ཤེས་པ་དང་། སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུས་སྲིད་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མཉམ་པར་མི་འཇོག་པའི་མ་རིག་པ་དང་། ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཐུ་ལས་རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། གཙང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་འཇུག་གོ། །ཇི་ལྟར་ལྡོག་

པ་དེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་སྒྲུབ་པར་མཛད་པ་མི་ཤེས་པ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལས་ཀྱི་རྐྱེན་རྣམ་པར་ལོག་པས་སོ། །དེ་ལ་མི་ཤེས་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འདུས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ལ་བདག་
དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བ་དང་། མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མཛེས་པར་མངོན་དུ་ཞེན་ཏེ། སྲེད་པ་ལས་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློས་བདག་ཏུ་སྲེད་པས་ཕྱེ་མ་ལེབ་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་ལྷུང་ངོ་། །མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་
སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་སྡུག་བསྔལ་ལྡོག་གོ་ཞེས་སོ། །ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུངས་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་དང་། སྤྲིན་གྱི་ཡུལ་དཔེ་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་ཏེ་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་སྣང་བ་ཉིད་དེ། ཕྱིའི་དོན་མེད་པ་ནི་རྨི་ལམ་དང་། རབ་རིབ་དང་། སྒྱུ་མ་དང་། སྤྲིན་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་སྒྱུ་མའི་དཔེས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་མཛད་པའོ། །སྤྲིན་གྱི་དཔེས་མི་རྟག་པ་
ཡིན་པར་ཚད་མའི་དོན་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་ངམ། བྲམ་ཟེ་གང་ལ་ལ་མ་བྱུང་བའམ། ཡོད་པ་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་མངོན་པ་དང་། དངོས་པོ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་དང་། རྐྱེན་རྣམས་ལས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་
པ་བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འདོད་དེ་ཞེས་པ་ནི་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་མེད་པ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་དང་། གྲངས་ཅན་རྣམས་ཡོད་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། །དངོས་པོ་བྱུང་བ་དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་གནས་ཞེས་པའོ། །དངོས་པོ་འཇིག་པ་
ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། འདུས་པའི་རྒྱུ་འཇིག་པ་དང་། མ་འདུས་པའི་རྒྱུ་འཇིག་པ་ལས་སོ། །དེ་ལ་འདུས་པའི་རྒྱུ་འཇིག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་སྤུན་ཞིག་པའི་ཕྱིར་སྣམ་བུ་འཇིག་པའོ། །མ་འདུས་པའི་རྒྱུ་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་སྤུན་དུ་སྦྱོར་བ་ཞིག་

པའི་ཕྱིར་སྣམ་བུ་འཇིག་པའོ། །གྲངས་ཅན་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་གནས་ན་ནི་ཆོས་གཞན་ལྡོག་ཅིང་། ཆོས་གཞན་འབྱུང་བ་སྟེ། མེད་པ་ནི་མི་སྐྱེ། མེད་པ་ནི་མི་འགག་ཅེས་སོ། །ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་དང་། ཁྱད་པར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་པོར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ཁ་ཅིག་ནི་རྟོག །ཁ་ཅིག་ནི་མི་རྟོག་པར་
བྱེད་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཡོད་པ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཞེས་ཏེ། གང་ལ་རྒྱུ་མེད་ཅིང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་སྟེ། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཡང་དུས་གཞན་དུ་གནས་པར་མི་རིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་གནས་པའི་རང་བཞིན་པ་ཡིན་ན་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཅི་སྟེ་མི་གནས། འོན་
ཏེ་གནས་པའི་རང་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་མཐུ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་གྱི་དུས་གཞན་དུ་མི་གནས་སོ། །མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐར་པ་ནི་མར་མེ་མེད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་བདེན་པར་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆད་དོ་ཞེས་སོ། །རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་ཆད་པ་ནི་སྐད་ཅིག་
པའི་རྒྱུན་ཆད་པའི་དོན་དུ་དགོངས་པའོ། །བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འདོད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི་རྒྱུན་དང་། བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། སྲིད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ལམ་དང་། ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བདེན་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། ཆད་པར་
ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་པ་ནི་དོན་གྱི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ལ་མངོན་པར་མེད་དེ། ཕྱིའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུན་གྱིས་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་མདོ་སྡེ་པ་དང་། ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པའོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ནི་རྟག་པའི་དབང་པོའི་བྱིན་གྱིས་བདག་
དང་ཡིད་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་དང་། དབང་པོ་དང་། ཡིད་དང་། དོན་སྦྱོར་བ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཆད་ཅེས་སོ། །རྒྱུན་ལ་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམ་པར་འཇོག་
པ་ཡིན་ན་རྟག་པ་དང་། ཆད་པ་པོར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་འདི་མངོན་སུམ་དུ་མི་དམིགས་ཏེ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྫ་མ་གྱོ་

མོར་གྱུར་པ་རྫ་མའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དོ། །ས་བོན་ཚིག་པ་ཡང་མྱུ་གུའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་ཅེས་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པར་ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་
ལྡན་པ། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་སྣང་བ། །ཀུན་གཞི་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བ་སྟེ། །རྣམ་བརྒྱད་རྣམ་དགུ་དེ་བཞིན་དུ། །རྒྱ་མཚོ་རླབས་རྣམས་བཞིན་དུའོ། །ཐམས་ཅད་རྒྱུན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ན་འཛིན་པ་དང་གཟུང་བའི་དངོས་པོ་
བརྟག་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པས་བདག་རྟག་པ་དང་། གཅིག་པུ་དང་། རིག་པ་པོ་ཕྱིའི་དོན་རིག་པར་བྱ་བར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་
མངོན་སུམ་དུ་མི་དམིགས་པའི་ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་དང་། ཐ་མ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། བུམ་པ་དང་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པ་དང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་དང་། ཐ་མར་སྦྲང་རྩི་
དང་ཆུ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་དགོས་པ་སྐྱེད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ན་སྔོན་ལོགས་སུ་མེད་པ་དང་། ཞོམ་ནས་མེད་པའི་དུས་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཐོག་མ་དང་། ཐ་མ་པའི་དུས་ན། དངོས་པོ་ཡོད་ན་བདག་གི་བྱ་བ་ཅིས་ན་མི་བྱེད། དེའི་སྟེང་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་བྱ་བ་མེད་པས་
ན་ཡོད་པའང་ཇི་ལྟར་ན་སྐྱེ་བར་འགྱུར། གྲངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲ་བ། དེ་སྟེ་མེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་ནི་བྱེ་མ་རྣམས་ལས་མར་ཅི་སྟེ་མི་འབྱུང་། རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་དང་། རི་བོང་གི་རྭ་དང་། ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ཅིས་ན་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར། དེ་དེ་བཞིན་དུ་ཀྵ་
པ་ན་ཀ་དང་། སྤྱོད་པ་ཅན་རྣམས་སྤོབས་པ་ཇི་བཞིན་པར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། གཉི་གར་སྨྲ་བར་རྟོག་གོ། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕེན་པས་སྨྲ་བ་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སེམས་པ་ཅན་མོས་

པར་བྱེད་པའི་མཐུ་བཞིན་པ་དང་། ཆུའི་ཆུ་བུར་བཞིན་དུ་སྲོག་འབྱུང་སྟེ། སེམས་པ་སྐྱེས་བུའི་ལུས་སུ་གསལ་བར་གྱུར་པ་དང་། དེ་འདུས་པའི་ལུས་ལ་དབང་པོར་མིང་གདགས་སོ་ཞེས་པའོ། །ཕྱིའི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་
ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། གཉི་ག་ལས་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་རྟོག་གོ། །ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། བྱེད་པ་དང་བྱེད་པ་པོར་འབྲེལ་ཏེ་སྐྱེ་བར་མི་རུང་ངོ་། །ཡོད་པ་ནི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །མེད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་ཇི་སྐད་
སྨྲས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཡང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱེད་པ་བཀག་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའོ། །ཇི་ལྟར་འདིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུངས་པ། ཡོད་དང་མེད་ལས་འབྲས་མི་སྐྱེ། །ཡོད་མེད་གང་ཡང་རྐྱེན་གྱིས་མིན། །རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དངོས་པོ་ནི། །
སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་ཞིག །དོན་དེ་ཉིད་ས་དང་པོའི་དབང་པོས་དབུ་མར་སྒྲུབ་པ། ཡོད་དང་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་། །རྐྱེན་གྱི་དོན་ནི་མི་རུང་སྟེ། །མེད་ན་རྐྱེན་ནི་སུ་ཡི་ཡིན། །ཡོད་ན་རྐྱེན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ། །དེ་བས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བྱེད་པ་པོ་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་ཏེ་ལས་སུ་བྱ་བ་མི་རུང་ངོ་། །
གང་གི་ཚེ་ན་རྒྱུའི་སྐད་ཅིག་པ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུའི་སྐད་ཅིག་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་འབྲེལ་པར་རུང་། སྐད་ཅིག་པ་གཅིག་ནི་སུ་དང་ཡང་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། །སྔ་མའི་འོག་ཏུ་འདི་ཡོད་པར་འགྱུར་ཞེས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་ལ། ལས་དང་འབྲས་བུ་
ངེས་པར་འབྲེལ་པ་འབའ་ཞིག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་དེ་མ་ཐག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དགའ་ཞིང་
འགའ་ཞིག་ལས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་སྟེ། རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་དང་། རི་བོང་གི་རྭ་དང་། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་། ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོག་མ་དང་

ཐ་མའི་མཐར་སྟོང་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་འདུས་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། གསུམ་ཕྲད་པས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་སྐད་ཅིག་པ་རྣམས་སམ། བྱེད་པ་པོ་དང་། ལས་དང་། བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟག་པའོ། །དམ་བཅས་པ་མ་ཉམས་པ་ནི་ཡོད་
པ་དང་མེད་པ་ལ་རྒྱུ་མི་རིགས་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མཚུངས་པས་ན་གླགས་ཕྱེ་སྟེ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའམ། མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བར་སྨྲ་བ་ལ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་ཕྲད་པའི་རྐྱེན་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་ཕྲད་པ་ཉིད་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུའོ། །དེའི་བྱེད་པ་ནི་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་མམ་ལྷན་ཅིག་ཀྱང་རུང་སྟེ། གསུམ་ཕྲད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྒྱུ་རྣམས་ཉེ་བར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། གསུམ་འདུས་ན་རེག་
པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དང་། སྣང་བ་དང་བར་ཆད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེས་ན་རྒྱུན་དུ་གནས་ཤིང་། སྔོན་མྱངས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་གསལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིད་ཤེས་པ་སྐྱེ་
ཞིང་འགག་ཀྱང་སེམས་པ་མེད་ཅིང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐོག་མ་དང་། ཐ་མར་གནས་པའི་རྒྱུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཡིན་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་ཡུལ་ཡང་དེར་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ཡོད་པར་
མངོན་སུམ་རྗེས་སུ་མྱོང་ངོ་། །གང་དག་ཀྱང་ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀའི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་དབང་པོ་དང་། དོན་ཕྲད་དེ་ཉེ་བར་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་གདོན་མི་ཟ་བའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པའོ་ཞེས་རྟོག་པའོ། །
ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བདག་དང་། ཡིད་དང་། དབང་པོ་དང་དོན་དུ་ཕྲད་པ་ལས་གང་སྐྱེ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པར་རྟོག་གོ། །གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྣ་བ་དང་། པགས་པ་དང་། མིག་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་རྣམས་ཡིད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་འཇུག་པ་རྣམས་

ནི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་མངོན་སུམ་ཚད་མའོ། །སྤྱོད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྐྱེས་བུ་དང་དབང་པོ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱོར་ཏེ། བློ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་པའོ། །དེ་ཐོག་མར་བྱས་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་གཞན་གཞག་པའོ། །ཀྵ་པ་ན་ཀ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་
ཡུལ་མངོན་སུམ་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མར་བཟུང་ནས་མངོན་སུམ་དུ་ཐོག་མར་བྱས་པ་ལས་སོ། །འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕེན་པ་རྟོག་པ་ནི་ཡུལ་ཉེ་བ་ནི་མངོན་སུམ་པའོ། །ཡུལ་རིང་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་དོན་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་མེད་དོ་ཞེས་པའོ། །དེ་དག་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་དོན་དུ་ལྷག་པར་བསྐྱེད་དེ། བྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚད་མ་དང་། གཞལ་བ་དང་། རྗོད་པ་དང་། བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་གོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པར་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་།
བྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་དོ། །སྐད་ཅིག་པ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པ་དང་། འཇིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གུད་ན་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་དབུ་མ་ལས་འབྱུང་བ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་འདུས་བྱས་ན། །མཚན་ཉིད་
གསུམ་ལྡན་དེར་རིགས་ཏེ། །འོན་ཏེ་སྐྱེ་བ་འདུས་མ་བྱས། །འདུས་བྱས་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་རུང་། །དེས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་བྱེད་པ་དང་བྱེད་པ་པོས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་མི་རིགས་སོ། །ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ལའང་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་
དོན་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ། དེ་དག་གཞན་པར་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །གང་དག་གཉིས་རྣམ་པའི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་དག་རྨི་ལམ་དང་མིག་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྐྱེ་བར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་
སོགས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལའོ། །མེད་པ་མི་སྐྱེ་ལ། མེད་པ་འགག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གསུམ་ཕྲད་པ་ནི་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་རྣམས་སོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡོད་པ་དང་

མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པར་ཞེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡོད་པར་བྱེད་པ་ཡེ་ཡོད་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ། ཡོན་ཏན་དང་། རྫས་དང་། བྱེད་པ་ལྡན་པའོ། །ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ནི་འབྲེལ་པའི་རྒྱུའོ། །རྫས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཏེ། འདས་
པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པར་སྟོན་ཏོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅས་པ་དང་འགལ་བ་སྟེ། དེ་སྟེ་ཡོད་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར། འོན་ཏེ་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཇི་ལྟར་ན་འབྱུང་བར་བྱེད། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱེད་པ་འགག་པའོ། །དེས་ན་
རྨི་ལམ་དང་། མིག་འཕྲུལ་དང་འདྲ་བའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་མཐར་སྟོང་པ་དབུས་སུ་འཛིན་པ་དང་གཟུང་བ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བར་གནས་པ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་
དང་། རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། མཉམ་པར་འཇོག་པ་མེད་པས་ནང་གློངས་པ་ནི་གསེར་དྲི་མ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ཏེ། མགོ་མཁོར་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ། སྦོམ་པ་དང་། ཕྲ་བ་རྣམ་པར་
ཕྱེ་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་བསམ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་སྣང་བ་མེད་པ་གཉིས་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཉིད་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་ཤེས་རབ་དང་། སྙིང་རྗེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐུལ་ཏེ་སར་དབྱེ་
བ་འབྱེད་པ་ན་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་འཇུག་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བྱུང་བ་ལྷའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་མ་ལུས་པ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འབྱུང་བ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་

ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པར་ཐར་པར་གནས་ཤིང་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་དབྱེ་བ་ན་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བ་ལས་གསུངས་པ་
རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་སྟེ། གང་གིས་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ་ལྟར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བ་ངན་པས་ཟིན་པ་དེ་དག་བརྟགས་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ན་ཚད་མ་དང་གཞལ་བར་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཡང་རྟག་པའི་བདག་དང་དོན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་
དོ། །དེ་ལ་རྟག་པའི་བདག་ནི་ཚད་མ་ཕྱིའི་དོན་གཞལ་བ་དང་། གང་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ལ་བདག་གིས་རེག་གོ་ཞེས་འཇལ་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ནི། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་སྣང་བ། །ཀུན་གཞི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་གང་གིས་མི་ཤེས་པ་དེས་ན་བླུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་
འདི་ལྟར་བདེ་བ་དང་། །སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་སོ་སོར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཁོ་ནས་རྟག་པར་བྱེད་ན་སྐྲ་དང་རྩྭ་ལ་སོགས་པ་བཅད་ནས་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་ཡང་སོ་སོར་ཤེས་པ་འཇུག་པས་ན་དེས་རྟག་པ་ཁོ་ནར་བསྒྲུབ་པར་མི་རུང་ངོ་། །ནེ་ཡི་ཡ་ཡི་ཀ་ལ་སོགས་པས་གང་དག་རྗེས་སུ་
དཔག་པར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་པ་དང་། དེ་ལས་སྐྱེ་བར་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པར་འབྲེལ་བར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཐོག་མར་བྱས་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་སྔ་མ་ལྟ་བུ་དང་། ལྷག་མ་ལྟ་བུ་དང་། སྤྱིས་མཐོང་བའོ། །
དེ་ལ་སྔ་མ་ལྟ་བུ་ནི་གང་ན་རྒྱུས་འབྲས་དུ་དཔག་པའོ། །དེ་ནི་གང་ན་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེར་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་ངེས་པ་མེད་དོ། །ལྷག་མ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །མེ་དང་དུ་བར་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་གང་ན་སྦྱོར་བ་གཅིག་ཡོད་པ་དེར་སྦྱོར་བར་བྱེད་
པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་པར་ངེས་པ་མེད་དེ་འཁར་བ་དང་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནོ། །སྤྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་མ་གྱུར་པའི་བྱ་བཞད་ལས་ཆུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་སྦྱོར་བ་དང་། ཡན་ལག་ཅན་དང་། དོན་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ་

དང་འགལ་བའི་ཡང་མཚན་མ་ཅན་ནོ། །དེ་ནི་གང་ན་སྦྱོར་བ་ཅན་གཅིག་སྣང་བ་དེ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་མི་གཞན་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པ་མེད་དོ། །ཡན་ལག་ཅན་ཡང་རྐང་པ་ལ་ལག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྐང་པའི་རྒྱུ་དང་མཚན་མ་ནི་ལག་པ་ཡིན་ཞེས་པ་དེ་ནི་མཐའ་
གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་དོ། །དོན་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་རེག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡང་མུན་པ་དང་། གྲིབ་མ་དང་། འོད་དང་། སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ལ་ཡང་རེག་པ་མེད་དོ། །འགལ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་དུ་མར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། རླུང་སྤྲིན་དང་ཀུན་ཏུ་
སྦྱོར་བ་ན་ཆར་པ་འབབ་པར་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཆར་པ་དང་རྣམ་པ་དུ་མའི་ཆར་པ་ཡང་ཡོད་ན་དེར་ཆར་པ་གང་འབབ་པ་དང་། གང་མི་འབབ་པ་དེ་ཁྱད་པར་དུ་སྨྲ་དགོས་སོ། །འབྲེལ་པ་གཅིག་སྤྱིར་མཐོང་བ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་མཐོང་བ་དང་། སྔ་མ་ལྟ་བུ་དང་། ལྷག་མ་ལྟ་བུ་
ཡང་གྲངས་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །བདག་པོའི་བདག་གི་དང་། འགྱུར་བ་དང་། ཡན་ལག་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ནི་མི་བརྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ན་བདག་པོ་ཡོད་པ་དེར་བདག་གིས་ཏེ། དེའི་ཅུང་ཟད་ཁ་ཅིག་ཏུ་མཐོང་བ་གཞན་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་མེད་དོ། །དེ་དེ་
ལྟར་ཀྵ་པ་ན་ཀ་དང་། སྤྱོད་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་ཐོག་མར་བྱས་པ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པར་འབྲེལ་བ་ཡང་གཞན་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སླུ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། ཕྱིའི་དོན་
ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མ་དང་གཞན་པ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱེད་པ་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དང་། གནས་སུ་སྣང་བའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་ཤེས་པས་རྟག་པའི་ས་ལ་ལྟ་བ་ངན་པས་ཟིན་པའི་རྟོག་པ་རྣམས་ལོག་པའི་ཤེས་པས་
རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། བདག་གི་དང་། ཕྱིའི་དོན་ནས་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ངོ་། །བཙུན་གཙོའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་སྦྱོང་དང་། བྲམ་ཟེ་ལ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པའི་སྤྲིན་དང་། མགལ་མེ་བསྐོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་བཞིན་

མེད་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་དང་། མིག་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ། །ཡང་ན་བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །གང་དག་
ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ། སྦོམ་པོ་དང་། ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་གཞིག་པ་ན་དེ་དག་འཁོར་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དངོས་དང་དངོས་མེད་མཉམ་པས་ནི། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་། །ཞེས་པའོ། །འདི་ཉིད་དུ་ཡང་
གསུངས་པ། ཡོད་པའི་ཟླས་དྲངས་མེད་པ་སྟེ། །ཡོད་པའང་མེད་པའི་ཟླས་དྲངས་སོ། །དེ་བས་མེད་པར་ཤེས་མི་བྱ། །ཡོད་པར་ཡང་ནི་མི་བརྟག་གོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་ཀློག་པ། དངོས་པོས་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མེད་དངོས་པོ་མེད་པས་ཀྱང་
མངོན་པར་རྟོགས་པ་མེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་མཉམ་པས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་སོ། །ཅི་སྨྲས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤོང་བ་ལས་སོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དགོངས་པར་བརྟག་གོ། །ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་འདི་ཉིད་
དུ་གསུངས་པ། མཚན་ཉིད་དང་ནི་བྱ་བ་དང་། །དངོས་པོར་མྱ་ངན་འདས་པ་མེད། །རྣམ་རྟོག་རྣམ་ཤེས་བཟློག་པ་ན། །ང་ནི་མྱ་ངན་འདས་པའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དེ་སྐད་གསུངས་པ་དེས་ཅི་ཞིག་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པས་མངོན་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པོ། །དེ་བས་ན་རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། བདེ་བ་དང་གཙང་བའི་དངོས་པོར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤོང་བ་མཐོང་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་མཐོང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ། རྣམ་པར་སྔོས་པ་དང་། རྣམ་པར་དམར་བ་
དང་། རྣམ་པར་གཞིགས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྣགས་པ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་མཛེས་པ་རྣམས་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ན་མཐོང་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །དེས་ན་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤོང་བ་ནི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། སྟོང་

པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཕུང་པོར་མི་གནས་པ་དང་། རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཕུང་པོར་གནས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་འཇིག་པའི་རྟག་པ་ཡང་མེད་དོ། །འཕགས་མ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་གྱི་བཤད་
པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལང་ཀར་གསུངས་པ་འདི་ཉིད་ལས་འབྱུང་སྟེ། གཟུགས་ནི་རྡུལ་ཕྲན་གཞིགས་པ་དང་། །རྡུལ་ཕྲན་ཆ་ནི་མེད་པ་སྟེ། །འོ་ན་སྣང་བ་འདི་ཅི་ལགས་ཞེས་གསོལ་བའི་ལན་དུ། ཕྱི་ཡི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་། །སེམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་། །
དཔྱིད་ཀྱི་རི་དགས་སྐོམ་པ་བཞིན། །གཡོ་བས་སེམས་ནི་རྨོངས་པར་བྱེད། །རི་དགས་རྣམས་ནི་ཆུར་འཛིན་པ། །དེ་ཡི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མིན། །དེ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་ས་བོན་ནི། །སེམས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གཡོ་བ་དང་། །སོ་སོར་སྣང་འབྱུང་བྱིས་པ་རྣམས། །རབ་རིབ་རབ་རིབ་ཅན་
ཡིན་ནོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་ལྟར་རྣམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དག་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་གི་ཁྱད་པར་གྱི་ཤུགས་དང་། དམ་པ་དང་། དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་བསྟན་པའི་
བག་ཆགས་དང་། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་གསེར་དྲི་མས་གོས་པ་ལྟ་བུའི་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བར་སྣང་བ་ཐལ་བ་དང་། འཛིན་པའི་སེའུ་ས་བཙོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ་གཉིས་ཀྱི་དྲི་མ་མེད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་ན། གཟུགས་ནི་
རྡུལ་ཕྲན་གཞིགས་པ་ན། །རྡུལ་ཕྲན་ཆ་ནི་མེད་པ་སྟེ། །ཞེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་སྟོང་པ་སྣང་བ་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་སེམས་པ་མེད་པའི་དོན་དམ་པའི་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བདག་ཉིད་དུ་གནས་སོ། །སྙིང་རྗེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་དགེ་བའི་
བག་ཆགས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་པོའི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་བྱེད་དོ་ཞེས་མདོའི་སྡེ་སྤྲོས་པའི་དོན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་

དགོངས་པའོ། །སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་ཏེ། རྒྱུ་མཐུན་པར་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་པ་ཡང་སེམས་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུད་འདག་པར་མཛད་པའི་
སླད་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་བཤད་དོ། །སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མཆོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་པོ་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཐའ་མེད་པའི་སེམས་
ཅན་རྣམས་མགུ་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་དང་། མི་གཉིས་པའི་ཆོས་རྒོལ་བ་དང་། ལན་གདབ་པ་དང་། ཚད་མ་དང་། གཞལ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་དང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་
ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འཆད་པ་དང་། སྣང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གཞོལ་བར་ཆོས་འཆད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཐབས་ལ་མཁས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་
ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་བསམ་པ་མེད་པའི་སྣང་བ་མེད་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མི་གཉིས་པའི་ཆུད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཤེས་རབ་དང་
མཐུན་པའི་བཙུན་གཙོའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་དབུ་མ་ལས་འབྱུང་བ། །མྱ་ངན་འདས་པའི་
མཐའ་གང་ཡིན། །འཁོར་བའི་མཐའ་ཡང་གང་ཡིན་པ། །དེ་གཉིས་བར་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡོད་པ་མིན། །ཞེས་ཏེ། གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐར་དབྱེ་བ་ནི་ནུས་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དངོས་པོ་དང་།

དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སྤོང་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དག་པ་ཉིད་དོ། །གསེར་གྱི་དྲི་མ་ཐལ་བ་དང་། འཇིམ་པའི་སེའུ་ས་བཙོ་བ་ལ་སོགས་པས་རིམ་གྱིས་དྲི་མ་སྤང་ཞིང་སྦྱོང་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་
བ་དང་། མི་མཛེས་པ་དང་། སྟོང་པར་བསྒོམས་པས་སེམས་ཡུལ་ལས་བཟློག་པར་བྱའོ། །དགེ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་། ཡུལ་དང་། དུས་དང་། རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་ཁ་ཅིག་གི་མུན་པ་དུས་དུ་མར་ཡུལ་དུ་འཕྲོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་འོད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་ཟད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ཇི་བཞིན་དུ་ཡང་མེ་ཏོག་ཀུ་མུ་ཏ་དང་། པདྨོ་འོད་ཀྱིས་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡང་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་སྐལ་བ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་མཁྱེན་པར་མཛད་དེ། ཉི་མས་པདྨོའི་ཚལ་གྱི་པདྨོ་རིམ་གྱིས་ཅིག་ཅར་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟེ་ཡང་ཚངས་པ་དང་། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཆད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་མེད་པས་ན་ཡོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། མོ་
གཤམ་གྱི་བུ་དང་། རི་བོང་གི་རྭ་དང་། ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་ཆུད་པ་རྣམས་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་གཞག་པའི་རིགས་སོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་འབྲེལ་པར་འཇུག་པ་རྣམས་
དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་རིགས་པས་ན་མི་རྟག་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ཡོངས་སུ་ཟད་དེ། ཡོངས་སུ་དག་པ་ཁོ་ན་དེ་དག་ལ་འཐད་དོ། །དེ་བས་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དང་། རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་མཐུས་མགོ་འཁོར་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་
ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་དེ། སྦོམ་པོ་དང་ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་གཞིགས་པ་ན་གང་གི་ཚེ་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་ཆུད་པ་རྣམས་རྒྱུན་འབྲེལ་བར་འཇུག་པ་བསམ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་སྣང་བ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རང་

གིས་གནས་སོ། །སྙིང་རྗེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་གླེངས་པ་ན་མཆོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་པོ་དེ་དག་གི་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུར་ཡང་དེ་དག་ལ་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པ་གཉིས་པ་དང་།
མི་གཉིས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་དབྱེ་བར་འབྱེད་པ་ན་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སའི་དབང་པོར་འགྱུར་ཏེ། བདག་དང་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བདག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་མཁས་པར་བྱའི་གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་
རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། ཚངས་པ་དང་། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པས་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་
པའི་རང་བཞིན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། མིང་དང་། མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་ལྔ་དེ་དག་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་
པ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཤེས་པར་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའོ། །གཞན་གྱི་དབང་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གསལ་བའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་མིང་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པར་བསྡུའོ། །མཚན་མ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་དུའོ། །
དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་རོ། །ཇི་ལྟར་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས་འབྱུང་བ། རིགས་ཀྱི་བུ་རང་བཞིན་མེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། དོན་དམ་པ་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །རྟག་
པ་དང་། བདག་དང་། ཕྱི་དང་། ཡན་ལག་ཅན་དང་། རྡུལ་ཕྲ་མོའི་བྱེ་བྲག་ནི་མཚན་ཉིད་དུ་གང་དག་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་མེད་པས་ན་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །བྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་པོས་སྟོང་པ་ཉིད་པས་ན་རྨི་ལམ་དང་མིག་འཕྲུལ་

ལ་སོགས་པ་བཞིན་གཞན་གྱི་དབང་གི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་རུང་ངོ་། །རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཆུད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་འདི་ཉིད་དུ་གསུངས་པ། བརྟགས་པའི་དངོས་པོས་
དངོས་པོ་སྐྱེ་མེད་ཀུན། །གཞན་དབང་རྟེན་ནས་མི་རྣམས་རྣམ་རྟོག་སྟེ། །གང་ཚེ་གཞན་དབང་རྣམ་རྟོག་བྲལ་དག་པ། །གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་པར་མདོར་ངས་བསྟན། །ཞེས་པའོ། །གང་གི་ཚེ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྦོམ་པོ་དང་། ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ། འཁྲུལ་བའི་གཟུགས་སྟོང་པར་མཐོང་
བ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་འཁྲུལ་བ་ལོག་ནས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་མི་གཉིས་པ་ཉིད་གནས་སོ། །དེ་ནས་སྙིང་རྗེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་པོ་མཆོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོས་མཐའ་ཡས་པའི་
སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་མགུ་བར་མཛད་ཅིང་། སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱེ་བྲག་ལས་འཁོར་བ་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་རྒྱུན་དུ་བཞུགས་སོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་མི་བཞུགས་ཤིང་། འཁོར་བ་དང་མྱ་
ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་བརྙེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྐྱེན་གྱིས་མ་བརྩམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་ལ་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་མེད་པར་གསུངས་པའོ། །ཕྱི་ནང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གཉིས་པའི་ཆུད་པ་ལ་རྣམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་སྟེ་ཕྱིར་ཡུལ་མེད་ན་སྣང་བ་ཅི་ཞིག་
ཅེས་པ་དང་། དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་སེམས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ལྟ་བས་སོ། །སེམས་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་ཞེས་པའི་བར་དུའོ། །དེ་ལྟར་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་མི་དམིགས་པས་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འཐོབ་པོ། །བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་། ལས་དང་། བྱེད་པས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པར་འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་བའོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་རངས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་གཟུགས་ཀྱིས་དེ་དག་

ལ་ཆོས་འཆད་པར་མཛད་དོ། །གནས་འཕོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རིམ་གྱིས་གནས་འཕོ་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པ་མི་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་སྣང་བ་
མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ནི་སེམས་ཙམ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འབྲེལ་པའི་རིམ་པ་དེར་སེམས་རྣམས་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །བདག་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཤེས་རབ་
ཀྱིས་དམིགས་པ་མི་མཐོང་བའོ། །ཐམས་ཅད་བརྗོད་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་མར་བྱ་བ་གཅིག་པ་དང་།
ཐ་དད་པར་མི་རུང་བ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱ་མཚོའི་རླབས་ལྟ་བུར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་འཛིན་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་ཏེ་དེ་འཛིན་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམ་པར་
དག་པ་དང་། རྣམ་པ་གཞན་མེད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་ཚད་མ་གཅིག་གི་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གཞན་སྤོང་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་པར་དགོངས་པར་བརྟག་གོ། །འཛིན་པ་ནི་གཞན་རྣམ་པར་དགག་པའོ། །གནས་ངན་ལེན་ནི་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེའི་
བག་ཆགས་མངོན་པར་ཆགས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །དེའི་རང་བཞིན་ནི་རྒྱུ་སྟེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དབྱེར་མེད་པས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཇོག་གོ། །གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཁ་
དོག་དང་དབྱིབས་སུ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །དེ་ལ་ངོ་མཚར་གྱི་ཕྱིར་མིག་གདངས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །ཆུའི་ཀླུང་ལྟ་བུའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལས་རླབས་དང་འདྲ་བའི་དབང་པོའི་ཆུད་པ་རྣམས་འབྱུང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དེ་དང་

མཚུངས་པར་མཛད་པ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་གཟུད་པ་དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང་། སྤུའི་ཁུང་བུ་ལ་གནས་ཏེ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་རམ། རིམ་གྱིས་ཡུལ་མེ་ལོང་དུ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་
བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་སུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དགོངས་པའོ། །སྔོན་གཟུགས་སུ་སྣང་བའི་སྡུག་བསྔལ་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ནི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་གཟུགས་སུ་འཇུག་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེར་སོ་སོར་སྣང་ངོ་། །སྔར་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་
རླུང་གིས་བཏབ་པའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་ཐ་དད་པ་བསླང་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རླབས་ནི་དབང་པོའི་ཆུད་པ་སྟེ་ཀུན་གཞིའི་རྒྱུའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དེའི་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་སྟེ། གང་དག་ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུར་
ལྡན་པའོ། །དེ་ནི་ཀུན་གཞི་དང་འཇུག་པའི་ཆུད་པ་གཅིག་གི་རྒྱུ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་ཚོགས་ཏེ་རྣམ་
པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་ཡུལ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རྒྱུ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དུད་པས་མེ་དང་། ས་བོན་གྱིས་མྱུ་གུ་ལའོ། །མིང་ཞེས་པ་
ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ཡང་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་གཟུགས་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། མིང་དང་མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལྔ་རྣམས་ཏེ། ཡིད་དེ་དག་གི་ནང་དུ་སོང་ཞིང་ཁྱབ་པའོ། །བདག་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་སྟེ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་
དག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཀྱང་ལྟོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་དེ། དེ་དག་ནི་ས་ལུ་ལྗང་པའི་མདོ་སྡེ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་སེམས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་སྣང་བ་ཉིད་ལ་ཕྱིའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡིད་

ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཞུགས་པས་ན་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ནི་གཙོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་རྒྱུའི་བག་ཆགས་ནི་ངེས་པར་འཇུག་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་མཉམ་པར་གཞག་པས་ཆུད་པའི་མཐུར་བྱེད་པའི་དོན་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་སྣང་བ་ཉིད་ལ་ཕྱིའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་
རྟོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་འགྱུར་བ་བདག་གི་མཐུར་ཞུགས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་ཞིང་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་བ་ནི་ཆུད་པའོ། །གཞན་དུ་ན་སའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཤེས་རབ་ནི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ་སྟེ། ལོག་
པའི་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚིག་གོ། །སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་དང་སྣང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ནགས་ཚལ་སྟུག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་
བྲལ་བའི་ཆོས་ཙམ་གྱི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཡང་དག་པ་ཉིད་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ། །རྒྱལ་བས་མདུན་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྙེན་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཡང་ན་གང་དག་གིས་རྒྱལ་བ་མདུན་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་ཚིག་བསྡུའོ། །རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་
རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ་ཡུལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་དབའ་རླབས་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ལས་རླབས་རྣམས་འབྱུང་བ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟར་རོ། །སྔོན་པོ་དམར་པོ་ལན་ཚྭ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་འོད་ཟེར་རྣམས་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གར་འཆར་བ་
དེའི་ཁ་དོག་ལྟ་བུར་སྣང་བ་སྟེ། ཁ་དོག་དེ་ནི་འོད་ཟེར་རྣམས་དང་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཤེས་པ་བདུན་རྣམས་སོ། །ལན་ཚྭ་ནི་ཁ་དོག་དུ་མའོ། །དེ་ལྟ་བུར་ཡང་གནས་སྦྱར་བ། །ཨུཏྤལ་སྔོན་པོའི་ཚལ་སྣང་བས། །
ཉི་མའི་རྐང་པ་སྔོན་པོར་བྱས། །མཚོན་ཆ་དམ་པོས་བཅིངས་པ་ཡི། །ལྕགས་ཐག་ལྕགས་སྒྲོག་བཞིན་དུའོ། །རྐང་པ་ནི་འོད་ཟེར་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསགས་པས་ན་སེམས་ཏེ། སེམས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་

ཤེས། །ངར་སེམས་ཉིད་དེ་ཡིད་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཡུལ་རྣམས་འཛིན་པ་ནི། །དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྗོད་པའི་མཚན་མ་ཐ་དད་པར་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་བརྒྱད་པོ་ཐ་དད་མ་ཡིན་མཚན་
ཞེས་ཏེ། །ཤེས་པ་རྣམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་ནི་སོ་སོའི་མཚན་མ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་དབུ་མ་ལས་འབྱུང་བ། །མཚོན་བྱ་མཚན་
ཉིད་གལ་ཏེ་གཞན། །མཚན་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར། །གཅིག་ནའང་དེ་གཉིས་མི་འགྲུབ་སྟེ། །ཐ་དད་ན་ཡང་གཞན་དུ་མེད། །རྒྱ་མཚོ་དང་ནི་དབའ་རྣམས་ནི། །ཆུར་འདྲ་བས་ན་ཐ་མི་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཆུད་པ་མ་གཏོགས་པར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་
ཐ་དད་པར་མི་དམིགས་སོ། །སེམས་ནི་ལས་རྣམས་སྩོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཉེ་བར་སོགས་སོ། །ཡིད་ཀྱང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་ཉེ་བར་སྩོགས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་
པས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རིག་པ་དང་ཡང་དག་པར་ཚོར་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལྔ་པོས་སྣང་བ་དམིགས་པ་ལ་ཕྱིའི་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱ་མཚོ་དང་དབའ་རླབས་རྣམས་ཐ་དད་པ་མ་མཆིས་ན་ཀུན་གཞི་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྣམས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་
དེ་མཆིས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་ཆོས་ལགས། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་སེམས་ལ་འཇུག་པར་བཤད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུའོ། །སུ་འཚལ་བར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་ནི་ཁ་དོག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་སྤངས་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་འཇུག་གོ། །རྒྱ་མཚོ་ཡོད་པས་དབའ་རླབས་འཇུག་པ་བཞིན་པས་ན་མཐུན་པའི་ཆོས་སོ། །རྒྱུ་གསུངས་པ། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་སྣང་བ། །ཞེས་ཏེ།

སེམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འཇུག་སྟེ། དེར་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །མེ་ལོང