Luận tạng Tây Tạng (Tengyur) — Tập 63

་དངོས་པོ་ནི་མ་ལུས་ཏེ། གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དབེན་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །དེ་ལྟར་
ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང་། ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །རྣམ་པ་བཞི་ཆར་ལ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །དེ་རྒྱལ་བས་རྒྱལ་བའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཏིང་
ངེ་འཛིན་རྒྱལ་བ་ནི་དྲན་པ་བཞི་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་མེ་ཏོག་དགའ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཚོ། །ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཚུལ་རིག །ཡང་དག་སངས་རྒྱས་ལམ་རིག་པ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་མེ་ཏོག་དགའ་ནི་མངོན་

པར་འདུས་མ་བྱས་པར་འཇུག་ཅིང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མཐོང་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་ཆུབ་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་པོ་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རྣམས་ཉིད་ནི་མེ་ཏོག་སྟེ། བསྒོམ་པའི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་དངོས་
པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ནི་མེ་ཏོག་རྣམས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་ནི་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ་བ་རྣམས་རྨི་ལམ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་དང་། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སོ་སོར་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་མངོན་
དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་པས་ན། བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་མེ་ཏོག་དགའ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཚོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཏེ། མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཆོས་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཉིད་མཚོ་སྟེ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་འབྱུང་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཚོ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཚུལ་རིག་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་རབ་ཏུ་བསྒོམས་པའི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་
ལག་བརྒྱད་སྔོན་དུ་བཤད་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་ལམ་སྟེ། ཐབས་ཞེས་པའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་རིག་ཅིང་ཤེས་པ་ནི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཚུལ་རིག་གོ། །ཡང་དག་སངས་རྒྱས་ལམ་རིག་པ་ནི་ཡང་དག་སངས་རྒྱས་ནི་གཞན་གྱིས་མན་ངག་ཉེ་བར་མ་བསྟན་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་
ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་དང་། དམ་པའི་ལམ་ཀུན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེའི་ལམ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །དེ་ཤེས་པས་ན་ཡང་དག་སངས་རྒྱས་ལམ་རིག་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས། །ནམ་མཁའ་ལྟ་
བུར་ཆགས་པ་མེད། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་ལས་སྐྱེས། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས་ནི་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཆགས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་པས་ན་ཤས་ཆེར་ཆགས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས་པ་ནི་སེམས་

ཅན་ཀུན་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས་སོ། །དེ་ལ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ནི་བཞི་སྟེ། སྦྱིན་པ་དང་། སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། དོན་མཐུན་པ་དང་། དོན་བཞིན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལས་སྦྱིན་པ་ནི་རྫས་ཤེས་པའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་དུས་ཤེས་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་འཁོར་ཤེས་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་
ཆོས་ཤེས་པའོ། །སེམས་ཅན་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་བསྒྲུབ་པ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ན། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུའོ། །དོན་དམ་པར་
ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཆགས་པ་མེད་པ་ཞེས་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཞེས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཡིད་ལས་སྐྱེས་སོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཞེས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཤུགས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་
པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དབང་དོན་ཤེས། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་འཕྲོགས་པ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དེ་ཉིད་ཤེས། །རྣམ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་འཆང་བ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དབང་དོན་ཤེས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་
རྟུལ་པོ་དང་། འབྲིང་པོ་དང་། རྣོན་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་དོན་ཏེ། དེ་མཁྱེན་པས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་དོན་ཤེས་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་འཕྲོགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ཆ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་འཕྲོགས་པས་དེ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དེ་ཉིད་ཤེས་ནི། དེ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་།

ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཡུལ་ལ་
མཚན་མར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚོགས་བརྒྱད་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་སྤུངས་པའི་དོན་ཏོ། །དེའི་དེ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་དབེན་པའི་
དོན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དེ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ལོག་པ་ནི་བདག་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལས་ནི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་དོན་མཁྱེན་པས་ན་ཕུང་པོ་ལྔའི་དོན་དེ་ཉིད་ཤེས་ཏེ། དེ་ཉིད་
བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ཀྱིས་གསུངས་པ། ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་མེད་པར་ཉོན་མོངས་རྣམས། །གང་ཕྱིར་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཐབས་མེད་པ། །ཉོན་མོངས་ལས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་སྲིད་མཚོ་འདིར་འཁྱམས་ཏེ། །དེ་བས་དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་
སྟོན་པས་གསུངས་སོ་ལོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་འཆང་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ཕུང་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་རྣམ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་
སོ། །དེ་རྣམས་འཛིན་པས་ན་རྣམ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་འཆང་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་མཐའ་ལ་གནས། །ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་ལ་མཁས། །ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་ལམ་ལ་གནས། །ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་སྟོན་པ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་མཐའ་
ལ་གནས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་ཅུང་ཟད་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པས་ན་ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་མཐའ་ལ་གནས་སོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་ལ་མཁས་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མཁས་ཤིང་བྱང་བས་ན་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་ལ་

མཁས་སོ། །ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་ལམ་ལ་གནས་ནི་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་གནས་པ་སྟེ། །ངེས་འབྱུང་ཀུན་གྱི་ལམ་ལ་གནས་སོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་སྟོན་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་
ནོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྲིད་རྩ་བཏོན། །དག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འཆང་། །བདེན་བཞིའི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན། །ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་རྟོགས་པ་འཆང་། །ཞེས་པ་ལ་དེ་ལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྲིད་རྩ་བཏོན་ནི། །ཡན་ལག་བཅུ་
གཉིས་རྣམས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་། གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་རིག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་
མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྒྲིབ་པའོ། །འདེབས་པའི་ཕྱིར་ན་འདུ་བྱེད་དེ། དེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་སོ་སོར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྲིད་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་སར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་འཛིན་པར་
བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་མིང་དང་གཟུགས་སོ། །བདག་གི་དངོས་པོ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ། །གསུམ་འདུས་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ན་རེག་པའོ། །ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ན་ཚོར་བའོ། །སྡུད་པའི་ཕྱིར་ན་སྲིད་པའོ། །ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའི་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་དང་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ན་ལེན་
པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དང་མཐུན་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་སྲིད་པ་སྟེ། ལས་བྱས་པའི་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་འབྱུང་ཞིང་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕྱིར་ན་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་རྣམས་སོ། །དེ་བས་ན་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཏེ། དེ་རྣམས་
ཀྱི་འཁོར་བའི་སྲིད་རྩ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་གང་གིས་རྩ་ནས་ཕྱུང་ཞིང་བཏོན་པ་དེ། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྲིད་རྩ་བཏོན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་གསུངས་པ། སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་དང་འདེབས་པ་དང་། །ཁྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་

འཛིན་པའི་ཕྱིར། །རྫོགས་བྱེད་ཕྱིར་དང་གསུམ་གཅོད་ཕྱིར། །ཉེ་བར་སྤྱོད་ཅིང་སྡུད་པའི་ཕྱིར། །སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་མངོན་དུའི་ཕྱིར། །སྡུག་བསྔལ་ཕྱིར་ན་འགྲོ་ཉོན་མོངས། །ཞེས་སོ། །དག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འཆང་ནི། །རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྣམ་
པར་དག་པ་སྟེ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་དབེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་འཛིན་པས་ན་དག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འཆང་ངོ་། །བདེན་བཞིའི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་རྣམས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་སོ། །བདེན་པ་
བཞི་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་ལམ་མོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་བདེན་བཞིའི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་རྟོགས་པ་འཆང་ནི། དེ་ལ་ཤེས་པ་བརྒྱད་ནི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་
ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་ཤེས་པ་དང་། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་འཛིན་པས་ན་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་རྟོགས་པ་འཆང་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་
གཉིས་ལྡན། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག །རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་བྱང་ཆུབ་པ། །རྣམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀུན་རིག་མཆོག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ལྡན་ནི་བདེན་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་བདེན་པའི་དོན་ཏེ། དེ་དག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་བཅུ་
གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བསྐོར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། རྒྱུ་དང་རབ་ཏུ་སྐྱེད་པའོ། །འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་འགོག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། གྱ་ནོམ་པའོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ལམ་
དང་། རིགས་པ་དང་། སྒྲུབ་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་ཕྱིར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི། བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ལྡན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག་ནི། དེ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་

ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བཅུ་པོ་དེ་རྣམས་རབ་ཏུ་སྤོང་ངོ་། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་
ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་རྣམས་ཉིད་ལས་ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་པ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་དགུ་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དགུ་སྟེ། དེ་ལྟར་
བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པས་ན་ཆོས་དང་། རྗེས་སུ་དང་། བཟོད་པ་དང་། ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་བཞི་རྣམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་པོ་འདི་རྣམས་ཉིད་
ལས་འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གཞན་ཕྲ་རྒྱས་བདུན་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་རྒྱུ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་པ་དང་རྐྱེན་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་
པས་དེ་ཉིད་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་རྣམས་ཉིད་ལས་ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་པ་ཁམས་གཉིས་ལ་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་གཉིས་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མཐོང་བས་ཏེ་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྤོང་བར་འགྱུར་
བས་ན་དེ་དེ་ལྟར་ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་འགོག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་བཞིར་ཡིད་ལ་བྱས་པས་ཀུན་འབྱུང་ལ་གསུངས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་བདུན་པོ་དེ་ཁོ་ན་
འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་བཟོད་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་གཉིས་སྤོང་བར་བྱེད་པས་ན་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་དགུ་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་

བདེན་པ་མཐོང་བ་ལས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལམ་དང་། རིགས་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། རྣམ་པ་བཞིར་ཡིད་ལ་བྱས་པས་ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་།
ཆོས་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་བདུན་ཁོ་ན་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་བསྣན་པས་བརྒྱད་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་བཟོད་པ་དང་། ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་བཅུ་བཞི་ནི་ལམ་མཐོང་
བ་ལས་སྤོང་བར་འགྱུར་བས་ན་དེ་ལྟར་ན་ཕྲ་རྒྱས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ཁམས་གསུམ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ཅིང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་
རིག་ཅིང་མཁྱེན་པས་ན། དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་བྱང་ཆུབ་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་རྣམ་པ་ཉི་ཤུར་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་རྣམ་པས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་མཛད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ཉིད་བདག་ཡིན། གཟུགས་ལ་
བདག་གནས། གཟུགས་བདག་གི་ཡིན། བདག་གཟུགས་དང་ལྡན། ཚོར་བ་བདག་ཡིན། ཚོར་བ་ལ་བདག་གནས། ཚོར་བ་བདག་གི་ཡིན། བདག་ཚོར་བ་དང་ལྡན། འདུ་ཤེས་བདག་ཡིན། འདུ་ཤེས་ལ་བདག་གནས། འདུ་ཤེས་བདག་གི་ཡིན། བདག་འདུ་ཤེས་དང་ལྡན། འདུ་
བྱེད་བདག་ཡིན། འདུ་བྱེད་ལ་བདག་གནས། འདུ་བྱེད་བདག་གི་ཡིན། བདག་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་གནས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་གི་ཡིན། བདག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱེ་བའི་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྣམས་ཀྱིས་གང་
གིས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ཀྱིས་གསུངས་པ། རིག་པ་ཡིས་ནི་རྣམ་དཔྱད་ན། །ཕུང་པོ་ལས་ནི་གཞན་ཀུན་ན། །མུ་སྟེགས་རྣམས་ཀྱིས་གང་བརྟགས་པའི། །

བདག་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཕུང་པོ་ཡིན་ན་དེ་མི་རྟག །དེ་ཡང་བདག་གི་ཚུལ་མ་ཡིན། །རྟག་དང་མི་རྟག་མེད་པའི་ཕྱིར། རྟེན་དང་བརྟེན་པའང་ནམ་ཡང་མེད། །ཅེས་སོ། །རྣམ་པར་སངས་རྒྱས་ཀུན་རིག་མཆོག་གི་ཚིག་གསུམ་གྱི་དོན་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྤྲུལ་
པའི་སྐུ། །དཔག་མེད་མཐའ་ཡས་འབྱེད་པ་པོ། །སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྟོགས། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་དོན་ཀུན་རིག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རྣམས་ནི་དཔག་མེད་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་ནི་འདུས་པ་སྟེ། དཔག་མེད་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་
པའི་སྐུའོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་གི་ཕྱིར་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་མཐའ་འགྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འཕྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ན། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །དཔག་མེད་མཐའ་ཡས་འགྱེད་
པ་པོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཡིན་པས་སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་དེ། སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཤེས་པ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་ཆོས་མངོན་པ་ལས་གསུངས་པ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཆེར་འཇུག་པ། །སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་མཐོང་ལམ་གྱིས། །དེ་ཡི་འབྲས་བུ་སྤངས་པའོ། །ཞེས་སོ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་དོན་ཀུན་རིག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཀུན་ནོ། །དེའི་དོན་མཁྱེན་པས་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་དོན་ཀུན་རིག་
སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཚུལ་གྱིས། །འགྲོ་བའི་དོན་ལ་འཕྲོ་བར་བྱེད། །ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་འབྱུང་ལ། །ཐེག་པ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུར་གནས། །ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་པར་གྱུར་པའི་ཐེག་པ་ནི་ཐེག་པ་སྣ་
ཚོགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་ལམ་མོ། །དེའི་ཐབས་ནི་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཀྱི་ཚུལ་ལོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཀྱི་ཚུལ་དེས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་ནི་འགྲོ་དོན་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོགས་ཤིང་འཕྲོ་བས་ན། །ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཚུལ་

གྱིས། །འགྲོ་བའི་དོན་ལ་འཕྲོ་བར་བྱེད་དོ། །ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་འབྱུང་ལ་ནི་འདུལ་བའི་དབང་གིས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བས་ན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ལའོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུར་གནས་ཞེས་པ་སྟེ། གཅིག་ཁོ་
ནའི་ཐེག་པ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་གནས་པས་ན་ཐེག་པ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཀམྤ་ལའི་
ཞལ་སྔ་ནས་གསུངས་པ། འཐབ་པའི་གླང་ཆེན་མགོན་པོ་བོར་ནས་མགོན་མེད་བོང་བུའི་ཐེག་པས་སུ་ཞིག་འགྲོ། །རིགས་ལྡན་ཕྱུག་པོའི་བུད་མེད་ཁྱད་པར་སྤང་ནས་སྨད་འཚོང་འདོད་པ་བཞིན། །ཞེས་སོ། །ཉོན་མོངས་ཁམས་རྣམས་དག་པའི་བདག །ལས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ཟད་བྱེད་པ། །
ཆུ་བོ་རྒྱ་མཚོ་ཀུན་ལས་བརྒལ། །སྦྱོར་བའི་དགོན་པ་ལས་བྱུང་བ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་ཁམས་དག་པའི་བདག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་ཁམས་རྣམས་ཏེ། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་དེ་རྣམས་ལས་རྣམ་པར་དག་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉོན་
མོངས་ཁམས་རྣམས་དག་པའི་བདག་གོ། །ལས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ཟད་བྱེད་པ་ནི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ནི་ལས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ཏེ། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་རྣམས་ཟད་པར་བྱེད་པས་ན་ཟད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འཇོམས་པར་
བྱེད་པས་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་རྣམས་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ལས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆུ་བོ་རྒྱ་མཚོ་ཀུན་ལས་བརྒལ་བ་ནི་ཆུ་བོ་ནི་བཞི་སྟེ། འདོད་པའི་ཆུ་བོ་དང་། སྲིད་པའི་ཆུ་བོ་དང་། ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་དང་། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་དང་མ་རིག་པ་ལས་གཞན་ལ་འདོད་པའི་ཟག་པ་ཉིད་འདོད་
པའི་ཆུ་བོ་རྣམས་ཏེ། རྫས་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ་རྣམས་སོ། །སྲིད་པའི་ཟག་པ་ཉིད་སྲིད་པའི་ཆུ་བོ་སྟེ། །རྫས་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་རྣམས་སོ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་ལྟ་བ་རྣམས་ནི་ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་སྟེ་རྫས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རྣམས་སོ། །མ་རིག་པའི་ཟག་པ་ཉིད་མ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་རྣམས་ཏེ་རྫས་བཅོ་ལྔ་རྣམས་སོ། །དེ་ཉིད་

རྒྱ་མཚོ་སྟེ། མང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཆུ་བོ་རྒྱ་མཚོ་དེ་རྣམས་ལས་གང་གིས་ཡང་དག་པར་བརྒལ་བ་དེ་དེ་ལྟར་གསུངས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བའི་དགོན་པ་ལས་བྱུང་བ། །ཡེ་ཤེས་ཙམ་ལ་སྙོམས་འཇུག་པ། །རྣལ་
འབྱོར་ཞེས་ནི་མངོན་པར་བཤད། །ཅེས་པ་ནི་དེ་ཉིད་དགོན་པ་སྟེ། ཤེས་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དང་། རྒལ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་བརྒལ་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྦྱོར་བའི་དགོན་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ།
དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཉོན་མོངས་ཉེ་བའི་ཀུན་ཉོན་མོངས། །བག་ཆགས་བཅས་པར་གཏན་སྤངས་པ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཐབས། །དོན་ཡོད་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་ཉེ་བའི་ཀུན་ཉོན་མོངས་ལ་སོགས་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་
པ་དྲུག་གོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །ཀུན་ཉོན་མོངས་ནི་སྡུག་བསྔལ་བདུན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དེ་རྣམས་ཉིད་བག་ཆགས་དང་བཅས་པར་གཏན་དུ་སྤངས་པ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི། ཉོན་མོངས་ཉེ་བའི་
ཀུན་ཉོན་མོངས། །བག་ཆགས་བཅས་པར་གཏན་སྤངས་པ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པ་ནི་མ་རིག་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། ལེན་པ་རྣམས་སོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་དང་། སྲིད་པའོ། །གཞན་རྣམས་ནི་གོང་མ་བཞིན་ནོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེ་དང་ཤེས་རབ་ཐབས། །ཞེས་པ་ནི་
ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ནི་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཡིན་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སྙིང་རྗེ་དང་ཤེས་རབ་ཐབས་ཏེ། དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དོན་ཡོད་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ་ནི་དོན་ཡོད་པ་ནི་འབྲས་བུ་
ཡོད་པའོ། །དོན་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ་འགྲོ་བའི་དོན་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་དོན་ཡོད་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པའོ། །དེ་བྱེད་པས་ན་དོན་ཡོད་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །འདུ་ཤེས་ཀུན་གྱི་དོན་སྤངས་ཤིང་། །རྣམ་ཤེས་དོན་ནི་འགོག་པར་འཛིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་ཡིད་ཡུལ་

དང་ལྡན། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རིག་པ། །ཞེས་པ་ནི། དེ་ལ་འདུ་ཤེས་ཀུན་གྱི་དོན་སྤངས་ནི་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་
ཁམས་སུ་ཡང་ཉེ་བར་སྐྱེ་བའི་གནས་དང་པོ་ནི་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དེ། དེ་རྣམས་གསུམ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲར་གསུངས་སོ། །འདུ་ཤེས་གསུམ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྤངས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་འདུ་ཤེས་དོན་སྤངས་ཤིང་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་
སོ། །རྣམ་ཤེས་དོན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ཡིན་པས་རྣམ་ཤེས་ཏེ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཉིད་དོ། །སྐྱེ་བའི་གནས་གཉིས་པོ་ནི་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དེ། དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་རྣམ་ཤེས་ཏེ་དེ་ཉིད་
བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །འགོག་པ་འཛིན་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་གནས་བཞི་པ་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་འཛིན་པས་ན་འགོག་པ་འཛིན་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ཡིད་ཡུལ་དང་ལྡན་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས་
པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དེ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཡུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་སེམས་ཅན་ཀུན་ཡིད་ཡུལ་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རིག་པ་ནི་དུས་གསུམ་ན་གནས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུགས་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་
དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་རིག་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རིག་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་དག །དེ་ནི་དྲིར་བཅས་དྲི་མ་མེད། །ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །ཅེས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་
ཡིད་ལ་གནས། དེ་དག་སེམས་ནི་མཉམ་ཉིད་སོན། །སེམས་ཅན་ཀུན་ཡིད་ཚིམ་པར་བྱེད། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་དགའ་བ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་ལ་གནས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ནི་སེམས་སོ། །དེའི་དཀྱིལ་དུ་གནས་པས་ན་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་

ལ་གནས་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་སེམས་ནི་མཉམ་ཉིད་སོན་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་དག་སེམས་དང་མཉམ་ཉིད་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཤེས་རབ་བརྒྱད་སྟོང་པ་ལས་གསུངས་པ། གང་སོ་
སོའི་སྐྱེ་བོའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་གཅིག་ཁོ་ནའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལྟར་བྱས་ནས་
སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་དང་། དེ་དག་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སོན་པར་ཐོབ་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ན། སེམས་ཅན་ཀུན་ཡིད་ཚིམ་པར་བྱེད། །ཅེས་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་འདས་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་
ཚིམ་པར་བྱེད་ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་དགའ་བ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དགའ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བའོ། །ངོ་བོ་ལྷག་པར་ཆགས་པས་བསྐྱོད་པས་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་དངོས་པོ་
ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བས་ལྷག་པར་ཆགས་པ་ཁོ་ནས་རབ་ཏུ་འཇུག་པའོ། །གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད། །ནོར་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས། །དོན་གསུམ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་བློ། །ཀུན་དོན་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་
འཁྲུལ་པ་མེད་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྟེ། བརྩམས་པའི་མཐའ་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་ཅིང་མ་ངེས་པའི་བློ་གྲོས་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། ནོར་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས། །ཞེས་པ་སྟེ། དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ཡོངས་
སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་། དོན་གསུམ་ཐེ་ཙོམ་མེད་པའི་བློ། །ཞེས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་བློ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་བློ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གསུམ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དོན་ཏེ།

དེའི་རང་བཞིན་ཡང་འཇམ་དཔལ་ལོ། །ཀུན་དོན་ནི་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་། མུན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པ་
ཡང་། །གང་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དོན་དུ་གྱུར། །དེ་ཕྱིར་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་བདག །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ཇི་བཞིན་འགྲོ། །ཞེས་སོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དུས་གསུམ་དུ། །སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་བྱེ་བྲག་ཕྱེད། སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་རྫོགས་བྱང་ཆུབ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་འཆང་། །ཞེས་པ་ནི་
དེ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དུས་གསུམ་དུ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དུས་གསུམ་ཉིད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཆོས་མངོན་པ་ལས་གསུངས་པ། འདུས་བྱས་ཆོས་རྣམས་དེ་དག་ཀྱང་། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ། །དེ་དག་ཉིད་
དུས་གཏམ་བཞི་དང་། །ངེས་པར་འབྱུང་བཅས་བཞི་དང་བཅས། །གང་དག་ཟག་བཅས་ཉེར་ལེན་པའི། །ཕུང་པོའང་དེ་དག་འཐབ་བཅས་དང་། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་འཇིག་རྟེན་དང་། །ལྷ་བཅས་སྲིད་པའང་དེ་དག་ཡིན། །ཞེས་སོ། །སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་ནི་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ན་
སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་པའི་རྩ་བ་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་ཤིང་ཐོས་པ་དང་བསམས་པ་དང་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རིག་པས་ན། སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་བྱེ་བྲག་ཕྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སུ་ནི། སྐད་ཅིག་གཅིག་མངོན་
རྫོགས་བྱང་ཆུབ་སྟེ། སྐད་ཅིག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ་གཅིག་ཀྱང་དེ་ཡིན་པས་སྐད་ཅིག་གཅིག་གོ། །གང་གིས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་རྫོགས་སངས་རྒྱས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རང་
བཞིན་འཆང་ནི་དུས་གསུམ་དུ་གནས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར། སྐད་ཅིག་གཅིག་མངོན་རྫོགས་བྱང་ཆུབ། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་འཛིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་འཆང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཚོགས་དང་

ནི། །ཆོས་སྐུ་འགྲོ་བའི་དོན་སྤྱོད་པས། །མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སྐུ་ཚེ་དང་། །རིགས་དང་སྐུ་བོང་ཚད་དག་མིན། །ཞེས་སོ། །ལུས་མེད་ལུས་ཏེ་ལུས་ཀྱི་མཆོག །ལུས་ནི་བྱེ་བ་འཕྲོ་བར་བྱེད། །གཟུགས་རྣམས་མ་ལུས་སྟོན་པ་པོ། །ནོར་བུ་ཆེན་པོ་རིན་ཆེན་ཏོག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་ལུས་མེད་ལུས་
ཏེ་ནི་ལུས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ལུས་མེད་དེ། མེད་པའི་ལུས་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ལུས་མེད་ལུས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ལུས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐུའི་ནང་ན་མཆོག་སྟེ། རབ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །ལུས་རྣམས་ཏེ་སྐུ་བྱེ་བ་ནི་
ལུས་བྱེ་བ་གྲངས་མེད་པའོ། །དེ་རྣམས་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། འཕྲོ་བར་བྱེད་པས་ན་ལུས་ནི་བྱེ་བ་འཕྲོ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། གཟུགས་རྣམས་མ་ལུས་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་ཏེ། མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་
གཟུགས་རྣམས་མ་ལུས་སྟོན་པ་པོ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །རིན་ཆེན་ཏོག་ནི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་རིན་ཆེན་ནོ། །རིན་ཆེན་དེས་མཚན་པའི་ཏོག་གོ། །དེ་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ། དེ་འཛིན་པ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་པ་
ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་རིན་ཆེན་ཏོག་ནི་འཇམ་དཔལ་ཞེས་སོ། །ད་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བསྟན་པ་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་གསུངས་པ། ནོར་བུ་ཆེན་པོ་
ཞེས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཐའ་ཡས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་གསུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་པ་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་རང་གི་
ཕྱག་རྒྱས་ཁམས་གསུམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོར་དབང་བསྐུར་བ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ན་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ཉིད་དོ། །དེ་ནས་ད་ནི་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་

ཡས་འབྱམ་ཀླས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གཤེགས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་སེར་སྣ་བཅོམ་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ནས་དག་པར་བྱས་ནས་གང་མཚན་གྱི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེའི་ཚིག་བརྒྱ་རྩ་བཞི་དེ་རྣམས་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་
ལྔར་བགོས་ཏེ། རིགས་རེ་རེ་ལས་ཉི་ཤུ་རྩ་རེ་རེར་མཚན་པ་རྣམས་རྗེས་སུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱས་ཏེ། ཡང་སླར་ལོག་ནས་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་ཕྱི་རོལ་འཁོར་ལོ་བཞི་པ་ལ་རང་རང་གི་ཁ་དོག་གིས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བའི་ཡི་གེ་རྣམས་སུ་གྱུར་ཏེ། ཇི་
ལྟར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གོང་དུ་གསུངས་པའི་གཟུགས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བདག་ཉིད་དམིགས་ཏེ། སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་འཕགས་པ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཀློག་པས་ནི་འོག་ནས་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ཆེར་ཐོབ་ཅེས་
མན་ངག་གོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །མཚན་གྱི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་གྲངས་ནི་བརྒྱ་རྩ་བཞིའོ། །འཕགས་པ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་མཚན་གསང་སྔགས་ཀྱི་དོན་དུ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་ཞེས་པ་ལས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བསྟོད་པའི་རིམ་པའི་དབང་
དུ་བྱས་པ་སྟེ་དགུ་པའོ།། །།ད་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་བསྟོད་པ་འདི་བརྗོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་བྱ་བ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་བླ་ན་མེད། །གསང་སྔགས་
ལས་བྱུང་ཡི་གེ་མེད། །གསང་སྔགས་ཆེན་པོ་རིགས་གསུམ་པ། །ཞེས་པ་ནི། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་བྱ་བ་ནི་དུས་གསུམ་དུ་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་ཞིང་ཤེས་པར་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་
བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དཔལ་དེ་ཉིད་འདུས་པ་ལས་གསུངས་པ། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཁྱེད་ལ་བརྟེན། །ཁྱེད་ནི་ཀུན་གཟིགས་ཡབ་ཡིན་ཏེ། །བྱུང་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡི། །དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་ཁྱེད་ལ་བརྟེན། །ཞེས་སོ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་

པོའི་བྱང་ཆུབ་ནི་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་པོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྣམས་སོ། །རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ཡང་དེ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ལས་བླ་ན་
མེད་པས་བླ་ན་མེད་པའོ། །གསང་སྔགས་ལས་བྱུང་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གསང་སྔགས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་གནས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་གསང་སྔགས་འབྱུང་བ་སྟེ། བྱེད་རྒྱུ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡི་གེ་མེད་ནི་གང་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡི་གེ་རྣམས་མེད་པ་
དེ་ནི་ཡི་གེ་རྣམས་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །གསང་སྔགས་ཆེན་པོ་རིགས་གསུམ་པ་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་གསང་སྔགས་ཆེན་པོ་སྟེ། རྟག་པ་དང་། མི་བསྐྱོད་པ་དང་། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཏེ་རིགས་གསུམ་པོ་རྣམས་ནི་རིགས་གསུམ་
མོ། །གསང་སྔགས་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་རིགས་གསུམ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི་གསང་སྔགས་ཆེན་པོ་རིགས་གསུམ་པ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལས། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ནམ་མཁའི་ཚུལ་ངེས་པར་སྦྱོར་ཞིང་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་འདི་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ་ཞེས་སོ། །གསང་སྔགས་དོན་ཀུན་སྐྱེད་པ་པོ། །ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་མེད། །སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ། །ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ཡི་གེ་དྲུག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་གསང་
སྔགས་དོན་ཀུན་སྐྱེད་པ་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཏེ། དེ་སྐྱེད་པ་ནི་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ནི་དང་པོའི་ཡི་གེ་ཨ་ནས་ཧ་ལ་ཐུག་པའི་བར་དུ་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ཞེས་གསུངས་
ཏེ། དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་དོ། །ཡི་གེ་མེད་ནི་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡི་གེ་ལྔ་ནི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་འབྲུ་ཨཱ་ཨོཾ་ཧཱུྃ་ཧྲཱི་ཨཿཞེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཡི་གེ་ཨ་ཞེས་གསུངས་སོ། །

ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ཞེས་པ་ལ་ཐིག་ལེ་ནི་ས་བོན་གྱི་ཡི་གེའོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡི་གེ་དྲུག་ནི་ཨོཾ་ཝཱ་གཱི་ཤྭ་རི་མུཾ་ཞེས་ཏེ་ཡི་གེ་དྲུག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་རྣམ་པ་མེད། །བཅུ་དྲུག་ཕྱེད་ཕྱེད་ཐིག་ལེ་ཅན། །ཡན་ལག་མེད་
པའི་རྩིས་ལས་འདས། །བསམ་གཏན་བཞི་ཡི་རྩེ་མོ་ཅན། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་རྣམ་པ་མེད་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་རྣམས་ཀུན་གང་ཡིན་པ་ལས་འདས་ཤིང་མེད་པའི་རྣམ་པའི་ཡན་ལག་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་གསུངས་སོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སུམ་བརྒྱ་པ་ལས་གསུངས་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་བལྟའམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་བལྟ་བར་
བྱ་བ་འདི་ནི་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་དེ་ཉིད་མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་ཇི་སྲིད་དུ་མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་སྲིད་
དུ་བརྫུན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དུ་མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མེད་པ་དེ་སྲིད་དུ་བརྫུན་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་ཏེ། དེ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅུ་དྲུག་ཕྱེད་ཕྱེད་ཐིག་ལེ་ཅན། །ཡན་ལག་
མེད་པའི་རྩིས་ལས་འདས། །བསམ་གཏན་བཞི་ཡི་རྩེ་མོ་ཅན་ནི་དེ་བདག་གི་བླ་མའི་ལུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཚིག་རྐང་གསུམ་གྱི་དོན་བདག་གིས་མ་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་བདག་ཅག་གི་བླ་མས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདག་ལ་གསུངས་པ། སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལས་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་
རྟོགས་པ་དད་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་སློབ་མ་རྣམས་དུས་རིང་པོར་མཉེས་པར་བྱེད་པའི་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་བླ་མའི་མན་ངག་སྙན་ཁུང་ནས་སྙན་ཁུང་དུ་བརྒྱུད་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྦྱོར་བ་འཚམ་པ་བགོམས་པས་

འཇིགས་པས་ཊཱི་ཀཱ་ལས་འདི་རྣམ་པར་མ་སྤྲོས་སོ། །བསམ་གཏན་ཡན་ལག་ཀུན་ཤེས་ཤིང་། །ཏིང་འཛིན་རིགས་དང་རྒྱུད་འཆང་བ། །ཏིང་འཛིན་ལུས་ཅན་ལུས་ཀྱི་མཆོག །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཀུན་གྱི་རྒྱལ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་བསམ་གཏན་ཡན་ལག་ཀུན་ཤེས་ཤིང་ནི་བསམ་གཏན་ཀུན་ནི་
བཞི་རྣམས་ཏེ། རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་ཞེས་པ་རྣམས་ལས་སོ། །དེ་ལ་རྟོག་པ་དང་བཅས། དཔྱོད་པ་དང་བཅས། དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའོ། །རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་སྤངས་པ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པའོ། །དགའ་བ་
ཡང་མེད་ཅིང་བཏང་སྙོམས་དང་དྲན་པ་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ནི་བསམ་གཏན་གསུམ་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་བཏང་སྙོམས་དང་དྲན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པའོ། །བསམ་གཏན་བཞི་པོ་དེ་དག་གི་ཡན་ལག་སྟེ་ཆ་ཤས་འདི་རྣམས་སོ། །དེ་ཤེས་ན་
ནི་མཁས་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་དེ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་མོས་པའི་སེམས་ཅན་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱིས་གནས་པས་
ན་དེའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འོག་ནས་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་ལྷ་ཚེ་རིང་པོར་མི་སྐྱེ་བར་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བ་ལ་དབང་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་འཛིན་རིགས་དང་རྒྱུད་འཆང་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ནི་དེ་ཡང་མཆོག་ཏུ་དགེ་བ་ལ་རྩེ་གཅིག་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་ཉིད་
ཀྱི་ཕྱིར་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རང་གི་མིང་དང་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་དང་རྒྱུད་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་འཛིན་པས་ན་ཏིང་འཛིན་རིགས་དང་རྒྱུད་འཆང་བའོ། །ཏིང་
འཛིན་ལུས་ཅན་ལུས་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་ནི་ལུས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཐམས་ཅད་ལས་མཆོག་དང་རབ་ཡིན་པས་ན་ཏིང་འཛིན་ལུས་ཅན་ལུས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཀུན་གྱི་རྒྱལ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་

རྫོགས་པའི་སྐུ་ཐམས་ཅད་དུ་གྱུར་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བདེན་པའི་དོན་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བསམ་དུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་
དགའ་བའི་རྒྱུ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་བསྟན་ཏོ། །དེའང་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཛེས་ཤིང་འབར་བས་ན་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཀུན་གྱི་རྒྱལ་ལོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། བདག་གི་སྦྱོར་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ལེགས་མཛད་ལེགས་པའི་འབྲུ། །བློ་ཆེན་
རྣམས་ཀྱི་དགའ་བའི་རྒྱུ་ནི་འཁོར་བའི་ནང་དུ་སྣ་ཚོགས་རབ་སྟོན་ཅིང་། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཆེན་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་རྣམས་ཀུན་དུ་རབ་འཕྲོ་བ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་ཆེ་ལ་བཞུགས་པ་དེ་ལ་འདིར་ནི་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་སྐུ་ཡི་མཆོག །སངས་རྒྱས་
སྤྲུལ་པའི་རྒྱུད་འཆང་བ། །ཕྱོགས་བཅུར་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་འགྱེད། །ཇི་བཞིན་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་སྐུའི་མཆོག་ནི་སྤྲུལ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ། །དེའང་གཞན་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་རབ་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྐུའི་མཆོག་ཅེས་གསུངས་
སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ཕྱིར་ལ་ལར་འབར་བའི་མེ་བཞིན་གང་སྣང་ཞིང་། །ལ་ལར་ཡང་ནི་རྫོགས་བྱང་ཆུབ་དང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་བཞིར་གང་སྣང་བ། །རྣམ་པ་དུ་མར་འཇུག་ཅིང་སྲིད་གསུམ་རབ་འཛིན་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཀྱིས་འཇོམས་མཛད་པ། །ཐུབ་
པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཆེན་ཕྱོགས་བཅུར་རྗེས་མངོན་སྤྲུལ་སྐུ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སོ། །སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་རྒྱུད་འཆང་བ་ནི་དུས་གསུམ་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ནི་རིམ་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་རྒྱུད་དོ། །དེ་འཛིན་པས་ན་སངས་རྒྱས་
སྤྲུལ་པའི་རྒྱུད་འཆང་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གདུང་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུར་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་ཕྱོགས་བཅུ་པོ་རྣམས་སུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐ་དད་པའི་སྤྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ཕྱོགས་བཅུར་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་འགྱེད་པའོ། །

དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཇི་བཞིན་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ་སྟེ། །ཇི་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་དོན་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པས་ན་ཇི་བཞིན་འགྲོ་བའི་བྱེད་པའོ། །ལྷ་ཡི་དབང་པོ་ལྷ་ཡི་ལྷ། །ལྷ་མིན་དབང་པོ་ལྷ་མིན་བདག །འཆི་མེད་དབང་པོ་ལྷ་ཡི་བླ། །འཇོམས་བྱེད་འཇོམས་བྱེད་དབང་ཕྱུག་
པོ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་ནི་ཁྱབ་འཇུག་གི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷའི་ལྷ་ནི་ཚངས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་མིན་དབང་པོ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་བྱེད་འབེ་ལེའི་གཟུགས་ཀྱིས་སོ། །ལྷ་མིན་བདག་ནི་གཟའ་རཱ་ཧུ་ལའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཆི་མེད་དབང་པོ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་འཇིག་གི་
གཟུགས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷའི་བླ་ནི་གཟའ་ཕུར་བུའི་གཟུགས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཇོམས་བྱེད་ནི་ཚོགས་བདག་གི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཇོམས་བྱེད་དབང་ཕྱུག་ནི་མ་ཧཱ་དེ་ཝའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་
པར་བྱའོ། །སྲིད་པའི་དགོན་པ་ལས་བརྒལ་བ། །སྟོན་པ་གཅིག་པོ་འགྲོ་བའི་བླ། །འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་བཅུར་རབ་གྲགས་པ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་ཆེ་བ་པོ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་སྲིད་པའི་དགོན་པ་ལས་བརྒལ་བ་ནི་སྲིད་པ་ནི་འཁོར་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་དགོན་པ་སྟེ་བརྒལ་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྲིད་པའི་
དགོན་པའོ། །གང་གིས་སྲིད་པའི་དགོན་པ་ལས་བརྒལ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་དགོན་པ་ལས་བརྒལ་བའོ། །གཅིག་པུ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། །དེ་དང་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྟོན་པ་ཞེས་པ་སྟེ། སྟོན་པ་ནི་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ན་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །
དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་དེ་ཉིད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེད་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ངན་སོང་དུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཡི་འོད་ཟེར་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་
བསྟན་པས་རབ་ཏུ་དང་བར་བྱས་ཏེ་མཐོ་རིས་ལ་སོ་སོར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་སྐལ་བ་དང་མི་ལྡན་པ་ཁ་ཅིག་རྣམས་ལ་གོང་དུ་གསུངས་པའི་ཆོ་གས་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱས་ནས་འཁོར་བའི་བདེ་བའི་ལས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སོ་སོར་འཇོག་

པར་བྱེད་དེ། །སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རིགས་རྣམས་ལ་ཡང་བསམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྟོན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྲུན་པར་བྱ་བ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བསྐྲུན་པ་རྣམས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱེད་དོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་བྱས་ཏེ། རིགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་སོ་སོར་འཇོག་གོ། །ད་ལྟར་ངན་སོང་དང་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་རིགས་རྣམས་ལ་བྱ་བ་མཐུན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་
ན་དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འགྲོ་བའི་བླ་མ་སྟེ། འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་བླ་མ་ཡིན་པས་འགྲོ་བའི་བླ་མའོ། །འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་བཅུར་རབ་གྲགས་པ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་ནི་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ་རབ་གྲགས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་བཅུར་རབ་གྲགས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ན་ཕྱོགས་བཅུར་གྲགས་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་གང་ཡིན་པ་དེ། འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་བཅུར་རབ་གྲགས་པ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་གོ། །དེ་ཉིད་ཆེ་བ་པོ་ཞེས་
ཏེ། །གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དཔལ་བདེ་མཆོག་གི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ། ཀུན་དུ་ཀུན་ནས་ཐམས་ཅད་དུ། །བདག་ཉིད་རྟག་ཏུ་རྣམ་པ་ཀུན། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་བརྟན་གཡོ་ཀུན། །ཀུན་གྱི་དངོས་པོར་བདག་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་སོ། །
བྱམས་པའི་གོ་ཆ་ཆས་པ་སྟེ། །སྙིང་རྗེ་ཡི་ནི་ཡ་ལད་བགོས། །ཤེས་རབ་རལ་གྲི་མདའ་གཞུ་ཐོགས། །ཉོན་མོངས་མི་ཤེས་གཡུལ་ངོ་སེལ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་བྱམས་པའི་གོ་ཆ་ཆས་པ་སྟེ་ནི། བྱམས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བཤེས་དང་གྲོགས་དང་བུ་གཅིག་པ་བཞིན་དུ་བྱམས་པ་རྣམས་
སོ། །བྱམས་པ་དེས་གོ་ཆ་ནི་བྱམས་པའི་གོ་ཆ་གང་གིས་ཆས་པ་སྟེ། བྱམས་པའི་གོ་ཆ་ཆས་པའོ། །སྙིང་རྗེ་ཡི་ནི་ཡ་ལད་བགོས་ནི་སྙིང་རྗེ་ནི་ཇི་སྙེད་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཡ་ལད་དེ་སྙིང་རྗེའི་ཡ་ལད་དོ། །སྙིང་རྗེའི་ཡ་ལད་དེ་བགོས་པས་བསྲུང་བ་གང་ཡིན་དེ་སྙིང་རྗེའི་ཡ་ལད་

བགོས་སོ། །ཤེས་རབ་རལ་གྲི་མདའ་གཞུ་ཐོགས་ནི། ཤེས་རབ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་པུསྟིའོ། །རལ་གྲི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རལ་གྲིའོ། །མདའ་ནི་སེམས་ཕྲ་མོ་ཡོངས་སུ་འབིགས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །གཞུ་ནི་རྡོ་རྗེའི་གཞུའོ། །དེས་ཀྱང་ཅི་གསུང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། བྱམས་
པའི་གོ་ཆ་ཆས་ཤིང་སྙིང་རྗེའི་ཡ་ལད་ཀྱིས་བསྲུངས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྡན་པ་ཉོན་མོངས་པའི་མི་ཤེས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་པའི་གཏི་མུག་གོ། །དེ་ཉིད་གཡུལ་ཏེ་འཐབ་མོའོ། །དེ་སེལ་ཞིང་སྤོང་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དངོས་པོ་དེ་ཉོན་མོངས་མི་ཤེས་གཡུལ་ངོ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །
མན་ངག་ནི་འདིའོ། །མདོག་དམར་བ་དང་ཕྱག་བཞི་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དཔའ་བོ་བདུད་དགྲ་བདུད་འདུལ་བ། །བདུད་བཞིའི་འཇིགས་པ་སེལ་བར་བྱེད། །བདུད་ཀྱི་དཔུང་རྣམས་ཕམ་པར་བྱེད། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་འདྲེན། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་བདུད་དགྲ་ནི་བདུད་རྣམས་ཏེ་བགེགས་ཀྱི་དགྲ་
སྟེ་བདུད་དགྲའོ། །དེ་ཉིད་བདུད་འདུལ་ཞེས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་བཞུགས་ནས་བདུད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམས་འཇོམས་པས་ན་བདུད་འདུལ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་དཔའ་བོ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཟིལ་མི་ནོན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བདུད་བཞིའི་འཇིགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་ནི་བདུད་
རྣམས་ནི་བདུད་བཞིའོ། །དེ་རྣམས་འཇིགས་པ་ནི་བདུད་བཞི་འཇིགས་སོ། །དེ་སེལ་བར་བྱེད་ཅིང་མེད་པར་བྱེད་པས་ན་བདུད་བཞིའི་འཇིགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །བདུད་ཀྱི་དཔུང་རྣམས་ཕམ་བྱེད་པ་ནི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔུང་ནི་བདུད་ཀྱི་དཔུང་སྟེ་དེའོ། །དེ་ཕམ་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི་
བདུད་ཀྱི་དཔུང་རྣམས་ཕམ་བྱེད་པའོ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་མཚན་རྣམས་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་དང་པོ་ནས་ཇི་ཙམ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་ནི་འཇམ་དཔལ་གྱི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཕལ་ཆེར་
ལ་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་འདྲེན་ནི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་འདྲེན་པ་པོ་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་ཏེ། འགྲོ་བ་ཀུན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཆོད་འོས་བསྟོད་འོས་ཕྱག་གི་གནས། །རྟག་ཏུ་རི་མོར་བྱ་བའི་འོས། །བཀུར་འོས་རྗེད་པར་བྱ་བའི་འོས། །ཕྱག་བྱར་འོས་པ་བླ་མའི་རབ། །ཅེས་

པ་ནི་དེ་ལ་མཆོད་འོས་ནི་ཐོས་པ་དང་དྲན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་མཆོད་འོས་ཞེས་བརྗོད་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ཡང་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པའི་ཕྱིར་ན་མཆོད་འོས་ཞེས་གསུངས་སོ། །བསྟོད་འོས་ནི་བསྟོད་པར་འོས་པ་ཉིད་ཀྱི་
ཕྱིར་རོ། །ཕྱག་གི་གནས་ནི་ལྷ་རྣམས་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་བྱ་བར་འོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་ཏུ་རི་མོར་བྱ་བའི་འོས་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རི་མོར་བྱ་བར་འོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བཀུར་འོས་ནི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འཇམ་
དཔལ་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ། །རྗེད་པར་བྱ་བའི་མཆོག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྗེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱག་བྱར་འོས་པ་ནི་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་བྱར་འོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བླ་མ་ནི་སེམས་ཅན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་
སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུགས་ཀར་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་རབ་ནི་མཆོག་གི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཉིད་གོམ་གཅིག་བགྲོད། །མཁའ་ལྟར་མཐའ་མེད་རྣམ་པར་གནོན། །གསུམ་རིག་གཙང་མ་དག་པ་
སྟེ། །མངོན་ཤེས་དྲུག་ལྡན་རྗེས་དྲན་དྲུག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཉིད་གོམ་གཅིག་བགྲོད་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་རྣམས་མཉམ་པོར་བསྡུས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མོ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་དེ་ལ་གོམ་པ་གཅིག་ཁོ་ནས་བགྲོད་པའི་
ཞབས་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཉིད་གོམ་གཅིག་བགྲོད་དོ། །དེས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མཁའ་ལྟར་མཐའ་མེད་རྣམ་པར་གནོན་ནི་མཁའ་ནི་མཁའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་མཐའ་ཡས་པ་ནི་མཁའ་ལྟར་མཐའ་མེད་པའོ། །དེ་རྣམ་
པར་གནོན་པ་ནི་ཕ་རོལ་གནོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཁའ་ལྟར་མཐའ་མེད་རྣམ་པར་གནོན་ནོ། །ཚིག་དེས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་གནོན་པ་ངེས་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་རིག་ནི་རིག་བྱེད་རིག་པར་བསྟན་པ་གསུམ་སྟེ། ངེས་བརྗོད་དང་། མཆོད་སྦྱིན་དང་། སྙན་ངག་གི་

མཚན་ཉིད་རྣམས་ནི་རིག་བྱེད་གསུམ་པོ་གསུམ་ལྡན་དང་། རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དང་། གཏམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རུང་བ་བསྒྲུབ་པའམ་རིག་པས་ན་གསུམ་རིག་གོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །ཡང་ན་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སྟེ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་རིག་པ་ནི་གསུམ་
པོ་སྒྲུབ་པས་སམ་རིག་པས་ནའོ། །ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་རིག་པས་ན་གསུམ་རིག་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་གཙང་མ་ཞེས་པ་སྟེ། རིག་བྱེད་རིག་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བ་ཡིན་ལ། འདུན་པས་འདོད་ཕྱིར་ན་གཙང་མ་ཞེས་
གསུངས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ཡང་གྲངས་མེད་པའི་ཐེག་པ་ལ་འདུན་པས་འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་གཙང་མ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དག་པ་ནི་དེས་དག་པར་བྱེད་པས་ན་དག་པ་སྟེ། དག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་གསུངས་སོ། །ས་ལ་ཆུའི་ས་ཡོངས་
སུ་དག །ཆུ་ལའང་སྔགས་རྣམས་མཆོག་ཏུ་དག །དེ་ཡང་དུས་ཚོད་ཚོགས་པས་དག །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོས་ལུང་བསྟན་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་དག་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མངོན་ཤེས་དྲུག་ལྡན་ནི་ལྷའི་རྣ་བ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་
ཤེས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་དྲུག་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་མངོན་ཤེས་དྲུག་ལྡན་ནོ། །རྗེས་དྲན་དྲུག་ནི་ཇི་སྙེད་གསུངས་པའི་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་།
དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། རིགས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཁྲོ་བོ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། དམ་ཚིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་འདས། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་
ཕྱིན་པའི་མཐའ། །ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་ཐོབ། །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་སྟེ། རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སེམས་དཔའི་བློ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཉན་ཐོས་ལ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་

ཕྱིར་གསུངས་པ། སེམས་དཔའ་ཆེ་ཞེས་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཆེན་པོ་ལ་སེམས་དཔའི་བློ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་སེམས་དཔའ་ཆེའོ། །ཆེན་པོ་ཡང་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་
གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཚིག་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་འདས་ཞེས་པ་སྟེ། འཁོར་བའི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀུན་དུ་བརྒལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།
ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཐའ་ནི་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེའི་མཐའ་ནི་མཐར་ཕྱིན་ཅིང་མཇུག་བརྟུལ་བར་སོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཐའོ། །ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་ནི་ཤེས་རབ་དེ་ཁོ་ན་
སྟེ། ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཐོབ་ཅིང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། །བདག་རིག་གཞན་རིག་ཐམས་ཅད་པ། །ཀུན་ལ་ཕན་པའི་གང་ཟག་མཆོག། །
དཔེར་བྱ་ཀུན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་བདག་པོ་མཆོག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་བདག་རིག་ནི་བདག་ཉིད་རིག་པས་ན་བདག་རིག་གོ། །གཞན་རིག་ནི་གཞན་རྣམས་རིག་པས་ན་གཞན་རིག་གོ། །ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པའི་དངོས་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ལ་ཕན་པ་ནི་ཐམས་
ཅད་ལ་ཕན་པ་བྱེད་པས་ན་ཀུན་ལ་ཕན་པ་སྟེ། འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་བུ་གཅིག་པ་བཞིན་དུ་བྱམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་ན་གང་ཟག་མཆོག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དཔེར་བྱ་ཀུན་ལས་འདས་པ་སྟེ་ནི་དངོས་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔེར་བྱ་ཀུན་ནོ། །དཔེར་བྱ་དེ་ཀུན་ལས་འདས་པ་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་
གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔེར་བྱ་ཀུན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་བདག་པོ་ནི་འཛིན་པ་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །མཆོག་ནི་རབ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་གཙོ་བོ་སྟེ། །ཕྱག་རྒྱ་བཞི་པོའི་དོན་སྟོན་པ། འགྲོ་བའི་བསྙེན་བཀུར་གནས་ཀྱི་མཆོག །

ངེས་འབྱུང་གསུམ་པོ་བགྲོད་པ་པོ། །ཞེས་པ་ནི། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་ནི་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མངོན་པར་འགྲོ་བར་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་དོ། །ཕྱག་རྒྱ་བཞི་
པོའི་དོན་སྟོན་པ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་དོན་ཏེ། དེའི་སྟོན་པ་པོ་ནི་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་པོའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འགྲོ་བའི་བསྙེན་བཀུར་གནས་ཀྱི་མཆོག །ཅེས་བྱའོ། །ངེས་འབྱུང་གསུམ་པོ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་
སོགས་པའི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། དེས་བགྲོད་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི་ངེས་འབྱུང་གསུམ་གྱིས་བགྲོད་པའོ། །དེ་བས་ན་ངེས་འབྱུང་གསུམ་གྱིས་བགྲོད་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྙེན་བཀུར་གྱི་གནས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་དེ། ཐར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གྱི་
དམ་པ་རྣམ་དག་དཔལ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་སྐལ་བཟང་ཆེ། །དཔལ་ལྡན་འབྱོར་པ་ཀུན་བྱེད་པ། །འཇམ་དཔལ་དཔལ་དང་ལྡན་པའི་མཆོག །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་དཔལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དོན་གྱི་དམ་པ་རྣམ་དག་དཔལ་ཏེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་
ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་སྐལ་བཟང་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཁོ་ན་ལ་སྐལ་བ་བཟང་པོ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དཔལ་བདེ་མཆོག་གི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་ཀུན་དོན་བྱེད་ཕྱིར་ན། །སྐལ་བཟང་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་
ཅན། །གཏན་དུ་མྱ་ངན་འདས་ཕྱིར་ན། །ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་སྐལ་ངན་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆེ་ནི་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དཔལ་ལྡན་ནི་སྐལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འབྱོར་པ་ཀུན་བྱེད་པ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་
ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཇམ་དཔལ་ནི་མཚན་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔལ་དང་ལྡན་པའི་མཆོག་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའི་ནང་ན་རབ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་དེ་ནས་དེ་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཀུན་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་མཛད་པའི་ཕྱིར་མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་བསམ་པ་ཀུན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པར་སོན་པས། མཚན་གྱི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཚིག་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་རྣམས་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་ལྔར་བགོས་ཏེ། རྣམ་པ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་མཚན་གྱི་ཡི་གེར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དགུ་བཅུ་དགུར་བྱས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལེ་ལོ་མེད་པར་བྱས་ནས་དགེ་བའི་
ཕྱོགས་ལ་གནས་པར་བྱས་ཏེ། རང་གི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ནས་དེའི་འོད་ཀྱིས་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་བྱས་ནས་ཡང་དེ་རྣམས་སླར་ལོག་ནས་གོང་དུ་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེའི་ཚིག་རྣམས་སུ་གྱུར་ཏེ། རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་
དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་ཕྱི་རོལ་འཁོར་ལོ་ལྔ་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བའི་རིམ་པས་རྣམ་པར་གནས་སོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་གཟུགས་སུ་བདག་ཉིད་དམིགས་ཏེ། སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་འཕགས་པ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཀློག་པས་འོག་ནས་འབྱུང་
བའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པོ་ཞེས་པ་ནི་མན་ངག་གོ། །འདི་ལ་ཚིགས་བཅད་ནི་བཅོ་ལྔའོ། །མཚན་གྱི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་རྣམས་ནི་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་སྟེ་གྲངས་སོ། །འཕགས་པ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་མཚན་གསང་སྔགས་ཀྱི་དོན་དུ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་ལས་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་
བསྟོད་པའི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ་བཅུ་པའོ།། །།ད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་དབུས་ན་བཞུགས་པ་ལ་བསྟོད་
པ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཆོག་སྦྱིན་ལ་སོགས་པས་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྒོ་ནས་སོ། །སངས་རྒྱས་འཛུམ་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །མེད་པ་ལས་བྱུང་

ལ་སོགས་པས་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །ཚིགས་བཅད་ལྔའོ། །འཕགས་པ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་མཚན་གསང་སྔགས་ཀྱི་དོན་དུ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་ལས་ཉེ་བར་བསྡུ་བའི་
སྒོ་ནས་བསྟོད་པའི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་བཅུ་གཅིག་པ་སྟེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ།། །།དེ་ནས་ད་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པ་ལ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་པོའི་སྒོ་ནས་ཡོན་ཏན་གསུངས་པ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་པོས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ལ་བོས་པ་མཛད་དེ། མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པ་གསུངས་པ་ནི་དད་པ་དང་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ན་གསུངས་པ་སྟེ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འདི་དང་འདི་ནི་ཞེས་པ་ནི། འདི་
དང་འདི་ནི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའོ། །ཀྱེ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་སྒོ་ནས་སོ། །རྡོ་རྗེ་འཆང་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །ཡོན་ཏན་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་པས་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་སྐུ་འཇམ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དང་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཞེས་པ་ནི། དེ་ལ་ཐུན་མོང་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་འདྲེས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་མ་འདྲེས་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་
པ་སྟེ། དག་པའི་རང་བཞིན་ནི། སྲིད་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་དེ་དག་གིས་ཞེས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཚིག་དང་འབྲེལ་པ། ཅིའི་དོན་དུ་ཞེ་ན། གསུངས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་དགའ་བ་དང་། དང་བ་དང་། མགུ་བ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་བསྐྱེད་པའི་དོན་
དང་ཞེས་པ་ནི། དེ་ལ་དགའ་བ་ནི་སྤྲོ་བའོ། །དད་པ་ནི་དད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བདེན་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་རྣམས་ལ་ཡིད་ཆེས་པའོ། །མགུ་བ་ཆེན་པོ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །དེ་ཡང་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་མངོན་པར་སྤྲོ་བའོ། །ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་རྣམས་བསྐྱེད་

པ་ནི་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་གསང་བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་ཞེས་པ་ལ། ལུས་ངག་ཡིད་རྣམས་ཀྱི་གསང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་དང་།
ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་དང་ཞེས་པ། ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ས་རྣམས་དང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཏེ། ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པ་རྣམས་དང་། ཡོངས་སུ་
མ་དག་པའི་ས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུའོ། །བླ་ན་མེད་པའི་དོན་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་ཞེས་པ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་མ་རྟོགས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་
པས་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་མ་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་ཞེས་པ་ནི་མ་ཐོབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །ཇི་སྲིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡང་དག་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་ཀྱི་སྒྲའི་
རིམ་པ་ལ་ལྟོས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡང་དག་པར་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ངས་བཤད་ཅིང་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྒོ་ནས་སོ། །བསྟན་
ཏེ་ཞེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །བཀྲོལ་ཞིང་ཞེས་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །རྣམ་པར་ཕྱེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །ཀྱེ་
ལག་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ནི་བོད་པའི་དོན་ཏོ། །འདི་ནི་ཞེས་པ་ནི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ངས་ཞེས་པ་ནི་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ངས་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཞེས་པ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་

ཀྱིས་བརླབ་པོ་ཞེས་པ་ནི་གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་བརྟན་པར་བྱེད་པའོ། །འཁོར་ལོ་དང་པོའི་ཡོན་ཏན་ཏེ། ཚིགས་བཅད་བཅུ་གཅིག་སྟེ་གྲངས་སོ། །ད་ནི་འཁོར་ལོ་གཉིས་པའི་ཕན་ཡོན་གྱི་
དབང་དུ་བྱས་ཏེ་གསུངས་པ། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གཞན་ཡང་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་དག་ཅིང་ཡོངས་སུ་བྱང་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་གསང་བར་གྱུར་པའོ་ཞེས་པ་ལ། ཀུན་ནས་ཡོངས་སུ་བྱང་བ་ནི་ཤིན་
ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་ཡོངས་སུ་བྱང་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་ཤིན་ཏུ་དག་ཅིང་ཡོངས་སུ་བྱང་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཆ་དེ་རྣམས་གསང་བར་གྱུར་པ་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་
བྱང་ཆུབ་བོ་ཞེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི། སངས་