Tạng Tây Tạng (Tibetan Canon)Nguyên tác: Tây Tạng
Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 126
Văn bản gốc(Tây Tạng)
Trang 7 / 17 (50.000 ký tự/trang)
པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་དགའ་བར་བྱ་བ་ཤེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ངག་གིས་ཤེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་གི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་མགུ་བར་ བྱ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྔར་སྨྲ་བའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་བླ་མ་དང་། མཉམ་པ་དང་། དམན་པ་རྣམས་དང་ཕྲད་ན་དང་པོ་ཉིད་དུ་བདེ་བར་འོངས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གསེང་བོར་སྨྲ་བ་ནི་ངག་གི་སྒོ་ནས་གཞན་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞིན་འཛུམ་པ་དང་། ཚིག་གསོང་བོར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་དགའ་བ་དང་མགུ་བར་བྱེད་པ་དེའང་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བྱ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སྣོད་འགྱུར་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་དུ་བྱ་ བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་ངག་གི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་གང་གིས་སྣོད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྣོད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བཤད་ན། ཆོས་གང་གི་སྣོད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགའ་བ་དང་མགུ་བ་སྐྱེད་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། དམ་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་ཤིང་། དེ་བསྒྲུབ་ཏུ་གཞུག་པའི་སྣོད་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལུས་དང་ངག་གི་སྒོ་ནས་གཞན་ལ་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པར་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ན་བདེན་ པ་རྣམས་ཤེས་ཤེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་བརྟན་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཤེས་ན་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ཤེས་ན་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པར་གཞག་གོ། །བདེན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་ནི། །འཇིག་ རྟེན་རྣམས་ཀྱང་རྟག་འབྱུང་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་གཉིས་ལས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བར་ཤེས་ནས་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པོ་དེ་ཡིས་འགོག་ཤེས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འགོག་པའི་བདེན་པ་ དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པ་གཉིས་ལས་འཇིག་རྟེན་འགོག་པར་ཤེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་འགོག་པར་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདེན་པ་གཉིས་ལས་ནི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བར་ཤེས། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་འགོག་པར་ཤེས་པས་ན་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ཞེས་ བྱའོ། །བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ཤེས་ཏེ། འདི་ལྟར་འཁོར་བ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འབྱུང་བས་ནི་གང་སྐྱེ་བ་དང་གང་གིས་བསྐྱེད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བའོ། ། དེ་ལ་གང་སྐྱེ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་སྐྱེའོ། །གང་གིས་སྐྱེད་པ་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པས་སྐྱེད་དོ། །གཉིས་ཀྱིས་འགོག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་འགོག་པར་ཤེས་ཏེ། དེའང་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པའོ། །དེའང་གང་འགོག་པ་དང་ གང་གིས་འགོག་པ་སྟེ། གང་འགོག་པ་ནི་འགོག་པའི་བདེན་པས་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་འགོག་གོ། །གང་གིས་འགོག་པ་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པས་འགོག་པ་སྟེ། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་འགོག་པར་ཤེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ ཞེས་བྱའོ། །བསྐལ་པ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས། དེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་ན། འགོག་པ་དང་ལམ་ལྟ་བུར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཡིན་ན། དེ་ཤེས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་ཤེས་བྱ་བར་རིགས་ཤེ་ན་དེའི་ལན་དུ་ སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ལ་བྱ་བར་ཟད་པ། འགོག་པ་དང་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ལ་ གནས་ཀྱི། དེ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་མི་གནས་པས་ན་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞི་བར་བྱ་དང་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །བློ་ལྡན་དེ་དག་བདེན་ལ་བརྩོན། །གང་ཕྱིར་བདེན་པ་ཤེས་པ་ཡི། །བློ་ལྡན་འཇིག་རྟེན་ཤེས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ ལ། དེ་ལ་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཞི་བར་བྱ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་ལམ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདེན་པ་བཞིས་བརྩོན་པར་བྱེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཞི་བར་བྱེད་དེ། འགོག་པ་དང་ལམ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ ཤེས་པའི་ལས་སོ། །དེ་ལྟར་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཤེས་པས་བདེན་བཞི་ཤེས་ན་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་གཙུག་ལག་ཀྱང་ཤེས་ལ་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དང་། འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་འགོག་པ་ཤེས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་སྐྱབས་དང་མགོན་གྱི་རྟེན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པའི་སྐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་སོ་སོར་རྟོན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ལོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོན་པ་ནི་བཞི་སྟེ། ཆོས་ལ་རྟོན་གྱི་ གང་ཟག་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་། དོན་ལ་རྟོན་གྱི་ཚིག་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་གྱི་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མ་ཡིན་པའོ། །ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཆོས་སྟོན་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་པའི་གསུང་རབ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་གི་གང་ཟག་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་མི་མཐུན་པ་སྟོན་པའི་ཚིག་ལ་མི་སྙེགས་པ་ནི་ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཆོས་ལ་རྟོན་གྱི་གང་ཟག་ལ་མི་རྟོན་པ་ཞེས་བསྟན་ ཏོ། །དགོངས་པ་ཡི་ནི་དོན་རྣམས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་དང་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་ཕ་བསད་མ་བསད་དགྲ་བཅོམ་པ་བསད་ན་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་དོན་ཡིན་པ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི། ། ཕ་བསད་མ་བསད་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བར་ཚིག་ཐད་ཀར་རྗེས་སུ་སྙེགས་པར་མི་བྱེད་པ་ནི་དགོངས་པའི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་ནི་དོན་ལ་རྟོན་གྱི་ཚིག་ལ་མི་རྟོན་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་དགོངས་པའི་དོན་ནི་ཕ་ཞེས་བྱ་བ་མ་རིག་པ་ལ་བྱ་བར་དགོངས། མ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་ཆགས་ལ་བྱ་ བར་དགོངས་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་དགོངས་པའི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མར་གྱུར་པས་བཤད་པའི་དོན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་སྡེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་དང་། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེའོ། །དེ་ལ་ཚད་མར་གྱུར་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྟ་ བུའམ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཚད་མར་གྱུར་པའི་གང་ཟག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུས་གཉིས་སུ་མེད་པར་བཤད་པའི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ནི་ཚད་མར་ གྱུར་པས་བཤད་པའི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་གྱི་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་མི་རྟོན་པ་བསྟན་ཏེ། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་བཤད་པ་ལ་མི་རྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཐོབ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནི་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དེ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང་ཚིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ན་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་ཅིང་རྩོལ་བར་བྱེད་ཀྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ བརྒྱད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ཞིང་དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཐོབ་པ་ལ་རྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་རྟོན་པར་བསྟན་ཏོ། །གང་ཚད་མར་གྱུར་པས་བཤད་ཅིང་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོན་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚད་མར་གྱུར་པ་ནི་སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏེ། དེས་བཤད་ཅིང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ནོར་བར་ཕྱེ་བ་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ། །དེས་ཚད་མར་བྱས་པ་ཞེས་པ་ལ། དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚད་མར་གཞག་པའི་གང་ཟག་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་བཤད་པའི་དོན་ལ་ཡང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་ཤིང་། ཚིག་གིས་ཀྱང་ བརྗོད་དུ་མི་ནུས་པས་ན་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེས་སོ་སོར་རྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་ཟག་ཀྱང་ཡོད་པར་བལྟས། ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པར་བལྟས་ནས་ གང་ཟག་འདིས་དགེ་བ་བྱས་ན་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར། མི་དགེ་བ་བྱས་ན་ནི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལྟ་བ་ནི་གང་ཟག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དང་ཆོས་གཉི་ག་རང་བཞིན་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་གཉི་ག་ལ་མི་ལྟ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་ཆོས་ནི་གང་། གང་ཟག་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་གནས་ཏེ། ཆོས་ཁ་ཅིག་ལ་རྩོམ་པ་འདི་ནི་གང་ཟག་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དེའི་རྩོམ་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་དོན་ནི་གང་། ཚིག་ནི་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ནི་དོན་ཏེ། དེ་ལ་རྟོན་པ་ནི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཚིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རྟོན་པ་ནི་ཚིག་ལ་རྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་དོན་ནི་གང་། ཡི་གེ་ནི་གང་ཞེ་ན། ཡི་གེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་། བྱ་བ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་ཀུན་ རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དམ་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཡི་གེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྦྱིན་པ་དང་། དུལ་བ་དང་། སྡོམ་པ་དང་། ངེས་པ་བསྟན་ཏོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱིན་པ་ དང་། དུལ་བ་དང་། སྡོམ་པ་དང་། ངེས་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ། དྲང་པོའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུའམ། ཆོས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་ བའི་ལམ་དང་ཐབས་སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ནི་དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ། །གང་འབྲས་བུའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་དོན་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དམ་ པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང་། དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང་ཞེ་ན། མདོ་གང་ལམ་ལ་འཇུག་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ ཅེས་བྱའོ། །མདོ་གང་འབྲས་བུ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་གང་ཀུན་རྫོབ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་གང་དོན་དམ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ནི་གང་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ཞེ་ན། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟེན་ཏོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟེན་ཏོ། །གཟུགས་མེད་པ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་རྣམ་ ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟེན་ཏོ། །ཅུང་ཟད་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟེན་ཏོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ ཤེས་པ་དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་མི་རྟོག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གང་། ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ལ་གནས་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་པ་ན་གཟུགས་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞིང་གནས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་པ་ན་ཚོར་བ་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང་། འདུ་བྱེད་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞིང་གནས་པ་སྟེ། འདི་ ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། གང་ཕུང་པོ་བཞི་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཀུན་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་བཤད་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར། སྨོད་པ་དང་ནི་ཇི་སྐད་གསུངས། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཤེས་པ་དང་། །བརྗོད་པར་བཅས་པ་ཐོབ་པ་དང་། །འདིར་བདག་དགག་པར་བཤད་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་བཤད་པ་ཡང་གསུང་རབ་ལ་སྨོད་པའི་གང་ཟག་དགག་པ་དང་། ཇི་སྐད་དུ་ གསུངས་པ་འཛིན་པའི་གང་ཟག་དགག་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཤེས་པའི་གང་ཟག་དགག་པ་དང་། བརྗོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཆགས་པའི་གང་ཟག་དགག་པའི་ཕྱིར་སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོན་པ་དང་པོ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་ནས་ གསུངས་པའི་མདོ་སྡེ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །ནོར་རོ། །བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པའོ་ཞེས་སྨོད་པར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་དགག་པར་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། གང་ཟག་སྐུར་བ་འདེབས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་གྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་ བྱས་པའི་གང་ཟག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་གཉིས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བ་དང་། ཕ་བསད་པ་དང་མ་བསད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ལ་འབྲས་བུ་དང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་འཛིན་གྱི། དེ་ལ་དགོངས་པའི་དོན་ལ་མི་རྟོག་པའི་གང་ཟག་དགག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི་ཚིག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཕ་བསད་མ་བསད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡང་། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་གྱི། ཕ་དང་མ་དངོས་བསད་པར་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ ཚིག་ཐད་ཀར་དྲང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་གསུམ་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གང་ཟག་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་གང་ཟག་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་། གང་ཟག་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བ་ན་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་ འགྱུར་ཏེ། གང་ཞེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་གང་ཟག་ཡོད་དོ་ཞེས་ལོག་པར་ཤེས་ནས་ཡོད་པའི་དོན་དུ་ལོག་པར་དྲངས་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་གྱི་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ དོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་ཡོད་པར་བཤད་པ་ནི་བཀྲི་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཟག་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་ཟག་མེད་པར་བཤད་པ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་གཞན་དག་ལས་མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པས་འདི་ཙམ་ལ་སེམས་ཅན་དང་། བདག་དང་། གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བར་ཟད་ཀྱི། ཡང་དག་པར་ན་གང་ཟག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་པས་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་ པའི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཟག་པ་དང་བཅས་ཤིང་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཆགས་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དད་དང་རྣམ་ པར་སྤྱོད་པ་དང་། །ཇི་བཞིན་གཞན་ལས་ཉན་པའི་ཕྱིར། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས། །བློ་ལྡན་རྣམས་ནི་ཉམས་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞིའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏེ། སོ་སོར་རྟོན་པ་དང་པོས་ནི་ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལ་དད་པར་ གྱུར་པས་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏེ། གསུང་རབ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའམ། ནོར་ཏོ་ཞེས་སྐུར་པ་མི་འདེབས་ཤིང་ཞལ་ནས་གསུངས་པར་ཡིད་ཆེས་པས་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་མི་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སོ་སོར་རྟོན་ པ་གཉིས་པས་ནི་ཕ་བསད་མ་བསད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དགོངས་པ་བཞི་དང་། ལྡེམ་པོ་ངག་བཞི་ལས་ཕ་དང་མ་བསད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་གཅིག་ཏུ་དཀར་བ་ལ་ཕ་བསད་པ་དང་མ་བསད་ན་འཚང་རྒྱ་བར་བཤད་ པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་གྱི། དགོངས་པ་གཞན་ཡོད་དོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གང་ལ་དགོངས་པས་སྤྱོད་པ་ན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་བཟུང་ནས་དགོངས་པ་ལོག་པར་དྲངས་པ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་གྱི། དགོངས་པའི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ བཟུང་ན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་གསུམ་པས་ནི་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པར་བཤད་པའི་ཆོས་དག་བདག་གིས་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ན་ང་རྒྱལ་མེད་པར་བྱས་ནས་དེའི་དོན་ཤེས་པ་དག་ལས་བདག་མེད་པ་དང་སྟོང་པའི་དོན་གྱི་ཚུལ་ཉན་པར་བྱེད་དེ། མཉན་ན་ངེས་པའི་དོན་གྱི་ མདོ་སྡེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་ན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་པས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་ཅིང་རྩོལ་བར་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་རྟེན་ཅིང་ཆགས་པར་མི་བྱེད་དེ། དེས་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་ གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོན་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་སོ་སོ་ཡང་དག་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། སོ་སོར་རྟོན་པ་བཞི་དང་ལྡན་ན་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་ པ་སྟེ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ན་སོ་སོར་རྟོན་པའི་འོག་ཏུ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་བཤད་པ་འབྲེལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཉམ་མེད་པ། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་བཞི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་བཞི་སྟེ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་ ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་པས་འཕགས་ཤིང་ཁྱད་ཞུགས་པས་ན་མཉམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་གྲངས་མཚན་ཉིད་ཚིག་རྣམས་དང་། །ཡེ་ཤེས་ཤེས་པ་དེ་དག་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་གཅིག་ལ་ མིང་གི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ལ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་ཤེས་པས་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ་ནི་དཔེར་ན་མ་རིག་པ་ལ་མིང་དུ་མ་རིག་པ་དང་། གཏི་མུག་ དང་། མི་ཤེས་པ་དང་། མུན་པ་དང་། མུན་ནག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་ དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྲ་བ་དང་། ཆུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཤེར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་ བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་ དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང་། རྒྱུ་ཤེས་པ་དང་། རྐྱེན་ཤེས་པ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་སོ་སོའི་སྐད་དང་ཚིག་གི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་ངེས་ པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྷ་དང་ཀླུ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐད་ཤེས་པའོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ལ་འཇུག་པ་ ཤེས་པ་སྟེ། ལྷའི་སྐད་དང་། ཀླུའི་སྐད་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་སྒྲའི་གཙུག་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་ པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། གཞན་ཡང་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟུལ་བར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་མཚམས་སྦྱར་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། ། བསྐལ་པའམ་བསྐལ་པའི་མཐར་ཆོས་གཅིག་བཤད་པ་ལ་སོགས་ཏེ། བཤད་ཀྱང་ཚིག་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒལ་ཀྱང་རྒོལ་བ་ཀུན་གྱི་ལན་ཐེབས་པར་ནུས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་ རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆགས་པ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་ཤེས་པ་དང་། མ་ཚང་བ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པར་ལུང་ བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང་། སྤོབས་པ་མྱུར་བ་དང་། སྤོབས་པ་དྲང་བ་དང་། སྤོབས་པ་མགྱོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དང་པོ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ནི་ཆོས་གཅིག་ལ་མིང་ གི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ལ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཡོད་པ་ཤེས་པའོ། །དོན་གང་གི་མིང་དེའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གང་ལ། མིང་གང་དང་གང་བཏགས་པའི་མིང་དེའི་དོན་ནི་གང་དང་ སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་དོན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྗོངས་ཀྱིས་སྐད་དུ་ཐ་དད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་སྐད་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་སྤོབས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མིང་དང་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཆོས་བཤད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་སྤོབ་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚིག་དེ་དག་གིས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པར་མང་དུ་ མི་བཤད། གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉུང་ངུ་ཡང་མི་བཤད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་བཞི་ཁོ་ནར་གྲངས་ངེས་པར་བཤད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བསྟན་པ་ལ་ནི་རབ་བརྩོན་པའི། །གང་དང་གང་གིས་བསྟན་པ་ནི། །ཆོས་དང་དོན་དེ་རྣམ་པ་གཉིས། །ཚིག་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ སྟོན་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སྨོས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་དང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་སེམས་ཅན་ལ་བསྟན་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན་གང་སྟོན་པ་དང་། གང་གིས་སྟོན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ པས་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཁོ་ནར་བཤད་དེ་མི་མང་མི་ཉུང་ངོ་། །དེ་ལ་གང་འཆད་ཅིང་སྟོན་ཅེ་ན་ཆོས་དང་དོན་གཉིས་འཆད་དོ། །གང་གིས་འཆད་ཅིང་སྟོན་ཅེ་ན། ཚིག་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། དོན་དུ་ན་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་ སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ནི་བསྟན་པ་དང་བཤད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་པོར་ཆོས་རྣམས་མདོ་ཙམ་དུ་བསྡུས་ནས་སྟོན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་འཆད་དོ། །དེ་ལ་མདོ་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་ལ་ ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་ལ་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་ཀྱང་རྣམ་ཀུན་ཤེས་བྱེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ནི་ཆོས་དང་དོན་གཉིས་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སོ་སོའི་སྐད་གང་དང་གང་གིས་བསྟན་ན། བརྡ་ཕྲད་པར་འགྱུར་བའི་སྐད་དེ་དང་དེས་བཤད་པས་ཀུན་གྱི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་དོ། །བརྒལ་བ་ལ་ནི་ལན་གློན་པའི། །སོ་སོར་རིག་པ་རྣམ་པ་བཞི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ནི་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་མུ་སྟེགས་ པ་ལ་སོགས་པ་དང་། འཁོར་རྣམས་ཀྱི་བརྒལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ལན་གློན་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཉིད་དུ་གཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ནི་བསྟན་དང་བཤད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་ཙམ་དུ་སྟོན་པ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་ པར་རིག་པའོ། །དེ་ཉིད་ཞིབ་ཏུ་བཀྲོལ་ཏེ་བཤད་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚིག་གིས་བཤད་པས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ནི་ཆོས་དང་དོན་གཉིས་གཞན་གྱིས་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་བཤད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ནི་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་གང་དང་གང་གིས་བཤད་པ་དེ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་གང་བཤད་པ་ནི་ཆོས་དང་དོན་བཤད་པའོ། ། གང་གིས་བཤད་ཅེ་ན་ངེས་པའི་ཚིག་དང་སྤོབས་པས་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཡིན་ན། དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་འཆད་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་དེ་ཉིད་གཞན་ལ་བསྟན་ནས་གཞན་གྱིས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ནི་ ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །གཞན་གྱིས་བརྒལ་བའི་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །སོ་སོ་རང་རིག་མཉམ་པ་ཉིད། །ཕྱིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་པའོ། །ཐེ་ཚོམ་ ཐམས་ཅད་བསལ་བའི་ཕྱིར། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་ཅེས་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིའི་ངེས་པའི་ཚིག་དང་ལས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས། རྒྱ་གར་སྐད་དུ་པྲ་ཏི་སི་བི་ཏ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་པྲ་ཏི་ཞེས་བྱ་བ་སོ་ སོར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་འགྲོ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱའོ། །སཾ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱའོ། །བི་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་དོན་དུ་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་མངོན་ སུམ་དུ་བྱས་ནས་ཕྱིས་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་། མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་བསྟན་ནས་གཞན་གྱིས་དེ་དག་ཤེས་པར་བྱེད་གོ་བར་བྱེད་པས་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་གོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཕུང་ པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་བྱེད་དེ་འདི་ནི་ལས་སོ། །ཚོགས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོགས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་སྐབས་ཀྱི་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་སོ་སོ་ ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་ འབྲེལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དག་ནི། །མི་མཉམ་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ཚོགས་གང་ཡིན་པ་དང་། གང་གི་ཕྱིར་ཚོགས་སུ་གྱུར་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བསོད་ ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བསགས་པས་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལས་འཕགས་པའི་ཕྱིར་མི་མཉམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བལྟའོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཡུངས་འབྲུ་སྲིན་བུས་ཟོས་པའི་ནང་གི་ནམ་མཁའི་ཁྱོན་ཙམ་དུ་བལྟའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཕྱོགས་བཞིའི་ རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ལྟ་བུར་བལྟའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་བའི་རྨིག་རྗེས་ཀྱི་ཆུ་ལྟ་བུར་བལྟའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་ཚོགས་གང་ཡིན་པ་བསྟན་ཏོ། །གཅིག་ནི་འཁོར་བ་རྣམས་ལས་འབྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཅིག་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བྱ་སྟེ། བསོད་ནམས་ ཚོགས་ཀྱིས་ནི་འཁོར་བ་སྐྱེ་བར་འཁོར་བ་ན་ཡང་སེམས་ཅན་ཀུན་ལས་འཕགས་པ་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ནི་འཁོར་བར་ཉོན་མོངས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསོད་ ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལས་གཞན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསམས་པ་བཞིན་དུ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་ན་འཁོར་བའི་ཉེས་པས་མི་གོས་པར་བྱེད་དེ། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ ཚོགས་བསགས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་ཚོགས་གཉིས་བསྡུས་པའམ། ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྡུས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྦྱིན་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསོད་ནམས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་དྲུག་ལས་དང་པོ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། གཉིས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཉིས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོར་འགྱུར་བར་བྱེད། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡེ་ཤེས་ཚོགས་ནི་ཤེས་རབ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐ་མ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་རྟོགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་གཞན་ནི་གཉིས་སུ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྗོད་པ་དང་། བརྩོན་ འགྲུས་དང་། བསམ་གཏན་གསུམ་ནི་ཚོགས་གཉིས་སུ་གཞག་སྟེ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་ཡང་གཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་ཡང་གཞག་གོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གནོད་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་གཉིས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་ བསྡུའོ། །ཆོས་ལ་ངེས་པར་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ཞིང་རྨོ་བ་དང་ཚོང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ལ་གྲོགས་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུའོ། །བསམ་གཏན་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཟག་པ་ མེད་པའི་བསམ་གཏན་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུའོ། །བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུའོ། །ལྔ་ཆར་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་སུའོ། །ཞེས་ བྱ་བ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཉིད་དོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་པོ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྔོས་སམ། འཁོར་གསུམ་ ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཚུལ་དུ་སྤྱད་ན་ལྔ་ཆར་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་གསོལ་བ་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུ་སྟེ། དེ་ བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསྒོམ་པ་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་ གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བསྡུ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་ པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་གིས་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དེ་དག་དང་རྐྱེན་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་གང་རྐྱེན་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་མོས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་དགེ་བའི་ བཤེས་གཉེན་ལ་རྟག་ཏུ་བརྟེན་པ་དང་། འགྲོགས་པ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །རྒྱུན་དུ་བསྒོམ་པ་ཐོབ་ནས་ནི་དགེ་བ་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུའོ། །གང་ཀུན་སྒྲུབ་པ་དེ་ཚོགས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བས་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པའི་ཚིག་ སྟོན་ཏོ། །ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་སཾ་བྷཱ་ར་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་སཾ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སཾ་ཏང་དྷའི་དོན་ནི་རྒྱུན་ཏུ་ཞེས་བྱ་བར་འགྲོའོ། །བྷཱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དུ་འདྲེན་པས་བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་འགྲོའོ། །ར་ཞེས་བྱ་བ་ཨ་ཧ་ར་ཞེས་པའི་དོན་དུ་འགྲོ་བས་ཀུན་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་འགྲོའོ། །མདོར་ ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུན་ཏུ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་དགེ་བ་ལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྒོམས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་བསྟན་ཏོ། །བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་དོན་སྒྲུབ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་ཐོབ་པར་བྱས་ནས་བདག་གི་དོན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་གཞན་གྱི་དོན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་ལས་སོ། །ཚོགས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་མཚན་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ དུས་ནས་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ནི་ས་དང་པོ་ལ་འཇུག་ཅིང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོགས་པར་བྱེད་དོ། །ས་གཉིས་པ་ནས་དྲུག་པ་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ཚོགས་སོགས་པ་ནི་མཚན་མ་མེད་ པའི་ས་བདུན་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་ས་བདུན་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོགས་པར་བྱེད་དེ། ས་བདུན་པའི་དུས་ན་ནི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་དོན་ཐ་དད་པར་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་ཅིང་། མི་རྟོག་པས་ན་མཚན་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཕྱིར་ཚོགས་ རྣམས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ས་བདུན་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་ས་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དབང་བསྐུར་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་ས་བཅུ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོགས་ཏེ། ས་བཅུ་པར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བའི་ཕྱིར་དབང་བསྐུར་བའི་ས་ཞེས་ བྱའོ། །མཐར་ཐུག་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བཅུ་པའི་ཚེ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་བཞི་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྔས་བསྡུས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན་དེ་ལྟར་ཚོགས་བསགས་པ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་ བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ་དེ་བས་ན་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ། དེ་ལ་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པ་བཅུ་བཞིར་བློ་ལྡན་གྱིས། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་ སྒོམ་པ། །དེ་ནི་མཉམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་དག་གཞན་ལ་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྒོམ་པ་དེ་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ལྟར་སྒོམ་པས། རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ལྟར་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་མི་སྒོམ་པའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ སྒོམ་པ་དང་མི་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྒོམ་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པའོ། །རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་གང་ཞེ་ན། རྟེན་དང་གཉེན་པོ་རྣམ་དག་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ནི་རྟེན་གྱི་རྣམ་པ་ཁྱད་ ཞུགས་པ་དང་། གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། ཐོབ་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་ དང་། རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། གཞན་ཡང་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། ཚད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། མཆོག་གི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། སྒོམ་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། ཐོབ་པའི་རྣམ་ པ་ཁྱད་ཞུགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་བརྟེན་པ་ཞེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་དང་། སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པར་བྱེད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་དང་། སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པས་ན་རྟེན་གྱི་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་ཞེ་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོར་མི་གཙང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གཉེན་པོའི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་ཡང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་སྟེ། གཙང་བར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་ནི་ལུས་ལ་མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་སྟེ། གླད་པའི་རྒྱས་ནས་རྐང་པའི་རྟིང་པའི་བར་དུ་རྣག་དང་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་བསྒོམ་སྟེ། གང་ཅུང་ཟད་ཚོར་བ་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་སེམས་ མི་རྟག་པ་བསྒོམ་སྟེ། སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་པར་འདོད་ཆགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཞེ་སྡང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་བསྒོམ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར། འདི་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བའི་བདག་གང་ཡང་མེད་ཅེས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་དེ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། དེ་བས་ན་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་མི་གཙང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་པའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་བསྒོམ་པ་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེའི་གཉེན་པོར་ལུས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ བཞིན་དུ་མ་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པས་ན་གཉེན་པོའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཇུག་པ་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ན་འཇུག་པའི་རྣམ་པས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ལུས་འདི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་ པའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་ཚོར་བ་བདེ་བ་མྱོང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་བག་ལ་ཉལ་བར་འགྱུར། ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ བར་མྱོང་ན་ནི་ཞེ་སྡང་བག་ལ་ཉལ་བར་འགྱུར། ཚོར་བ་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་མྱོང་ན་ནི་གཏི་མུག་བག་ལ་ཉལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་བག་ལ་ཉལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ལེན་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། འདི་དག་ནི་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་ཀྱི། སེམས་དེ་སྐད་ཅིག་མ་སྟེ། རང་སྐྱེ་ཞིང་རང་འགག་པར་མཐོང་ན། འགོག་པའི་བདེན་པའི་དུས་ན་བདག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་དེ། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་འཇིགས་པ་མི་སྐྱེ་བས་ན་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་མཐོང་། དད་པ་ལ་སོགས་ པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་མཐོང་ནས་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ན་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །བདག་དང་གཞན་རྣམས་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བདག་ཉིད་བདེན་པ་བཞི་ལ་ འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྒོམ་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་དང་གཞན་གཉི་ག་བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ན་འཇུག་པ་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམས་ན་བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་པ་ཡང་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བལྟ་སྟེ། དབུས་མཐའ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་ཞེ་ན། ལུས་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ཏེ། དེ་བརྟགས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །དེ་ལ་གནས་ངན་ལེན་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས། གང་གི་ཕྱིར་གནས་ངན་ལེན་རྣམས་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །ཚོར་བ་ནི་སྲེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། དེ་བརྟགས་པས་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །སེམས་ ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་དངོས་པོ་སྟེ། དེ་བརྟགས་ན་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། བདག་ཆད་པར་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ལ་བརྟགས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ལ་ཀུན་དུ་གཏི་མུག་མེད་པས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ འཇུག་གོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་ཤེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་དམིགས་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ནི་བདག་གི་ལུས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ཞིག་ལ་དམིགས་ཤིང་སྒོམ་པར་བྱེད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དང་། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་དམིགས་པ་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་ རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཤེ་ན། དེ་བདག་གི་ལུས་དང་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཤེ་ན། ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་དམིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་དག་ནི་ལུས་ལ་མི་གཙང་བའི་ཚུལ་དུ་བྱེད། ཚོར་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད། སེམས་མི་རྟག་པར་ཡིད་ལ་བྱེད། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་ པའི་རྣམ་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་དམིགས་སུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་ཞེ་ན། ལུས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་མ་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ ཐོབ་པར་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ནི་ལུས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒོམ་གྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མི་འབྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་ཐོབ་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ སོ། །ཇི་ལྟར་འབྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གསུམ་དང་མི་འབྲལ་ཞིང་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམས་པས་འབྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མི་འབྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་བསྐྱེད་པའི་ལུས་དང་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ བསྒོམས་པས་མི་འབྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་སྐུ་གསུམ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལུས་འདི་དང་ཡང་བྲལ་བར་མི་བྱེད་དེ། ལུས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐུ་གསུམ་དགོས་པས་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་འབྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་དང་ཉོན་མོངས་པས་བསྐྱེད་པའི་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བའི་རང་བཞིན་ དབུ་བའི་གོང་བུ་ལྟ་བུ་འདི་ལ་ཆགས་པར་བྱས་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བཞིན་དུ་རྟག་ཏུ་འཁོར་བར་གནས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ལུས་འདི་ནི་འདི་དང་འབྲལ་བར་ཡང་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ལུས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལ་ཡང་རྟོག །ལུས་ཀྱི་ཕྱི་མའི་ མཐའ་ལ་ཡང་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ནས། ལུས་འདི་ལ་བདག་གིར་མི་བྱའི་བདག་ལུས་སྙིང་པོ་མེད་པ་འདི་ལ་སྙིང་པོ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སྙིང་པོ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ། རྡོ་རྗེའི་སྐུ། མི་ཤིགས་པའི་སྐུ། བརྟན་པའི་ སྐུ། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པའི་སྐུ་དེ་བདག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །བདག་གི་ལུས་ཉེས་པ་དུ་མའི་སྐྱོན་ཆགས་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱའོ། །དེས་ལེགས་པ་མཐོང་བས་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ སྟོབས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཀྱི་ལུས་ལ་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ལུས་ལ་སོགས་པ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ལུས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མ་ དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཞིང་སྟོང་པར་མཐོང་ན་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ལ་ཆགས་པ་མི་སྐྱེའོ། །ཆགས་པ་མ་སྐྱེས་ན་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་གཏོང་བར་བྱེད་པས་སྦྱིན་པ་དང་མཐུན་ནོ། །ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་གཏོང་བར་ནུས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་ལེན་པས་ཚུལ་ ཁྲིམས་དང་མཐུན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ནི་རྡེག་པ་ལ་སླར་མི་རྡེག་པ་དང་། གཤེ་བ་ལ་སླར་མི་གཤེ་བས་བཟོད་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ། །བཟོད་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ནི་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་བྱུང་ཡང་དགེ་བ་བྱེད་པ་མི་གཏོང་བས་བརྩོན་འགྲུས་ གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྟོང་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་དེ་ལ་ཡང་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་ འཇུག་པ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པས་ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་དག་ཀྱང་བསྒོམས། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་བསྒོམས་ ཏེ། མདོ་ལས། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་བསྟན་པ་ལྟར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བསྒོམས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྒོམ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་པའི་དྲན་པ་ཉེ་ བར་གཞག་པའི་བསྒོམ་པའི་ལུང་འདོད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམ་པའི་ལུང་འདོད་པ་རྣམས་ལ་དེ་དག་གི་ལུང་བསྟན་ཅིང་སྒོམ་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ ཞུགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། ལུས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། ལུས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོའི་གཟུགས་སུ་མེད་ཀྱང་རྟ་དང་གླང་པོའི་གཟུགས་འདྲ་བ་ཡང་དག་ པ་མ་ཡིན་པར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཡོད་པ་འདྲ་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྣང་བས་ན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །ཚོར་བ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཤེས་པས་དེ་བཞིན་དུ་ལོག་པས་རྗེས་སུ་མྱོང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོར་བ་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་ བུར་ཤེས་ཏེ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ན་དགྲ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ནས་འཇིགས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེས་པ་དང་། མཛའ་བ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ནས་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་སྐྱེས་ཤིང་མྱོང་བ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྗེས་སུ་མྱོང་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་ བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དག །ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་མྱོང་བས་ན་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཤེས་སོ། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གསལ་བར་ཤེས་པས་ནམ་མཁའ་བཞིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདིའི་སྐབས་སུ་གཞན་དབང་གི་སེམས་ལ་མི་བྱའི། སེམས་ཀྱི་ ཆོས་ཉིད་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་ཞིང་དག་པ་བཞིན་དུ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ཞིང་དག་པར་ཤེས་སོ། །ཆོས་རྣམས་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བར་ཤེས་པས་ནམ་མཁའ་ལ་རྡུལ་དང་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བར་ཤེས་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དང་དུ་བ་དང་ཁུག་རྣ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱི། བརྙན་ མ་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་བྱུང་བ་དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱི། བརྙན་མ་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བས་ཤེ་ན། བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་ན་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བཞིན་དུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ནི་མི་སྐྱེའོ། །དགོས་པའི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་ལ་ སོགས་པར་སྐྱེས་པའི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཚོར་བ་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ཡང་། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་མི་སྐྱེ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པས་ན་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཇི་ ལྟར་ཚད་ཅེ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཚད་ཀྱི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བ་ཡིན་པས་ཡུན་ཐུང་ངུ་སྒོམ་ཞིང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་བསྒོམས་པས། འཕགས་པའི་དུས་ ན་ཐོབ་པའི་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་པས། སྒོམ་པ་ཆུང་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམ་པ་བས་ཁྱད་ཞུགས་པར་འཕགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བསྒོམ་པ་དང་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པའི་ ཕྱིར་ཚད་ཀྱི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཇི་ལྟར་མཆོག་ཅེ་ན། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་མཆོག་གི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། ས་བརྒྱད་པ་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། བརྩལ་འབད་མེད་པར་ ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བསྒོམས་པས་ན་འདྲེས་པ་དང་ཉེ་བར་འདྲེས་པའི་རྣམ་པས་བསྒོམས་པས་མཆོག་གི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །དེ་ལ་ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཅིག་གིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམས་ན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་བསྒོམས་ པ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱིས་བསྒོམས་པ་ཡང་བདག་གིས་བསྒོམས་པ་ཡིན་པས། འདྲེས་པ་དང་ཉེ་བར་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ས་བདུན་པ་ལས་དང་པོར་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ནི་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་ས་བརྒྱད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ས་དགུ་ པ་ལ་མ་ཞུགས་ཀྱི་བར་ལ་ནི་ཉེ་བར་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་དང་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་སྒོམ་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཤེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་སྙིང་རྗེའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ ཟིན་པར་བསྒོམས་པས་ན་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམ་པ་མི་ཟད་པས་ན་སྒོམ་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་པའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྙིང་རྗེའི་ཁྱད་པར་ནི་སེམས་ ཅན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་ཞེ་ན། ས་བཅུ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམས་པས་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་ནི་ས་བཅུ་ཐོབ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཐོབ་པའི་རྣམ་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ། །ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་བསྒོམ་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་བར་དུ་གཅོད་པའི་སྒྲིབ་པ་ཡོད་པས་སྒྲིབ་པ་དེ་བསལ་བར་ བྱ་བའི་གཉེན་པོར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བསྒོམ་སྟེ། དེ་བས་ན་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ། །བརྟན་པའི་ཡང་དག་སྤོང་བ་ནི། །ལུས་ཅན་ཀུན་དང་མཉམ་པ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མི་སྐྱེད་པ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་སྤང་བ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་འཕེལ་བར་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་བསྟན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞིའི་བསྒོམ་པ་ ནི་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བསྒོམས་པས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་པ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་ཞུགས་པས་ན། ལུས་ཅན་ཀུན་དང་མཉམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་ཉེས་པའི། །གཉེན་པོ་ཤིན་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད། ། ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་སྒོམ་པ་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་ལ་ཉེས་པ་དང་སྐྱོན་ཡོད་པ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་བསྒོམ་སྟེ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཉེས་པ་ནི་གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་ སེམས་པ་དང་བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་རྟེན་དུ་བཤད་པ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མི་ཉན་མི་སེམས་མི་སྒོམ་པ་ནི་ཉེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐོབ་པའི་རྣམ་པ་ལ་ས་བཅུ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་མ་ཐོབ་ན་སྒྲིབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བའི་དོན་གྱི་ ཕྱིར་བཤད་པའམ། མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཇི་སྙེད་དུ་བཤད་པ་དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་བཞིར་བཤད་པ་དེ་དག་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་སྤང་ བའི་ཕྱིར་དེའི་གཉེན་པོར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བསྒོམ་མོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་མདོར་བསྟན་ནས་དེ་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཁོར་བ་ལ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར་བ་ན་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་བླངས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མྱོང་བའི་དུས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་ཤིང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་ བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲིབ་པ་དག་ནི་གཏོང་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཏོང་བ་ནི་སྤོང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་ལྔ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲིབ་པ་ལྔ་ནི་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། གཉིད་དང་ རྨུགས་པ་དང་། རྒོད་པ་དང་། འགྱོད་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་མོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཏོང་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་ཡང་གཏོང་བའི་སྒྲས་སྤོང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པར་ སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ས་ཉིད་ལ་ནི་འཇུག་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ནས་ས་དང་པོ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་སྤོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཚན་མ་མེད་པར་ གནས་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཚན་མ་མེད་པ་ནི་ས་བདུན་པ་སྟེ། ས་གཉིས་པ་ནས་ས་དྲུག་པ་མན་ཆད་ལ་གནས་ཏེ། ས་བདུན་པ་ཐོབ་པར་བྱ་ཞིང་ས་བདུན་པ་ལ་གནས་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་སྤོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། ལུང་བསྟན་པ་ཡང་ཐོབ་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུང་བསྟན་པ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་སྟེ། ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་ སྨིན་བྱེད་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱེད་པ་ནི་ས་དགུ་པ་སྟེ། ས་དགུ་པའི་ཚེ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཐོབ་པས་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ས་དགུ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་ པའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ། །བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ལ་ནི་ས་བཅུ་པ་རྣམས་ཏེ། ས་བཅུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་ པར་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞིང་རྣམས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པ་དང་བཅུ་པ་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ས་གཞི་ཤེལ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དེ། ས་གསུམ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཐར་ནི་ཐུག་པར་འགྲོ་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བའི་ས་ནི་ས་བཅུ་གཅིག་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསྒོམ་པ་ནི། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་པ་ ནི་འཁོར་བ་ན་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མཐར་ཐུག་པའི་འགྲོ་བ་དག་ལ་སྒྲིབ་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤོང་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དད་ལ་བརྟེན་ནས་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ། །མཚན་ མ་དང་ནི་བཅས་པའོ། །ཡང་དག་སྤོང་བ་ཐམས་ཅད་ལ། །གཉེན་པོ་གང་དུ་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྒོམ་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་ནས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་ པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ཡང་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། གཟེངས་བསྟོད་པའི་མཚན་མ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བཅས་པར་བསྒོམས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི་གོང་དུ་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །འདིས་ནི་དད་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། །རྩོལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དད་ལ་བརྟེན་ནས་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་མདོ་སྡེ་ལས་དད་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་དང་ བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང་། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལྔའི་དོན་འཆད་དེ་དེ་ལ་དད་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གཞིའོ། །རྩོལ་བ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་བཞི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རང་ བཞིན་ནོ། །དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདི་ལྟར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མི་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པ་སྤང་བ་དང་། དགེ་བ་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པ་སྤེལ་བར་འདོད་པའི་མོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། རྣལ་འབྱོར་པས་ ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དང་པོར་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་ནི་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྒོམ་པ་དེ་དང་ཞི་གནས་དང་གཟེངས་བསྟོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལ་ཡང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་ མཐོང་བསྒོམ་པ་འབའ་ཞིག་བསྒོམ་པར་མ་ཟད་ཀྱི། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རྒྱུ་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། གཟེངས་བསྟོད་པའི་མཚན་མ་དང་། གཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བཅས་པར་བསྒོམས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི་མཚན་མ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ ལྟར་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པའི་གཉེན་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ན་ཞི་གནས་དང་། གཟེངས་བསྟོད་པ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བཅས་པར་བསྒོམ་པ་ན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་དག་ འབྱུང་ཞིང་བར་དུ་གཅོད་དེ། ནམ་གཉིད་དང་རྨུགས་པ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ནོན་ན་ཞུམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནམ། བསམ་གཏན་གྱི་འབྲས་བུ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གཟེངས་བསྟོད་པའི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་སེམས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ནམ་འདོད་ པའི་ཡོན་ཏན་དག་ལ་སེམས་འཕྲོས་ནས་གཡེང་བར་འགྱུར་ན། འཁོར་བའི་སྐྱོན་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས། སེམས་གཞིལ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་རྩོམ་ཞེ་ན། སེམས་ རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པའི་གཉེན་པོ་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་བརྩོན་ཞེ་ན། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་དུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ སྟེ། །དེ་ལ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་གཉིས་སྤངས་ནས། སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པས་ནི་སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་སེམས་མི་བསྐྱོད་པ་བཏང་སྙོམས་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བསྒོམ་པ་ འདི་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དད་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་ཚུལ་དུ་བསྒོམ་པ་དེ་དག་ནི་གོང་དུ་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ལ། བར་དུ་གཅོད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པའི་སྤོང་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་སྐབས་བཤད་པ་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མི་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པ་སྤང་བ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པ་འཕེལ་ བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་སྡིག་པའི་ཆོས་ལ་སེམས་མི་འཇུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བའི་འོག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཐོབ་པར་ བྱེད་པའི་རྒྱུ་མོས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྐང་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་བྱའོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་གང་ལ་རྐང་པ་ཡོད་པ་དེས་གང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གང་ལ་མོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞི་ཡོད་པ་དེ་འཇིག་རྟེན་ལས་ འདས་པའི་ཆོས་ཐོབ་པར་འགྱུར་པས་ན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔས་སྟོན་ཏོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་རྣམས་ནི། བརྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མཆོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་ སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་པས་བརྟེན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། སེམས་པ་དང་། དཔྱོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་མཚན་ཉིད་མཆོག་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་པས་ཁྱད་ཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་མཆོག་ཡིན་ ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བདག་དང་གཞན་དག་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་འགྱུར་བ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་རྣམས་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པ་ནི་བདག་གི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་གྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ རྣམས་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པ་ནི་བདག་དང་གཞན་གཉི་གའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་བས་འཕགས་སོ། །དོན་ཐམས་ཅད་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་ནི་བརྒྱ་ བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་པ་འཐོབ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ནི་བྱ