Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 126

༄༅༅། །ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གདམས་པ་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་ཐབས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ལས་
བཤད་པར་འབྲེལ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་གང་ལ་བསླབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་དང་། གང་གིས་བསླབ་པ་གསུམ་ལས་འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་བསླབ་པའི་སྐབས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་གང་བསླབ་པའི་
ཁྱད་པར་ཞེས་སྨོས་པ་དེ་ཡང་བརྗོད་དགོས་ལ། བསླབ་པ་དེ་ཡང་གང་ལ་དམིགས་ནས་སློབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་སྨྲ་དགོས་ཏེ། དེ་ལ་བསླབ་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བསླབ་པ་ནི་གང་
བསླབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་ཞེ་ན། རང་གི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པ་ནི་བསླབ་པའོ། །ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་མ་གྱུར་པ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །རང་གི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྤྱི་དང་
ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་སྤྱི་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལས་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཐབས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ལས་ཉིད་དེ་ལས་དེ་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་ན་

སྤྱི་ཞེས་བྱའོ། །ཁྱད་པར་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །ཚལ་དང་རི་དང་ལུས་ཅན་ཆུ་བོ་དག །ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་ས་ལ་གནས་པ་བཞིན། །དེ་བཞིན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་དགེ་བ་
དག །མདོར་ན་བློ་ཅན་ལས་རྣམས་གསུམ་ལས་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་དགེ་བ་རྣམས་ལྡང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚལ་དང་། རི་དང་ལུས་ཅན་ཏེ་སེམས་ཅན་དང་། ཆུ་བོ་དག་ས་ཆེན་པོའི་སྟེང་ན་
གནས་ཤིང་། ས་ལ་བརྟེན་པ་དང་ས་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། མདོར་ན་བློ་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཆོས་རྣམས་
དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་དེ་ལ་གནས་ཤིང་། ལས་རྣམ་པ་གསུམ་དག་ལས་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དཔེའི་སྐབས་དོན་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་དང་། ཟ་བ་པོ་དང་། བརྟན་
པ་དང་། མི་བརྟན་པའོ། །དེ་ལ་ཚལ་སྨོས་པས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་དངོས་པོ་བསྟན་ཏེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཛེ་ཏའི་ཚལ་ན་བཞུགས་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཅན་ཞེས་བྱ་བས་ཟ་བ་པོ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དང་

རི་ཞེས་བྱ་བས་བརྟན་པ་བསྟན་ཏོ། །ཆུ་བོ་ཞེས་བྱ་བས་མི་བརྟན་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་མདོར་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གཞག་སྟེ། རི་དང་ཚལ་གྱིས་ནི་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་བསྟན། ལུས་ཅན་དང་ཆུ་བོས་ནི་མི་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དང་། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་གྲངས་སུ་དབྱེ་
ན། ལུས་ཅན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའོ། །ཚལ་དང་རི་དང་ཆུ་བོ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་སུ་མ་གཏོགས་པའོ། །ད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལྡང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་བསླང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱོ་པ་ལས་
བསླང་བ་དང་། ཐེག་པ་གཞན་དུ་ལྟུང་བ་ལས་བསླང་བའོ། །སྣ་ཚོགས་རང་བཞིན་བསྐལ་པ་མང་པོས་མཐར་ཕྱིན་པའི། །རབ་ཏུ་དཀའ་བའི་ལས་ལ་བརྩོན་པའི་བདག་ཉིད་དེ། །ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམས་ལ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ཞུམ་པར་ཡོངས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་
བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང་ཆེད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་བུ་སྨད་དང་། ནོར་རྫས་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བ་དང་། ནང་གི་དངོས་པོ་མགོ་དང་རྐང་ལག་དང་མིག་
ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་དམ་པ་གཏོང་བ་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཡང་ལོ་དང་ཟླ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱད་པས། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་སྤྱད་ཅིང་བཏང་ན། གདོད་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་
རྫོགས་ཤིང་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བས་ན། བསྐལ་པ་མང་པོས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་བར་དུ་དཀའ་བའི་ལས་ལ་བརྩོན་པའི་བདག་ཉིད་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ལུས་དང་ངག་
དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དཀའ་བའི་ལས་ལ་སྤྱད་ཅིང་ཞུགས་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཞུམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་ཞན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དུས་རིང་པོར་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་པ་

ཆེན་པོ་ལ་དུས་རིང་པོར་གོམས་པར་བྱས་ན་བདག་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །མདོ་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སྔོན་གོམས་པར་བྱས་པའི་རྒྱུས། དེ་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་
སྨིན་པ་གྲུབ་པས། གང་གི་ཕྱིར་མ་བརྟགས་པར་ཡང་དེ་སྤྱད་པ་ལ་དག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་བསྐལ་པ་མང་པོར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་རྣམས་ནི། རྨི་ལམ་ན་ཡང་དེ་ལ་སྤྱོད་པར་རྨིས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱོ་བར་མི་
འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱོ་བ་ལས་བསླང་བར་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་དུག་དང་མཚོན་དང་དགྲ་དང་གནམ་ལྕགས་དག །བདག་ལ་ཕན་ཕྱིར་རང་གི་གནམ་ལས་བཟློག་པ་བཞིན། །དེ་བཞིན་ལས་རྣམ་གསུམ་ཡང་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གིས། །ཐེག་པ་ངན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་
བཟློག་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་དག་གི་ལུས་དང་། སེམས་ལ་མི་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་། སྲོག་གི་བར་ཆད་དུ་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་སེམས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ། དུག་དང་མཚོན་དང་དགྲ་དང་གནམ་ལྕགས་དག་ལ་
བདག་གི་གནམ་ལས་བཟློག་ཅིང་སྐྱོ་བར་བྱེད་དེ། དུག་མི་ཟ་མཚོན་གྱིས་མི་འདེབས་དགྲ་དང་གནམ་ལྕགས་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ན་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཐེག་པ་ངན་པ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ལུས་
དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་མི་འཇུག་ཅིང་ལས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དགེ་བ་སྤྱད་པ་ཐེག་པ་གཉིས་སུ་སྔོ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞི་བ་སྟེ། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བཏང་ནས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་དགེ་བ་སྤྱད་
པ་རྣམས་ཐེག་པ་ངན་པར་བསྔོ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྔོས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྩ་བ་ནས་ཆད་ཅིང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེག་པ་ཆུང་ངུར་བསྔོ་བ་ནི་དུག་དང་མཚོན་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་རིག་ནས་དེར་སྔོ་བར་མི་བྱེད་དེ། འདིས་ནི་ཐེག་པ་གཞན་དུ་ལྟུང་བ་ལས་བསླང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏོ། །

ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལྡང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པས་ནི་ལྡང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་སྐྱོ་བ་ལས་བསླང་བའི་ཐབས་བསྟན། གསུམ་པས་ནི་ཐེག་པ་གཞན་དུ་
ལྟུང་བ་ལས་བསླང་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏེ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དུག་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དཔེར་ན་དུག་དང་མཚོན་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་མ་རུང་ཞིང་འཆི་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་ཐེག་པ་
ངན་པར་བསྔོས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཐེག་པ་ངན་པར་བསྔོས་པས་ཐེག་པ་ངན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེར་ཟད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པའི་དགེ་
བའི་རྩ་བ་རྣམས་འཇིག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པའི་བགེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ངན་པར་བསྔོས་པའི་ལས་རྣམས་ནི་དུག་དང་མཚོན་ཆ་དང་འདྲ་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་གཅོད་པ་བཤད་དེ། དཔེར་ན་མཚོན་ཆས་ཤིང་གི་རྩ་བ་
བཅད་ན་ལོ་མ་དང་། སྡོང་བུ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། ལུས་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་དགེ་བ་སྤྱད་པ་ཐེག་པ་ངན་པ་གཉིས་སུ་བསྔོས་ན། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཅོད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྩ་བ་དང་མྱུ་གུ་བཅད་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདབ་མ་
དང་འདྲ་བ་དང་། ས་བཅུའི་སྡོང་བུ་དང་འདྲ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་མེ་ཏོག་དང་འདྲ་བ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འབྲས་བུ་དང་འདྲ་བ་མི་སྐྱེ་བས་ན་མཚོན་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་དུག་ས་ཕྱོགས་གང་དུ་ཕོག་
པ་དེར་ལོ་ཏོག་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། དགེ་བའི་ལས་ཐེག་པ་ངན་པ་གཉིས་སུ་བསྔོས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བས་ན་དུག་དང་འདྲའོ། །དཔེར་ན་གནམ་ལྕགས་ཀྱིས་འབྲུ་དང་ལོ་ཏོག་རྣམས་སྐྱེས་པ་འཇིག་ཅིང་མེད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དགེ་བ་

སྤྱད་པ་ཐེག་པ་ངན་པར་བསྔོས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེས་པའི་འབྲུ་རྣམས་འཇིག་ཅིང་མེད་པར་འགྱུར་བས་གནམ་ལྕགས་དང་འདྲའོ། །དཔེར་ན་དགྲས་ལོངས་སྤྱོད་དང་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བགེགས་དང་བར་ཆད་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དགེ་བ་སྤྱད་པ་
ཐེག་པ་ངན་པར་བསྔོས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བདེ་བ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བགེགས་སུ་འགྱུར་བས་ན་དགྲ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་པས་ནི་ལས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པའི་
ཐབས་བསྟན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་དང་ལས་དང་ལས་ཀྱི་བྱ་བ་གསུམ་དུ་རྟོག་བརྟག་ཏུ་དམིགས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་ཡོད་པའི་རྟོག་པའི་དམིགས་པ་མེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོག་པས་ཡོད་པར་མི་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་
བའི་དོན་ཏོ། །ལས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པ་མེད་དོ། །ལས་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་གང་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ་དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པ་མེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་
རྟོག་པས་ན་དེ་དག་ལ་ཡོད་པར་མི་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་དེ་ཡི་ལས་འདི་རྣམ་དག་ཕ་རོལ་དུ། །འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་མཐའ་ཡས་ཐབས་ནི་གཟུང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེད་པ་དང་། ལས་དང་། ལས་ཀྱི་བྱ་བ་གསུམ་ལ་མི་རྟོག་ཅིང་མི་དམིགས་པ་དེ་
ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལས་རྣམ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལས་དེས་ནི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པའི་ཕ་རོལ་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ། འཁོར་བའི་མཐར་ཡང་མི་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་
སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དབྱེ་བ་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་འབྲེལ་བ་

ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་བསླབ་པ་གཉིས་ཏེ། སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་རོ་ཞེས་སྨོས་པ་ལས་བསླབ་པའི་སྤྱི་ནི་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བཤད་དེ། དེ་ནི་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །ད་ནི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་དེ་བཤད་པར་བྱའོ། །
བསླབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ནི་བདག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་དགེ་བ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །དེ་ལས་གྲངས་དང་། དེ་བསྒྲུབས་ན་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་
འགྱུར་རོ། །བདག་གྲོལ་ན་གཞན་ཡང་གྲོལ་ཡང་ནུས་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་སྔར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཤད་དོ། །དེ་ནས་གཞན་ལ་ཕན་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་ནི། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །དེ་ལ་གྲངས་དང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་
སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་བཤད་དོ། །ལོངས་སྤྱོད་དང་ནི་བདག་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དབྱེ་བ་བསྟན་ཏོ། །གྲངས་དང་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་གོ་རིམས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྱི་དོན་རྣམ་པ་བཅུས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆད་དེ་དེ་ནི་གྲངས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་གྲངས་ངེས་ཀྱི། དེ་ལས་མང་དུ་ཡང་མི་རུང་ཉུང་དུ་ཡང་མི་རུང་བར་བསྟན་པ་ནི་གྲངས་ཀྱི་དོན་གྱིས་བཤད་པའོ། །སྦྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཏོ་ཞེས་བཤད་པའོ། །དང་པོར་ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་དེའི་འོག་ཏུ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཚུལ་ཁྲིམས་བཤད་ཅེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ནི་གོ་རིམས་ཀྱི་དོན་གྱིས་བཤད་པའོ། །ངེས་པའི་ཚིག་དང་གོམས་དང་ཡོན་ཏན་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཅིའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་གི་དོན་གྱིས་བཤད་པའོ། །སྦྱིན་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་བསྒོམ་
པ་ནས་ཤེས་རབ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་བསྟན་པ་ནི་གོམས་པའི་དོན་གྱིས་བཤད་པའོ། །སྦྱིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་པ་ནས་ཤེས་རབ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་པ་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་གི་དོན་གྱིས་བཤད་པའོ། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་བསྡུ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་

ནས་ཤེས་རབ་ལ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་དབྱེ་བས་བཤད་པའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྡུས་ན་དྲུག་ལས་ཀྱང་བསྡུས་ན་འདི་ཙམ་ཞིག་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བསྡུ་བས་བཤད་པའོ། །སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ནས། ཤེས་
རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྟན་པའོ། །ཡོན་ཏན་ཕན་ཚུན་ངེས་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པའི་ནང་དུ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་འདུས་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་འདུས་པར་བསྟན་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཕན་
ཚུན་ངེས་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲངས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གྲངས་ནི་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། བདུན་ལ་སོགས་པར་མང་དུ་ཡང་མི་བཤད། ལྔ་ལ་སོགས་པར་ཉུང་དུ་ཡང་མི་བཤད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་གྲངས་དྲུག་
ཏུ་བཤད་ཅེ་ན། གྲངས་ངེས་པར་བཤད་པ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དང་པོ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གྲངས་ངེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གླེངས་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་ཇི་བསྟན་ཏོ། །མངོན་པར་འབྱུང་བའི་
རྒྱུ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། བྱ་བ་དག་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་གཞག་གོ། །དེ་ལས་གྲངས་མང་ཡང་མི་མང་ཉུང་ཡང་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལོངས་སྤྱོད་དང་ནི་བདག་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས། །གཡོག་འཁོར་
ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་པར་འབྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་འབྱུང་བ་ནི་འཁོར་བའི་ལོངས་སྤྱོད་དང་བདེ་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ་བཞིའོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱུར་འགྱུར་ཞེ་ན། བྲམ་ཟེ་དང་ཁྱིམ་བདག་དང་གདོལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོ་བྱད་
ཀྱིས་ཕོངས་པ་རྣམས་ལ། བཟའ་བ་དང་བགོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་བྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། གཏེར་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བས་ནི་བདག་གི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།

ངན་སོང་གསུམ་དུ་མི་སྐྱེའི་ལྷ་དང་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ནས་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་ཞེ་སྡང་མི་སྡང་ཞིང་སླར་གནོད་པར་མ་བྱས་པའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་གཡོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚེ་འདིར་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མ་བྱས་
ཏེ། དགའ་བར་བྱས་པས། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་སྙིང་དུ་སྡུག་པར་འགྱུར་ཞིང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དེའི་ཐད་དུ་འདུ་བར་འགྱུར་བས་འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་བ་ལ་སེམས་སྤྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱད་པས་ནི་རྩོམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་
འགྱུར་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དགེ་བའི་ལས་བྱ་བ་དང་། ཞིང་དང་ཚོང་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་གང་དང་གང་བརྩམས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་དབང་དུ་མི་འགྲོ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྔ་པ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྲོ་བར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་བྱུང་བ་རྣམས་འཇིལ་ཞིང་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་ལོག་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་དྲུག་པ་སྟེ། ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་བྱ་བ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་བླང་བར་བྱ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་སྤང་བར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱ་བར་ཤེས་ནས་དེ་ལ་མི་འཇུག་གོ། །བླང་བར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བླང་བར་བྱ་བར་ཤེས་ནས་ལེན་
པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་བྱ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་དོ། །ཡང་ན་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། མངོན་དུ་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཏེ། ཀུན་འབྱུང་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཤེས། ལམ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ་
བ་ཡིན་པར་ཤེས། འགོག་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཤེས་པས་ན་བྱ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཞི་དག་གིས་ནི་མངོན་བར་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་བཞི་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་

འཁོར་བའི་འབྱོར་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྩོམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལྟར་མངོན་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྩོམ་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ་རྩོམ་པ་དང་། བྱ་བ་མ་ནོར་བ་ལ་རྩོམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་དྲུག་ཉིད་དུ་གཞག་སྟེ། མི་མང་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་བཞིས་ནི་མངོན་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྩོམ་མོ། །ལྔ་པ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་རྩོམ་མོ། །དྲུག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་བྱ་བ་ལ་ནོར་བ་མེད་པར་རྩོམ་མོ། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་རབ་བརྩོན་པ། །གཏོང་དང་མི་གཏོང་བཟོད་པས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་ནི་བདག་གི་དོན་བྱེད་པ་དང་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ་མི་མང་
མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བརྩོན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་གསུམ་གྱིས་ནི། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པས་ནི་བཟའ་བ་དང་བགོ་བ་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བས་དོན་བྱེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱིས་ནི་གཞན་གྱི་སྲོག་མི་གཅོད། ནོར་མ་བྱིན་པར་མི་ལེན། ཆུང་མ་ལ་མི་ཚངས་པར་མི་སྤྱོད། གནོད་པ་མི་བྱེད་པས་དོན་བྱེད་དོ། །བཟོད་པས་ནི་བདག་གི་སྲོག་དང་། ནོར་དང་ཆུང་མ་ལ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་ལན་མི་ལྡོན་ཏེ་བཟོད་པ་བྱས་པས་དོན་བྱེད་དོ། །བཞི་དང་བཅས་ནས་གྲོལ་བ་ཡིས། །
རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བདག་དོན་སྤྱོད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བསམ་གཏན་དང་། ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་གི་དོན་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གཞི་དང་བཅས་པའི་སེམས་གནས་པས་སེམས་གྲོལ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་དོན་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་གཞི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པའོ། །གནས་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གྲོལ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། དེའི་རིམ་པ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ན་བསམ་གཏན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བསམ་གཏན་གྱིས་སེམས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་མཉམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཤེས་རབ་

སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སེམས་གྲོལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་གཞན་གྱི་དོན་དང་། བདག་གི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ་མི་མང་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕོངས་པ་མེད་དང་མི་འཚེ་འཚེ་བར་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་དང་། །བྱ་བས་མི་སྐྱོ་
མགུ་བྱེད་ལེགས་པར་བཤད། །གཞན་དོན་བདག་གི་དོན་འགྱུར་གསུམ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་གཞན་གྱི་དོན་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སྦྱིན་པས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཡོ་བྱད་གང་དང་
གང་ཕོངས་པའི་ཡོ་བྱད་དེ་དང་དེ་དག་བྱིན་ཏེ། ཕོངས་པ་མེད་པར་བྱས་ནས་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་གཞན་གྱི་སྲོག་དང་ནོར་དང་ཆུང་མ་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་ཅིང་། མི་འཚེ་བས་དོན་བྱེད་དོ། །བཟོད་པས་ནི་བདག་གི་སྲོག་དང་ནོར་དང་ཆུང་མ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཏེ། གཙེས་ཀྱང་བཟོད་
པས་དོན་བྱེད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་གྲོགས་བྱ་བ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པས་དོན་བྱེད་དོ། །བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་འབར་བ་དང་འཕུར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་བསྒྲུབས་ནས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱས་ཤིང་དད་པ་བསྐྱེད་པས་དོན་བྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་
ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་སེལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པ་དེ་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདག་གི་དོན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པ་ལས་བདག་ཉིད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་རྫོགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། མི་མང་མི་ཉུང་བར་སྦྱར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལོངས་སྤྱོད་དག་ལ་མི་དགའ་ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་པས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སྤྱོད་པ་མ་ལུས་པ་བསྡུ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། མི་མང་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་སྒྲས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་བྱའོ། །དེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་དགའ་བ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།

སྦྱིན་པ་ལ་གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་ལྟ་སྟེ། ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་གང་ལ་ཡང་མི་གཏང་དུ་མི་རུང་བའི་ཆགས་པ་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་གཙོར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཙོར་བྱེད་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་
ཡང་དག་པར་བླངས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་ཚིག་ལ་ཉེས་བྱས་ཕྲ་མོ་རྡུལ་ཙམ་ལ་ཡང་བག་བྱེད་ཅིང་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་མི་སྐྱོ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཉིས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་མི་སྐྱོ་བ་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་སེམས་ཅན་གྱིས་མི་སྐྱོ་སྟེ། སྦྲང་བུ་དང་ཤ་སྦྲང་དང་མི་ལ་སོགས་པ་གནོད་པར་བྱས་ཀྱང་བཟོད་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་སླར་གནོད་པ་མི་བྱེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པས་
མི་སྐྱོ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ལ་ཞུགས་པ་ན། རླུང་དང་ཚ་བ་དང་ཆར་པ་དང་གྲང་བ་དང་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིའི་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་ཡང་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་གཉིས་ཀྱི་
སྒྲས་ནི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་མི་སྐྱོ་བ་ནི་བཟོད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་བཟོད་པས་ནི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་མི་སྐྱོའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གནོད་པ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ་དང་།
ཆོས་ལ་ངེས་པར་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་གསུམ་ལས། ཆོས་ལ་ངེས་པར་རྟོག་པའི་བཟོད་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པར་བཟོད་དེ། དེ་བས་ན་བཟོད་པས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་མི་སྐྱོའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་མི་སྐྱོ་
བ་སྟེ། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ན་བརྩོན་འགྲུས་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་རྣལ་འབྱོར་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐ་མའི་བསམ་གཏན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་སྟེ།

ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་བསམ་གཏན་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་ནི་ཞི་གནས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་ལྷག་མཐོང་ངོ་། །འདིས་ནི་མ་ལུས་ཐེག་པ་མཆོག་ཅེས་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་མཆོག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་བྱ་སྟེ།
ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་དགའ་བ་དང་། བསླབ་པ་ལ་གཙོར་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་མི་སྐྱོ་བ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དེ་ལས་ལྷག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བཟོད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་དང་སེམས་
ཅན་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བཟོད་པས་མི་དང་སྦྲང་བུ་ལ་སོགས་པ། སེམས་ཅན་གྱིས་གནོད་པར་བྱས་པ་དང་ཚ་བ་དང་རླུང་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པས་གནོད་པར་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ལ་མི་
སྐྱོ་བ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་བའི་ལས་མི་གཏོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཆགས་ལམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་པས་ནི། ལམ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། མི་མང་མི་
ཉུང་ངོ་། །དེ་ལ་ཡུལ་གྱི་སྒྲས་ནི་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་མ་ཆགས་པའི་ལམ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་ལ་གནས་པས་ནི་རྟག་ཏུ་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་གཏོང་བ་ལ་གོམས་པས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་གཏོང་བར་བྱེད་ཀྱི། ཡུལ་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱེད་
པས་ན་ཡུལ་ལ་མ་ཆགས་པའི་ལམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཐོབ་གཡེང་བ་བསྡོམས་པ་གཞན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ཐོབ་པ་གཡེང་བ་སྡོམ་པའི་ལམ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་དེའི་སྒྲས་ནི་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་བྱ་བ་སྟེ།
གཡེང་བ་ནི་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱ་བ་མང་པོ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་དེ་སྡོམ་སྟེ། འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལས་ཀྱིས་གཡེང་བའི་བྱ་བ་མང་པོ་ལ་མི་འཇུག་པས་སོ། །སེམས་ཅན་མི་གཏོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་མི་གཏོང་

བའི་ལམ་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། བཟོད་པ་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་གྱིས་བརྡེག་པར་བྱ་བ་དང་། བཅིང་བ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་བྱས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་ཀྱང་། སེམས་ཅན་མི་གཏོང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཕེལ་བ་དང་།
ཞེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བ་འཕེལ་བའི་ལམ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་ལ་གནས་ན་དགེ་བའི་ཆོས་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲིབ་པ་རྣམ་སྦྱོང་གཞན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བའི་ལམ་ནི་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བར་བྱེད། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་
སྒྲིབ་པ་འཇིལ་བར་བྱེད། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྩ་བ་ནས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །ལམ་གྱི་སྒྲས་ནི་ཐབས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡུལ་ལ་མ་ཆགས་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བའི་ཐབས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་དབང་བྱས་ཏེ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་
དྲུག་རྒྱལ་བས་གསུངས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་པས་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྒྱལ་བ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ་མི་མང་
མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐོག་མ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐོག་མའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐོག་མའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པའོ། །རྣམ་གཉིས་ཐ་མ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་
གཉིས་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐ་མ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐ་མ་གཉིས་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ནི་

ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་གཏན་གྱིས་སེམས་པ་དང་ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ནི་དང་པོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་ཞེས་
བྱ་བ་ལས། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་གསུམ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པར་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྨྲས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱར་རུང་ན། སྦྱིན་པ་དང་བཟོད་པ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པར་བསྡུ་ཞེ་ན།
དེའི་ཕྱིར་ཚོགས་དང་བཅས་པ་དང་འཁོར་དུ་བཅས་པ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་བཅས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འཁོར་དང་བཅས་པ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱིན་པ་དང་བཟོད་པ་གཉིས་ཀྱང་ལྷག་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་གཏོགས་སོ། །དེ་ལ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་གཞི་ལ་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱི་གཞི་དང་རྒྱུ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འཁོར་དང་གྲོགས་ནི། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །སྦྱིན་པ་ཇི་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་ལྟ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་ལེན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་སྦྱིན་པ་ལ་གནས་ན་བུ་སྨད་དང་ནོར་རྫས་ལ་སོགས་
པའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་ལྟ་ཞིང་མི་ཆགས་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་ལ་མ་ཆགས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ལེན་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ཚོགས་སུ་འགྱུར་རོ། །བཟོད་པ་ཇི་ལྟར་འཁོར་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པར་བླངས་པར་བཟོད་པས་གཤེ་བ་ལས་སླར་མི་གཤེ་བ་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ།
ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་ཡོད་པ་དང་། གཤེ་བ་ལ་སླར་མི་གཤེ་བ་དང་། བརྡེག་པ་ལ་སླར་མི་བརྡེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཟོད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བར་བྱེད་པས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་སྟེ་ཞེས་
བྱ་བ་ལ། གངས་དབྱེ་བ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་སྟོན་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རེ་རེའི་མཚན་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རེ་རེས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོད་པས་ཚིགས་བཅད་ཀྱང་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་

རོ། །དེ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་
པར་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་སེར་སྣ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་པས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། གཏོང་བ་པོ་དང་། རྫས་དང་། ལེན་པ་པོ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ནི་གཏོང་བ་པོ་མི་
དམིགས་སོ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ནི་རྫས་དང་ལེན་པ་པོ་མི་དམིགས་སོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྲམ་ཟེ་དང་ཚོང་པ་དང་གདོལ་བ་ལ་སོགས་པ། བཟའ་བ་དང་བགོ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་འདོད་པ་བསམ་པ་བཞིན་དུ་དེ་དང་དེ་དག་གཏོང་བར་བྱེད་དེ།
དེ་བས་ན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྦྱིན་པས་བསྡུས་ནས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་
མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་པས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་
ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། སྐྱེས་བུ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གསུམ་མི་དམིགས་པས་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་འདི་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།

ཨེ་མའོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་གསུམ་གྱིས་བདག་ཅག་གི་ལུས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་། ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པ་མ་བྱས་ན་ལེགས་སོ་སྙམ་སེམས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་སྙམ་དུ་གནོད་པ་མི་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་བསྡུས་ནས་སེམས་ཅན་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་བཟོད་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ།
བཟོད་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་ཞེ་སྡང་སྟེ་དེ་མེད་པས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན། སྐྱེས་བུ་དང་། བཟོད་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་གསུམ་མི་དམིགས་པས་ན་རྣམ་པར་མི་
རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་གཞན་དག་གི་ལུས་ལ་སོགས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དེ། གནོད་པར་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་འདི་སྙམ་དུ། ཨེ་མའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདིས་བདག་ཅག་ལ་
གནོད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་བཟོད་ཀྱང་ཅི་མ་རུང་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལས་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་ཅིང་ཉེས་པ་བཟོད་པར་བྱེད་པས་ན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཟོད་པས་
བསྡུས་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་བཀོད་པས་ན། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་བརྩོན་འགྲུས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་ལེ་ལོ་སྟེ། དེ་མེད་པས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་
ཤེས་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན། སྐྱེས་བུ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། སྒྲུབ་པ་གསུམ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་

སེམས་ཅན་གྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་གང་དང་གང་ཡོད་པའི་གྲོགས་བྱེད་པས་ན་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་བསྡུས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ན།
སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་མཚན་ཉིད་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་སེམས་གཡེངས་པ་སྟེ། དེ་མེད་པས་ན། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། སྐྱེས་བུ་དང་། བསམ་གཏན་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གསུམ་མི་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །
ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་སྤྲུལ་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་ཡིད་བཞིན་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པས། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱིས་བསྡུས་ནས་ཐེག་པ་
གསུམ་དུ་བཀོད་པས་ན། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤངས་ཤེས་རབ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བའི་འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེ་མེད་པས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་
སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱེས་བུ་དང་། ཤེས་རབ་དང་། སྒྲུབ་པ་གསུམ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་
ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་བཅད་པས་ན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་བསྡུས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་

པ་གསུམ་ལ་བཀོད་པས་ན། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གོ་རིམས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་ནས། ད་ནི་གོ་རིམས་འཆད་དེ། དེ་ལ་དང་པོར་སྦྱིན་པ་བཤད། དེ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས།
དེ་ནས་བཟོད་པ། དེ་ནས་བརྩོན་འགྲུས། དེ་ནས་བསམ་གཏན། དེ་ནས་ཤེས་རབ་སྟེ། གོ་རིམས་ཇི་ལྟར་བཀོད་ཅེ་ན། རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་གོ་རིམས་དེ་ལྟར་བཀོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་རྩོམ་མོ། །རྒྱུ་དང་པོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་ལ་ཕྱི་མ་བརྟེན་
ལས་སྐྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འབྱུང་སྟེ། སྔ་མ་སྔ་མ་ནི་རྒྱུ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་རྒྱུར་གྱུར་པ་ནི་སྔར་བཤད། འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ལོངས་སྤྱོད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་
ཆགས་ན་ནི་ཁྱིམ་གྱི་གནས་བཏང་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལེན་པར་མི་ནུས་ཀྱི། ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང་སྟེ། དེ་བས་ན་སྦྱིན་པ་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྔར་བཤད། ཚུལ་ཁྲིམས་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ན་ཕྱིས་བཤད་དོ། །ངན་པའི་ངང་ཚུལ་དག་
གིས་ནི་གཤེ་བ་དང་བརྡེག་པ་ལ་མི་བརྡེག་པར་བཟོད་པར་མི་ནུས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་གཤེ་བ་ལ་སླར་མི་གཤེ་བ་དང་། བརྡེག་པ་ལ་སླར་མི་བརྡེག་པར་བཟོད་པས། ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱུ་ཡིན་པས། བཟོད་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་བཟོད་པ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་གྲང་བ་དང་ཚ་
བ་དང་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བཟོད་ན་ནི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པར་མི་ནུས་ཀྱི་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་དང་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཟོད་ན་གདོད་ནས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ནུས་པས་ན་བཟོད་པ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། བརྩོན་འགྲུས་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། བཟོད་པའི་འོག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བཤད་
དོ། །དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ན། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུ་ཡིན་ལ། བསམ་གཏན་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་འོག་ཏུ་བསམ་གཏན་བཤད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སེམས་མཉམ་པར་གཞག་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་

ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་འབྱུང་སྟེ། བསམ་གཏན་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་ཤེས་རབ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། བསམ་གཏན་གྱི་འོག་ཏུ་ཤེས་རབ་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གོ་རིམས་དེ་ལྟར་བཀོད་དོ། །རྒྱུ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐ་མ་དང་
ནི་དམ་པའི་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་ཐ་མའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ནི་སྔར་བཤད་ལ། གང་དམ་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ནི་ཕྱིས་བཤད་དེ། སྦྱིན་པ་ཐ་མར་བྱུང་བས་ན་སྔར་བཤད་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་དམ་པར་གྱུར་པས་ན་ཕྱེས་བཤད་པ་ནས། བསམ་གཏན་ཐ་མར་
གྱུར་པས་ན་སྔར་བཤད་ལ། ཤེས་རབ་དམ་པར་གྱུར་པས་ན་ཕྱིས་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་གོ་རིམས་དེ་ལྟར་གཞག་གོ། །ཇི་ལྟར་སྔ་མ་ཐ་མ་ལ་ཕྱི་མ་དམ་པ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སྦྱིན་པ་གཏོང་ཞིང་བྱེད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུས་
སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱེད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་ཐ་མའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་བསྡམས་ཏེ། སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་མི་འབྱུང་བས་དམ་པའི་གནས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་སྲོག་དང་ནོར་ལ་གནོད་པ་
མི་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། བདག་ལ་གཞན་གྱིས་སྲོག་དང་ནོར་ལ་གནོད་པར་བྱས་ཀྱང་བཟོད་པར་མི་ནུས་ཀྱི། བཟོད་པས་ནི་བདག་གི་སྲོག་དང་ནོར་ལ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་བཟོད་དེ། གནོད་པར་མི་བྱེད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་སྟེ། དམ་པར་གྱུར་པས་ན་དེའི་
འོག་ཏུ་བཟོད་པ་བཤད་དོ། །བཟོད་པའི་དུས་ན་ཡང་གཞན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དགེ་བའི་ཆོས་ལ་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པ་མེད་པར་ཟད་ཀྱི། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་བསྒོམ་པ་བཟོད་པ་བས་དམ་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེའི་འོག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བཤད་དོ། །བརྩོན་
འགྲུས་ཀྱི་དུས་ན་དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་འཇིལ་བར་མི་བྱེད་ཀྱི། བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇིལ་བར་བྱེད་པས་ན་བརྩོན་འགྲུས་པས་དམ་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེའི་འོག་ཏུ་བསམ་གཏན་བཤད་དོ། །བསམ་གཏན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་འཇིལ་

བར་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་རྩ་བ་ནས་མི་འབྱིན་གྱི། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྩ་བ་ནས་འབྱིན་ཏེ། བསམ་གཏན་པས་དམ་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དེའི་འོག་ཏུ་ཤེས་རབ་བཤད་དོ། །རྒྱུ་གསུམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆེན་པོ་དང་ནི་ཕྲ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་ཆེ་
ཞིང་རགས་པ་རྣམས་ནི་སྔར་བཤད་ལ། གང་ཕྲ་ཞིང་དཀའ་བ་རྣམས་ནི་ཕྱིས་བཤད་དེ། སྦྱིན་པ་ནི་རགས་ཤིང་སྦོམ་པས་ན་སྔར་བཤད་ལ། དེ་བས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕྲ་བས་ཕྱིས་བཤད་པ་ནས། བསམ་གཏན་སྦོམ་པས་སྔར་བཤད་དེ། དེ་བས་ཤེས་རབ་ཕྲ་བས་ན་ཕྱིས་བཤད་དོ། །
སྦོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇུག་སླ་ཞིང་སྤྱད་སླ་བའི་དོན་དང་། ཕྲ་བ་ནི་འཇུག་དཀའ་ཞིང་སྤྱད་དཀའ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སྦྱིན་པ་ནི་བྱ་སླ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་ལ་སོགས་པས་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་བཞིན་དུ། གདོལ་བ་དང་གདོལ་བུ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་སྦྱིན་པ་གཏོང་བར་ནི་ནུས་ཀྱི། ཚུལ་
ཁྲིམས་བསྲུང་བར་མི་ནུས་པས་ན་སྦྱིན་པ་ནི་བྱ་སླའི། ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བྱ་དཀའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་སྲོག་དང་ནོར་ལ་གནོད་པར་མི་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་བྱ་སླའི། བཟོད་པས་ནི་བདག་གི་སྲོག་དང་ནོར་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་སླར་གནོད་པ་མི་བྱེད་དེ་བཟོད་པ་ནི་བྱ་དཀའོ། །
བཟོད་པས་ནི་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ལ་ལན་མི་གླན་ཞིང་བཟོད་པར་བྱ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་བྱ་སླའི། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་པར་དེ་དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་བསྒྲུབས་པས་ན་བྱ་དཀའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་མི་འཇིལ་
བས་བྱ་སླའི། བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇིལ་བར་བྱེད་པས་ན་བྱ་དཀའོ། །བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇིལ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་བྱ་སླའི། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན་བྱ་དཀའོ། །ངེས་པའི་ཚིག་
རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོ་རིམས་ཀྱི་དོན་བཤད་ནས། ད་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་བཤད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཅིའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དབུལ་བ་འདོར་བར་བྱེད་པ་དང་ཞེས་

བྱ་བ་ལ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ་སྦྱིན་པ་ལ་དཱ་ན་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་དཱ་ནི་དབུལ་བའི་དོན་ཏོ། །ན་ནི་འདོར་བའམ་མེད་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ། །བྲམ་ཟེ་དང་ཚོང་པ་ལ་སོགས་པ་བཟའ་བ་དང་བགོ་བ་གང་དང་གང་གིས་ཕོངས་པ་དེ་དང་དེ་བྱིན་ནས་ལེན་པ་པོ་
ཚེ་འདིར་ཕོངས་པ་དང་དབུལ་བ་མེད་པར་བྱས་པས་དབུལ་བ་འདོར་བར་བྱེད་དོ། །གཏོང་བ་པོས་ཚེ་འདིར་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་བཏང་ནས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཅིས་ཀྱང་ཕོངས་པ་མེད་ཅིང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དབུལ་བ་འདོར་བར་བྱེད་པས་ན་སྦྱིན་པ་ཞེས་
བྱའོ། །བསིལ་བ་ཐོབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་ཤཱི་ལ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཤཱི་ནི་བསིལ་བའི་དོན་ལ། ལ་ནི་ཐོབ་པའམ་ལེན་པའི་དོན་ཏོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཚེ་འདིར་ཡུལ་ལ་ཆགས་པའི་དོན་དུ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་
ལུས་དང་ངག་གི་སྒོ་ནས་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བའི་གདུང་བར་བྱེད་པ་མི་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེའི་རྒྱུས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡང་ངན་སོང་གི་གནས་སུ་མི་མྱོང་ཞིང་། ལྷ་དང་མིའི་བསིལ་བའི་བདེ་བ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཇུག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་
བའི་བསིལ་བ་འཐོབ་པར་བྱེད་པས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ། །ཁྲོ་བ་ཟད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བཟོད་པའི་སྒྲ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་ཀྵཱནྟི་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཀྵཱན་ནི་ཟད་པ་ལ་བྱ། ཏི་ནི་བྱེད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། བཟོད་པ་ལ་གནས་ན་བཟོད་པ་དེས་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཞེ་སྡང་ཟད་པར་
བྱེད་པས་ན་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དམ་པར་སྦྱོར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་བཱིརྱ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་བཱི་ནི་དམ་པའི་དོན་ལ། རྱ་ནི་སྦྱོར་བའི་དོན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དམ་པ་ལ་སྦྱོར་བས་ན། བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་བྱའོ། །
ཡིད་འཛིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་སྒྲ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་དྷྱཱ་ན་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དྷ་ལ་ཡ་བཏགས་ཡོད་པ་རའི་དོན་དུ་དྲངས་ན། འཛིན་པའི་དོན་དུ་འགྲོ་སྟེ། སེམས་ཕྱི་རོལ་དུ་མི་གཡེང་བར་ནང་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ན་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དམ་ཤེས་པ་རྣམ་གསུམ་

བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ་པྲཛྙཱ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་དོན་དམ་པར་ནི་པ་ར་མཱར་ཐ་ཞེས་བྱ་བས། པ་ལ་ར་བཏགས་པ། པའི་འོག་ཏུ་ར་བཞག་ན་པ་ར་མཱར་ཐ་ཞེས་དོན་དམ་པའི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་ལ། ཛྙཱ་ནི་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་དོན་དམ་
པ་ཤེས་པས་ན་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །བསྒོམ་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་བཤད་ནས་ད་ནི་བསྒོམ་པ་བཤད་དེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཇི་
ལྟར་བསྒོམ་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསྒོམ་པ་དངོས་ལ་གནས་པ་དང་། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་བསམ། །ཐབས་དང་དབང་ཡོད་དག་ལ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལྟར་བསྒོམ་སྟེ།
ལྔ་ནི་དངོས་པོ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། ཐབས་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། དབང་ཡོད་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པའོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །བསམ་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །ཐབས་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དབང་ཡོད་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་དག་དེ་བཞིན་ཐམས་ཅད་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་
སྦྱིན་པ་ལ་རྣམ་པ་ལྔ་ལྟར་བསྒོམ་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཚུལ་ཁྲིམས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ནས་དབང་ཡོད་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པའི་བར་དུ་རྣམ་པ་ལྔར་བསྒོམ་པར་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ལ་གནས་པ་རྣམ་པ་བཞི་
སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དོན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྫས་ཞེས་བྱ་བ་དག་དོན་གཅིག་སྟེ། དངོས་པོ་ལ་རྫས་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། མདོ་ལས་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོ་བདུན་དང་ལྡན་པས་བསོད་ནམས་བྱེད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ནི་བསོད་ནམས་རྟག་ཏུ་འཕེལ་ལོ་ཞེས་

གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྒྱུ་ལ་གནས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་གནས་པ་དང་། སྨོན་ལམ་ལ་གནས་པ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ལ་གནས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པ་ལ། རྒྱུ་ལ་གནས་པ་ནི་འདི་ལྟར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སོགས་པས་སྦྱིན་པར་བྱ་བའི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟེན་ཅིང་བསྙེན་པ་མེད་པར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚེ་རབས་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་གཏོང་བ་ལ་དགའ་སྟེ། འདི་
ལྟར་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས། གནས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོག་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཁྱད་པར་འདི་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་མ་བསྟན་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲུབ་ཅིང་བསྒོམ་པ་ལ་
དགའ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་བདག་གི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་གནས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚེ་རབས་གཞན་དག་ཏུ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་ལ་གོམས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གོམས་པར་བྱས་པས་དེའི་དབང་གིས་ཚེ་རབས་ཕྱི་མར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བྱེད་ཅིང་སྒྲུབ་པར་དགའ་བའི་ལུས་མངོན་པར་འགྲུབ་ཅིང་སྨིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དབང་གིས་མ་བརྟགས་མ་བསམས་པར་ཡང་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྨོན་ལམ་ལ་གནས་པ་ནི་དེས་སྔོན་གྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་མ་བསྒྲུབས་ཏེ་སྨོན་ལམ་ཙམ་ཞིག་བཏབ་པ་ཙམ་དུ་
ཟད་དེ། ཇི་ལྟར་སྨོན་ལམ་བཏབ་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་བདག་ཚེ་རབས་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ང་དང་བདག་གི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ། ནང་དང་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟེན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པར་

གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ལས། སྨོན་ལམ་དེའི་དབང་གིས་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྨོན་ལམ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་
སྟོབས་ལ་གནས་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་ཞིང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ་ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། ལོངས་སྤྱོད་འདི་དག་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་མི་བརྟན་པ། དབུགས་དབྱུང་དུ་མེད་པ། འཇིག་ཅིང་འབྲལ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་ཤེས་
རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་དཔྱད་ནས། དེ་ལྟར་དཔྱད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་ཅིང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་བསྲུངས་ཤིང་བསྒྲུབས་
ནས། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་ཤིང་། ལྷ་དང་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བ་དང་། མཐར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བརྟགས་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རོ་མྱང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མདོ་སྡེ་གང་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་འབྱུང་ཞིང་འཆད་པའི་མདོ་སྡེ་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་མ་ནོར་ཏེ་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མོས་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཇི་
ལྟར་མོས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་བརྟས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྨོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྟེན་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རོ་མྱང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྔོན་བདག་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱད་ཅིང་བསྒྲུབས་ཏེ།

སྔོན་བསྒྲུབས་པ་ལ་འདི་ལྟར་བདག་གིས་སྔོན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབས་པ་ནི་ལེགས་སོ་ཞེས་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་ཞིང་སྔོན་བྱས་པ་དྲན་ནས་མངོན་པར་དགའ་བ་ནི་རོ་མྱང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་ལ། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ལ་བདག་གིས་བྱས་པ་དང་འདྲ་བར་དགའ་ཞིང་ཡི་རང་བ་ནི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་
དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་མ་འོངས་པ་ཉིད་ལ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བསྒྲུབ་པར་དགའ་ཞིང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་གར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་པ་
དང་མ་འོངས་པ་ན་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པར་དགའ་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་གར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་པ་ནི་མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བསམ་པ་ལ་གནས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་དྲུག་པ་བསྒོམ་པ་ནི། ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དྲུག་འགྲེལ་པ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བལྟའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་
བྱས་པ་ལས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་སྦྱར་ཏེ་ཇེ་འཆད་དེ་དེ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ལ་ཡང་ཆོག་མི་ཤེས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དངོས་པོ་གཏོང་བ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། ལུས་གཏོང་བ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། དུས་ཆོག་མི་ཤེས་དང་། སེམས་ཅན་ཆོག་མི་
ཤེས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཕན་བཏགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་ནས་སེམས་

ཅན་གཅིག་པུ་དེ་ལ་གཏོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་བཏང་ནས་བདག་གིས་འདི་སྙེད་ཅིག་བྱིན་གྱིས་བཏང་ནས། ད་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་མེད་དེ་འདིས་ནི་དངོས་པོ་གཏོང་བ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པ་བསྟན་ཏོ། །གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དང་མཉམ་པའི་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་དུས་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ཡང་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་གཏོང་ཞིང་སྦྱིན་པར་བྱེད་དེ། ལུས་དེ་སྙེད་ཅིག་བདག་གིས་སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་བྱིན་པས་ད་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་མེད་དེ། འདིས་ནི་ལུས་གཏོང་བ་ཆོག་
མི་ཤེས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་བསྐལ་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་བཏང་བ་དེ་ཡང་ལོའམ་ཟླ་བའི་བསྐལ་པ་འགར་གཏོང་བ་མ་ཡིན་གྱི་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་བསྐལ་པར་སྐད་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཡང་རྒྱུན་མི་
འཆད་པར་གཏོང་སྟེ། དེ་ལྟར་གཏང་ཡང་བདག་གིས་བསྐལ་པ་འདི་སྙེད་ཅིག་ཏུ་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་བཏང་བས་ད་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་མེད་དེ། འདིས་ནི་དུས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་
སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་སྟེ་སྦྱིན་པ་དང་། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དང་། དེ་ལ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་སྤྱད་དེ་སེམས་ཅན་དེ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བཀོད་
དེ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་དེ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་གཉིས་པ་གསུམ་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་བྱས་པ་ནས་མཐར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུར་སྨིན་པར་བྱས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཟད་པར་བྱས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་
སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་སྟེ་བྱིན་པ་དང་། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དང་། དེ་ཡང་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་བཏང་སྟེ། ཚུལ་དེ་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་པར་བྱས་པས་

ད་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་དུ་བསམ་པ་མེད་དེ། བསམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟ་བུ་སྦྱིན་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱས་པའི་བསམ་པ་འཆད་དེ།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གོང་མ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་དང་ནང་གི་སྦྱིན་པ་ཡང་ཉིན་འགའ་ཙམ་ནི་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཉིན་འགའ་ཙམ་ནི་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ནི་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་པར་སེམས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་ཡང་ཉི་མ་རེ་རེ་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་
འདུག་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་གི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གཏོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་སེམས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྒྱས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་ལྟ་བུ་སྦྱིན་པས་བསྡུས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དགའ་བའི་བསམ་པ་འཆད་དེ།
མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ཚད་མེད་པ་སྦྱིན་ཞིང་། དུས་འགྱངས་པར་བཏང་ནས་སེམས་ཅན་བསྡུས་ཏེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་མཐོང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་བདག་གིས་སེམས་ཅན་འདི་
སྙེད་ཅིག་སྨིན་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགའ་བའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེ་བ་ལྟར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཕན་བཏགས་པའི་སེམས་ཅན་དག་དེ་ཙམ་དུ་དགའ་བའི་སེམས་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ནི་དགའ་བའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་རྣམས་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཕན་འདོགས་པའི་བསམ་པ་འཆད་དེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་ནང་གི་སྦྱིན་པས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བཏགས་ཏེ། ལེགས་པར་བྱས་ཀྱང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ནི་སྦྱིན་པ་འདི་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་ཞེས་བདག་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་མི་སེམས་ཀྱི་གང་གིས་སྦྱིན་པ་བླངས་པའི་སེམས་ཅན་དེས་བདག་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྦྱིན་པ་ལེན་པའི་སེམས་ཅན་

མེད་ན་ནི་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་རྫོགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་འདི་དག་གིས་བདག་གི་ཕྱི་ནང་གི་སྦྱིན་པ་བླངས་པས་དེའི་ཕྱིར་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་དང་ཚོགས་བསགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་འདི་དག་གིས་བདག་
ལ་ཕན་བཏགས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ནི་ཕན་བཏགས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་ཆགས་པའི་བསམ་པ་འཆད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་ནང་གི་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསོད་ནམས་ཀྱི་
ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དེ་དག་སེམས་ཅན་ལ་སྦྱིན་ཞིང་བཏང་ནས་ཀྱང་ཚེ་འདིར་ཕན་བཏགས་པའི་ལན་ལ་ཡང་རེ་བ་མེད་ལ། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡང་སྦྱིན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ་མ་ཆགས་བཞིན་དུ་གཏོང་སྟེ། དེ་ནི་མ་ཆགས་པའི་བསམ་
པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྦྱིན་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ལྟ་བུ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དགེ་བའི་བསམ་པ་འཆད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོའི་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པའི་ཚོགས་དེ་འདྲ་བ་བཏང་བའི་འབྲས་བུ་
བདག་གཅིག་པུས་མྱོང་བར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་མི་སྨོན་གྱི། བདག་གིས་ཕྱི་ནང་གི་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་བཏང་ནས་བདག་གི་སྦྱིན་པ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་འདི་ལ་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཉི་གས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་
ཅིག་ཅེས་སྔོ་བར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་དགེ་བའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བསམ་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ལ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ཕྱེ་ནས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱར་ཏེ་བཤད་ནས། ད་ནི་ཚུལ་
ཁྲིམས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་སྦྱར་ཞིང་འཆད་དེ། དེ་ལ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེའི་ཕུང་པོས་གང་བའི་ནང་དུ། ཚེའི་ཚད་གང་

གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མར་གནས་པས་བསྒྲུབས་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་གཅིག་རྙེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབས་ན་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་གྲུབ་པ་ནས། ཐ་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཀྱང་། ད་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྫོགས་པས་ཆོག་
ཅེས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་མེད་པ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་ཡང་ཚུལ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྫོགས་ཀྱང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ད་ནི་ཆོག་གོ་ཞེས་འཛིན་པ་མེད་པ་ནི་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མེའི་ཕུང་པོའི་ནང་དུ་ཚུལ་
ཁྲིམས་སྒྲུབ་ཀྱང་མེ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་གཉེན་པོ་ཙན་དན་དང་། ག་པུར་དང་། ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ཕོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མེའི་གཉེན་པོ་ཙནྡན་དང་། ག་པུར་དང་། ཆུ་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་ཀུན་ཀྱང་མེད་པས་
རྟག་ཏུ་ལུས་ཚིག་པའི་ཕྱིར་ལྷག་པར་ཡང་སྤྱད་དཀའ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་བདག་གི་ལུས་གཅིག་གིས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ན་ཤིན་ཏུ་བྱ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། བདག་གི་ལུས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དང་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་གི་ལུས་གཅིག་གིས་སྡུག་
བསྔལ་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། བདག་གི་ལུས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཅིག་གིས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བས་ལྷག་པར་བྱ་དཀའ་བ་སྟོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཚེའི་ཚད་ལོ་བརྒྱའམ་སྟོང་ཙམ་གྱིས་བསྒྲུབས་ན་ཚེའི་ཡུན་ཐུང་བས་ལྷག་པར་བྱ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། གང་གཱའི་
ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་ཚེའི་ཚད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚེའི་ཚད་ཀྱང་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་བསྐལ་པར་བསྒྲུབས་པས། དུས་ཀྱི་ཚད་རིང་བའི་ཕྱིར་ལྷག་པར་བསྒྲུབ་དཀའ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འགའ་ཙམ་མེས་གང་བར་སྤྱོད་
ན། ལྷག་པར་བྱ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་རབ་ཏུ་གང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མེས་གང་བ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འགའ་ཙམ་མེས་གང་བ་མ་ཡིན་གྱི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་མེས་གང་བར་སྤྱོད་

དེ། དེས་ན་ལྷག་པར་སྤྱད་དཀའ་བ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྤྱོད་ལམ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབས་ན་བྱ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ་དེའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ལམ་བཞིར་སྤྱོད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྤྱོད་ལམ་གཅིག་གིས་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འགྲོ་བ་དང་། འདུག་པ་དང་། ཉལ་བ་དང་།
འཆག་པ་སྟེ། སྤྱོད་ལམ་བཞིར་སྤྱོད་ཅིང་བསྒྲུབས་པས་ན་ལྷག་པར་བྱ་དཀའ་བ་སྟོན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒྲུབས་ན་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྒྲུབས་པ་ནས་མཐར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་ཙམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་ཀྱང་། ད་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ད་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་མེད་དེ་དེ་ནི་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ཚུལ་དེ་དང་འདྲ་བར་སྦྱར་རོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཞེས་
བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབ་དཀའ་བ་དེའང་། ཉིན་གཅིག་ནི་བསྒྲུབ། ཉིན་གཅིག་ནི་མི་བསྒྲུབ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ནི་མི་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་གྱི། མཐར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་མ་འདུག་གི་བར་
དུ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་གི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་གཅོད་ཅིང་བར་ཆད་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ལ་རྒྱས་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་
ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་གྱིས་སེམས་ཅན་བསྡུས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ལ་དགའ་བའི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་
པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་དེ་དག་གིས་ནི་སེམས་ཅན་བསྡུས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་ལ་སེམས་ཅན་བཀོད་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་མཐོང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་ལྟར། སེམས་ཅན་

ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བཀོད་དེ་ཕན་བཏགས་པ་རྣམས་དེ་དེ་ཙམ་དུ་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པ་ནི་དགའ་བའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྟན་པའི་
ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་སྟོན་ཏོ། །གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤད་པ་ནས། ཤེས་རབ་བཤད་པའི་བར་དུ་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་བཏགས་ན་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བདག་གིས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་སྙམ་དུ་བདག་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་མི་སེམས་ཀྱི། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་གང་ལ་ཕན་བཏགས་པའི་སེམས་ཅན་ད