Kinh tạng Tây Tạng (Kangyur Đại Học) — 053_མདོ་སྡེ།_ཏ

་པ་སྟེ། མི་སྡོད་མི་གནས་
སོ། །དེ་ལྟར་མི་སྡོད་མི་གནས་ན། ཇི་སྟེ་འདི་ནི་སྦྱིན་པ། འདི་ནི་ལེན་པ། འདི་ནི་ཟང་ཟིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ། དེ་ལྟར་ལེན་པ་ཡང་མེད་ན་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་སྨིན་པར་འགྱུར། དོན་དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་དེ་ནི་དགེ་
བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་ན་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། ལེན་པ་དེས་བླངས་ནས་དགེ་བ་བྱེད་དམ་མི་དགེ་བ་བྱེད་ན་ཡང་། སྦྱིན་བདག་དེ་ལ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱང་ས་བོན་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཡང་ཕྱིར་ས་བོན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་ནི་སྦྱིན་བདག་གོ། །འབྲས་བུ་ནི་ལེན་པའོ། །དེ་ལྟར་ལེན་པ་དེས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྦྱིན་བདག་ཐོབ་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཏེ། དོན་དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་

མེད་དོ་སྙམ་སེམས་སོ། །གང་དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྦྱིན་པའི་རྫས་དེ་ནི་མེད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པའི་རྫས་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་
ཡིན་ན་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར། གང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྫས་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཡིན་པས་ན། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པར་རིག་གོ། །དེ་བས་
ན་སྦྱིན་པ་ཡང་མེད། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་སེམས་སོ། །གང་དེ་ལྟར་བསམས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ནི། དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། །།འཕགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།
བམ་པོ་བཞི་བཅུ་དྲུག་པ། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྦྱིན་པ་ནི་ཡིད་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིད་ཡིན་ན་མི་མཐོང་ཞིང་ཟླ་མེད་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ན་སྦྱིན་པ་བྱར་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་དེ་བས་ན་སྦྱིན་པ་ཡང་མེད། རྒྱུ་ཡང་མེད། འབྲས་བུ་ཡང་མེད་དོ། །
གང་དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཡང་མེད་འབྲས་བུ་ཡང་མེད་པར་སྨྲ་ན་དེ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྦྱིན་བདག་གིས་གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སམ། ལྷའི་གཟུགས་སམ། ཚེའི་ཚད་དམ། ཕ་མ་འདས་པའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་བྱེད་ན་ལེན་པ་
མེད་དོ། གལ་ཏེ་ལེན་པ་མེད་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མེད་པའི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་ན་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་སེམས་ཏེ། གང་དེ་ལྟར་བསམས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་
སྨྲ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕ་མེད། མ་ཡང་མེད་དོ། །ཇི་སྟེ་ཕ་མ་གཉིས་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་སྐྱེས་སོ་ཞེས་སྨྲ་ན་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རིགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་

པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་མི་སྐྱེ་སྟེ་དེ་བས་ན་ཕ་མ་ནི་མེད་པ་ཡིན་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕ་ཡང་མེད། མ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ཕ་མའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་མི་གཅིག་
ལ་ཡང་ཕོ་མོ་གཉིས་ཀའི་མཚན་ཡོད་པའི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་གཉིས་ཀ་མེད་པས་ན་སེམས་ཅན་ནི་ཕ་མའི་རྐྱེན་གྱིས་མ་བྱུང་བ་ཡིན་པར་རིག་གོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕ་མའི་རྐྱེན་གྱིས་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་དག་ཕ་མ་དང་མི་
འདྲ་བ་ཡོད་པར་མཐོང་བ་ནི་འདི་ལྟར་ལུས་དང་། གཟུགས་དང་། སེམས་དང་། སྤྱོད་ལམ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། སྡོད་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཕ་མ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་མེད་པ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །འདི་
ལྟར་མ་སྐྱེས་པ་ན་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཇིམ་པ་གོང་གོང་པོའི་ཚེ་རྫ་མ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དང་། འགགས་ནས་མེད་པ་སྟེ་ཇི་ལྟར་རྫ་མ་ཆག་ནས་མེད་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བ་ལང་ལ་རྟ་མེད་པ་དང་། རྟ་ལ་བ་ལང་མེད་པ་དང་། མཐར་མེད་པ་སྟེ། ཇི་
ལྟར་རི་བོང་གི་རྭ་དང་། རུ་སྦལ་གྱི་སྤུའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཕ་མ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་མེད་པ་འདི་བཞི་དང་མཚུངས་སོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཕ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་ན། ཕ་མ་ཤི་བའི་ཚེ་བུ་འཆི་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ནི་ཕ་མ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སེམས་
སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཕ་མ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་ན། ཕ་མའི་རྒྱུ་ལས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང་། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་བས་ན་ཕ་མའི་རྒྱུ་ལས་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པར་རིག་གོ་སྙམ་
སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་སེམས་ཅན་ཡོད་དེ། ཕ་མའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་རྨ་བྱ་ནི་འབྲུག་གི་སྒྲ་ཐོས་ནས་མངལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་ཇི་ལྟར་བྱེའུ་སྔོན་པོ་བྱ་ཕོའི་མཆི་མ་འཐུངས་ནས་མངལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱ་འཚོ་བྱེད་ཀྱང་

བྱ་ཕོ་གར་བྱེད་པ་མཐོང་ནས་མངལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དང་མཚུངས་སོ་སྙམ་སེམས་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་པ་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་མ་ཕྲད་ན་དེ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་
མེད་དོ་སྙམ་སེམས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་དག་ལས་དགེ་བ་བཅུ་དང་ལྡན་ཞིང་སྦྱིན་པ་བྱེད་པར་དགའ་སྟེ། བསོད་ནམས་ལ་བརྩོན་པ་ཡང་ནད་ལ་སོགས་པ་ལུས་གདུང་ཞིང་གཞོན་དར་ལ་བབ་སྟེ། འཆི་བ་དང་། ནོར་ལ་སོགས་པ་སྟོར་ཏེ་མྱ་ངན་དང་སྡུག་བསྔལ་
མང་པོས་གདུངས་པར་གྱུར་པ་ཡོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤྱོད་དེ། འདོད་ཆགས་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། ལེ་ལོ་དང་། སྙོམ་ལས་བྱེད་དེ། དགེ་བ་རྣམས་མི་སྤྱོད་ཀྱང་། ལུས་བདེ་ཞིང་ནད་མེད་པ་ཚེ་རིང་བ་དང་། ནོར་དང་རིན་པོ་ཆེ་མང་སྟེ་མྱ་ངན་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་
གདུངས་པ་མེད་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་བས་ན་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་སྔོན་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཐོས་ཏེ། མི་ཁ་ཅིག་ནི་དགེ་བ་སྤྱོད་ཀྱང་ཚེའི་དུས་བྱས་ནས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་ལྟུང་བ་
ཡང་མང་། ཁ་ཅིག་ནི་མི་དགེ་བ་སྤྱོད་ཀྱང་ཚེའི་དུས་བྱས་ནས་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་དོ་ཅེས་ཐོས་ཏེ། དེ་བས་ན་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མེད་པར་རིག་གོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་གཉིས་སུ་སྨྲ་སྟེ། ཁ་ཅིག་ནི་སྲོག་བཅད་ན་དགེ་
བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་ཅེས་སྨྲ། ཁ་ཅིག་ནི་སྲོག་བཅད་ན་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྨྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པར་རིག་གོ། །དེ་ལྟར་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ངེས་པར་མ་སྨྲས་ན་
བདག་ཅིའི་ཕྱིར་ངེས་པར་སྨྲ། དེ་བས་ན་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་འཕགས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ལམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན་

སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚེ་ཡང་དག་པའི་ལམ་སྒོམ་པ་དེས་ཡང་དག་པའི་ལམ་དང་ཉོན་མོངས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཅིག་ཅར་ཡོད་པའི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་ཀུན་ནས་
ཉོན་མོངས་པ་གཞིག་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་ཡང་དག་པའི་ལམ་སྒོམ་ན་ཡང་དག་པའི་ལམ་དེ་ཡང་དགོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ལམ་གྱིས་གཞོམ་མི་ནུས་ལ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་ན་ནི་
ལམ་ཅིར་ཡང་མི་དགོས་ཏེ། དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་འཕགས་པ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ནས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤིའི་བར་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ལ་མཚུངས་པར་འདྲ་བར་ཡོད་དོ། །འཕགས་པའི་ལམ་བརྒྱད་ཀྱང་རང་བཞིན་མཉམ་པས་ན་དེ་དང་འདྲ་བའི་རིགས་ཏེ། མི་གཅིག་གིས་ཐོབ་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐོབ་པའི་རིགས། མི་གཅིག་གིས་སྒོམ་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་རིགས་
སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་མཚུངས་མཉམ་ཡང་ད་ལྟར་མི་ཐོབ་པ་ལ་བལྟས་ན་བདེན་པའི་ལམ་མེད་དོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཕགས་པ་ལ་ཡང་བུས་པ་མ་རབས་དང་འཐུན་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་ཟ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། འགྲོ་བ་
དང་། སྡོད་པ་དང་། འདུག་པ་དང་། ཉལ་བ་དང་། གཉིད་དང་། དགའ་བ་དང་། དགོད་པ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་། འཇིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་བུས་པ་མ་རབས་དང་དངོས་པོ་དེ་དག་ཡོད་པར་མཚུངས་
ན་འཕགས་པའི་ལམ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའི་ལམ་ཐོབ་ན་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་དག་གཏན་བཅད་པའི་རིགས་སོ། །ཇི་སྟེ་དངོས་པོ་དེ་དག་མ་བཅད་ན་ལམ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཕགས་པ་ལ་ལུས་ཡོད་དེ། འདོད་པ་ལྔའི་

བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་སྤྱོ་བ་དང་། བསྐྱེངས་པ་དང་། འཚོག་རྡེག་ཀྱང་བྱེད། གཞན་ལ་ཕྲག་དོག་དང་ང་རྒྱལ་ཡང་བྱེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ཡང་མྱོང་ཞིང་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱང་བྱེད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་འཕགས་པ་མེད་པར་རིག་གོ། །
གལ་ཏེ་ལམ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དངོས་པོ་དེ་དག་སྤངས་པའི་རིགས་ཏེ། དངོས་པོ་དེ་དག་མ་སྤངས་པས་ན་ལམ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་འཕགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འཕགས་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ལམ་གྱི་རྐྱེན་
གྱིས་འཕགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་བརྩེ་བ་ཡིན་ན། དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྒོམ་པ་ལ་བལྟོས་པའི་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་བརྩེ་བ་མེད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འཕགས་པས་འཕགས་པའི་ལམ་ཐོབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྙིང་བརྩེ་བར་
འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་ན་འཕགས་པའི་ལམ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཆེན་པོ་བཞིའོ་ཅོག་ནི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་མཚུངས་པར་ཡོད་དོ། །ཆེན་པོ་བཞིའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་སེམས་ཅན་འདི་ལ་འགྲོའི་ཕ་བི་ལ་
མི་འགྲོའོ་སྙམ་མི་རྟོག་གོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའི་ལམ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་གྱིས་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་ཡང་ད་ལྟར་དེ་ལྟ་བུར་མ་གྱུར་པས་འཇིག་རྟེན་ན་འཕགས་པ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པ་གཅིག་པུ་ཞིག་ཡོད་ན་འཕགས་པ་མེད་པར་རིག་གོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ཆོས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་སུ་མེད་པ་ལ་བླང་དོར་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མང་ན་མི་རྟག་
པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམིགས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཅིག་ཏུ་ཟད་ན་མི་གཅིག་གིས་ཐོབ་པའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མང་བ་ཞིག་ཡིན་ན་མཐའ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །

ཇི་སྟེ་མཐའ་དང་བཅས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་རྟག་པའོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་གདགས། གལ་ཏེ་ལ་ལས་འདི་སྐད་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཅིག་སྟེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་མང་ངོ་། །དཔེར་ན་གདུགས་གཅིག་ལ་ཁྱེའུ་སོ་མང་བ་དང་འདྲའོ་ཞེས་སྨྲ་
ན། དོན་དེ་ཡང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སོ་སོ་ནས་ཐོབ་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པས་མཐའ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་མི་རྟག་པའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྟག་ན་ཇི་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་ན་སུ་
ཞིག་འཕགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འཕགས་པ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ལས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་འཕགས་པའི་ལམ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བས་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་
ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འཕགས་པར་མ་གྱུར་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་འཕགས་པ་མ་ཡིན་ན་འཕགས་པ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་མེད་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་གཉིས་ཡོད་དོ། །གང་ཞེ་ན་
གཞན་ལས་ཆོས་ཐོས་པ་དང་། རང་གིས་ནང་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་གཉིས་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་ན་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པས་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་
པོ་དེ་གཉིས་རྐྱེན་ལས་མ་སྐྱེས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཇི་སྟེ་མ་ཐོབ་སྙམ་སེམས་ཏེ། གང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གང་ཞིག་གིས་དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཤིན་ཏུ་ལྟ་ན་གང་ཟག་དེས་ནི་
དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་བ་ལྔ་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་ནི་དམའ་བ། ཞན་པ། དབང་པོ་རྟུལ་ཞིང་རྨོངས་པས་མ་ཡིན། ལྷ་དང་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེས་པས་གཅོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་བྱེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཟག་དེ་ནམ་ཞིག་གི་དུས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་སླར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ཟག་དེས་དུས་གཉིས་ཀྱི་ཚེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐོག་
མ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཚེའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དགེ་བ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པའོ། །དེ་ལ་འདས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འགགས་པས་རྒྱུ་འགགས་ཏེ་
ཟད་མོད་ཀྱི། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་སྨིན་ཏེ་དེ་བས་ན་འདས་པའི་འབྲས་བུ་བཅད་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །དུས་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་བཅད་པ་ནི་བཅད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་སྲུང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་དུས་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་བཅད་པ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་ཞེས་བགྱི་ན། དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་དེ་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆིས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་འདས་པ་ལགས་སམ། ད་ལྟར་ལགས་སམ། མ་འོངས་པ་ལགས་སམ་འོན་
ཏེ་དུས་གསུམ་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པ་ལགས། གལ་ཏེ་འདས་པ་ལགས་ན། ཇི་ལྟར་རྟག་པ་ཞེས་བགྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འདས་པ་མ་ལགས་སོ། །འོན་ཏེ་མ་འོངས་པ་ལགས་ན་ཇི་ལྟར་རྟག་པར་འགྱུར། ཇི་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས། གལ་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་ན་ཅིའི་སླད་དུ་བཅད་པ་ཞེས་བགྱི། འོན་ཏེ་ད་ལྟར་གྱི་ལགས་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟག་པ་ཞེས་བགྱི། ཡང་ཅིའི་སླད་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་
གསུངས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་མཆིས་པར་གསུངས་ཏེ། རྟག་པ་དང་། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། དགེ་བ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བལྟར་རུང་བའོ། །གལ་ཏེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་ལ་སངས་

རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆིས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་ཞེས་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་མཆིས་ན་ཅིའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆིས་ཞེས་གསུངས་གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆིས་
པ་ཡང་ལགས་ལ། གཅད་དུ་ཡང་རུང་ན་ཅིའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟག་གོ་ཞེས་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་འདྲི་བའི་ལན་བཏབ་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །
གང་ཞེ་ན། ངེས་པར་ལན་བཏབ་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་ལན་བཏབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དྲིས་པ་དེ་ལྟར་ལན་བཏབ་པ་དང་། བཞག་ནས་ལན་མི་འདེབས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ངེས་པར་ལན་བཏབ་པ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ལས་ངན་པ་བྱེད་པས་དགེ་
བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བམ། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཅེས་འདྲི་ན། དེ་ལ་ནི་ངེས་པར་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ་ཞེས་ལན་འདེབས་ཏེ། དགེ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་བ་ཡིན་ནམ། མ་
ཡིན་ཞེས་འདྲི་ན། དེ་ལ་ནི་ངེས་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་འདེབས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་འདྲི་ན། དེ་ལ་ནི་ངེས་པར་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་འདེབས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་གིས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཉེ་གནས་རྣམས་ཆོས་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་འདྲི་ན། དེ་ལ་ནི་ངེས་པར་ཆོས་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་འདེབས་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་གང་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ངས་བདེན་པ་བཞི་གསུངས་
པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་མོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། ལྔ་

ཕུང་གི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འགོག་པའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་མཐར་མ་ལུས་པར་བགགས་པ་ནི་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་
ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་དྲིས་པ་དེ་ལྟར་ལན་བཏབ་པ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ངས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ཏེ། ཡང་ལ་ལས་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་ཆོས་གང་གི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་གསུངས་ཞེས་དྲིས་ན། དེ་ལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བཤད་དེ། བདག་མེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ངས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཚིག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལས་གཞན་ཞིག་གིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པས་ཆོས་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚིག་པར་གསུངས་ཞེས་དྲིས་ན། དེ་ལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚིག་པར་གསུངས་སོ། །ཞེས་ལན་འདེབས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་གྲངས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་རྣམས་དང་། མཚན་སུམ་
ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་གྲངས་སུམ་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་རྣམས་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་གྲངས་བཞི་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ཚད་མེད་མཐའ་ཡས་པ་སྙེད་དང་། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ནི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བདུན་དང་ལྡན་ཏེ། རྟག་པ་དང་། བདག་དང་། བདེ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་

དང་། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། དགེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚེ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ཏེ། རྟག་པ་དང་། ཡོངས་
སུ་དག་པ་དང་། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། དགེ་བ་དང་། ཅུང་ཟད་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྔར་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དམ་ཞེས་དྲིས་པ་ནི་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་གཉིས་ཀྱིས་མ་འོངས་པ་ལ་སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །མཐར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་པའི་
ཕྱིར་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འདས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ད་ལྟར་དང་
མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཅུང་ཟད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་ཞེས་བྱའོ། །རྫོགས་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་།
མ་འོངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་དུས་གསུམ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད། དུས་གསུམ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་ནི་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡིན་
ཏེ། འབྲས་བུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དགུ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། རྟག་པ་དང་། དགེ་བ་དང་། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བལྟར་ཡོད་

པའོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་ནི་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བརྒྱད་པ་ནས་ས་དྲུག་པའི་བར་གྱི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། དགེ་བ་དང་། བལྟར་རུང་བ་སྟེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པས་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་
སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ལྔ་པ་ནས་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བལྟར་རུང་བ་དང་། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་
བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྔ་པ་དེ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དྲུག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་བདུན་པ་དེ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བཅད་པས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་
བྱའོ། །དེ་ལ་གང་གིས་འདི་སྐད་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་ལ་ངེས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དམ། ངེས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་ཅེས་འདྲི་བ་ལ་ནི་བཞག་སྟེ་ལན་མི་གདབ་བོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
བདག་གིས་ཐོས་པ་ལན་མི་འདེབས་པ་ལ་ནི་བཞག་སྟེ་ལན་མི་འདེབས་པ་ཞེས་བགྱི་ན་དེང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ལན་བཏབ་པ་ལ་བཞག་སྟེ་ལན་མི་བཏབ་པའོ་ཞེས་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ངས་བཞག་
སྟེ་ལན་མ་བཏབ་པ་ལ། བཞག་སྟེ་ལན་མ་བཏབ་པའོ་ཞེས་མ་གསུངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བཞག་སྟེ་ལན་མ་བཏབ་པ་དེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཟློག་པ་དང་། མ་ཆགས་པ་སྟེ། དོན་དེ་ལྟ་བས་ན་བཞག་སྟེ་ལན་མ་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་སྲུང་

གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ལ་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བགྱི་ལ། འབྲས་བུ་ཡང་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་།
མ་འོངས་པ་ཡང་ལགས་ལ། འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ལགས་སོ་ཞེས་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའོ། །རྒྱུའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་འདས་པ་དང་། ད་
ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་དང་། མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་མ་རིག་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་དགེ་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཐོབ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །དགེ་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་དེ་བས་ན་ངས་མདོ་སྡེ་ལས་སྔར་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཁྲག་དང་འོ་མ་འདྲེས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཁྲག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་
ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །འོ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྟེ། དེ་བས་ན་ངས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་། དགེ་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ནི་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་ལས་གྱུར་
པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་ལྡོག་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཅུང་ཟད་ཆོད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འོ་མ་དང་མཚུངས་སོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཞོ་དང་མཚུངས་སོ། །དགྲ་

བཅོམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་མར་དང་མཚུངས་སོ། །རང་སངས་རྒྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུའི་བར་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཞུན་མར་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་མར་གྱི་སྙིང་ཁུ་དང་མཚུངས་
ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ད་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་མི་མཐོང་ངོ་། །དཔེར་ན་རི་སྤོས་ཀྱི་ངད་ཅན་ལ་རྩྭ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལ་བ་ལང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཟོས་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་
པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་ལྔ་དང་། དྲུག་དང་། བདུན་ཏེ། གལ་ཏེ་མ་འོངས་པ་ལ་མཆིས་པ་ཞིག་ལགས་ན། དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པའི་མི་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་
བཞིན་མཆིས་ཞེས་བགྱིར་རུང་ངམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྔོན་གྱི་ལས་ཡོད་པས་ལས་དེའི་རྒྱུས་ན་ད་ལྟར་ཚེ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །མ་འོངས་པའི་ལས་ཡོད་པ་མ་སྐྱེས་
པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེའོ། །ད་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་དེ་གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ད་ལྟར་མངོན་པར་མཐོང་བའི་རིགས་ཏེ། དེ་བས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པའི་མི་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་
རྐྱེན་གྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཐུས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཕྱིར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་འོངས་པས་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་
ན་སྒྲོན་མ་དང་ཉི་མ་ནི་མ་བྱུང་ཡང་མུན་པ་གསལ་བར་ནུས་ཏེ། མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའ་འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལགས་ན་ཅིའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིད་གོལ་བར་གྱུར། ངས་སྔར་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་གསུངས་སམ། འོད་སྲུང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་ནི་ཡིད་མ་གོལ་མོད་ཀྱི།
སེམས་ཅན་དག་ལམ་དབུ་མ་འདི་ལ་ཤེས་པར་མི་ནུས་པས་དེའི་སླད་དུ་འདི་ལྟར་ཞུས་པ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་སེམས་ཅན་གྱིས་མི་ཤེས་པ་དེ་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་པ་ཡང་ཡོད་ལ། མི་ཤེས་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ངས་
སེམས་ཅན་མི་ཤེས་པ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་མ་རབས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོར་གྱུར་པ་དག་གིས་ལ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ན་གནས་ཏེ།
ཇི་ལྟར་སྣོད་ཀྱི་ནང་ན་ཤིང་ཏོག་ཡོད་པ་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་ཟེར། ལ་ལ་ནི་འདི་སྐད་དུ་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པ་ན་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལམ་དབུ་མ་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་ནང་འདུས་པ་ལས་ལམ་དབུ་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་ལམ་དབུ་མའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ནང་ན་མ་
ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དབུ་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་

ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པའི་བར་དུ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཅོད་ཅིང་སེམས་རབ་ཏུ་བཏུལ་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་གདོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་གི་སློབ་པ་ལ་ཞུགས་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པའི་བར་དུ་མུ་
སྟེགས་ཅན་གྱི་ཆོས་སྒོམ་དུ་ཟིན་ཡང་། གལ་ཏེ་ནང་གི་ཆོས་སྤངས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་ནང་གི་སློབ་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་མཐའ་གཉིས་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ལ། ཕྱི་དང་ནང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་སྐུ། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་།
སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ལས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་སྐུ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་
བརྒྱན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མཐའ་གཉིས་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ལ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་

ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནང་ན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྤངས་པའི་ཕ་རོལ་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མི་ནུས་ཏེ།
དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་གཞན་ལས་ཆོས་ཐོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་ལས་ཆོས་ཐོས་པས་ནང་ན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་འགྱུར་
ཏེ། གལ་ཏེ་ཆོས་མ་ཐོས་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་གཞན་ལས་ཆོས་ཐོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མཐའ་གཉིས་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་
ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ལ་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཕྱི་རོལ་ཡིན་ཏེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
ལས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྷག་
མ་ལྔ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དེ་ལྔ་སྤངས་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
མཐའ་གཉིས་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ལ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ལམ་དབུ་མ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་གནས་ཏེ།

དཔེར་ན་སྟོབས་པོ་ཆེའི་དཔྲལ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་ནོར་བུ་དང་མཚུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཁ་ཅིག་
ནི་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་དབུལ་པོའི་ཁྱིམ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ཡོད་པ་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐབས་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་
གྱི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་དེ་ཐབས་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མཐའ་གཉིས་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན་ལ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་
དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་མོད་ཀྱི། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ནི་ཐབས་མཁས་པ་ཚད་མེད་པ་བྱས་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དམིགས་སུ་ཡོད་པས། དེའི་ཕྱིར་ཡོད་མོད་ཀྱི། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་མཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་མོད་ཀྱི། རི་བོང་གི་
རྭ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རུ་སྦལ་གྱི་སྤུ་དང་། རི་བོང་གི་རྭ་ནི་ཐབས་ཚད་མེད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་སྐྱེ་བར་ནུས་པས། དེའི་ཕྱིར་མེད་མོད་ཀྱི། རི་བོང་གི་རྭ་དང་མི་མཚུངས་སོ། །དེ་
བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཡོད་པ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཅོད་པའམ། དགག་པར་མི་ནུས་ཏེ། མེ་མར་གྱི་མེ་ལྕེ་དང་འདྲ་བར་བླ་ན་མེད་

པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་མེད་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ད་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་ད་
ལྟར་གྱི་དུས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་འདུས་པ་ལ་ནི་དབུ་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་མི་ལ་ལས་འདི་
སྐད་དུ་ས་བོན་གྱི་ནང་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་འདྲི་ན། ངེས་པར་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་བྱ་ལ། མེད་ཅེས་ཀྱང་ལན་གདབ་བོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ས་བོན་སྤངས་པའི་ཕ་རོལ་ན་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །ས་བོན་ལ་མྱུ་གུ་མ་བྱུང་
བས་མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ལ། མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དུས་ཀྱིས་ཐ་དད་མོད་ཀྱི། ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཅིག་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ལས་གཞན་
པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་སེམས་ཅན་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། མ་དག་པ་ཡོད་དུ་ཟད་དོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་འདི་སྐད་དུ་ས་བོན་གྱིས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ནུས་སམ། འབྲས་བུས་སྐྱེ་བར་མི་ནུས་ཞེས་འདྲི་ན། དེ་ལ་འདི་སྐད་དུ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡིན་ཞེས་ལན་གདབ་བོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པས་
འོ་མའི་ནང་ན་ཞོ་མཆིས་སོ་ཞེས་བགྱི་བའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་གང་གིས་འོ་མའི་ནང་ན་ཞོ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཞེན་པའོ། །གང་ཞོ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའོ། །དངོས་པོ་དེ་གཉིས་མ་གཏོགས་པར་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་བྱ་ལ།

མེད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ་ཞེས་ངེས་པར་སྨྲའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཡོད་ཅེ་ན། འོ་མ་ལ་ཞོ་འབྱུང་སྟེ། རྒྱུ་ནི་འོ་མ། འབྲས་བུ་ནི་ཞོ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་མེད་ཅེ་ན། དབྱིབས་དང་རོ་ཐ་དད་པ་དེ། བཏུང་བ་དང་། སྤྱོད་པ་མི་མཚུངས་སོ། །ཚ་བའི་ནད་
ལ་ནི་འོ་མ་གཏོང་། འཁྲུ་བའི་ནད་ལ་ཞོ་གཏོང་ངོ་། །འོ་མ་ནི་གྲང་ནད་སྐྱེ་བར་བྱེད། ཞོ་ནི་ཚ་བའི་ནད་སློང་བར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་འདི་སྐད་དུ་འོ་མའི་ནང་ན་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན་འོ་མ་ཉིད་ཞོ་ཡིན་ལ་ཞོ་ཉིད་འོ་མ་སྟེ། རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་
ན། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོ་མ་སྔར་འབྱུང་ལ་ཞོ་སྔར་མི་འབྱུང་། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཡོད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔར་མ་སྨྲས། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མེད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞོ་སྔར་མ་བྱུང་། དེ་ལྟར་ཞོ་སྔར་མ་བྱུང་བས་ན། འོ་མ་དང་། ཞོ་དང་། མར་
དང་། ཞུན་མར་དང་། མར་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་གོ་རིམས་སུས་བྱས། དེ་བས་ན་ཞོ་ནི་ཐོག་མ་མེད་ལ། ད་ཡོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཐོག་མ་མེད་ལ་ད་ཡོད་པ་ཞིག་ན་ནི་མི་རྟག་པའི་ཆོས་སུ་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་གིས་འདི་སྐད་དུ་འོ་མ་ལ་ཞོའི་
རང་བཞིན་ཡོད་པས་ཞོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི། ཆུ་དང་རྩྭ་ལ་ཞོའི་རང་བཞིན་མེད་པས་ཞོ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་ན། དེ་ཡང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆུ་དང་རྩྭ་ལ་ཡང་འོ་མ་དང་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ། །གང་ཞེ་ན། ཆུ་དང་རྩྭ་ལས་འོ་མ་དང་ཞོ་འབྱུང་སྟེ།
གང་གིས་འདི་སྐད་དུ་འོ་མའི་ནང་ན་ནི་ངེས་པར་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་ལ། ཆུ་དང་རྩྭ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན་དེ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་མི་མཉམ་པའི་ཕྱིར་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་འོ་མའི་ནང་ན་ནི་ངེས་
པར་ཞོ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན། ཞོའི་ནང་ན་ཡང་ངེས་པར་འོ་མ་འབྱུང་བའི་རིགས་ན། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོ་མ་ལས་ཞོ་འབྱུང་ལ་ཞོ་ལས་འོ་མ་མི་འབྱུང་། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མེད་ན་ཞོ་དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་ལ་ད་ཡོད་པ་ཡིན་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་མཁས་པ་དག་ནི་འདི་སྐད་

དུ་འོ་མའི་ནང་ན་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མདོ་འདི་ལས་འདི་སྐད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན་དེ་
ནི་ཞེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན་དེ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་དག་གིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དངོས་པོ་བཞི་འདུས་པ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་སྐྱེ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། མིག་དང་། གཟུགས་དང་། སྣང་བ་དང་ཆགས་པ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་མིག་མ་ཡིན། གཟུགས་མ་ཡིན། སྣང་བ་མ་ཡིན། ཆགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་། འདུས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་
ལྟར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་ལ་ད་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཡོད་ནས་ཀྱང་ཕྱིས་མེད་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཐོག་མའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་རིག་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་འོ་མའི་ནང་ན་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །གང་ལ་ལས་
འདི་སྐད་དུ། ཆུ་ལ་ཞོའི་རང་བཞིན་མེད་པས་ཞོ་མི་འབྱུང་གི །འོ་མའི་ནང་ན་ངེས་པར་ཞོའི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་ལ་འབྲས་བུ་ཐ་དད་དེ། རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་ཐམས་
ཅད་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པས། དངོས་པོ་དེ་བཞི་ལས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །
རིགས་ཀྱི་བུ་ཐབས་སྤངས་ཏེ་འོ་མ་ལས་ཞོར་གྱུར་པ་དང་། ཞོ་ལས་མར་འབྱུང་མི་སྲིད་དེ། དེ་ལྟར་མི་སྲིད་པ་ལ་བལྟས་ན་ཐབས་མཁས་པ་དགོས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཐབས་མཁས་པ་དག་ནི་ཐབས་སྤངས་པའི་ཕ་རོལ་ན་འོ་མ་ལས་ཞོར་གྱུར་པ་མི་བལྟ་སྟེ།

མར་གྱི་བར་དུ་ཐབས་སྤངས་པའི་ཕ་རོལ་ན་མར་དུ་གྱུར་པར་མི་བལྟའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བས་ན་ངས་མདོ་སྡེ་འདི་ལས་རྒྱུ་སྐྱེ་བས་ཆོས་ཡོད་ལ། རྒྱུ་འགགས་པས་ཆོས་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་ལན་ཚྭའི་མཚན་ཉིད་ནི་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་
བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལན་ཚྭ་བྲོ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཐོག་མ་ནས་ལན་ཚྭའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པས་ལན་ཚྭ་ཚོལ་བར་བྱེད། ཇི་སྟེ་ཐོག་མ་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཐོག་མ་ནས་མེད་ལ་ད་ཡོད་པར་རིག་གོ། །
འོན་ཏེ་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་ལན་ཚྭ་བྲོ་བར་གྱུར་ཏམ། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལན་ཚྭའི་རང་བཞིན་ཡོད་དེ། ཤས་ཆུང་བས་མི་ཤེས་ཀྱི། ཤས་ཅུང་ཟད་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་དེས་ན། ལན་ཚྭས་ལན་ཚྭ་བྲོ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཐོག་མ་ནས་
རང་བཞིན་མེད་ན། ལན་ཚྭ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལན་ཚྭ་བྲོ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ཉིད་ལ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡོད་པས། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྐྱེན་གྱིས་མྱུ་གུ་དང་། སྡོང་བུ་དང་། ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ལྟར་ལན་ཚྭའི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་
ཞེས་སྨྲ་ན་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བ་ལ་ཐོག་མ་ནས་ལན་ཚྭའི་རང་བཞིན་ཡོད་ན་ལན་ཚྭ་ལ་ཡང་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བའི་ཤས་ཡོད་པའི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ལན་ཚྭ་ལ་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བ་དགོས་པར་སྤྱོད་
པར་མ་གྱུར། དེ་བས་ན་ལན་ཚྭ་ལ་ཐོག་མ་ནས་རང་བཞིན་གཉིས་མེད་པར་ཤེས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལན་ཚྭ་དང་འདྲ་བར་ལན་ཚྭ་མི་བྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཐུས་ནང་གི་ཆེན་པོ་བཞི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ་། །
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐབས་མཁས་པ་མ་ཡིན་གྱི། རིམ་གྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་མ་ལས་ཞོ་འབྱུང་བ་ནས་མར་གྱི་བར་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐབས་མེད་པར་གྲུབ་པ་མེད་པ་ལྟར་ཆེན་པོ་བཞི་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆེན་པོ་བཞི་

སྐྱེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ནང་གི་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་ཕྱིའི་ཆེན་པོ་བཞི་སྐྱེ་བར་མི་མཐོང་། དཔེར་ན་ཤིང་ཐོག་ཤི་རི་ཤ་ཞེས་བྱ་བ་དང་མཚུངས་ཏེ། དབྱིབས་མེད་སྙིང་པོ་མེད་མོད་ཀྱི། སྐར་མ་པ་བ་སངས་མཐོང་བ་ན་འབྲས་བུ་སོར་ལྔ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་
འབྲས་བུ་དེ་ཡང་དག་པར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ངས་མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་གསུངས་པ་ཡང་། ལ་ལ་ནི་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད། ལ་ལ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད། ལ་ལ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་
སྦྱར་ཏེ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དགེ་སློང་ལྔ་བརྒྱས་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་དྲིས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་རྒྱུར་གསུངས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཁྱེད་སོ་སོ་ནས་ཡང་
དག་པར་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པས་ཤེས་པའི་རིགས་ན་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་འདྲི། དེ་ལ་དགེ་སློང་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་བཙུན་པ་བདག་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཐོབ་པ་ན་འདི་སྙམ་དུ་མ་རིག་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུའོ་སྙམ་བསམས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་དགྲ་བཅོམ་པའི་
འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་བཙུན་པ་བདག་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཐོབ་པ་ན་སྲེད་པ་དང་མ་རིག་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུའོ་སྙམ་བསམས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་
ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་དང་། དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་། འདོད་པ་ལྔ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སེམས་སོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་ལྔ་བརྒྱ་པོ་སོ་སོ་ནས་བདག་བདག་གི་ཤེས་
པ་སྨྲས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་དོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གཡས་སུ་ལན་གསུམ་བསྐོར་ཏེ། ཕྱག་བྱས་ཟིན་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དེ། སོ་སོ་ནས་ཇི་ལྟར་བདག་བདག་གིས་རིག་པའི་དོན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ་དང་། དེ་ནས་ཤཱ་

རིའི་བུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་སློང་དེ་དག་ལ་གང་ནི་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བ་ལགས། གང་ནི་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བ་མ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དགེ་སློང་དག་ནི་ཡང་དག་པར་མ་སྨྲས་པ་ནི་
གཅིག་ཀྱང་མེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་ལ་ཅི་དགོངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཕ་མ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་མདོ་སྡེ་གསུངས་
པ་དེ་ནི་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཁྱིམ་བདག་པ་ཏ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ང་གང་ན་བར་འོངས་ནས་འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་ཁྱོད་སྒྱུ་མ་ཤེས་སམ། གལ་ཏེ་སྒྱུ་མ་ཤེས་ན་སྒྱུ་མ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྒྱུ་མ་མི་ཤེས་
ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ངས་སྨྲས་པ། ཁྱིམ་བདག་སྒྱུ་མ་ཤེས་པའི་མི་ལ་སྒྱུ་མ་ཞེས་བྱའམ། ཁྱིམ་བདག་གིས་སྨྲས་པ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །གང་སྒྱུ་མ་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྒྱུ་མ་ཞེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱིམ་བདག་མཉན་
དུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་སྡེ་ཕམ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་རིགས་ངན་དབུགས་འཕྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་སམ། ཁྱིམ་བདག་གིས་སྨྲས་པ། གཽ་ཏ་མ་བདག་སྔ་ནས་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་སྔ་ནས་ཤེས་ན་ཁྱོད་ལ་རིགས་ངན་ཞེས་བྱར་རུང་
ངམ། ཁྱིམ་བདག་གིས་སྨྲས་པ། གཽ་ཏ་མ་བདག་གིས་རིགས་ངན་ཡིན་པར་ནི་ཤེས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བདག་གི་ལུས་འདི་ནི་རིགས་ངན་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱིམ་བདག་ཁྱོད་ཀྱིས་རིགས་ངན་ཤེས་ཀྱང་རིགས་ངན་མ་ཡིན་པར་གཏོགས་ན།
ང་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ཤེས་ན་སྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། ཁྱིམ་བདག་ང་ནི་ཡང་དག་པར་ན་སྒྱུ་མ་ཡང་ཤེས་ལ། སྒྱུ་མའི་རྒྱུ་ཡང་ཤེས། སྒྱུ་མའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཤེས། སྒྱུ་མའི་སྒྱུ་རྩལ་ཡང་ཤེས། ད་ནི་གསོད་པ་ཡང་ཤེས། གསོད་པའི་མི་ཡང་ཤེས། གསོད་པའི་

འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཤེས། གསོད་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནས་ངན་པར་ལྟ་བའི་བར་དུ་ཡང་ཤེས། ངན་པར་ལྟ་བའི་མི་ཡང་ཤེས། ངན་པར་ལྟ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཤེས། ངན་པར་ལྟ་བའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡང་ཤེས་སོ། །ཁྱིམ་
བདག་གལ་ཏེ་སྒྱུ་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སམ། ངན་པར་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ངན་པར་ལྟའོ་ཞེས་སྨྲས་ན། ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་སྡིག་ཚད་མེད་པ་སྙེད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱིམ་བདག་གིས་སྨྲས་པ། གཽ་ཏ་མ་དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ལྟར་ན་བདག་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་
གྱུར་གྱིས། བདག་ལ་ད་ལྟར་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་འབུལ་གྱིས། བདག་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དེ་རྒྱལ་པོ་སྡེ་རབ་ཏུ་ཕམ་བྱེད་ཀྱིས་ཐོས་པར་མ་བྱེད་ཅིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱིམ་བདག་ཉེས་པ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ནོར་སྟོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ངན་སོང་
གསུམ་དུ་ལྷུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་མིང་ཐོས་ནས་སྔངས་སྐྲག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །འཕགས་པ་བདག་དེང་སེམས་སྟོར་བས་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན། འཕགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པ་ལགས་ཏེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པའང་ཤིན་ཏུ་མཁྱེན་པའི་རིགས་ན། བདག་གིས་ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ལས་རྣམ་པར་ཐར་པར་འགྱུར། དེ་ནས་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་
གིས་ཐོས་ནས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་ཁྲེལ་བ་དང་འཛེམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བདག་རྨོངས་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྒྱུ་མ་མ་ལགས་པ་ལ་སྒྱུ་མའོ་ཞེས་བགྱིས་ཏེ། བདག་དེང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འགྱོད་ཚངས་གསོལ་ཞིང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་
སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དེ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ངས་གསུངས་པ་ལས་འཇིག་

རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་དག་ཡོད་པར་འཆད་ན་ངས་ཀྱང་ཡོད་པར་བཤད། འཇིག་རྟེན་གྱི་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་གྱིས་འདོད་པ་ལྔའི་བདེ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པ་སྟེ་གཅད་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་ན།
ང་ཡང་ཡོད་པར་བཤད། འཇིག་རྟེན་གྱི་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་གྱིས་འདོད་པ་ལྔའི་བདེ་བ་ལ་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པའི་གནས་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ན། ང་ཡང་དེ་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་གནས་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་ནི་
བདག་དང་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ངས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅུང་ཟད་ཅིག་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཅིག་
མཐོང་བ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུམ་སྟོང་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་ཐོབ་པར་ཤེས་ཀྱི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་པར་མི་མཐོང་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕྱོགས་ཅུང་ཟད་ཅིག་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ངས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་ཆད་པ་མ་ཡིན་འགོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་སེམས་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་
པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དེ་ཉོན་མོངས་པས་ཡོངས་སུ་ཁེབས་པས་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་ངས་ཀྱང་དེ་སྐད་གསུངས། ཁྱོད་ཀྱང་དེ་སྐད་འཆད་དེ། དེ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་སེམས་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།

འཕགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་བམ་པོ་བཞི་བཅུ་བདུན་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ཆོས་གྲངས་མེད་པ་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་ལས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་གྲངས་མེད་མོད་ཀྱི། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཤད་པའི་ནང་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས་སོ། །ཇི་ལྟར་ངས་འདི་སྐད་དུ་མི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ངན་པར་ལྟ་
བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་མཚུངས་ཏེ། མི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་གྲངས་མེད་མོད་ཀྱི། ངན་པར་ལྟ་བ་བཤད་པའི་ནང་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས་སོ། །ཡང་འདི་སྐད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དད་པའི་སེམས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་གྲངས་མེད་མོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་དད་པའི་སེམས་བཤད་པའི་ནང་དུ་འདུས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་གྲངས་མེད་པ་བཤད་པ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་གསུངས་མོད་ཀྱི། དེ་ཡང་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་
མཆེད་ལས་གཞན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་ཆོས་གསུངས་པ་ལ་ཚིག་རྣམ་པ་བདུན་དུ་གསུངས་ཏེ། རྒྱུའི་ཚིག་དང་། འབྲས་བུའི་ཚིག་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚིག་དང་། དཔེའི་ཚིག་དང་། སྨྲ་བའི་མི་རིགས་པའི་ཚིག་
དང་། འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་སྤེལ་བའི་ཚིག་དང་། ཡིད་བཞིན་གྱི་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུའི་ཚིག་ཅེ་ན། ད་ལྟར་གྱི་རྒྱུ་ལས་མ་འོངས་པའི་འབྲས་བུ་བཤད་པ་སྟེ། ངས་འདི་སྐད་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་མཐོང་ངམ། སེམས་ཅན་གང་གསོད་པ་ལ་དགའ་བ་ནས་ངན་པར་ལྟ་
བའི་བར་དུ་དགའ་བ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ཡིན་པར་རིག་གོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་ཅན་གང་གསོད་པ་ནས་ངན་པར་ལྟ་བའི་བར་དུ་མི་དགའ་བ་དེ་ནི་ལྷ་དང་མི་ཡིན་པར་རིག་གོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་འབྲས་བུའི་ཚིག་ཅེ་ན། ད་ལྟར་གྱི་

འབྲས་བུ་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་བཤད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ལྟར། སེམས་ཅན་དབུལ་ཕོངས་པ་བཞིན་མདོག་མི་སྡུག་ཅིང་མདངས་མེད་པ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤིག་པའི་དྲི་མའི་སེམས་དང་། ཞེ་སྡང་གི་སེམས་
དང་། ཁྲེལ་བ་དང་འཛེམ་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་རིག་གོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གང་ནོར་མང་ལ་རབ་ཏུ་ཕྱུག་ཅིང་དབང་པོ་དང་ལྡན་ཏེ་གཟི་བརྗིད་དང་རང་དབང་ཡོད་པ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཁྲེལ་
བ་དང་། འཛེམ་པ་ཡོད་དེ། ཕྲག་དོག་དང་། ཞེ་སྡང་མེད་པ་ཡིན་པར་རིག་སྟེ། དེ་ནི་འབྲས་བུའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚིག་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་ལས་བཤད་པ་དང་མཚུངས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་ཅན་གྱི་ད་ལྟར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་བྱའི་
རྒྱུ་ནི་འདས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་ལས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ལས་དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མ་འོངས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་དཔེའི་ཚིག་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་སེང་གེའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ངའི་སྐུའི་དཔེར་ལེན་
པ་ལྟར་བལ་གླང་གི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་། ཤིང་བ་རི་ཙི་ཏྲ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྒྱ་མཚོ་དང་། རི་རབ་དང་། ས་ཆེན་པོ་དང་། ཆར་ཆེན་པོ་དང་། གྲུ་མཁན་དང་། དེད་དཔོན་དང་། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བ་དང་།
སྟོབས་པོ་ཆེ་དང་། ཁྱུ་མཆོག་དང་། བྲམ་ཟེ་དང་། དགེ་སྦྱོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་དང་། ཤིང་ཏ་ལ་དང་། དཔེའི་མདོ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ནི་དཔེའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་སྨྲ་བའི་མི་རིགས་པའི་ཚིག་ཅེ་ན་ངས་མདོ་སྡེ་ལས་གནམ་ས་གཉིས་འབྱར་བར་འགྱུར་བ་དང་། རྒྱལ་
པོ་སྡེ་རབ་ཏུ་ཕམ་བྱེད་ལ་ཕྱོགས་བཞིའི་རི་འོང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དགེ་བསྙེན་མ་ཁྲི་སྣ་ས་ལའི་མ་ལ་གལ་ཏེ་ཤིང་སཱ་ལ་འདི་ཁྲིམས་བརྒྱད་སྲུང་ནུས་ན། ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་ཡང་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པ་

ལ་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་སེམས་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་ཀྱང་བླའི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཚིག་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ་ཞེས་མི་སྨྲ་བ་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ངན་སོང་གསུམ་དུ་ལྟུང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ཡང་བླའི། ས་བཅུ་པ་ལ་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་སེམས་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་ནི་སྨྲ་བའི་མི་
རིགས་པའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་སྤེལ་བའི་ཚིག་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུ་དང་། སོང་བ་དང་། འོང་བ་དང་། འདུག་པ་དང་། ཉལ་བ་དང་། ཤིང་རྟ་དང་། ཐེག་པ་དང་། གནས་
ཁང་དང་། ཁང་པ་དང་། བུམ་པ་དང་། གོས་དང་། སེམས་ཅན་དང་། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། དམག་གི་ཚོགས་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། དགེ་འདུན་དང་། སྒྱུ་མ་དང་། འདུས་པ་དང་།
གྱེས་པ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་སྤེལ་བའི་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ཚིག་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་ངས་སྡོམ་པ་ཉམས་པ་ལ་སྤྱོས་ནས་བདག་འགྱོད་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྡོམ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ངས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་བསྟོད་པས་བུས་པ་མ་རབས་དག་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེད་པར་གྱུར་པ་
དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བསྟོད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བཤད་པ་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚིག་པ་ཞེས་བཤད་པ་དང་།
བདག་མེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་ཐམས་ཅད་བག་མེད་པ་དང་། ལེ་ལོ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་དག་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ཚིག་ཅེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བདག་གི་ཡིད་
དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའི་གསུང་ཡོད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་། སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་

པ་བཞི་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚད་མེད་པ་སྙེད་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཚད་མེད་པ་སྙེད་དང་། ཐབས་མཁས་པ་ལ་
སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚད་མེད་པ་སྙེད་དང་། ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚད་མེད་པ་སྙེད་ནི་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འདས་པའི་དགེ་བ་རྣམས་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་དང་། ལས་དང་།
རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ནི་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་འདྲ་བར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པ་
དང་། འཇིག་རྟེན་དང་། འཇིག་རྟེན་མ་ཡིན་པ་དང་། འཕགས་པ་དང་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་དང་། ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཞི་བ་དང་མ་ཞི་བ་དང་། རྩོད་པ་དང་རྩོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཁམས་དང་ཁམས་
མ་ཡིན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལེན་པ་དང་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལུང་སྟོན་པ་དང་ལུང་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། དུས་གསུམ་དང་དུས་གསུམ་མ་ཡིན་པ་དང་། དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པ་དང་།
རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དང་། བདག་དང་བདག་མེད་པ་དང་། བདེ་བ་དང་བདེ་བ་མེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་དང་། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་
དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་

མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལོག་སྲེད་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བར་དུ་དེ་དང་འདྲའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ངས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་
གསུངས་མོད་ཀྱི། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའི་གསུང་ཡིན་པར་མི་ཤེས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཚིག་དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་ཤེས་པར་མི་ནུས་ན་ཐེག་པ་གཉིས་དང་། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གིས་ཤེས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། རིགས་ཀྱི་བུ་ང་སྔོན་དུས་གཅིག་ན་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ལ་བཞུགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་གཏམ་བྱས་པ་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉན་ཐོས་ལྔ་བརྒྱས་དངོས་པོ་དེ་དག་ཤེས་པར་
རམ། རིག་པར་མ་གྱུར་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ལ་ནི་ལོག་སྲེད་ཅན་ལ་ཡོད་དེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཅན་ལ་མེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ལ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཅན་ལ་ཡོད་དེ་ལོག་སྲེད་ཅན་ལ་
མེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ལ་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་ཡོད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ལ་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ངའི་ཉེ་གནས་རྣམས་ལས་གང་ཚིག་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གི་དོན་ཤེས་པ་ནི་ལོག་སྲེད་ཅན་ལ་ངེས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་མ། ངེས་
པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་ཅེས་དྲི་བར་མི་བྱའོ། །གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་གསུངས་པའི་ཚིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་བདག་གི་ཡིད་དང་སྦྱར་ཏེ་
གསུངས་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱིས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ལྟ་བར་བྱེད། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་ནང་གི་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་བདུན་པོ་ནི་རྟག་ཏུ་ནུབ་པ་དང་། སྐད་ཅིག་བྱུང་ནས་ཕྱིར་ནུབ་པ་དང་། བྱུང་ནས་གནས་པར་གྱུར་པ་དང་། བྱུང་ནས་ཕྱོགས་བཞི་ཀུན་

དུ་ལྟ་བ་དང་། ཀུན་ཏུ་བལྟས་ནས་སོང་བ་དང་། སོང་ནས་སྡོད་པ་དང་། ཆུ་དང་སྐམ་ས་གཉིས་ཀར་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ནུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉ་ཆེན་པོ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་སྨིན་ཏེ་ལུས་ལྕི་བས་ཆུའི་གཏིང་ན་གནས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ནུབ་པའོ། །
སྐད་ཅིག་བྱུང་ནས་ཕྱིར་ཡང་ནུབ་པ་ནི་ཉ་ཆེན་པོ་དག་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་ཏེ། ལུས་ལྕི་བས་མི་ཟབ་པར་གནས་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཙམ་སྣང་བའི་འོད་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །སྣང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐད་ཅིག་ཙམ་བྱུང་ཡང་ལུས་ལྕི་བས་ཕྱིར་ཡང་ནུབ་བོ། །བྱུང་ནས་གནས་པ་ནི་ཉ་
དི་བྱིད་ཅེས་བྱ་བ་ཆུ་མི་ཟབ་པ་ལ་གནས་ཤིང་སྣང་བའི་འོད་མཐོང་བར་དགའོ། །བྱུང་ནས་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་ལྟ་བ་ནི་ཉ་ཚག་གུ་ཞེས་བྱ་བ་ཟས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཞི་ཀུན་ཏུ་ལྟའོ། །བལྟས་ནས་སོང་བ་ནི་ཉ་ཚག་གུ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱང་ནས་ཟས་ཅི་མཐོང་ཡང་ཟས་ཡིན་སྙམ་སྟེ། མྱུར་
བར་འགྲོ་བ་ནི་བལྟས་ནས་སོང་བའོ། །སོང་ནས་སྡོད་པ་ནི་ཉ་དེ་དེར་ཕྱིན་ནས་བཟར་རུང་བ་ཞིག་རྙེད་ན་སྡོད་པ་ནི་སོང་ནས་སྡོད་པའོ། །ཆུ་དང་སྐམ་ས་གཉིས་ཀར་འགྲོ་བ་ནི་རུ་སྦལ་ལོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་ཆུ་ཀླུང་དམ་པའི་ནང་ན་ཡང་
སེམས་ཅན་རྣམ་པ་བདུན་ཡོད་དེ། རྟག་ཏུ་ནུབ་པ་ནས་བདུན་པ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་བར་འགའ་ནི་ནུབ་པར་འགའ་ནི་ཕྱིར་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ནུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་འདི་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་ཏུ་
གནས་པ། འགྱུར་ཞིང་འཕོ་བ་མེད་པ་སྟེ། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་ཡོངས་སུ་དག་པ་མཐར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དེ། ལོག་སྲེད་ཅན་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་མདོ་ལ་
སྐུར་པ་དང་། མཚམས་མེད་པ་ལྔའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་བྱས་པ་དང་། རྩ་བ་བཞི་ཉམས་པ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་

དག་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཐོས་ན་དད་པའི་སེམས་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲའོ། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་འདི་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཡི་གེ་སྟེ།
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་དེའི་ཚེ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་མ་ཐོས་སོ། །ཅི་སྟེ་རེས་འགའ་ཐོས་ན་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་ན་ཡང་དགེ་བ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དོ། །དགེ་བ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པས་མི་དགེ་བའི་
ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་གནས་པ་ལ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར་མི་དགེ་བ་དང་། དགེ་བ་མེད་པ་དང་། ཆོས་སྨེ་བར་བྱེད་པ་དང་། སྲིད་པ་སྐྱེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པས་གདུངས་པ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མྱོང་བ་སྟེ། དེ་ནི་ནུབ་པ་ཞེས་
བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ནུབ་ཅེ་ན་དགེ་བའི་སེམས་མེད་པ་དང་། རྟག་ཏུ་མི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། གཉེན་པོ་ལ་ནན་ཏན་མི་བྱེད་པ་ནི་ནུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨོད་པ་དང་། འཇིགས་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་
གྱིས་སྤོང་བ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དགེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཚད་མེད་པ་སྙེད་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་དང་། མ་རིག་པས་རྟག་ཏུ་གླགས་པ་དང་། མི་ངན་པ་ལ་སྟེན་ཅིང་མཛའ་བར་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བ་ལ་ནན་
ཏན་བྱེད་པའི་ཐབས་མེད་པ་དང་། སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་རྟག་ཏུ་ནོར་བའི་ཕྱིར་དགེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་སྨེ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་དང་ངག་རྟག་ཏུ་སྨེ་བར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམ་པར་དག་པ་སྨེ་བར་བྱེད་པ་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་སྐྱེད་པ་དང་། དགེ་
བའི་ཆོས་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྨེ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གོང་མ་གསུམ་པོ་ལྟར་བྱས་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང་། ཡི་དགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཆོས་ལ་ནན་ཏན་མི་བྱེད་ཅིང་ལུས་

དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་སྲིད་པ་རྣམས་ལ་མི་སྐྱོ་བ་ནི་སྲིད་པ་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པས་གདུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གོང་མ་བཞི་པོ་ལྟར་རྫོགས་པར་བྱས་པས་ལུས་དང་སེམས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་ཏེ། ཞི་བ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་གདུང་བ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་
རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་གདུང་བ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཚིག་པའི་ཕྱིར་གདུང་བ་ཞེས་བྱ། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚིག་པའི་ཕྱིར་གདུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དད་པའི་སེམས་ནི་བསིལ་ཞིང་ཚིམ་པ་སྟེ། དེ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གདུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །མི་
དགེ་བའི་འབྲས་བུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གོང་མ་ལྔ་པོ་ལྟར་རྫོགས་པར་བྱས་པས་ཤི་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ལྟུང་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་མི་དགེ་བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་མི་དགེ་བའི་འབྲས་
བུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བ་དང་། ལས་མི་དགེ་བ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་དགེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ཟག་ལ་ལ་གོང་མའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ན་
དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པར་འགྱུར་ཏེ། མཚམས་མེད་པ་ལྔའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་བྱེད་པ་དང་། རྩ་བ་བཞིའི་སྡོམ་པ་འཇིག་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐུར་པ་འདེབ