Kinh tạng Pali (Tipiṭaka)ThagNguyên tác: Pali
Trưởng Lão Tăng Kệ (Theragāthā)
1,279 bài kệ của 264 vị trưởng lão Tăng — những bài thơ thiền bày tỏ sự chứng đắc, niềm hỷ lạc giải thoát, và vẻ đẹp của đời sống xuất gia.
Văn bản gốc(Pali)
Trang 1 / 4 (50.000 ký tự/trang)
Theragāthā 1.100 Ekakanipāta Dasamavagga (Dutiya) Devasabhattheragāthā “Sammappadhānasampanno, Satipaṭṭhānagocaro; Vimuttikusumasañchanno, Parinibbissatyanāsavo”ti. … Devasabho thero …. vaggo dasamo. Tassuddānaṁ Paripuṇṇako ca vijayo, erako mettajī muni; Cakkhupālo khaṇḍasumano, tisso ca abhayo tathā; Uttiyo ca mahāpañño, thero devasabhopi cāti. Theragāthā 1.101 Ekakanipāta Ekādasamavagga Belaṭṭhānikattheragāthā “Hitvā gihittaṁ anavositatto, Mukhanaṅgalī odariko kusīto; Mahāvarāhova nivāpapuṭṭho, Punappunaṁ gabbhamupeti mando”ti. … Belaṭṭhāniko thero …. Theragāthā 1.102 Ekakanipāta Ekādasamavagga Setucchattheragāthā “Mānena vañcitāse, Saṅkhāresu saṅkilissamānāse; Lābhālābhena mathitā, Samādhiṁ nādhigacchantī”ti. … Setuccho thero …. Theragāthā 1.103 Ekakanipāta Ekādasamavagga Bandhurattheragāthā “Nāhaṁ etena atthiko, Sukhito dhammarasena tappito; Pitvā rasaggamuttamaṁ, Na ca kāhāmi visena santhavan”ti. … Bandhuro thero …. Theragāthā 1.104 Ekakanipāta Ekādasamavagga Khitakattheragāthā “Lahuko vata me kāyo, Phuṭṭho ca pītisukhena vipulena; Tūlamiva eritaṁ mālutena, Pilavatīva me kāyo”ti. … Khitako thero …. Theragāthā 1.105 Ekakanipāta Ekādasamavagga Malitavambhattheragāthā “Ukkaṇṭhitopi na vase, ramamānopi pakkame; Na tvevānatthasaṁhitaṁ, vase vāsaṁ vicakkhaṇo”ti. … Malitavambho thero …. Theragāthā 1.106 Ekakanipāta Ekādasamavagga Suhemantattheragāthā “Sataliṅgassa atthassa, satalakkhaṇadhārino; Ekaṅgadassī dummedho, satadassī ca paṇḍito”ti. … Suhemanto thero …. Theragāthā 1.107 Ekakanipāta Ekādasamavagga Dhammasavattheragāthā “Pabbajiṁ tulayitvāna, agārasmānagāriyaṁ; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Dhammasavo thero …. Theragāthā 1.108 Ekakanipāta Ekādasamavagga Dhammasavapituttheragāthā “Sa vīsavassasatiko, pabbajiṁ anagāriyaṁ; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Dhammasavapitu thero …. Theragāthā 1.109 Ekakanipāta Ekādasamavagga Saṅgharakkhitattheragāthā “Na nūnāyaṁ paramahitānukampino, Rahogato anuvigaṇeti sāsanaṁ; Tathāhayaṁ viharati pākatindriyo, Migī yathā taruṇajātikā vane”ti. … Saṅgharakkhito thero …. Theragāthā 1.10 Ekakanipāta Paṭhamavagga Puṇṇamāsattheragāthā “Vihari apekkhaṁ idha vā huraṁ vā, Yo vedagū samito yatatto; Sabbesu dhammesu anūpalitto, Lokassa jaññā udayabbayañcā”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā puṇṇamāso thero gāthaṁ abhāsitthāti. vaggo paṭhamo. Tassuddānaṁ Subhūti koṭṭhiko thero, kaṅkhārevatasammato; Mantāṇiputto dabbo ca, sītavaniyo ca bhalliyo; Vīro pilindavaccho ca, puṇṇamāso tamonudoti. Theragāthā 1.110 Ekakanipāta Ekādasamavagga Usabhattheragāthā “Nagā nagaggesu susaṁvirūḷhā, Udaggameghena navena sittā; Vivekakāmassa araññasaññino, Janeti bhiyyo usabhassa kalyatan”ti. … Usabho thero … vaggo ekādasamo. Tassuddānaṁ Belaṭṭhāniko setuccho, Bandhuro khitako isi; Malitavambho suhemanto, Dhammasavo dhammasavapitā; Saṅgharakkhitatthero ca, Usabho ca mahāmunīti. Theragāthā 1.111 Ekakanipāta Dvādasamavagga Jentattheragāthā “Duppabbajjaṁ ve duradhivāsā gehā, Dhammo gambhīro duradhigamā bhogā; Kicchā vutti no itarītareneva, Yuttaṁ cintetuṁ satatamaniccatan”ti. … Jento thero …. Theragāthā 1.112 Ekakanipāta Dvādasamavagga Vacchagottattheragāthā “Tevijjohaṁ mahājhāyī, cetosamathakovido; Sadattho me anuppatto, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Vacchagotto thero …. Theragāthā 1.113 Ekakanipāta Dvādasamavagga Vanavacchattheragāthā “Acchodikā puthusilā, gonaṅgulamigāyutā; Ambusevālasañchannā, te selā ramayanti man”ti. … Vanavaccho thero …. Theragāthā 1.114 Ekakanipāta Dvādasamavagga Adhimuttattheragāthā “Kāyaduṭṭhullagaruno, hiyyamānamhi jīvite; Sarīrasukhagiddhassa, kuto samaṇasādhutā”ti. … Adhimutto thero …. Theragāthā 1.115 Ekakanipāta Dvādasamavagga Mahānāmattheragāthā “Esāvahiyyase pabbatena, Bahukuṭajasallakikena; Nesādakena girinā, Yasassinā paricchadenā”ti. … Mahānāmo thero …. Theragāthā 1.116 Ekakanipāta Dvādasamavagga Pārāpariyattheragāthā “Chaphassāyatane hitvā, guttadvāro susaṁvuto; Aghamūlaṁ vamitvāna, patto me āsavakkhayo”ti. … Pārāpariyo thero …. Theragāthā 1.117 Ekakanipāta Dvādasamavagga Yasattheragāthā “Suvilitto suvasano, sabbābharaṇabhūsito; Tisso vijjā ajjhagamiṁ, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Yaso thero …. Theragāthā 1.118 Ekakanipāta Dvādasamavagga Kimilattheragāthā “Abhisattova nipatati, Vayo rūpaṁ aññamiva tatheva santaṁ; Tasseva sato avippavasato, Aññasseva sarāmi attānan”ti. … Kimilo thero …. Theragāthā 1.119 Ekakanipāta Dvādasamavagga Vajjiputtattheragāthā “Rukkhamūlagahanaṁ pasakkiya, Nibbānaṁ hadayasmiṁ opiya; Jhāya gotama mā ca pamādo, Kiṁ te biḷibiḷikā karissatī”ti. … Vajjiputto thero …. Theragāthā 1.11 Ekakanipāta Dutiyavagga Cūḷavacchattheragāthā “Pāmojjabahulo bhikkhu, dhamme buddhappavedite; Adhigacche padaṁ santaṁ, saṅkhārūpasamaṁ sukhan”ti. … Cūḷavaccho thero …. Theragāthā 1.120 Ekakanipāta Dvādasamavagga Isidattattheragāthā “Pañcakkhandhā pariññātā, tiṭṭhanti chinnamūlakā; Dukkhakkhayo anuppatto, patto me āsavakkhayo”ti. … Isidatto thero … vaggo dvādasamo. Tassuddānaṁ Jento ca vacchagotto ca, vaccho ca vanasavhayo; Adhimutto mahānāmo, pārāpariyo yasopi ca; Kimilo vajjiputto ca, isidatto mahāyasoti. Ekakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Vīsuttarasataṁ therā, katakiccā anāsavā; Ekakeva nipātamhi, susaṅgītā mahesibhīti. Theragāthā 1.12 Ekakanipāta Dutiyavagga Mahāvacchattheragāthā “Paññābalī sīlavatūpapanno, Samāhito jhānarato satīmā; Yadatthiyaṁ bhojanaṁ bhuñjamāno, Kaṅkhetha kālaṁ idha vītarāgo”ti. … Mahāvaccho thero …. Theragāthā 1.13 Ekakanipāta Dutiyavagga Vanavacchattheragāthā “Nīlabbhavaṇṇā rucirā, sītavārī sucindharā; Indagopakasañchannā, te selā ramayanti man”ti. … Vanavaccho thero …. Theragāthā 1.14 Ekakanipāta Dutiyavagga Sivakasāmaṇeragāthā “Upajjhāyo maṁ avaca, ito gacchāma sīvaka; Gāme me vasati kāyo, araññaṁ me gato mano; Semānakopi gacchāmi, natthi saṅgo vijānatan”ti. … Vanavacchassa therassa (siviko) sāmaṇero …. Theragāthā 1.15 Ekakanipāta Dutiyavagga Kuṇḍadhānattheragāthā “Pañca chinde pañca jahe, pañca cuttari bhāvaye; Pañca saṅgātigo bhikkhu, oghatiṇṇoti vuccatī”ti. … Kuṇḍadhāno thero …. Theragāthā 1.16 Ekakanipāta Dutiyavagga Belaṭṭhasīsattheragāthā “Yathāpi bhaddo ājañño, naṅgalāvattanī sikhī; Gacchati appakasirena, evaṁ rattindivā mama; Gacchanti appakasirena, sukhe laddhe nirāmise”ti. … Belaṭṭhasīso thero …. Theragāthā 1.17 Ekakanipāta Dutiyavagga Dāsakattheragāthā “Middhī yadā hoti mahagghaso ca, Niddāyitā samparivattasāyī; Mahāvarāhova nivāpapuṭṭho, Punappunaṁ gabbhamupeti mando”ti. … Dāsako thero …. Theragāthā 1.18 Ekakanipāta Dutiyavagga Siṅgālapituttheragāthā “Ahu buddhassa dāyādo, bhikkhu bhesakaḷāvane; Kevalaṁ aṭṭhisaññāya, apharī pathaviṁ imaṁ; Maññehaṁ kāmarāgaṁ so, khippameva pahissatī”ti. … Siṅgālapitā thero …. Theragāthā 1.19 Ekakanipāta Dutiyavagga Kulattheragāthā “Udakañhi nayanti nettikā, Usukārā namayanti tejanaṁ; Dāruṁ namayanti tacchakā, Attānaṁ damayanti subbatā”ti. … Kulo thero …. Theragāthā 1.1 Ekakanipāta Paṭhamavagga Subhūtittheragāthā Nidānagāthā Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa. Sīhānaṁva nadantānaṁ, dāṭhīnaṁ girigabbhare; Suṇātha bhāvitattānaṁ, gāthā atthūpanāyikā. Yathānāmā yathāgottā, yathādhammavihārino; Yathādhimuttā sappaññā, vihariṁsu atanditā. Tattha tattha vipassitvā, phusitvā accutaṁ padaṁ; Katantaṁ paccavekkhantā, imamatthamabhāsisuṁ. Subhūtittheragāthā “Channā me kuṭikā sukhā nivātā, Vassa deva yathāsukhaṁ; Cittaṁ me susamāhitaṁ vimuttaṁ, Ātāpī viharāmi vassa devā”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā subhūtitthero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.20 Ekakanipāta Dutiyavagga Ajitattheragāthā “Maraṇe me bhayaṁ natthi, nikanti natthi jīvite; Sandehaṁ nikkhipissāmi, sampajāno paṭissato”ti. … Ajito thero … vaggo dutiyo. Tassuddānaṁ Cūḷavaccho mahāvaccho, vanavaccho ca sīvako; Kuṇḍadhāno ca belaṭṭhi, dāsako ca tatopari; Siṅgālapitiko thero, kulo ca ajito dasāti. Theragāthā 1.21 Ekakanipāta Tatiyavagga Nigrodhattheragāthā “Nāhaṁ bhayassa bhāyāmi, Satthā no amatassa kovido; Yattha bhayaṁ nāvatiṭṭhati, Tena maggena vajanti bhikkhavo”ti. … Nigrodho thero …. Theragāthā 1.22 Ekakanipāta Tatiyavagga Cittakattheragāthā “Nīlā sugīvā sikhino, Morā kārambhiyaṁ abhinadanti; Te sītavātakīḷitā, Suttaṁ jhāyaṁ nibodhentī”ti. … Cittako thero …. Theragāthā 1.23 Ekakanipāta Tatiyavagga Gosālattheragāthā “Ahaṁ kho veḷugumbasmiṁ, bhutvāna madhupāyasaṁ; Padakkhiṇaṁ sammasanto, khandhānaṁ udayabbayaṁ; Sānuṁ paṭigamissāmi, vivekamanubrūhayan”ti. … Gosālo thero …. Theragāthā 1.24 Ekakanipāta Tatiyavagga Sugandhattheragāthā “Anuvassiko pabbajito, passa dhammasudhammataṁ; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Sugandho thero …. Theragāthā 1.25 Ekakanipāta Tatiyavagga Nandiyattheragāthā “Obhāsajātaṁ phalagaṁ, cittaṁ yassa abhiṇhaso; Tādisaṁ bhikkhumāsajja, kaṇha dukkhaṁ nigacchasī”ti. … Nandiyo thero …. Theragāthā 1.26 Ekakanipāta Tatiyavagga Abhayattheragāthā “Sutvā subhāsitaṁ vācaṁ, buddhassādiccabandhuno; Paccabyadhiṁ hi nipuṇaṁ, vālaggaṁ usunā yathā”ti. … Abhayo thero …. Theragāthā 1.27 Ekakanipāta Tatiyavagga Lomasakaṅgiyattheragāthā “Dabbaṁ kusaṁ poṭakilaṁ, usīraṁ muñjapabbajaṁ; Urasā panudissāmi, vivekamanubrūhayan”ti. … Lomasakaṅgiyo thero …. Theragāthā 1.28 Ekakanipāta Tatiyavagga Jambugāmikaputtattheragāthā “Kacci no vatthapasuto, Kacci no bhūsanārato; Kacci sīlamayaṁ gandhaṁ, Kiṁ tvaṁ vāyasi netarā pajā”ti. … Jambugāmikaputto thero …. Theragāthā 1.29 Ekakanipāta Tatiyavagga Hāritattheragāthā “Samunnamayamattānaṁ, usukārova tejanaṁ; Cittaṁ ujuṁ karitvāna, avijjaṁ bhinda hāritā”ti. … Hārito thero …. Theragāthā 1.2 Ekakanipāta Paṭhamavagga Mahākoṭṭhikattheragāthā “Upasanto uparato, mantabhāṇī anuddhato; Dhunāti pāpake dhamme, dumapattaṁva māluto”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā mahākoṭṭhiko thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.30 Ekakanipāta Tatiyavagga Uttiyattheragāthā “Ābādhe me samuppanne, sati me udapajjatha; Ābādho me samuppanno, kālo me nappamajjitun”ti. … Uttiyo thero … vaggo tatiyo. Tassuddānaṁ Nigrodho cittako thero, gosālathero sugandho; Nandiyo abhayo thero, thero lomasakaṅgiyo; Jambugāmikaputto ca, hārito uttiyo isīti. Theragāthā 1.31 Ekakanipāta Catutthavagga Gahvaratīriyattheragāthā “Phuṭṭho ḍaṁsehi makasehi, araññasmiṁ brahāvane; Nāgo saṅgāmasīseva, sato tatrādhivāsaye”ti. … Gahvaratīriyo thero …. Theragāthā 1.32 Ekakanipāta Catutthavagga Suppiyattheragāthā “Ajaraṁ jīramānena, tappamānena nibbutiṁ; Nimiyaṁ paramaṁ santiṁ, yogakkhemaṁ anuttaran”ti. … Suppiyo thero …. Theragāthā 1.33 Ekakanipāta Catutthavagga Sopākattheragāthā “Yathāpi ekaputtasmiṁ, piyasmiṁ kusalī siyā; Evaṁ sabbesu pāṇesu, sabbattha kusalo siyā”ti. … Sopāko thero …. Theragāthā 1.34 Ekakanipāta Catutthavagga Posiyattheragāthā “Anāsannavarā etā, niccameva vijānatā; Gāmā araññamāgamma, tato gehaṁ upāvisi; Tato uṭṭhāya pakkāmi, anāmantetvā posiyo”ti. … Posiyo thero …. Theragāthā 1.35 Ekakanipāta Catutthavagga Sāmaññakānittheragāthā “Sukhaṁ sukhattho labhate tadācaraṁ, Kittiñca pappoti yasassa vaḍḍhati; Yo ariyamaṭṭhaṅgikamañjasaṁ ujuṁ, Bhāveti maggaṁ amatassa pattiyā”ti. … Sāmaññakānitthero …. Theragāthā 1.36 Ekakanipāta Catutthavagga Kumāputtattheragāthā “Sādhu sutaṁ sādhu caritakaṁ, Sādhu sadā aniketavihāro; Atthapucchanaṁ padakkhiṇakammaṁ, Etaṁ sāmaññamakiñcanassā”ti. … Kumāputto thero …. Theragāthā 1.37 Ekakanipāta Catutthavagga Kumāputtasahāyakattheragāthā “Nānājanapadaṁ yanti, Vicarantā asaññatā; Samādhiñca virādhenti, Kiṁsu raṭṭhacariyā karissati; Tasmā vineyya sārambhaṁ, Jhāyeyya apurakkhato”ti. … Kumāputtattherassa sahāyako thero …. Theragāthā 1.38 Ekakanipāta Catutthavagga Gavampatittheragāthā “Yo iddhiyā sarabhuṁ aṭṭhapesi, So gavampati asito anejo; Taṁ sabbasaṅgātigataṁ mahāmuniṁ, Devā namassanti bhavassa pāragun”ti. … Gavampatitthero …. Theragāthā 1.39 Ekakanipāta Catutthavagga Tissattheragāthā “Sattiyā viya omaṭṭho, ḍayhamānova matthake; Kāmarāgappahānāya, sato bhikkhu paribbaje”ti. … Tisso thero …. Theragāthā 1.3 Ekakanipāta Paṭhamavagga Kaṅkhārevatattheragāthā “Paññaṁ imaṁ passa tathāgatānaṁ, Aggi yathā pajjalito nisīthe; Ālokadā cakkhudadā bhavanti, Ye āgatānaṁ vinayanti kaṅkhan”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā kaṅkhārevato thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.40 Ekakanipāta Catutthavagga Vaḍḍhamānattheragāthā “Sattiyā viya omaṭṭho, ḍayhamānova matthake; Bhavarāgappahānāya, sato bhikkhu paribbaje”ti. … Vaḍḍhamāno thero … vaggo catuttho. Tassuddānaṁ Gahvaratīriyo suppiyo, sopāko ceva posiyo; Sāmaññakāni kumāputto, kumāputtasahāyako; Gavampati tissatthero, vaḍḍhamāno mahāyasoti. Theragāthā 1.41 Ekakanipāta Pañcamavagga Sirivaḍḍhattheragāthā “Vivaramanupatanti vijjutā, Vebhārassa ca paṇḍavassa ca; Nagavivaragato ca jhāyati, Putto appaṭimassa tādino”ti. … Sirivaḍḍho thero …. Theragāthā 1.42 Ekakanipāta Pañcamavagga Khadiravaniyattheragāthā “Cāle upacāle sīsūpacāle (…), Patissatā nu kho viharatha; Āgato vo vālaṁ viya vedhī”ti. … Khadiravaniyo thero …. Theragāthā 1.43 Ekakanipāta Pañcamavagga Sumaṅgalattheragāthā “Sumuttiko sumuttiko, Sāhu sumuttikomhi tīhi khujjakehi; Asitāsu mayā naṅgalāsu mayā, Khuddakuddālāsu mayā. Yadipi idhameva idhameva, Atha vāpi alameva alameva; Jhāya sumaṅgala jhāya sumaṅgala, Appamatto vihara sumaṅgalā”ti. … Sumaṅgalo thero …. Theragāthā 1.44 Ekakanipāta Pañcamavagga Sānuttheragāthā “Mataṁ vā amma rodanti, Yo vā jīvaṁ na dissati; Jīvantaṁ maṁ amma passantī, Kasmā maṁ amma rodasī”ti. … Sānutthero …. Theragāthā 1.45 Ekakanipāta Pañcamavagga Ramaṇīyavihārittheragāthā “Yathāpi bhaddo ājañño, khalitvā patitiṭṭhati; Evaṁ dassanasampannaṁ, sammāsambuddhasāvakan”ti. … Ramaṇīyavihāritthero …. Theragāthā 1.46 Ekakanipāta Pañcamavagga Samiddhittheragāthā “Saddhāyāhaṁ pabbajito, Agārasmānagāriyaṁ; Sati paññā ca me vuḍḍhā, Cittañca susamāhitaṁ; Kāmaṁ karassu rūpāni, Neva maṁ byādhayissasī”ti. … Samiddhitthero …. Theragāthā 1.47 Ekakanipāta Pañcamavagga Ujjayattheragāthā “Namo te buddha vīratthu, vippamuttosi sabbadhi; Tuyhāpadāne viharaṁ, viharāmi anāsavo”ti. … Ujjayo thero …. Theragāthā 1.48 Ekakanipāta Pañcamavagga Sañjayattheragāthā “Yato ahaṁ pabbajito, Agārasmānagāriyaṁ; Nābhijānāmi saṅkappaṁ, Anariyaṁ dosasaṁhitan”ti. … Sañjayo thero …. Theragāthā 1.49 Ekakanipāta Pañcamavagga Rāmaṇeyyakattheragāthā “Cihacihābhinadite, sippikābhirutehi ca; Na me taṁ phandati cittaṁ, ekattanirataṁ hi me”ti. … Rāmaṇeyyako thero …. Theragāthā 1.4 Ekakanipāta Paṭhamavagga Puṇṇattheragāthā “Sabbhireva samāsetha, paṇḍitehatthadassibhi; Atthaṁ mahantaṁ gambhīraṁ, duddasaṁ nipuṇaṁ aṇuṁ; Dhīrā samadhigacchanti, appamattā vicakkhaṇā”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā puṇṇo mantāṇiputto thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.50 Ekakanipāta Pañcamavagga Vimalattheragāthā “Dharaṇī ca siñcati vāti, Māluto vijjutā carati nabhe; Upasamanti vitakkā, Cittaṁ susamāhitaṁ mamā”ti. … Vimalo thero … vaggo pañcamo. Tassuddānaṁ Sirīvaḍḍho revato thero, sumaṅgalo sānusavhayo; Ramaṇīyavihārī ca, samiddhiujjayasañjayā; Rāmaṇeyyo ca so thero, vimalo ca raṇañjahoti. Theragāthā 1.51 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Godhikattheragāthā “Vassati devo yathā sugītaṁ, Channā me kuṭikā sukhā nivātā; Cittaṁ susamāhitañca mayhaṁ, Atha ce patthayasi pavassa devā”ti. … Godhiko thero …. Theragāthā 1.52 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Subāhuttheragāthā “Vassati devo yathā sugītaṁ, Channā me kuṭikā sukhā nivātā; Cittaṁ susamāhitañca kāye, Atha ce patthayasi pavassa devā”ti. … Subāhutthero …. Theragāthā 1.53 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Valliyattheragāthā “Vassati devo yathā sugītaṁ, Channā me kuṭikā sukhā nivātā; Tassaṁ viharāmi appamatto, Atha ce patthayasi pavassa devā”ti. … Valliyo thero …. Theragāthā 1.54 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Uttiyattheragāthā “Vassati devo yathā sugītaṁ, Channā me kuṭikā sukhā nivātā; Tassaṁ viharāmi adutiyo, Atha ce patthayasi pavassa devā”ti. … Uttiyo thero …. Theragāthā 1.55 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Añjanavaniyattheragāthā “Āsandiṁ kuṭikaṁ katvā, ogayha añjanaṁ vanaṁ; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Añjanavaniyo thero …. Theragāthā 1.56 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Kuṭivihārittheragāthā “Ko kuṭikāyaṁ bhikkhu kuṭikāyaṁ, Vītarāgo susamāhitacitto; Evaṁ jānāhi āvuso, Amoghā te kuṭikā katā”ti. … Kuṭivihāritthero …. Theragāthā 1.57 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Dutiyakuṭivihārittheragāthā “Ayamāhu purāṇiyā kuṭi, Aññaṁ patthayase navaṁ kuṭiṁ; Āsaṁ kuṭiyā virājaya, Dukkhā bhikkhu puna navā kuṭī”ti. … Dutiyakuṭivihāritthero …. Theragāthā 1.58 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Ramaṇīyakuṭikattheragāthā “Ramaṇīyā me kuṭikā, Saddhādeyyā manoramā; Na me attho kumārīhi, Yesaṁ attho tahiṁ gacchatha nāriyo”ti. … Ramaṇīyakuṭiko thero …. Theragāthā 1.59 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Kosalavihārittheragāthā “Saddhāyāhaṁ pabbajito, araññe me kuṭikā katā; Appamatto ca ātāpī, sampajāno patissato”ti. … Kosalavihāritthero …. Theragāthā 1.5 Ekakanipāta Paṭhamavagga Dabbattheragāthā “Yo duddamiyo damena danto, Dabbo santusito vitiṇṇakaṅkho; Vijitāvī apetabheravo hi, Dabbo so parinibbuto ṭhitatto”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā dabbo thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.60 Ekakanipāta Chaṭṭhavagga Sīvalittheragāthā “Te me ijjhiṁsu saṅkappā, yadattho pāvisiṁ kuṭiṁ; Vijjāvimuttiṁ paccesaṁ, mānānusayamujjahan”ti. … Sīvalitthero … vaggo chaṭṭho. Tassuddānaṁ Godhiko ca subāhu ca, valliyo uttiyo isi; Añjanavaniyo thero, duve kuṭivihārino; Ramaṇīyakuṭiko ca, kosalavhayasīvalīti. Theragāthā 1.61 Ekakanipāta Sattamavagga Vappattheragāthā “Passati passo passantaṁ, apassantañca passati; Apassanto apassantaṁ, passantañca na passatī”ti. … Vappo thero …. Theragāthā 1.62 Ekakanipāta Sattamavagga Vajjiputtattheragāthā “Ekakā mayaṁ araññe viharāma, Apaviddhaṁva vanasmiṁ dārukaṁ; Tassa me bahukā pihayanti, Nerayikā viya saggagāminan”ti. … Vajjiputto thero …. Theragāthā 1.63 Ekakanipāta Sattamavagga Pakkhattheragāthā “Cutā patanti patitā, giddhā ca punarāgatā; Kataṁ kiccaṁ rataṁ rammaṁ, sukhenanvāgataṁ sukhan”ti. … Pakkho thero …. Theragāthā 1.64 Ekakanipāta Sattamavagga Vimalakoṇḍaññattheragāthā “Dumavhayāya uppanno, jāto paṇḍaraketunā; Ketuhā ketunāyeva, mahāketuṁ padhaṁsayī”ti. … Vimalakoṇḍañño thero …. Theragāthā 1.65 Ekakanipāta Sattamavagga Ukkhepakatavacchattheragāthā “Ukkhepakatavacchassa, Saṅkalitaṁ bahūhi vassehi; Taṁ bhāsati gahaṭṭhānaṁ, Sunisinno uḷārapāmojjo”ti. … Ukkhepakatavaccho thero …. Theragāthā 1.66 Ekakanipāta Sattamavagga Meghiyattheragāthā “Anusāsi mahāvīro, sabbadhammāna pāragū; Tassāhaṁ dhammaṁ sutvāna, vihāsiṁ santike sato; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanan”ti. … Meghiyo thero …. Theragāthā 1.67 Ekakanipāta Sattamavagga Ekadhammasavanīyattheragāthā “Kilesā jhāpitā mayhaṁ, bhavā sabbe samūhatā; Vikkhīṇo jātisaṁsāro, natthi dāni punabbhavo”ti. … Ekadhammasavanīyo thero …. Theragāthā 1.68 Ekakanipāta Sattamavagga Ekudāniyattheragāthā “Adhicetaso appamajjato, Munino monapathesu sikkhato; Sokā na bhavanti tādino, Upasantassa sadā satīmato”ti. … Ekudāniyo thero …. Theragāthā 1.69 Ekakanipāta Sattamavagga Channattheragāthā “Sutvāna dhammaṁ mahato mahārasaṁ, Sabbaññutaññāṇavarena desitaṁ; Maggaṁ papajjiṁ amatassa pattiyā, So yogakkhemassa pathassa kovido”ti. … Channo thero …. Theragāthā 1.6 Ekakanipāta Paṭhamavagga Sītavaniyattheragāthā “Yo sītavanaṁ upagā bhikkhu, Eko santusito samāhitatto; Vijitāvī apetalomahaṁso, Rakkhaṁ kāyagatāsatiṁ dhitimā”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā sītavaniyo thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.70 Ekakanipāta Sattamavagga Puṇṇattheragāthā “Sīlameva idha aggaṁ, paññavā pana uttamo; Manussesu ca devesu, sīlapaññāṇato jayan”ti. … Puṇṇo thero … vaggo sattamo. Tassuddānaṁ Vappo ca vajjiputto ca, pakkho vimalakoṇḍañño; Ukkhepakatavaccho ca, meghiyo ekadhammiko; Ekudāniyachannā ca, puṇṇatthero mahabbaloti. Theragāthā 1.71 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Vacchapālattheragāthā “Susukhumanipuṇatthadassinā, Matikusalena nivātavuttinā; Saṁsevitavuddhasīlinā, Nibbānaṁ na hi tena dullabhan”ti. … Vacchapālo thero …. Theragāthā 1.72 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Ātumattheragāthā “Yathā kaḷīro susu vaḍḍhitaggo, Dunnikkhamo hoti pasākhajāto; Evaṁ ahaṁ bhariyāyānitāya, Anumaññaṁ maṁ pabbajitomhi dānī”ti. … Ātumo thero …. Theragāthā 1.73 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Māṇavattheragāthā “Jiṇṇañca disvā dukhitañca byādhitaṁ, Matañca disvā gatamāyusaṅkhayaṁ; Tato ahaṁ nikkhamitūna pabbajiṁ, Pahāya kāmāni manoramānī”ti. … Māṇavo thero …. Theragāthā 1.74 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Suyāmanattheragāthā “Kāmacchando ca byāpādo, Thinamiddhañca bhikkhuno; Uddhaccaṁ vicikicchā ca, Sabbasova na vijjatī”ti. … Suyāmano thero …. Theragāthā 1.75 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Susāradattheragāthā “Sādhu suvihitāna dassanaṁ, Kaṅkhā chijjati buddhi vaḍḍhati; Bālampi karonti paṇḍitaṁ, Tasmā sādhu sataṁ samāgamo”ti. … Susārado thero …. Theragāthā 1.76 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Piyañjahattheragāthā “Uppatantesu nipate, nipatantesu uppate; Vase avasamānesu, ramamānesu no rame”ti. … Piyañjaho thero …. Theragāthā 1.77 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Hatthārohaputtattheragāthā “Idaṁ pure cittamacāri cārikaṁ, Yenicchakaṁ yatthakāmaṁ yathāsukhaṁ; Tadajjahaṁ niggahessāmi yoniso, Hatthippabhinnaṁ viya aṅkusaggaho”ti. … Hatthārohaputto thero …. Theragāthā 1.78 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Meṇḍasirattheragāthā “Anekajātisaṁsāraṁ, sandhāvissaṁ anibbisaṁ; Tassa me dukkhajātassa, dukkhakkhandho aparaddho”ti. … Meṇḍasiro thero …. Theragāthā 1.79 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Rakkhitattheragāthā “Sabbo rāgo pahīno me, sabbo doso samūhato; Sabbo me vigato moho, sītibhūtosmi nibbuto”ti. … Rakkhito thero …. Theragāthā 1.7 Ekakanipāta Paṭhamavagga Bhalliyattheragāthā “Yopānudī maccurājassa senaṁ, Naḷasetuṁva sudubbalaṁ mahogho; Vijitāvī apetabheravo hi, Danto so parinibbuto ṭhitatto”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā bhalliyo thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.80 Ekakanipāta Aṭṭhamavagga Uggattheragāthā “Yaṁ mayā pakataṁ kammaṁ, appaṁ vā yadi vā bahuṁ; Sabbametaṁ parikkhīṇaṁ, natthi dāni punabbhavo”ti. … Uggo thero … vaggo aṭṭhamo. Tassuddānaṁ Vacchapālo ca yo thero, ātumo māṇavo isi; Suyāmano susārado, thero yo ca piyañjaho; Ārohaputto meṇḍasiro, rakkhito uggasavhayoti. Theragāthā 1.81 Ekakanipāta Navamavagga Samitiguttattheragāthā “Yaṁ mayā pakataṁ pāpaṁ, pubbe aññāsu jātisu; Idheva taṁ vedanīyaṁ, vatthu aññaṁ na vijjatī”ti. … Samitigutto thero …. Theragāthā 1.82 Ekakanipāta Navamavagga Kassapattheragāthā “Yena yena subhikkhāni, sivāni abhayāni ca; Tena puttaka gacchassu, mā sokāpahato bhavā”ti. … Kassapo thero …. Theragāthā 1.83 Ekakanipāta Navamavagga Sīhattheragāthā “Sīhappamatto vihara, rattindivamatandito; Bhāvehi kusalaṁ dhammaṁ, jaha sīghaṁ samussayan”ti. … Sīho thero …. Theragāthā 1.84 Ekakanipāta Navamavagga Nītattheragāthā “Sabbarattiṁ supitvāna, divā saṅgaṇike rato; Kudāssu nāma dummedho, dukkhassantaṁ karissatī”ti. … Nīto thero …. Theragāthā 1.85 Ekakanipāta Navamavagga Sunāgattheragāthā “Cittanimittassa kovido, Pavivekarasaṁ vijāniya; Jhāyaṁ nipako patissato, Adhigaccheyya sukhaṁ nirāmisan”ti. … Sunāgo thero …. Theragāthā 1.86 Ekakanipāta Navamavagga Nāgitattheragāthā “Ito bahiddhā puthu aññavādinaṁ, Maggo na nibbānagamo yathā ayaṁ; Itissu saṅghaṁ bhagavānusāsati, Satthā sayaṁ pāṇitaleva dassayan”ti. … Nāgito thero …. Theragāthā 1.87 Ekakanipāta Navamavagga Paviṭṭhattheragāthā “Khandhā diṭṭhā yathābhūtaṁ, bhavā sabbe padālitā; Vikkhīṇo jātisaṁsāro, natthi dāni punabbhavo”ti. … Paviṭṭho thero …. Theragāthā 1.88 Ekakanipāta Navamavagga Ajjunattheragāthā “Asakkhiṁ vata attānaṁ, uddhātuṁ udakā thalaṁ; Vuyhamāno mahogheva, saccāni paṭivijjhahan”ti. … Ajjuno thero …. Theragāthā 1.89 Ekakanipāta Navamavagga (Paṭhama) Devasabhattheragāthā “Uttiṇṇā paṅkapalipā, pātālā parivajjitā; Mutto oghā ca ganthā ca, sabbe mānā visaṁhatā”ti. … Devasabho thero …. Theragāthā 1.8 Ekakanipāta Paṭhamavagga Vīrattheragāthā “Yo duddamiyo damena danto, Vīro santusito vitiṇṇakaṅkho; Vijitāvī apetalomahaṁso, Vīro so parinibbuto ṭhitatto”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā vīro thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 1.90 Ekakanipāta Navamavagga Sāmidattattheragāthā “Pañcakkhandhā pariññātā, tiṭṭhanti chinnamūlakā; Vikkhīṇo jātisaṁsāro, natthi dāni punabbhavo”ti. … Sāmidatto thero … vaggo navamo. Tassuddānaṁ Thero samitigutto ca, kassapo sīhasavhayo; Nīto sunāgo nāgito, paviṭṭho ajjuno isi; Devasabho ca yo thero, sāmidatto mahabbaloti. Theragāthā 1.91 Ekakanipāta Dasamavagga Paripuṇṇakattheragāthā “Na tathā mataṁ satarasaṁ, Sudhannaṁ yaṁ mayajja paribhuttaṁ; Aparimitadassinā gotamena, Buddhena desito dhammo”ti. … Paripuṇṇako thero …. Theragāthā 1.92 Ekakanipāta Dasamavagga Vijayattheragāthā “Yassāsavā parikkhīṇā, āhāre ca anissito; Suññato animitto ca, vimokkho yassa gocaro; Ākāseva sakuntānaṁ, padaṁ tassa durannayan”ti. … Vijayo thero …. Theragāthā 1.93 Ekakanipāta Dasamavagga Erakattheragāthā “Dukkhā kāmā eraka, Na sukhā kāmā eraka; Yo kāme kāmayati, Dukkhaṁ so kāmayati eraka; Yo kāme na kāmayati, Dukkhaṁ so na kāmayati erakā”ti. … Erako thero …. Theragāthā 1.94 Ekakanipāta Dasamavagga Mettajittheragāthā “Namo hi tassa bhagavato, sakyaputtassa sirīmato; Tenāyaṁ aggappattena, aggadhammo sudesito”ti. … Mettaji thero …. Theragāthā 1.95 Ekakanipāta Dasamavagga Cakkhupālattheragāthā “Andhohaṁ hatanettosmi, kantāraddhānapakkhando; Sayamānopi gacchissaṁ, na sahāyena pāpenā”ti. … Cakkhupālo thero …. Theragāthā 1.96 Ekakanipāta Dasamavagga Khaṇḍasumanattheragāthā “Ekapupphaṁ cajitvāna, asīti vassakoṭiyo; Saggesu paricāretvā, sesakenamhi nibbuto”ti. … Khaṇḍasumano thero …. Theragāthā 1.97 Ekakanipāta Dasamavagga Tissattheragāthā “Hitvā satapalaṁ kaṁsaṁ, Sovaṇṇaṁ satarājikaṁ; Aggahiṁ mattikāpattaṁ, Idaṁ dutiyābhisecanan”ti. … Tisso thero …. Theragāthā 1.98 Ekakanipāta Dasamavagga Abhayattheragāthā “Rūpaṁ disvā sati muṭṭhā, Piyaṁ nimittaṁ manasikaroto; Sārattacitto vedeti, Tañca ajjhosa tiṭṭhati; Tassa vaḍḍhanti āsavā, Bhavamūlopagāmino”ti. … Abhayo thero …. Theragāthā 1.99 Ekakanipāta Dasamavagga Uttiyattheragāthā “Saddaṁ sutvā sati muṭṭhā, Piyaṁ nimittaṁ manasikaroto; Sārattacitto vedeti, Tañca ajjhosa tiṭṭhati; Tassa vaḍḍhanti āsavā, Saṁsāraṁ upagāmino”ti. … Uttiyo thero …. Theragāthā 1.9 Ekakanipāta Paṭhamavagga Pilindavacchattheragāthā “Svāgataṁ na durāgataṁ, Nayidaṁ dumantitaṁ mama; Saṁvibhattesu dhammesu, Yaṁ seṭṭhaṁ tadupāgamin”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā pilindavaccho thero gāthaṁ abhāsitthāti. Theragāthā 10.1 Dasakanipāta Paṭhamavagga Kāḷudāyittheragāthā “Aṅgārino dāni dumā bhadante, Phalesino chadanaṁ vippahāya; Te accimantova pabhāsayanti, Samayo mahāvīra bhāgī rasānaṁ. Dumāni phullāni manoramāni, Samantato sabbadisā pavanti; Pattaṁ pahāya phalamāsasānā, Kālo ito pakkamanāya vīra. Nevātisītaṁ na panātiuṇhaṁ, Sukhā utu addhaniyā bhadante; Passantu taṁ sākiyā koḷiyā ca, Pacchāmukhaṁ rohiniyaṁ tarantaṁ. Āsāya kasate khettaṁ, bījaṁ āsāya vappati; Āsāya vāṇijā yanti, samuddaṁ dhanahārakā; Yāya āsāya tiṭṭhāmi, sā me āsā samijjhatu. Punappunaṁ ceva vapanti bījaṁ, Punappunaṁ vassati devarājā; Punappunaṁ khettaṁ kasanti kassakā, Punappunaṁ dhaññamupeti raṭṭhaṁ. Punappunaṁ yācanakā caranti, Punappunaṁ dānapatī dadanti; Punappunaṁ dānapatī daditvā, Punappunaṁ saggamupenti ṭhānaṁ. Vīro have sattayugaṁ puneti, Yasmiṁ kule jāyati bhūripañño; Maññāmahaṁ sakkati devadevo, Tayā hi jāto muni saccanāmo. Suddhodano nāma pitā mahesino, Buddhassa mātā pana māyanāmā; Yā bodhisattaṁ parihariya kucchinā, Kāyassa bhedā tidivamhi modati. Sā gotamī kālakatā ito cutā, Dibbehi kāmehi samaṅgibhūtā; Sā modati kāmaguṇehi pañcahi, Parivāritā devagaṇehi tehi”. “Buddhassa puttomhi asayhasāhino, Aṅgīrasassappaṭimassa tādino; Pitupitā mayhaṁ tuvaṁsi sakka, Dhammena me gotama ayyakosī”ti. … Kāḷudāyī thero …. Theragāthā 10.2 Dasakanipāta Paṭhamavagga Ekavihāriyattheragāthā “Purato pacchato vāpi, aparo ce na vijjati; Atīva phāsu bhavati, ekassa vasato vane. Handa eko gamissāmi, araññaṁ buddhavaṇṇitaṁ; Phāsu ekavihārissa, pahitattassa bhikkhuno. Yogi-pītikaraṁ rammaṁ, mattakuñjarasevitaṁ; Eko attavasī khippaṁ, pavisissāmi kānanaṁ. Supupphite sītavane, sītale girikandare; Gattāni parisiñcitvā, caṅkamissāmi ekako. Ekākiyo adutiyo, ramaṇīye mahāvane; Kadāhaṁ viharissāmi, katakicco anāsavo. Evaṁ me kattukāmassa, adhippāyo samijjhatu; Sādhayissāmahaṁyeva, nāñño aññassa kārako. Esa bandhāmi sannāhaṁ, pavisissāmi kānanaṁ; Na tato nikkhamissāmi, appatto āsavakkhayaṁ. Mālute upavāyante, sīte surabhigandhike; Avijjaṁ dālayissāmi, nisinno nagamuddhani. Vane kusumasañchanne, pabbhāre nūna sītale; Vimuttisukhena sukhito, ramissāmi giribbaje. Sohaṁ paripuṇṇasaṅkappo, cando pannaraso yathā; Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo”ti. … Ekavihāriyo thero …. Theragāthā 10.3 Dasakanipāta Paṭhamavagga Mahākappinattheragāthā “Anāgataṁ yo paṭikacca passati, Hitañca atthaṁ ahitañca taṁ dvayaṁ; Viddesino tassa hitesino vā, Randhaṁ na passanti samekkhamānā. Ānāpānasatī yassa, paripuṇṇā subhāvitā; Anupubbaṁ paricitā, yathā buddhena desitā; Somaṁ lokaṁ pabhāseti, abbhā muttova candimā. Odātaṁ vata me cittaṁ, appamāṇaṁ subhāvitaṁ; Nibbiddhaṁ paggahītañca, sabbā obhāsate disā. Jīvate vāpi sappañño, api vittaparikkhayo; Paññāya ca alābhena, vittavāpi na jīvati. Paññā sutavinicchinī, Paññā kittisilokavaddhanī; Paññāsahito naro idha, Api dukkhesu sukhāni vindati. Nāyaṁ ajjatano dhammo, nacchero napi abbhuto; Yattha jāyetha mīyetha, tattha kiṁ viya abbhutaṁ. Anantaraṁ hi jātassa, jīvitā maraṇaṁ dhuvaṁ; Jātā jātā marantīdha, evaṁdhammā hi pāṇino. Na hetadatthāya matassa hoti, Yaṁ jīvitatthaṁ paraporisānaṁ; Matamhi ruṇṇaṁ na yaso na lokyaṁ, Na vaṇṇitaṁ samaṇabrāhmaṇehi. Cakkhuṁ sarīraṁ upahanti tena, Nihīyati vaṇṇabalaṁ matī ca; Ānandino tassa disā bhavanti, Hitesino nāssa sukhī bhavanti. Tasmā hi iccheyya kule vasante, Medhāvino ceva bahussute ca; Yesaṁ hi paññāvibhavena kiccaṁ, Taranti nāvāya nadiṁva puṇṇan”ti. … Mahākappino thero …. Theragāthā 10.4 Dasakanipāta Paṭhamavagga Cūḷapanthakattheragāthā “Dandhā mayhaṁ gatī āsi, paribhūto pure ahaṁ; Bhātā ca maṁ paṇāmesi, ‘gaccha dāni tuvaṁ gharaṁ’. Sohaṁ paṇāmito santo, saṅghārāmassa koṭṭhake; Dummano tattha aṭṭhāsiṁ, sāsanasmiṁ apekkhavā. Bhagavā tattha āgacchi, sīsaṁ mayhaṁ parāmasi; Bāhāya maṁ gahetvāna, saṅghārāmaṁ pavesayi. Anukampāya me satthā, pādāsi pādapuñchaniṁ; ‘Etaṁ suddhaṁ adhiṭṭhehi, ekamantaṁ svadhiṭṭhitaṁ’. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, vihāsiṁ sāsane rato; Samādhiṁ paṭipādesiṁ, uttamatthassa pattiyā. Pubbenivāsaṁ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṁ; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ. Sahassakkhattumattānaṁ, nimminitvāna panthako; Nisīdambavane ramme, yāva kālappavedanā. Tato me satthā pāhesi, dūtaṁ kālappavedakaṁ; Paveditamhi kālamhi, vehāsādupasaṅkamiṁ. Vanditvā satthuno pāde, ekamantaṁ nisīdahaṁ; Nisinnaṁ maṁ viditvāna, atha satthā paṭiggahi. Āyāgo sabbalokassa, āhutīnaṁ paṭiggaho; Puññakkhettaṁ manussānaṁ, paṭiggaṇhittha dakkhiṇan”ti. … Cūḷapanthako thero …. Theragāthā 10.5 Dasakanipāta Paṭhamavagga Kappattheragāthā “Nānākulamalasampuṇṇo, mahāukkārasambhavo; Candanikaṁva paripakkaṁ, mahāgaṇḍo mahāvaṇo. Pubbaruhirasampuṇṇo, gūthakūpena gāḷhito; Āpopaggharaṇo kāyo, sadā sandati pūtikaṁ. Saṭṭhikaṇḍarasambandho, maṁsalepanalepito; Cammakañcukasannaddho, pūtikāyo niratthako. Aṭṭhisaṅghātaghaṭito, nhārusuttanibandhano; Nekesaṁ saṅgatībhāvā, kappeti iriyāpathaṁ. Dhuvappayāto maraṇāya, maccurājassa santike; Idheva chaḍḍayitvāna, yenakāmaṅgamo naro. Avijjāya nivuto kāyo, catuganthena ganthito; Oghasaṁsīdano kāyo, anusayajālamotthato. Pañcanīvaraṇe yutto, vitakkena samappito; Taṇhāmūlenānugato, mohacchādanachādito. Evāyaṁ vattate kāyo, kammayantena yantito; Sampatti ca vipatyantā, nānābhāvo vipajjati. Yemaṁ kāyaṁ mamāyanti, andhabālā puthujjanā; Vaḍḍhenti kaṭasiṁ ghoraṁ, ādiyanti punabbhavaṁ. Yemaṁ kāyaṁ vivajjenti, Gūthalittaṁva pannagaṁ; Bhavamūlaṁ vamitvāna, Parinibbissantināsavā”ti. … Kappo thero …. Theragāthā 10.6 Dasakanipāta Paṭhamavagga Vaṅgantaputtaupasenattheragāthā “Vivittaṁ appanigghosaṁ, vāḷamiganisevitaṁ; Seve senāsanaṁ bhikkhu, paṭisallānakāraṇā. Saṅkārapuñjā āhatvā, susānā rathiyāhi ca; Tato saṅghāṭikaṁ katvā, lūkhaṁ dhāreyya cīvaraṁ. Nīcaṁ manaṁ karitvāna, sapadānaṁ kulā kulaṁ; Piṇḍikāya care bhikkhu, guttadvāro susaṁvuto. Lūkhenapi vā santusse, nāññaṁ patthe rasaṁ bahuṁ; Rasesu anugiddhassa, jhāne na ramatī mano. Appiccho ceva santuṭṭho, pavivitto vase muni; Asaṁsaṭṭho gahaṭṭhehi, anāgārehi cūbhayaṁ. Yathā jaḷo va mūgo va, attānaṁ dassaye tathā; Nātivelaṁ sambhāseyya, saṅghamajjhamhi paṇḍito. Na so upavade kañci, upaghātaṁ vivajjaye; Saṁvuto pātimokkhasmiṁ, mattaññū cassa bhojane. Suggahītanimittassa, cittassuppādakovido; Samathaṁ anuyuñjeyya, kālena ca vipassanaṁ. Vīriyasātaccasampanno, yuttayogo sadā siyā; Na ca appatvā dukkhantaṁ, vissāsaṁ eyya paṇḍito. Evaṁ viharamānassa, suddhikāmassa bhikkhuno; Khīyanti āsavā sabbe, nibbutiñcādhigacchatī”ti. … Upaseno vaṅgantaputto thero …. Theragāthā 10.7 Dasakanipāta Paṭhamavagga (Apara) Gotamattheragāthā “Vijāneyya sakaṁ atthaṁ, Avalokeyyātha pāvacanaṁ; Yañcettha assa patirūpaṁ, Sāmaññaṁ ajjhupagatassa. Mittaṁ idha ca kalyāṇaṁ, Sikkhā vipulaṁ samādānaṁ; Sussūsā ca garūnaṁ, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Buddhesu sagāravatā, Dhamme apaciti yathābhūtaṁ; Saṅghe ca cittikāro, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Ācāragocare yutto, Ājīvo sodhito agārayho; Cittassa ca saṇṭhapanaṁ, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Cārittaṁ atha vārittaṁ, Iriyāpathiyaṁ pasādaniyaṁ; Adhicitte ca āyogo, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Āraññakāni senāsanāni, Pantāni appasaddāni; Bhajitabbāni muninā, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Sīlañca bāhusaccañca, Dhammānaṁ pavicayo yathābhūtaṁ; Saccānaṁ abhisamayo, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Bhāveyya ca aniccanti, Anattasaññaṁ asubhasaññañca; Lokamhi ca anabhiratiṁ, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Bhāveyya ca bojjhaṅge, Iddhipādāni indriyāni balāni; Aṭṭhaṅgamaggamariyaṁ, Etaṁ samaṇassa patirūpaṁ. Taṇhaṁ pajaheyya muni, Samūlake āsave padāleyya; Vihareyya vippamutto, Etaṁ samaṇassa patirūpan”ti. … Gotamo thero … Dasakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Kāḷudāyī ca so thero, ekavihārī ca kappino; Cūḷapanthako kappo ca, upaseno ca gotamo; Sattime dasake therā, gāthāyo cettha sattatīti. Theragāthā 11.1 Ekādasakanipāta Paṭhamavagga Saṅkiccattheragāthā “Kiṁ tavattho vane tāta, ujjuhānova pāvuse; Verambhā ramaṇīyā te, paviveko hi jhāyinaṁ”. “Yathā abbhāni verambho, vāto nudati pāvuse; Saññā me abhikiranti, vivekapaṭisaññutā. Apaṇḍaro aṇḍasambhavo, Sīvathikāya niketacāriko; Uppādayateva me satiṁ, Sandehasmiṁ virāganissitaṁ. Yañca aññe na rakkhanti, yo ca aññe na rakkhati; Sa ve bhikkhu sukhaṁ seti, kāmesu anapekkhavā. Acchodikā puthusilā, gonaṅgulamigāyutā; Ambusevālasañchannā, te selā ramayanti maṁ. Vasitaṁ me araññesu, kandarāsu guhāsu ca; Senāsanesu pantesu, vāḷamiganisevite. ‘Ime haññantu vajjhantu, dukkhaṁ pappontu pāṇino’; Saṅkappaṁ nābhijānāmi, anariyaṁ dosasaṁhitaṁ. Pariciṇṇo mayā satthā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ; Ohito garuko bhāro, bhavanetti samūhatā. Yassa catthāya pabbajito, agārasmānagāriyaṁ; So me attho anuppatto, sabbasaṁyojanakkhayo. Nābhinandāmi maraṇaṁ, nābhinandāmi jīvitaṁ; Kālañca paṭikaṅkhāmi, nibbisaṁ bhatako yathā. Nābhinandāmi maraṇaṁ, nābhinandāmi jīvitaṁ; Kālañca paṭikaṅkhāmi, sampajāno patissato”ti. … Saṅkicco thero … Ekādasakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Saṅkiccathero ekova, katakicco anāsavo; Ekādasanipātamhi, gāthā ekādaseva cāti. Theragāthā 12.1 Dvādasakanipāta Paṭhamavagga Sīlavattheragāthā “Sīlamevidha sikkhetha, asmiṁ loke susikkhitaṁ; Sīlañhi sabbasampattiṁ, upanāmeti sevitaṁ. Sīlaṁ rakkheyya medhāvī, patthayāno tayo sukhe; Pasaṁsaṁ vittilābhañca, pecca sagge pamodanaṁ. Sīlavā hi bahū mitte, saññamenādhigacchati; Dussīlo pana mittehi, dhaṁsate pāpamācaraṁ. Avaṇṇañca akittiñca, dussīlo labhate naro; Vaṇṇaṁ kittiṁ pasaṁsañca, sadā labhati sīlavā. Ādi sīlaṁ patiṭṭhā ca, kalyāṇānañca mātukaṁ; Pamukhaṁ sabbadhammānaṁ, tasmā sīlaṁ visodhaye. Velā ca saṁvaraṁ sīlaṁ, cittassa abhihāsanaṁ; Titthañca sabbabuddhānaṁ, tasmā sīlaṁ visodhaye. Sīlaṁ balaṁ appaṭimaṁ, sīlaṁ āvudhamuttamaṁ; Sīlamābharaṇaṁ seṭṭhaṁ, sīlaṁ kavacamabbhutaṁ. Sīlaṁ setu mahesakkho, sīlaṁ gandho anuttaro; Sīlaṁ vilepanaṁ seṭṭhaṁ, yena vāti disodisaṁ. Sīlaṁ sambalamevaggaṁ, sīlaṁ pātheyyamuttamaṁ; Sīlaṁ seṭṭho ativāho, yena yāti disodisaṁ. Idheva nindaṁ labhati, peccāpāye ca dummano; Sabbattha dummano bālo, sīlesu asamāhito. Idheva kittiṁ labhati, pecca sagge ca summano; Sabbattha sumano dhīro, sīlesu susamāhito. Sīlameva idha aggaṁ, paññavā pana uttamo; Manussesu ca devesu, sīlapaññāṇato jayan”ti. … Sīlavo thero …. Theragāthā 12.2 Dvādasakanipāta Paṭhamavagga Sunītattheragāthā “Nīce kulamhi jātohaṁ, daliddo appabhojano; Hīnakammaṁ mamaṁ āsi, ahosiṁ pupphachaḍḍako. Jigucchito manussānaṁ, paribhūto ca vambhito; Nīcaṁ manaṁ karitvāna, vandissaṁ bahukaṁ janaṁ. Athaddasāsiṁ sambuddhaṁ, bhikkhusaṅghapurakkhataṁ; Pavisantaṁ mahāvīraṁ, magadhānaṁ puruttamaṁ. Nikkhipitvāna byābhaṅgiṁ, vandituṁ upasaṅkamiṁ; Mameva anukampāya, aṭṭhāsi purisuttamo. Vanditvā satthuno pāde, ekamantaṁ ṭhito tadā; Pabbajjaṁ ahamāyāciṁ, sabbasattānamuttamaṁ. Tato kāruṇiko satthā, sabbalokānukampako; ‘Ehi bhikkhū’ti maṁ āha, sā me āsūpasampadā. Sohaṁ eko araññasmiṁ, viharanto atandito; Akāsiṁ satthu vacanaṁ, yathā maṁ ovadī jino. Rattiyā paṭhamaṁ yāmaṁ, Pubbajātimanussariṁ; Rattiyā majjhimaṁ yāmaṁ, Dibbacakkhuṁ visodhayiṁ; Rattiyā pacchime yāme, Tamokhandhaṁ padālayiṁ. Tato ratyā vivasāne, sūriyassuggamanaṁ pati; Indo brahmā ca āgantvā, maṁ namassiṁsu pañjalī. ‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Yassa te āsavā khīṇā, dakkhiṇeyyosi mārisa’. Tato disvāna maṁ satthā, devasaṅghapurakkhataṁ; Sitaṁ pātukaritvāna, imamatthaṁ abhāsatha. ‘Tapena brahmacariyena, saṁyamena damena ca; Etena brāhmaṇo hoti, etaṁ brāhmaṇamuttaman’”ti. … Sunīto thero … Dvādasakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Sīlavā ca sunīto ca, therā dve te mahiddhikā; Dvādasamhi nipātamhi, gāthāyo catuvīsatīti. Theragāthā 13.1 Terasanipāta Paṭhamavagga Soṇakoḷivisattheragāthā “Yāhu raṭṭhe samukkaṭṭho, rañño aṅgassa paddhagū; Svajja dhammesu ukkaṭṭho, soṇo dukkhassa pāragū. Pañca chinde pañca jahe, pañca cuttari bhāvaye; Pañca saṅgātigo bhikkhu, oghatiṇṇoti vuccati. Unnaḷassa pamattassa, bāhirāsassa bhikkhuno; Sīlaṁ samādhi paññā ca, pāripūriṁ na gacchati. Yañhi kiccaṁ apaviddhaṁ, akiccaṁ pana karīyati; Unnaḷānaṁ pamattānaṁ, tesaṁ vaḍḍhanti āsavā. Yesañca susamāraddhā, niccaṁ kāyagatā sati; Akiccaṁ te na sevanti, kicce sātaccakārino; Satānaṁ sampajānānaṁ, atthaṁ gacchanti āsavā. Ujumaggamhi akkhāte, gacchatha mā nivattatha; Attanā codayattānaṁ, nibbānamabhihāraye. Accāraddhamhi vīriyamhi, satthā loke anuttaro; Vīṇopamaṁ karitvā me, dhammaṁ desesi cakkhumā; Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, vihāsiṁ sāsane rato. Samathaṁ paṭipādesiṁ, uttamatthassa pattiyā; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ. Nekkhamme adhimuttassa, pavivekañca cetaso; Abyāpajjādhimuttassa, upādānakkhayassa ca. Taṇhakkhayādhimuttassa, asammohañca cetaso; Disvā āyatanuppādaṁ, sammā cittaṁ vimuccati. Tassa sammā vimuttassa, santacittassa bhikkhuno; Katassa paṭicayo natthi, karaṇīyaṁ na vijjati. Selo yathā ekagghano, vātena na samīrati; Evaṁ rūpā rasā saddā, gandhā phassā ca kevalā. Iṭṭhā dhammā aniṭṭhā ca, nappavedhenti tādino; Ṭhitaṁ cittaṁ visaññuttaṁ, vayañcassānupassatī”ti. … Soṇo koḷiviso thero … Terasanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Soṇo koḷiviso thero, ekoyeva mahiddhiko; Terasamhi nipātamhi, gāthāyo cettha terasāti. Theragāthā 14.1 Cuddasakanipāta Paṭhamavagga Khadiravaniyarevatattheragāthā “Yadā ahaṁ pabbajito, agārasmānagāriyaṁ; Nābhijānāmi saṅkappaṁ, anariyaṁ dosasaṁhitaṁ. ‘Ime haññantu vajjhantu, dukkhaṁ pappontu pāṇino’; Saṅkappaṁ nābhijānāmi, imasmiṁ dīghamantare. Mettañca abhijānāmi, appamāṇaṁ subhāvitaṁ; Anupubbaṁ paricitaṁ, yathā buddhena desitaṁ. Sabbamitto sabbasakho, sabbabhūtānukampako; Mettacittañca bhāvemi, abyāpajjarato sadā. Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ, cittaṁ āmodayāmahaṁ; Brahmavihāraṁ bhāvemi, akāpurisasevitaṁ. Avitakkaṁ samāpanno, sammāsambuddhasāvako; Ariyena tuṇhībhāvena, upeto hoti tāvade. Yathāpi pabbato selo, acalo suppatiṭṭhito; Evaṁ mohakkhayā bhikkhu, pabbatova na vedhati. Anaṅgaṇassa posassa, niccaṁ sucigavesino; Vālaggamattaṁ pāpassa, abbhamattaṁva khāyati. Nagaraṁ yathā paccantaṁ, guttaṁ santarabāhiraṁ; Evaṁ gopetha attānaṁ, khaṇo vo mā upaccagā. Nābhinandāmi maraṇaṁ, nābhinandāmi jīvitaṁ; Kālañca paṭikaṅkhāmi, nibbisaṁ bhatako yathā. Nābhinandāmi maraṇaṁ, … pe … sampajāno patissato. Pariciṇṇo mayā satthā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ; Ohito garuko bhāro, bhavanetti samūhatā. Yassa catthāya pabbajito, agārasmānagāriyaṁ; So me attho anuppatto, sabbasaṁyojanakkhayo. Sampādethappamādena, esā me anusāsanī; Handāhaṁ parinibbissaṁ, vippamuttomhi sabbadhī”ti. … Khadiravaniyarevato thero …. Theragāthā 14.2 Cuddasakanipāta Paṭhamavagga Godattattheragāthā “Yathāpi bhaddo ājañño, dhure yutto dhurassaho; Mathito atibhārena, saṁyugaṁ nātivattati. Evaṁ paññāya ye tittā, samuddo vārinā yathā; Na pare atimaññanti, ariyadhammova pāṇinaṁ. Kāle kālavasaṁ pattā, bhavābhavavasaṁ gatā; Narā dukkhaṁ nigacchanti, tedha socanti māṇavā. Unnatā sukhadhammena, dukkhadhammena conatā; Dvayena bālā haññanti, yathābhūtaṁ adassino. Ye ca dukkhe sukhasmiñca, majjhe sibbinimaccagū; Ṭhitā te indakhīlova, na te unnataonatā. Na heva lābhe nālābhe, na yase na ca kittiyā; Na nindāyaṁ pasaṁsāya, na te dukkhe sukhamhi ca. Sabbattha te na limpanti, udabinduva pokkhare; Sabbattha sukhitā dhīrā, sabbattha aparājitā. Dhammena ca alābho yo, yo ca lābho adhammiko; Alābho dhammiko seyyo, yañce lābho adhammiko. Yaso ca appabuddhīnaṁ, viññūnaṁ ayaso ca yo; Ayasova seyyo viññūnaṁ, na yaso appabuddhinaṁ. Dummedhehi pasaṁsā ca, viññūhi garahā ca yā; Garahāva seyyo viññūhi, yañce bālappasaṁsanā. Sukhañca kāmamayikaṁ, dukkhañca pavivekiyaṁ; Pavivekadukkhaṁ seyyo, yañce kāmamayaṁ sukhaṁ. Jīvitañca adhammena, dhammena maraṇañca yaṁ; Maraṇaṁ dhammikaṁ seyyo, yañce jīve adhammikaṁ. Kāmakopappahīnā ye, santacittā bhavābhave; Caranti loke asitā, natthi tesaṁ piyāpiyaṁ. Bhāvayitvāna bojjhaṅge, indriyāni balāni ca; Pappuyya paramaṁ santiṁ, parinibbantināsavā”ti. … Godatto thero … Cuddasakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Revato ceva godatto, therā dve te mahiddhikā; Cuddasamhi nipātamhi, gāthāyo aṭṭhavīsatīti. Theragāthā 15.1 Soḷasakanipāta Paṭhamavagga Aññāsikoṇḍaññattheragāthā “Esa bhiyyo pasīdāmi, sutvā dhammaṁ mahārasaṁ; Virāgo desito dhammo, anupādāya sabbaso”. “Bahūni loke citrāni, asmiṁ pathavimaṇḍale; Mathenti maññe saṅkappaṁ, subhaṁ rāgūpasaṁhitaṁ. Rajamuhatañca vātena, yathā meghopasammaye; Evaṁ sammanti saṅkappā, yadā paññāya passati. Sabbe saṅkhārā aniccāti, yadā paññāya passati; Atha nibbindati dukkhe, esa maggo visuddhiyā. Sabbe saṅkhārā dukkhāti, yadā paññāya passati; Atha nibbindati dukkhe, esa maggo visuddhiyā. Sabbe dhammā anattāti, yadā paññāya passati; Atha nibbindati dukkhe, esa maggo visuddhiyā. Buddhānubuddho yo thero, koṇḍañño tibbanikkamo; Pahīnajātimaraṇo, brahmacariyassa kevalī. Oghapāso daḷhakhilo, Pabbato duppadālayo; Chetvā khilañca pāsañca, Selaṁ bhetvāna dubbhidaṁ; Tiṇṇo pāraṅgato jhāyī, Mutto so mārabandhanā. Uddhato capalo bhikkhu, mitte āgamma pāpake; Saṁsīdati mahoghasmiṁ, ūmiyā paṭikujjito. Anuddhato acapalo, nipako saṁvutindriyo; Kalyāṇamitto medhāvī, dukkhassantakaro siyā. Kālapabbaṅgasaṅkāso, kiso dhamanisanthato; Mattaññū annapānasmiṁ, adīnamanaso naro. Phuṭṭho ḍaṁsehi makasehi, araññasmiṁ brahāvane; Nāgo saṅgāmasīseva, sato tatrādhivāsaye. Nābhinandāmi maraṇaṁ, … pe … nibbisaṁ bhatako yathā. Nābhinandāmi maraṇaṁ, … pe … sampajāno patissato. Pariciṇṇo mayā satthā, … pe … bhavanetti samūhatā. Yassa catthāya pabbajito, agārasmānagāriyaṁ; So me attho anuppatto, kiṁ me saddhivihārinā”ti. … Aññāsikoṇḍañño thero …. Theragāthā 15.2 Soḷasakanipāta Paṭhamavagga Udāyittheragāthā “Manussabhūtaṁ sambuddhaṁ, Attadantaṁ samāhitaṁ; Iriyamānaṁ brahmapathe, Cittassūpasame rataṁ. Yaṁ manussā namassanti, sabbadhammāna pāraguṁ; Devāpi taṁ namassanti, iti me arahato sutaṁ. Sabbasaṁyojanātītaṁ, vanā nibbanamāgataṁ; Kāmehi nekkhammarataṁ, muttaṁ selāva kañcanaṁ. Sa ve accaruci nāgo, himavāvaññe siluccaye; Sabbesaṁ nāganāmānaṁ, saccanāmo anuttaro. Nāgaṁ vo kittayissāmi, na hi āguṁ karoti so; Soraccaṁ avihiṁsā ca, pādā nāgassa te duve. Sati ca sampajaññañca, caraṇā nāgassa tepare; Saddhāhattho mahānāgo, upekkhāsetadantavā. Sati gīvā siro paññā, vīmaṁsā dhammacintanā; Dhammakucchisamāvāso, viveko tassa vāladhi. So jhāyī assāsarato, ajjhattaṁ susamāhito; Gacchaṁ samāhito nāgo, ṭhito nāgo samāhito. Sayaṁ samāhito nāgo, nisinnopi samāhito; Sabbattha saṁvuto nāgo, esā nāgassa sampadā. Bhuñjati anavajjāni, sāvajjāni na bhuñjati; Ghāsamacchādanaṁ laddhā, sannidhiṁ parivajjayaṁ. Saṁyojanaṁ aṇuṁ thūlaṁ, sabbaṁ chetvāna bandhanaṁ; Yena yeneva gacchati, anapekkhova gacchati. Yathāpi udake jātaṁ, puṇḍarīkaṁ pavaḍḍhati; Nopalippati toyena, sucigandhaṁ manoramaṁ. Tatheva ca loke jāto, buddho loke viharati; Nopalippati lokena, toyena padumaṁ yathā. Mahāgini pajjalito, anāhāropasammati; Aṅgāresu ca santesu, nibbutoti pavuccati. Atthassāyaṁ viññāpanī, upamā viññūhi desitā; Viññissanti mahānāgā, nāgaṁ nāgena desitaṁ. Vītarāgo vītadoso, Vītamoho anāsavo; Sarīraṁ vijahaṁ nāgo, Parinibbissatyanāsavo”ti. … Udāyī thero … Soḷasakanipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Koṇḍañño ca udāyī ca, therā dve te mahiddhikā; Soḷasamhi nipātamhi, gāthāyo dve ca tiṁsa cāti. Theragāthā 16.10 Vīsatinipāta Paṭhamavagga Pārāpariyattheragāthā Samaṇassa ahu cintā, pupphitamhi mahāvane; Ekaggassa nisinnassa, pavivittassa jhāyino. “Aññathā lokanāthamhi, tiṭṭhante purisuttame; Iriyaṁ āsi bhikkhūnaṁ, aññathā dāni dissati. Sītavātaparittāṇaṁ, hirikopīnachādanaṁ; Mattaṭṭhiyaṁ abhuñjiṁsu, santuṭṭhā itarītare. Paṇītaṁ yadi vā lūkhaṁ, appaṁ vā yadi vā bahuṁ; Yāpanatthaṁ abhuñjiṁsu, agiddhā nādhimucchitā. Jīvitānaṁ parikkhāre, bhesajje atha paccaye; Na bāḷhaṁ ussukā āsuṁ, yathā te āsavakkhaye. Araññe rukkhamūlesu, kandarāsu guhāsu ca; Vivekamanubrūhantā, vihaṁsu tapparāyaṇā. Nīcā niviṭṭhā subharā, mudū atthaddhamānasā; Abyāsekā amukharā, atthacintā vasānugā. Tato pāsādikaṁ āsi, gataṁ bhuttaṁ nisevitaṁ; Siniddhā teladhārāva, ahosi iriyāpatho. Sabbāsavaparikkhīṇā, mahājhāyī mahāhitā; Nibbutā dāni te therā, parittā dāni tādisā. Kusalānañca dhammānaṁ, paññāya ca parikkhayā; Sabbākāravarūpetaṁ, lujjate jinasāsanaṁ. Pāpakānañca dhammānaṁ, kilesānañca yo utu; Upaṭṭhitā vivekāya, ye ca saddhammasesakā. Te kilesā pavaḍḍhantā, āvisanti bahuṁ janaṁ; Kīḷanti maññe bālehi, ummattehiva rakkhasā. Kilesehābhibhūtā te, tena tena vidhāvitā; Narā kilesavatthūsu, sasaṅgāmeva ghosite. Pariccajitvā saddhammaṁ, aññamaññehi bhaṇḍare; Diṭṭhigatāni anventā, idaṁ seyyoti maññare. Dhanañca puttaṁ bhariyañca, chaḍḍayitvāna niggatā; Kaṭacchubhikkhahetūpi, akicchāni nisevare. Udarāvadehakaṁ bhutvā, sayantuttānaseyyakā; Kathaṁ vattenti paṭibuddhā, yā kathā satthugarahitā. Sabbakārukasippāni, cittiṁ katvāna sikkhare; Avūpasantā ajjhattaṁ, sāmaññatthotiacchati. Mattikaṁ telacuṇṇañca, udakāsanabhojanaṁ; Gihīnaṁ upanāmenti, ākaṅkhantā bahuttaraṁ. Dantaponaṁ kapitthañca, pupphaṁ khādaniyāni ca; Piṇḍapāte ca sampanne, ambe āmalakāni ca. Bhesajjesu yathā vejjā, kiccākicce yathā gihī; Gaṇikāva vibhūsāyaṁ, issare khattiyā yathā. Nekatikā vañcanikā, kūṭasakkhī apāṭukā; Bahūhi parikappehi, āmisaṁ paribhuñjare. Lesakappe pariyāye, parikappenudhāvitā; Jīvikatthā upāyena, saṅkaḍḍhanti bahuṁ dhanaṁ. Upaṭṭhāpenti parisaṁ, kammato no ca dhammato; Dhammaṁ paresaṁ desenti, lābhato no ca atthato. Saṅghalābhassa bhaṇḍanti, saṅghato paribāhirā; Paralābhopajīvantā, ahirīkā na lajjare. Nānuyuttā tathā eke, muṇḍā saṅghāṭipārutā; Sambhāvanaṁyevicchanti, lābhasakkāramucchitā. Evaṁ nānappayātamhi, na dāni sukaraṁ tathā; Aphusitaṁ vā phusituṁ, phusitaṁ vānurakkhituṁ. Yathā kaṇṭakaṭṭhānamhi, careyya anupāhano; Satiṁ upaṭṭhapetvāna, evaṁ gāme munī care. Saritvā pubbake yogī, tesaṁ vattamanussaraṁ; Kiñcāpi pacchimo kālo, phuseyya amataṁ padaṁ. Idaṁ vatvā sālavane, samaṇo bhāvitindriyo; Brāhmaṇo parinibbāyī, isi khīṇapunabbhavo”ti. … Pārāpariyo thero … Vīsatinipāto niṭṭhito. Tatruddānaṁ Adhimutto pārāpariyo, telakāni raṭṭhapālo; Mālukyaselo bhaddiyo, aṅguli dibbacakkhuko; Pārāpariyo dasete, vīsamhi parikittitā; Gāthāyo dve satā honti, pañcatālīsa uttarinti. Theragāthā 16.1 Vīsatinipāta Paṭhamavagga Adhimuttattheragāthā “Yaññatthaṁ vā dhanatthaṁ vā, ye hanāma mayaṁ pure; Avasesaṁ bhayaṁ hoti, vedhanti vilapanti ca. Tassa te natthi bhītattaṁ, bhiyyo vaṇṇo pasīdati; Kasmā na paridevesi,