Phạn tạng (Sanskrit Canon)vinv01_u.htmNguyên tác: Sanskrit
Luật Tạng, Phẩm Xuất Gia (Pravrajyāvastu)
Văn bản Luật tạng (Vinaya) quy định về giới luật và đời sống tu tập của Tăng đoàn Phật giáo. Dữ liệu văn bản lấy từ kho GRETIL (Göttingen Register of Electronic Texts in Indian Languages).
Văn bản gốc(Sanskrit)
Trang 1 / 2 (50.000 ký tự/trang)
2r1 (Pravr-v II): /// nāmadheyāni vyavasthāpitāni | biṃbisāraḥ kumāro 'ṣṭābhyo dhātrībhyo 'nupradattaḥ dvābhyām aṃsadhātrībhyāṃ dvābhyāṃ kṣīradhātrībhyāṃ dvābhyāṃ maladhātrībhyāṃ dvābhyāṃ krīḍanikābhyāṃ dhātrībhyāṃ 2r2 (Pravr-v II): /// upakaraṇaviśeṣair āśur vardhate hradastham iva paṅkajam || yadā sa mahān saṃvṛttas tadā lipyām upanyastas saṃkhyāyāṃ gaṇanāyāṃ mudrāyāṃ yāni ca tāni rājñāṃ kṣatriyāṇāṃ 2r3 (Pravr-v II): /// pṛthagbhavanti śilpasthānakarmasthānāni | tadyathā hastigrīvāyām aśvapṛṣṭhe rathe tsarau dhanuṣy apayāne niryāṇe aṅkuśagrahe pāśagrahe tomaragrahe chedye bhedye vedhye 2r4 (Pravr-v II): /// dṛḍhaprahāritāyāṃ paṃcasu sthāneṣu kṛtāvī saṃvṛttaḥ tāny api paṃcāmātyaputraśatāni paṃcasu sthāneṣu kṛtāvīni saṃvṛttāni | sa pitrā aṣṭādaśasu śreṇīṣv avatāritaḥ tasya śreṇyo 2r5 (Pravr-v II): /// biṃbisāraḥ kumāro hastiskandhābhirūḍho janapadān nirgacchati tena te dṛṣṭāḥ aṅgasya rājñaḥ pauruṣeyāḥ karapratyāyān udgrāhayantaḥ sa kathayati bhavantaḥ kasyaite karapratyāyā udgrāhayanti 2r6 (Pravr-v II): /// kathayanti | deva karadāḥ sa kathayati bhavantaḥ śabdayatainān pauruṣeyān iti | te śabditāḥ sa kathayati | bhavantaḥ so 'pi rājā kṣatriyo mūrdhābhiṣikto vayam api rājānaḥ kṣatriyā + + 2r7 (Pravr-v II): /// udgrāhayiṣyatheti | te saṃlakṣayanty aprakṛtijño 'yaṃ kumāro gacchāmo vayaṃ mahāpadmasya rājñas sakāśaṃ gatvārocayāmaḥ te rājño mahāpadmasya sakāśam upasaṃkrāntā upasaṃkramya + + + + 2r8 (Pravr-v II): /// biṃbisāreṇa kumāreṇa karapratyāyān udgrāhayanto nivāritāḥ kim udgrāhayāmo vā na veti | sa kathayati bhavanto 'prakṛtijño 'yam iha kumāro yathaiva yūyaṃ bhūtāḥ karapratyāyām udgrāhayata | tathaivodgrāhayateti 2r9 (Pravr-v II): /// kumāreṇa janapadebhyo vivartitā dṛṣṭāḥ uktāś ca bhavanto na mayā yūyaṃ nivāritāḥ mā bhūyaḥ karapratyāyān udgrāhayiṣyatheti kasmād yūyaṃ punaḥ karapratyāyān udgrāhayatha | yadi tāvat tiṣṭhathety evaṃ + + 2r10 (Pravr-v II): /// so 'yaṃ kumāro vyāḍo vikrāntaḥ sthānam etad vidyate yad anarthaṃ kariṣyatīti | te aṅgasya rājñas sakāśam upasaṃkrāntā upasaṃkramya kathayanti deva mahāpadmasya rājño biṃbisāro nāma + + + + 2v1 (Pravr-v II): /// adhyupekṣiṣyate sthānam etad vidyate yat kālena mahān anarthaṃ kariṣyatīti gāthāṃ bhāṣate || śakyaḥ kararuhaiś chettuṃ yāvad bālo hi pādapaḥ sa eva vṛddho duśchedyaḥ paraśūnāṃ śatair apīti | aṅgena + + + 2v2 (Pravr-v II): /// preṣaya | yavasayogyam aśanaṃ vā sajjīkuru eṣo 'ham āgacchāmīti | mahāpadmo rājā lekhaṃ śrutvā vyathitaḥ tena biṃbisāraḥ kumāraś śabdāpitaḥ uktaś ca putra kasmāt tvayā aṅgasya rājñaḥ pauruṣeyāḥ + + + + 2v3 (Pravr-v II): /// .ṭ. m iti | sa kathayati deva so 'pi rājā kṣatriyo mūrdhābhiṣikto vayam api rājānaḥ kṣatriyā mūrdhābhiṣiktāḥ kasmād vayaṃ tasya karapratyāyān anuprayacchāmo kevalaṃ devo mama caturaṅgaṃ balakāyam anupradadātu 2v4 (Pravr-v II): /// mahāpadmena rājñā lekho 'nupreṣito yā te śaktir balaṃ vīryaṃ parākramas tan na hāpayiṣyasīti | sa śrutvā ruṣito 'mātyān āmantrayate | saṃnāhayantu bhavanto caturaṅgaṃ balakāyaṃ + + + + 2v5 (Pravr-v II): /// aśvakāyaṃ rathakāyaṃ pattikāyaṃ magadhaviṣayaṃ nāśayitum ārabdho nāśayatīti | magadhaviṣayanivāsinā janakāyena mahāpadmasya rājña udgrāhakā dattā deva aṅgo + + + 2v6 (Pravr-v II): /// tena bimbisāraṃ kumāraṃ śabdāpayitvā tasya caturaṅgo balakāyo 'nupradatto bimbisāraḥ kumāras tān kumārān saṃnipātya kathayati | aham aṅgena rājñā sārdhaṃ saṃgrāmayiṣyāmi + + + 2v7 (Pravr-v II): /// iti gāthāṃ bhāṣante || yasmin manuṣye ramate kulaśrīs sa sarvatas saṃparirakṣitavyaḥ tasmin vinaṣṭe vinaśanti sarve nābher vināśād iva cakrapādāḥ || ahaṃ bhavadbhiḥ sarvatas saṃparirakṣitavyaḥ 2v8 (Pravr-v II): /// upariprāsādatalagatas tiṣṭhati tenāsau nirgacchan dṛṣṭaḥ so 'mātyān āmantrayate | bhavantaḥ kasyeyaṃ seneti | te kathayanti deva biṃbisārasya kumārasyeti | sa kathayati 2v9 (Pravr-v II): /// kecic chreṇyo biṃbisāra iti saṃjānate kecit sainiko biṃbisāra iti | biṃbisāraḥ kumāraḥ kumārān āmantrayate | bhavanto 'yam aṅgo rājā udīrṇabalavān 2v10 (Pravr-v II): /// prahantavyam iti | te tasya muktasaṃnāhasya śivire nipatitās tair aṅgo rājā praghātitaḥ aṅgasya rājñaś caturaṅgo balakāyaś caturdiśaṃ vidrutaḥ | 3r1 (Pravr-v II; GBM 6.676): /// vayam api rājānaḥ kṣatriyā mūrdhābhiṣiktāḥ nivartantu bhavanto 'haṃ bhavatāṃ vṛddhyupādānaṃ prajñāpayiṣyāmīti | te nivartitāḥ tato yaś caṃpāyām ārakṣakaḥ sthāpitaḥ tena śrutaṃ yathā 3r2 (Pravr-v II): /// bimbisāraḥ kumāro 'nupūrveṇa caṇpāṃ gataḥ tena dīrghayā latayā aṅgasya rājñaḥ śiro baddhvā darśitam* yas te svāmī tasyāyam evaṃrūpā samavasthā kṛtā yadi tāvan nirgacchasi nirgaccha | 3r3 (Pravr-v II): /// -ti | sa śrutvā vyathitaḥ saṃlakṣayati punar api viṣayo na tu prāṇā iti | sa kaṇṭhe asiṃ baddhvā nirgataḥ tato bimbisāreṇa kumāreṇa caṇpām avaṣṭabhya mahāpadmasya rājño lekho 3r4 (Pravr-v II): /// ājñāpaya kim anyad apariprāptaṃ pariprāpayāmīti || mahāpadmo rājā tuṣṭaḥ tena tasya paṭṭamaulicchattraṃ tam anupreṣitaṃ putra tvam atraiva rājyaṃ kāraya aham atraiva 3r5 (Pravr-v II): /// bimbisāro rājā rājyaṃ kārayati riddhaṃ ca sphītaṃ ca kṣemaṃ ca subhikṣaṃ cākīrṇabahujanamanuṣyaṃ ca magadheṣu mahāpadmo rājā rājyaṃ kārayati riddhaṃ ca sphītaṃ ca kṣemaṃ ca subhikṣaṃ cākīrṇabahujanamanuṣyaṃ 3r6 (Pravr-v II): /// mahāpadmo rājā kālagato 'mātyair bimbisārasya rājñas saṃdiṣṭaṃ deva pitā te kālagata āgaccha rājyaṃ pratīccheti sa āgataḥ tato 'ṅgamagadhīyakair amātyair aṅgamagadheṣu + + 3r7 (Pravr-v II): /// sphītaṃ ca subhikṣaṃ cākīrṇabahujanamanuṣyaṃ ca | madhyadeśād anyatamo māṇavo mantrārthī mantragaveṣī dakṣiṇāpatham anuprāpto dakṣiṇāpathe 'nyatamo brāhmaṇo vedavedāṅgapāragaḥ 3r8 (Pravr-v II): /// .. tya kathayati | icchāmy aham upādhyāyasya pādaśuśrūṣāṃ kartuṃ | kasyārthāya | vedādhyayanaṃ kariṣye | sa kathayaty evaṃ kuruṣveti | sa tasyāntike vedādhyayanaṃ kartum ārabdhaḥ ācaritaṃ teṣāṃ + + + 3r9 (Pravr-v II): /// kadācin nagarāvalokakāḥ kadācit samidhāhārakāḥ yāvad apareṇa samayena apaṭhās saṃvṛttāḥ tatas sarva eva samidhāhārakās saṃprasthitāḥ samidhāhārakāṇāṃ saṃprasthitānām + + 3r10 (Pravr-v II): /// bhāradvājāḥ paṃcakāḥ upapaṃcakāḥ ko vaḥ kasmād deśād iti | tatraike kathayanti vayaṃ pūrvadeśād ity apare vayaṃ dakṣiṇāpathād ity apare kathayanti vayaṃ pāścātyā ity apare kathayanti + + + 3v1 (Pravr-v II; GBM 6.677): /// eva bhavanto 'smābhir deśā dṛṣṭāḥ śrutāś ca na tu madhyadeśaḥ || buddhir vasati pūrveṇa dākṣiṇyaṃ dakṣiṇāpathe | paiśunyaṃ paścime deśe pāruṣyaṃ cottarāpathe iti | madhyadeśo 'smābhir na dṛṣṭaḥ kīdṛśo māṇava + + + + 3v2 (Pravr-v II): /// bhaikṣukaśatakalilo dasyujanavivarjitaḥ āryajanākīrṇo vidvajjananiṣevito yatra nadī gaṅgā dhanyā puṇyā maṅgalyā śuciśauceyā ubhayataḥ kūlāny abhiṣyandayamānā vahaty aṣṭādaśavakro + + + + + + 3v3 (Pravr-v II): /// gacchantīti | te kathayanti santi māṇava madhyadeśe paṇḍitasaṃkhyātā iti | sa kathayati nanv ahaṃ bhavantaḥ pūrvam evāvocaṃ madhyadeśo bhavanto deśānām agram ikṣuśālimālāgomahiṣīsaṃpanno bhaikṣukaśatakalilo 3v4 (Pravr-v II): /// ity avocas tvaṃ māṇava santi māṇava madhyadeśe evaṃvidhā vādivṛṣabhā yādṛśa upādhyāyo | madhyadeśe bhavantas tādṛśā vādivṛṣabhās santi yeṣām upādhyāyo mukham api na śaknuyād + + + 3v5 (Pravr-v II): /// bhāṣito yathā te māṇavakāḥ sarva eva madhyadeśagamanotsukās saṃvṛttāḥ atha te māṇavakāḥ samidhākāṣṭhāni paryeṣya samidhābhārakān ādāya yena tasya brāhmaṇasya niveśanaṃ + + + + 3v6 (Pravr-v II): /// brāhmaṇas tenopasaṃkrāntāḥ upasaṃkramya taṃ brāhmaṇam idam avocan | yat khalūpādhyāya jānīthā anenāsmākaṃ māṇavena madhyadeśasya tathā tathā varṇo bhāṣito yathā vayaṃ sarva eva + + + + 3v7 (Pravr-v II): /// api tu śrutiramaṇīyā deśāś śrotavyā no tu gantavyāḥ upādhyāya eṣa māṇavaḥ kathayati madhyadeśe tādṛśā vādivṛṣabhās santi yeṣām upādhyāyo mukham api na śaknoti draṣṭum iti | putrakāḥ 3v8 (Pravr-v II): /// bahuratnadharā vasuṃdharā pūrṇā mahī sundarasundarāṇām* upādhyāya gacchāmas tad api tāvad deśāvalokanaṃ kṛtaṃ bhaviṣyatīti tīrthopasparśanaṃ te ca vādivṛṣabhāḥ paryupāsitā bhaviṣyantīti vādino nigrahīṣyāmaḥ 3v9 (Pravr-v II): /// 'lpaparicchadaś ca sa tān māṇavakān idam avocat | putrakā yady evaṃ gṛhṇītha ajināni valkalāni daṇḍakamaṇḍalūni srugbhājanāni gacchāmo madhyadeśam iti | tair gṛhītāni | sa tais sārdhaṃ madhyadeśaṃ 3v10 (Pravr-v II): /// bhasmaghaṭikāḥ śirassu bhinatti | kecid iṣvastraśālām iva vāyasā ārāt parivarjayanti | kecic chattradhvajapatākābhiḥ pratyudgacchanti kecic chiṣyatvam abhyupagacchanti | so 'nupūrveṇa grāmanagaranigamapallikāpattaneṣu 4r1 (Pravr-v II; GBM 6.678): /// anuprāptaḥ sa brāhmaṇas saṃlakṣayati | yāvantaḥ khalu paṇḍitasaṃkhyātāḥ sarve te rājñas saṃnidhau tat kim ahaṃ mūlam apahāya śākhāpattrapalāśaṃ parāmarṣṭavyaṃ maṃsye yanv ahaṃ rājñas sakāśam upasaṃkrāmeyam iti | sa rājñas sakāśam 4r2 (Pravr-v II): /// devāsti mayā gurusakāśāt katipayāny akṣarāṇy udgṛhītāni tad icchāmy ahaṃ devasya purastād vādibhis sārdhaṃ kathāvimardaṃ kartum iti | tatas sa rājā amātyān āmantrayate | asti bhavanto 'smākaṃ vijite kaścid vādī prativasatīti 4r3 (Pravr-v II): /// vedavedāṅgapārago 'gnikalpa iva jñānena tena māṭharaṃ nāma śāstraṃ praṇītam iti | rājā kathayati | āhūyatāṃ sa upādhyāya ity amātyair āhūtaḥ so 'pi rājānaṃ jayenāyuṣā ca vardhayitvā purato 'vasthitaḥ 4r4 (Pravr-v II): /// sārdhaṃ mama purastāt kathāvimardaṃ kartum iti | sa kathayati śaktito 'haṃ devaṃ toṣayiṣye iti | tato vādimaṇḍalaṃ prajñaptaṃ pakṣāparapakṣau vyavasthāpitau | rājā kathayati kasya bhavatu pūrvapakṣa 4r5 (Pravr-v II): /// pūrvapakṣa iti | tasya pūrvapakṣo dattaḥ tena paṃcaśatiko daṇḍas samuccārito māṭhareṇa pratyuccārya doṣo dattaḥ | idaṃ te ayuktam idam asadṛśam idaṃ nopapadyata iti | sa tūṣṇīm avasthitaḥ 4r6 (Pravr-v II): /// rājā amātyān āmantrayate | kataro 'tra bhavantaś śobhata iti | te kathayanti devopādhyāyo māṭhara iti | tato rājā āttamanās saṃvṛttaḥ tasya me lābhās sulabdhā yasya me vijite evaṃvidhā 4r7 (Pravr-v II): /// nivasati | deva nāladagrāmake | gaccha sa eva te vādibhogo bhavatu | sa tasya vādibhogo dattaḥ saṃpattikāmo loko vipattipratikūlaḥ so 'nekair brāhmaṇaiḥ kanyānimittaṃ prārthyate | tatas tena 4r8 (Pravr-v II): /// paricārayati | tasya krīḍato ramamāṇasya paricārayataḥ putro jāto dīrghadīrghābhyāṃ koṣṭhābhyāṃ tasya vistareṇa jātasya jātimahaṃ kṛtvā koṣṭhila iti nāmadheyaṃ vyavasthāpitaṃ koṣṭhilo dāraka unnīyate vardhyate 4r9 (Pravr-v II): /// upakaraṇaviśeṣair āśur vardhyate hradastham iva paṅkajam* | sa yadā mahān saṃvṛttas tadā lipyām upanyastas saṃkhyāyāṃ mudrāyāṃ gaṇanāyāṃ brāhmaṇikāyām īryāyāṃ caryāyāṃ śauce samācāre bhasmagrahe karakagrahe mṛttikāgrahe 4r10 (Pravr-v II): /// yājane adhyayane adhyāpane dāne pratigrahe ṣaṭkarmanirato brāhmaṇas saṃvṛttaḥ bhūyo tasya krīḍato ramamāṇasya paricārayataḥ dārikā jātā tasyāḥ śārikāyā yādṛśe akṣiṇīti || tasyā jñātibhis saṃgamya 4v1 (Pravr-v II; GBM 6.79): /// vardhitā mahatī saṃvṛttā | sā lipyakṣarāṇi grāhitā yāvad apareṇa samayena bhrātrā sārdhaṃ vādaṃ karoti sa tayā nigṛhyate | tataḥ pitrābhihitaḥ putra kathaṃ nāma tvaṃ puruṣo bhūtvā dārikayā 4v2 (Pravr-v II): /// māṇavo mantrārthī mantragaveṣī dakṣiṇāpatham anuprāpto dakṣiṇāpathe tiṣyo nāma brāhmaṇo lokāyate kṛtāvī sa tasya sakāśam upasaṃkrāntaḥ upasaṃkramyābhivādanaṃ kṛtvā kathayati | icchāmy aham 4v3 (Pravr-v II): /// kuruṣva | sa tasyāntike lokāyatam udgrahītum ārabdhaḥ ācaritaṃ teṣāṃ māṇavakānāṃ yadā apaṭhā bhavanti tadā kadācit tīrthopasparśakā gacchanti kadācin nagarāvalokakāḥ kadācit samidhāhārakāḥ 4v4 (Pravr-v II): /// samidhāhārakās saṃprasthitāḥ teṣāṃ samidhāhārakāṇāṃ saṃprasthitānām ayam evaṃrūpo 'bhūd antarākathāsamudāhāraḥ | bho kautsā vātsāḥ śāṇḍilyā bhāradvājāḥ paṃcakā upapaṃcakāḥ ko vaḥ kasmād deśād 4v5 (Pravr-v II): /// vayaṃ dakṣiṇāpathā ity apare kathayanti vayaṃ pāścātyā ity apare vayam uttarāpathād iti sa māṇavaḥ kathayaty ahaṃ madhyadeśād iti | te kathayanti | sarva eva bhavanto 'smābhir deśā dṛṣṭāḥ śrutāś 4v6 (Pravr-v II): /// paiśunyaṃ paścime deśe pāruṣyaṃ cottarāpathe ti | madhyadeśo 'smābhir na dṛṣṭaḥ kīdṛśo māṇava madhyadeśaḥ madhyadeśo bhavanto deśānām agraḥ | ikṣuśālimālāgomahiṣīsaṃpanno 4v7 (Pravr-v II): /// vidvajjananiṣevito yatra nadī gaṅgā dhanyā puṇyā maṅgalyā śuciśauceyasaṃmatā ubhayataḥ kūlāny abhiṣyandayamānā vahaty aṣṭādaśavakro nāma ṛṣīṇām āśramapado yatra ṛṣayas tapas tapanti 4v8 (Pravr-v II): /// paṇḍitasaṃkhyātā iti | sa kathayati bhavantaḥ nanv ahaṃ pūrvam evāvocaṃ madhyadeśo bhavanto deśānām agram ikṣuśālimālāgomahiṣīsaṃpanno bhaikṣukaśatakalilo dasyujanavivarjito āryajanākīrṇo vidvajjananiṣevito 4v9 (Pravr-v II): /// upādhyāyo | madhyadeśe bhavantaḥ tādṛśā vādivṛṣabhās santi yeṣām upādhyāyo mukham api na śaknuyād draṣṭuṃ | mṛṣṭābhidhāyī sa māṇavaḥ tena tathā tathā madhyadeśasya varṇo bhāṣito yathā te māṇavakāḥ sarva eva madhyadeśagamanotsukās 4v10 (Pravr-v II): /// yena tasya brāhmaṇasya niveśanaṃ tenopasaṃkrāntā upasaṃkramya samidhākāṣṭhabhārakān ekānta upanikṣipya yena sa brāhmaṇas tenopasaṃkrāntā upasaṃkramya taṃ brāhmaṇam idam avocan* yat khalūpādhyāya jānīthā anenāsmākaṃ māṇavena 5r1 (Pravr-v II; GBM 6.680): /// madhyadeśagamanotsukāḥ saṃvṛttāḥ putrakāḥ kiṃ yāvac chrūyate tāvatā gamyate api tu śrutiramaṇīyā deśāś śrotavyā no tu gantavyāḥ | upādhyāya eṣa māṇavaḥ kathayati madhyadeśe tādṛśā vādivṛṣabhās santi yeṣām upādhyāyo 5r2 (Pravr-v II): /// .. .. .evaikaḥ pṛthivyāṃ vādī nānyaḥ kaścid astīti | bahuratnadharā vasuṃdharā pūrṇā mahī sundarasundarāṇām* upādhyāya gacchāmas tad api tāvad deśāvalokanaṃ kṛtaṃ bhaviṣyatīti | tīrthopasparśanaṃ te ca vādivṛṣabhāḥ 5r3 (Pravr-v II): /// śrāvayiṣyāmo lābhaṃ ca niṣpādayiṣyāma iti śiṣyānurāgī sa brāhmaṇo 'lpaparicchadaś ca sa tān māṇavakān idam avocat* putrakā yady evaṃ gṛhṇītha ajināni valkalāni daṇḍakamaṇḍalūni srugbhājanāni 5r4 (Pravr-v II): /// saṃprasthitaḥ sa kāṃścid vādino nigṛhya vādirathe yojayati | keṣāṃcid bhasmaghaṭikāḥ śirassu bhinatti kecid iṣvastraśālām iva vāyasā ārāt parivarjayanti | kecic chattradhvajapatākābhiḥ 5r5 (Pravr-v II): /// grāmanagaranigamapallikāpattaneṣu caṃcūryamāṇo 'nupūrveṇa rājagṛham anuprāptaḥ sa brāhmaṇas saṃlakṣayati | yāvantaḥ khalu paṇḍitasaṃkhyātāḥ sarve te rājñas saṃnidhau | tat kim ahaṃ 5r6 (Pravr-v II): /// rājñas sakāśam upasaṃkrāmeyam iti sa rājñas sakāśam upasaṃkrānto rājānaṃ jayenāyuṣā ca vardhayitvā purato 'vasthito devāsti mayā gurusakāśāt katipayāny akṣarāṇy udgṛhītāni 5r7 (Pravr-v II): /// kathāvimardaṃ kartum iti | tatas sa rājā amātyān āmantrayate | asti bhavanto 'smākaṃ vijite kaścid vādī prativasatīti | amātyāḥ kathayanti devāsti nāladagrāmake māṭharo nāma brāhmaṇo 5r8 (Pravr-v II): /// śāstraṃ praṇītam iti | rājā kathayati | āhūyatāṃ sa upādhyāya ity amātyair āhūtaḥ so 'pi rājānaṃ jayenāyuṣā ca vardhayitvā purato 'vasthitaḥ tato rājñābhihitaḥ śaknoṣi tvam upādhyāya anena brāhmaṇena 5r9 (Pravr-v II): /// śaktito 'haṃ devaṃ toṣayiṣye iti | tato vādimaṇḍalaṃ prajñaptaṃ pakṣāparapakṣau vyavasthāpitau | rājā kathayati | kasya bhavatu pūrvapakṣa iti | amātyāḥ kathayanti deva ayaṃ māṭharo brāhmaṇo vṛddho 5r10 (Pravr-v II): /// brāhmaṇo 'pi navagranthaḥ paṭukaraṇaś ca na śakyaṃ mayānena sārdhaṃ vādaṃ kartuṃ vādapicchilikāṃ yojayāmīti | tena paṃcaśatiko daṇḍakas samuccāritaḥ tenāpi brāhmaṇena pratyuccārya doṣo dattaḥ 5v1 (Pravr-v II; GBM 6.681): /// pratikruṣṭaṃ caitan nigrahasthānānāṃ yad utāntare niṣpratibhānatā | rājā amātyān āmantrayate | bhavantaḥ kataro 'tra śobhata iti | te kathayanti tiṣyo brāhmaṇa iti | rājā kathayati dīyatām asya vādibhogaḥ 5v2 (Pravr-v II): /// vādibhogā dāsyāmo na cirād asmākam aṅgamagadhā janapadā vādibhogā bhaviṣyanty api tv eṣa eva nāladagrāmako 'sya vādibhogo bhavatu māṭharasyāntikād asmai brāhmaṇāya dīyatām asyāntikād yo 'nyaḥ śobhanataraḥ 5v3 (Pravr-v II): /// iti | tair māṭharasyāntikād ācchidya tiṣyāya dattas tato māṭharo brāhmaṇaḥ patnīm āmantrayate | bhadre gṛhavyākulikāṃ saṃkṣipānyatra gamiṣyāmaḥ kasyārthe | asya rājñaḥ prabhūtam asmābhir upakṛtaṃ na vayam anenānurakṣitāḥ 5v4 (Pravr-v II): /// -taṃ | te kathayanti | upādhyāya kasyārthe gṛhavyākulikā saṃkṣipyata iti | sa kathayati | prabhūtam asmābhir bhavanto 'sya rājña upakṛtaṃ na vayam anenānurakṣitās tasmād gacchāmo vayam anyatreti 5v5 (Pravr-v II): /// .. sa gāthāṃ bhāṣate || varaṃ narasya paradeśavāso na tu svadeśe paribhūtavāsaḥ yasmin narāṇāṃ na parābhavo 'sti sa vai svadeśas svajano 'pi tatreti || tiṣyeṇa brāhmaṇena śrutaṃ sa tenopasaṃkrāntaḥ 5v6 (Pravr-v II): /// tiṣṭha tavaiva vādibhogo bhaviṣyatīti sa na tiṣṭhate | tatas tiṣyeṇokta upādhyāyehaiva tiṣṭhāsya karvaṭakasyopārdhaṃ tava bhavatu upārdhaṃ mameti | sa kathayaty evam astv iti | sa patnīm āmantrayate 5v7 (Pravr-v II): /// anenānurakṣitāḥ api tu tiṣyeṇaiva brāhmaṇenāsmākaṃ prabhūtam upakṛtaṃ vādibhogānām upārdhaṃ dadatā tad asya śārikāṃ bhāryārtham anuprayacchāma iti | sā kathayati kasmād asya dīyate | etāv a- 5v8 (Pravr-v II): /// jīvitād vyaparopayeta | vayam anena bhogebhyaś cyāvitāḥ sarvathā na dātavyeti | tau kathayato mūrkhas tvaṃ kiṃ jñāsyatīti | tābhyāṃ tasya vacanam avacanaṃ kṛtvā dattā | tena mahatā śrīsamudayena pariṇītā 5v9 (Pravr-v II): /// sarvaṃ tad alpaśrutam iti kṛtvā api tu kim ayaṃ tiṣyo māṇavo jānīte lokāyataṃ | kutra bhavanto lokāyataṃ jñāyate dakṣiṇāpathe | so 'nupūrveṇa dakṣiṇāpatham anuprāptaḥ sa tatra gatvā pṛcchati | ko 5v10 (Pravr-v II): /// upasaṃkramya kathayati icchāmy ahaṃ yuṣmākaṃ pādaśuśrūṣāṃ kartuṃ | kasyārthāya | lokāyatam udgrahīṣyāmi | te kathayanti na vayam āgārikasya lokāyatam upadiśāmaḥ sa kathayati yady evaṃ 6r1 (Pravr-v II; GBM 6.682): /// chetsyāmīti yāvan mayā lokāyatam udgrahītaṃ bhavatīti | tasya dīrghadīrghāṇi nakhāni dīrghanakhaḥ parivrājako dīrghanakhaḥ parivrājaka iti saṃjñodapādi | śārikāpi tiṣyeṇa brāhmaṇena 6r2 (Pravr-v II): /// paricārayati | anyataraś ca satvaś caramabhavikaś caritaiṣī gṛhītamokṣagarbho 'ntarmukho nirvāṇe bahirmukhaḥ saṃsārād anarthikaḥ sarvabhavagaticyutyupapattiṣv antimadehadhārī anyatamasmāt praṇītād devanikāyāc 6r3 (Pravr-v II): /// puruṣaḥ kukṣiṃ bhittvā praviṣṭo mahāśailaṃ parvatam adhirohāmi upari vihāyasā gacchāmi | mahājanakāyo me praṇāmaṃ karotīti | tayā tiṣyasya brāhmaṇasya niveditaṃ | īdṛśaṃ cedṛśaṃ ca mayā 6r4 (Pravr-v II): /// tenānyeṣām api svapnādhyāyapāṭhakānāṃ brāhmaṇānāṃ niveditaṃ mama brāhmaṇyā īdṛśaś cedṛśaś ca svapno dṛṣṭa iti | te kathayanty upādhyāya śobhanas svapno yat kathayati ulkāhasto me puruṣaḥ 6r5 (Pravr-v II): /// vyākaraṇam adhītya sarvavādino nigṛhīṣyati | yat kathayati mahāśailaṃ parvatam adhirohāmy upari vihāyasā gacchāmi mahājanakāyo me praṇāmaṃ karotīti pravrajiṣyati 6r6 (Pravr-v II): /// yāvad apareṇa samayena tiṣyo brāhmaṇyā sārdhaṃ vādaṃ karotīti tayāsau nigṛhyate | sa saṃlakṣayati | ko yogaḥ pūrvam aham enāṃ nigṛhṇāmi sāṃpratam aham anayā nigṛhye iti 6r7 (Pravr-v II): /// kukṣim avakrāntaḥ tasyaiṣo 'nubhāva iti | sā aṣṭānāṃ vā navānāṃ vā māsānām atyayāt prasūtā | dārako jāto 'bhirūpo darśanīyaḥ prāsādiko gauraḥ kanakavarṇaś chattrākāraśirāḥ 6r8 (Pravr-v II): /// jñātayas saṃgamya samāgamya vistareṇa jātau jātimahaṃ kṛtvā nāmadheyaṃ vyavasthāpayitum ārabdhāḥ kiṃ bhavatu māṇavasya nāmeti | tiṣyo brāhmaṇaḥ kathayati | āryakasya sakāśaṃ bhavanto māṇavam upanāmayantu 6r9 (Pravr-v II): /// nāmeti | sa saṃlakṣayaty ayaṃ māṇavas tiṣyasya brāhmaṇasya putro bhavatu māṇavasya upatiṣya iti nāmeti tiṣyo brāhmaṇaḥ kathayati | kīdṛśaṃ māṇavasyāryakeṇa nāma vyavasthāpitam upatiṣya 6r10 (Pravr-v II): /// aham asya mātṛkaṃ nāmadheyaṃ vyavasthāpayāmi ayaṃ māṇavaś śārikāyāḥ putro bhavatu māṇavasya śāriputra iti nāmeti | tatra kecic chāriputro māṇava iti saṃjānate kecid 6v1 (Pravr-v II; GBM 6.683): /// dadhnā navanītena sarpiṣā sarpirmaṇḍenānyaiś cottaptottaptair upakaraṇaviśeṣair āśur vardhate hradastham iva paṅkajam* | sa yadā mahān saṃvṛttaḥ tadā lipyām upanyastaḥ sa lipyāḥ pāraṃgato brāhmaṇikāyām 6v2 (Pravr-v II): /// mṛttikāgrahe oṃkāre bhoṅkāre ṛgvede yajurvede atharvavede sāmavede yajane yājane adhyayane adhyāpane dāne pratigrahe ṣaṭkarmanirato brāhmaṇas saṃvṛttaḥ sa pitrā sarvavidyāsthānāni 6v3 (Pravr-v II): /// nigṛhītāḥ apareṇa samayena pitrā sārdham adhyayanaṃ kurvann evam āha | tāta ko 'sya bhāṣitasyārthaḥ putra aham api na jāne ko 'sya bhāṣitasyārtha ity apy tv evam etāni mantrapadāni pūrvakair ṛṣibhiḥ stutāni 6v4 (Pravr-v II): /// anubhāṣante 'pi | sa kathayati na khalu tāta nirarthakāny etāni mantrapadāni pūrvakair ṛṣibhiḥ stutāni gītāni samāyuktāni yāny etarhi brāhmaṇā anugāyante 'py anubhāṣante 'pi | 6v5 (Pravr-v II): /// brāhmaṇa āttamanāttamanā saṃvṛttaḥ sa saṃlakṣayaty etāvat putreṇa karaṇīyaṃ yad uta paitṛkī vā dhurā unnāmayitavyā uttaro vā viśeṣo 'dhigantavyaḥ tad anena māṇavenottaro viśeṣo 6v6 (Pravr-v II): /// brāhmaṇakān mantrān vācayati | tenāttamanasā tasyaiva tāni dattāny upatiṣyo 'pi māṇavaḥ paṃcamātrāṇi māṇavaśatāni brāhmaṇakān mantrān vācayitum ārabdhaḥ tena ye dīrghā vedās te hrasvā 6v7 (Pravr-v II): /// hāpayitvā arthato niruktitaś ca sthāpitāḥ kāṣṭhavāṭagrāmake maudgalyo nāma purohitaḥ prativasaty āḍhyo mahādhano mahābhogo vistīrṇaviśālaparigraho vaiśravaṇadhanasamudito 6v8 (Pravr-v II): /// sārdhaṃ krīḍati ramate paricārayati tasya krīḍato ramamāṇasya paricārayato na putro na duhitā | so 'putraḥ putrābhinandī śivavaruṇakuberaśakrabrahmādīn anyāṃś ca devatāviśeṣān āyācate | 6v9 (Pravr-v II): /// balipratigrāhikā devatāḥ sahajāḥ sahadhārmikā nityānubaddhā api devatā āyācate | asti caiṣa loke pravādaḥ yadāyācanahetoḥ putrā jāyante duhitaraś ceti tac ca naivaṃ | yady evam abhaviṣyad 6v10 (Pravr-v II): /// sthānānāṃ saṃmukhībhāvāt putrā jāyante duhitaraś ca | katameṣāṃ trayāṇām* | mātāpitarau raktau bhavatas saṃnipatitau mātā ca kalyā bhavati ritumatī gandharvaś ca pratyupasthito bhavati eṣāṃ trayāṇāṃ 7r1 (Pravr-v I; GBM 6.684): /// kukṣim avakrāntaḥ sā aṣṭānāṃ vā navānāṃ vā māsānām atyayāt prasūtā dārako jāto 'bhirūpo darśanīyaḥ 7r2 (Pravr-v I): /// divasān vistareṇa jātasya jātimahaṃ kṛtvā nāmadheyaṃ vyavasthāpyate | kiṃ bhavatu dārakasya nāmeti | jñātaya ūcur ayaṃ dārakaḥ 7r3 (Pravr-v I): /// nāmeti | tatra kecit kolito māṇavaka iti saṃjānate kecin maudgalyāyana iti | kolito māṇavaḥ aṣṭābhyo dhātrībhyo 'nupradattaḥ 7r4 (Pravr-v I): /// vardhyate kṣīreṇa dadhnā navanītena sarpiṣā sarpirmaṇḍenānyaiś cottaptottaptair upakaraṇaviśeṣair āśur vardhate hradastham iva 7r5 (Pravr-v I): /// caryāyāṃ śauce samācāre bhasmagrahe karakagrahe mṛttikāgrahe oṃkāre bhoṅkāre ṛgvede yajurvede atharvavede sāmavede 7r6 (Pravr-v I): /// sarvavidyāsthānāni grāhitaḥ sa paṃcamātrāṇi māṇavakaśatāni brāhmaṇakān mantrān vācayati | ācaritaṃ teṣāṃ māṇavakānāṃ 7r7 (Pravr-v I): /// samidhāhārakāḥ yāvad apareṇa samayena apaṭhās saṃvṛttās tataḥ sarva eva te mantrān uccārayanto nagarāvalokakās saṃprasthitāḥ 7r8 (Pravr-v I): /// kasmād yūyam iha mantrān vināśayitvā paṭhatha | te kathayanti | kathaṃ paṭhitavyāḥ kasya sakāśāt paṭhatha | te kathayanti sūryācandramasau sa na jānīyād 7r9 (Pravr-v I): /// yūyam api kasya sakāśāt paṭhatha | so 'pi sūryācandramasau na jānīyād yas taṃ na jānīyāt* kāṣṭhavāṭakagrāmake brāhmaṇapurohitaḥ tasya putraḥ kolito 7r10 (Pravr-v I): /// māṇavas tenopasaṃkrāntās tenāpi dūrata eva dṛṣṭāḥ māṇavakāḥ kim idaṃ | te kathayanty upādhyāya na kiṃcit | sa gāthāṃ bhāṣate || sarvo hy anta- 7v1 (Pravr-v I; GBM 6.85): /// vistareṇārocayanti | sa kathayati māṇavakā evam evaitat* yathaite māṇavakāḥ paṭhanti | evam eva paṭhitavyāḥ api mayā ye dīrghā vedās te hrasvā 7v2 (Pravr-v I): /// māṇavakāḥ madgavaḥ anudagrāviśāradāḥ yena kolito māṇavas tenopasaṃkrāntās tenāpi dūrata eva dṛṣṭāḥ pṛṣṭāś ca | māṇavakāḥ kim idaṃ | 7v3 (Pravr-v I): /// ākāraṃ na śakyaṃ vinigūhitum* || māṇavakā avaśyaṃ kiṃcit* te etat prakaraṇaṃ vistareṇārocayanti | sa kathayati māṇavakā evam etad yathā vayaṃ 7v4 (Pravr-v I): /// vedās te hrasvā vyavasthāpitā ye hrasvās te dīrghā vedā granthato vyañjanataś ca hāpayitvā arthato niruktitaś ca sthāpitāḥ | sahaśravaṇāntāv anyonyaṃ darśanotsukau 7v5 (Pravr-v I): /// kāṣṭhavāṭakagrāmakaṃ | kasyārthāya | tatra maudgalyo nāma brāhmaṇaḥ purohitaḥ prativasati tasya putraḥ kolito nāmnā taṃ draṣṭuṃ | putra kim asau tavāntikāt 7v6 (Pravr-v I): /// sarve te śrutavṛddhasya dvāri tiṣṭhanti arthikāḥ || putra yady āgacchati śrutena saṃvibhāgaḥ kartavyo na tu gantavyam iti | kolito 'pi māṇavaḥ 7v7 (Pravr-v I): /// putra upatiṣyo nāmnā taṃ draṣṭuṃ | putra kim asau tavāntikād āḍhyataraḥ tāta nāsau mamāntikād āḍhyataro 'pi tu prājñataraḥ so 'pi gāthāṃ 7v8 (Pravr-v I): /// saṃvibhāgaḥ kartavyo na tu gantavyam iti | yāvad apareṇa samayena rājagṛhe girivalgukayātrā pratyupasthitā | ācaritaṃ rājño bimbisārasya 7v9 (Pravr-v I): /// bimbisārasya kiṃcid eva karaṇīyam utpannaṃ tenājātaśatruḥ kumāro 'bhihitaḥ putra gaccha girivalgukayātrāṃ pratyanubhaveti | 7v10 (Pravr-v I): /// kolito māṇavo mamātyayāt purohito bhaviṣyati idānīṃ kumāraṃ sevatu kālena phaladāyako bhaviṣyati 8r5 (Pravr-v I; GBM 6.1051 right frg.): /// dṛṣṭaṃ vā śrutaṃ vā sa kathayati 8r6 (Pravr-v I): /// upatiṣyaḥ evaṃ me janas saṃjānīte | upatiṣyeṇāpi hi māṇavena kolito 'bhihitaḥ kaccit 8r7 (Pravr-v I): /// gāthāṃ bhāṣate | sarvam ābharaṇaṃ bhāraṃ sarvaṃ nṛttaṃ viḍambanā | sarvaṃ gītaṃ pralapitaṃ sarvaṃ rūpam anityateti | 8r8 (Pravr-v I): /// nāgayāyināṃ kule jātaḥ kasmāt pravrajāmīti | sa gāthāṃ bhāṣate | vṛkṣasya patanakāle śākhāpattrāṇi kim uta 8r9 (Pravr-v I): /// māṇavaḥ pitu sakāśam upasaṃkrāntaḥ amba tātānujānīṣva pravrajiṣyāmi samyag eva 8r10 (Pravr-v I): /// nāgayāyināṃ kule jātaḥ kasmāt tvaṃ pravrajasīti | sa gāthāṃ bhāṣate || varaṃ vane valkalacīravāsasā 8v1 (Pravr-v I; GBM 6.1052 right frg.): /// 'pratikūlo darśanena maraṇena te vayam akāmakā viyujyema | kutaḥ punar jīvantam utsrakṣyāmaḥ 8v2 (Pravr-v I): /// māṇavasya mātāpitarau kolitaṃ māṇavam idam avocatām* yat khalu tāta kumāra jānīyās tvaṃ 8v3 (Pravr-v I): /// ekākino 'raṇye vāsaḥ yāvajjīvaṃ te vyāḍamṛgais saha vastavyaṃ | yāvajjīvaṃ te paradattopajīvinā bhavitavyaṃ | yāvajjīvaṃ 8v4 (Pravr-v I): /// dānāni ca dehi puṇyāni ca kuru | evam uktaḥ kolito māṇavas tūṣṇīṃ* atha kolitasya māṇavasya mātāpitarau 8v5 (Pravr-v I): /// mātāpitarau kolitaṃ māṇavam idam avocan* | yat khalu kumāra tāta jānīyās tvaṃ hi sukumāras sukhaiṣī na tvaṃ jānako duḥkhasya 8v6 (Pravr-v I): /// yāvajjīvaṃ te vyāḍamṛgais saha vastavyaṃ yāvajjīvaṃ te paradattabhojinā 9r1 (Pravr-v I; GBM 6.1076 left frg.): /// kariṣyatha vijñapraśastā hi pravrajyā sacet pravrajyābhiraṃsyate jīvantam enaṃ drakṣyatha punar 9r2 (Pravr-v I): /// kolito māṇavas tenopasaṃkrāntāḥ | upasaṃkramya kolitaṃ māṇavam idam avocan* 9r3 (Pravr-v I): /// ca balaṃ ca saṃjanya yena nāladagrāmakaṃ tena saṃprasthitaḥ upatiṣyo 'pi māṇavo viveka- 9r4 (Pravr-v I): /// gataḥ sa tatra gatvā papraccha kutropatiṣyo māṇava iti | te kathayanty eṣa upatiṣyo māṇavo 9r5 (Pravr-v I): /// anujñāto 'si mātāpitṛbhyām anujñātaḥ tiṣṭha yāvad aham api mātāpitarāv avalokayitvāgacchāmi 9r6 (Pravr-v I): /// anujñāpayiṣyāmo 'thopatiṣyo māṇavo yena mātāpitarau tenopasaṃkrāntaḥ upasaṃkramya 9r7 (Pravr-v I): /// pravrajyeti | sa kathayati | śreyasī | putra yadi śreyasī pravraja gacchānujñāto bhava | athopatiṣyo 9r8 (Pravr-v I): /// anujñāta iti | kolitaḥ kathayaty upatiṣya etāvatā kālenāhaṃ na mātāpitṛbhyām anujñātaḥ ko yogaḥ 9r9 (Pravr-v I): /// āyuṣmāñ cchāriputraḥ pañca janmaśatāni pravrajito 'bhūd idaṃ cāsya praṇidhānam abhūn mā cāḍhye kule jāyeyaṃ mā cāhaṃ 9r10 (Pravr-v I): /// śakyam asmābhir yatra vā tatra vā pravrajituṃ suparīkṣitaṃ kṛtvā pravrajitavyam iti tāv anupūrveṇa rājagṛham 9v1 (Pravr-v I; GBM 6.1076 right frg.): /// gośālīputraḥ saṃjayī vairaṭṭīputraḥ ajitaḥ keśakambalaḥ kakudaḥ kātyāyanaḥ nigrantho jñātiputraḥ athopatiṣyakolitau 9v2 (Pravr-v I): /// kimanuśaṃsaṃ brahmacaryam iti | sa evam āha || aham asmi māṇavakā evaṃdṛṣṭir evaṃvādī nāsti dattaṃ nāsti 9v3 (Pravr-v I): /// upapāduko na santi loke 'rhantaḥ samyaggatāḥ samyakpratipannāḥ ye imaṃ ca lokaṃ paraṃ ca lokaṃ 9v4 (Pravr-v I): /// jīvo jīvati sa pretyocchidyate vinaśyati na bhavati paraṃ maraṇād atha cāturmahābhautikaḥ 9v5 (Pravr-v I): /// indriyāṇy anuparivartante | āsandīpañcamāḥ puruṣāḥ puruṣaṃ mṛtam ādāya śmaśānam anuvrajanty ādahanāt 9v6 (Pravr-v I): /// 'stivādinaḥ sarve te riktaṃ tucchaṃ mṛṣā vipralapante iti bālaś ca paṇḍitaś cobhāv api pretyocchidyete 9v7 (Pravr-v I): /// varjanīyaḥ paṇḍitair mārgas sapratibhayo yatheti viditvā gāthāṃ bhāṣete || durbuddhiś ca durākhyāto 9v8 (Pravr-v I): /// upasaṃkramya maskariṇaṃ gośālīputram idam avocatām* | kā bhavato dharmanetrī kaś śiṣyāvavādaḥ 9v9 (Pravr-v I): /// pratyayas satvānāṃ viśuddhaye ahetv apratyayaṃ satvā viśudhyanti | nāsti hetur nāsti pratyayas 9v10 (Pravr-v I): /// bhavataḥ nāsti balaṃ nāsti vīryaṃ nāsti balavīryaṃ nāsti pauruṣyaṃ nāsti parākramo 10r1 (Pravr-v I; GBM 6.1077 left frg.): /// aparākramā niyataṃ saṃgatibhāvapariṇatās sukhaduḥkhaṃ pratisaṃvedayante yad uta ṣaṭsv abhijātiṣu 10r2 (Pravr-v I): /// bhāṣete || durbuddhiś ca durākhyāto nihīnaś śāstṛsaṃmataḥ yasyāyam īdṛśo dharmo hy adharmas 10r3 (Pravr-v I): /// dharmanetrī kaś śiṣyāvavādaḥ kiṃphalaṃ kimanuśaṃsaṃ brahmacaryam aham asmi māṇavakā evaṃdṛṣṭir 10r4 (Pravr-v I): /// mithyā carataḥ saṃprajānaṃ mṛṣāvādaṃ bhāṣamāṇasya madyapānaṃ pibataḥ sandhiṃ chindato granthiṃ 10r5 (Pravr-v I): /// prāṇinas tān sarvān saṃchindyāt saṃbhindyāt saṃkuṭṭayet saṃpradālayet tān sarvān saṃchindya saṃbhindya saṃkuṭṭya saṃpradālyaikamāṃsakhalaṃ 10r6 (Pravr-v I): /// atonidānaṃ pāpaṃ nāsty atonidānaṃ pāpasyāgama iti dakṣiṇena nadyāṃ gaṃgāyāṃ chindan bhindan gacched uttareṇa 10r7 (Pravr-v I): /// samānārthatayā iti kurvatā na kriyata eva puṇyam ity athopatiṣyakolitayor māṇavayor 10r8 (Pravr-v I): /// nihīnaś śāstṛsaṃmataḥ yasyāyam īdṛśo dharmo hy adharmas tasya kīdṛśa iti viditvā riktabhājanam 10r9 (Pravr-v I): /// kimanuśaṃsaṃ brahmacaryam aham asmi māṇavakā evaṃdṛṣṭir evaṃvādī sapteme kāyā akṛtā akṛtakṛtā 10r10 (Pravr-v I): /// jīvajīvam eva saptamam itīme sapta kāyāḥ akṛtāḥ akṛtakṛtāḥ anirmitāḥ anirmāṇakṛtāḥ 10v1 (Pravr-v I; GBM 6.1077 right frg.): /// asau puruṣaḥ puruṣasya śiraś chinatti so 'pi na kiṃcil loke vyābādhate trasaṃ vā sthāvaraṃ vā saptānāṃ kāyānāṃ 10v2 (Pravr-v I): /// vā caturdaśemāni yonipramukhasahasrāṇi ṣaṭ ca śatāni pañca ca karmāṇi trīṇi ca karmāṇi dve ca karmaṇī 10v3 (Pravr-v I): /// ekānnapaṃcāśat suparṇikulasahasrāṇy ekānnapaṃcāśan nigranthakulasahasrāṇy ekānnapaṃcāśad ājīvakulasahasrāṇy 10v4 (Pravr-v I): /// sapta svapnaśatāni | sapta prabuddhāḥ sapta prabuddhaśatāni | ṣaḍ abhijātayo daśābhivṛddhayo 'ṣṭau mahāpuruṣabhūmaya 10v5 (Pravr-v I): /// upari vihāyasā kṣiptaḥ pṛthivyām udveṣṭamānaḥ paraity evam eva itīmāni caturaśītir mahākalpasahasrāṇi 10v6 (Pravr-v I): /// vratena vā tapasā vā brahmacaryavāsena vā aparipakvaṃ vā karma paripācayiṣyāmi paripakvaṃ 10v7 (Pravr-v I): /// māṇavayor etad abhavad ayam api bhavāñ cchāstā utpathapratipannaḥ kāpathaṃ samadhirūḍho varjanīyaḥ 10v8 (Pravr-v I): /// riktabhājanam ivākoṭya prakrāntau yena kakudaḥ kātyāyanas tenopasaṃkrāntāv upasaṃkramya kakudaṃ 10v9 (Pravr-v I): /// upasaṃkramyāsti paraloka iti praśnaṃ pṛcchet tasya ca syād asti paraloka 10v10 (Pravr-v I): /// ca syān na vā no vā na nv iti vā no vā paralokas tasyāhaṃ na vā no vā na nv iti vā no vā paraloka iti 11r1 (Pravr-v I; GBM 6.1078 left frg.): /// viditvā gāthāṃ bhāṣete || durbuddhiś ca durākhyāto nihīnaś śāstṛsaṃmataḥ yasyāyam īdṛśo 11r2 (Pravr-v I): /// dharmanetrī kaś śiṣyāvavādaḥ kiṃphalaṃ kimanuśaṃsaṃ brahmacaryam iti sa kathayaty aham asmi 11r3 (Pravr-v I): /// akaraṇasetusamudghātaḥ | evam āyatyām anavasravo 'navasravāt karmakṣayaḥ karmakṣayād duḥkhakṣayo duḥkhakṣayād 11r4 (Pravr-v I): /// mārgas sapratibhayo yatheti viditvā gāthāṃ bhāṣete | || durbuddhiś ca durākhyāto nihīnaś śāstṛsaṃmataḥ 11r5 (Pravr-v I): /// tīrthyāyatana acirotpannotpanno 'bhūt tau tasya sakāśam upasaṃkrāntau pṛcchatāṃ kutra bhavantas saṃjayī 11r6 (Pravr-v I): /// vyutthāpayāvaḥ yadā pratisaṃlayanād vyutthito bhaviṣyati tadā upasaṃkramiṣyāvaḥ tāv ekānte 11r7 (Pravr-v I): /// saṃjayinas sakāśam upasaṃkrāntau upasaṃkramya kathayataḥ kā bhavatas saṃjayino dharmanetrī kaś śiṣyāvavādaḥ 11r8 (Pravr-v I): /// brahmeti | tau kathayataḥ ko 'sya bhāṣitasyārtha iti | sa kathayati satyam iti satyābhiprāyapravrajyā | ahiṃseti 11r9 (Pravr-v I): /// brahmalokapravaṇā brahmalokaprāgbhārā ity api brahmaloka itthaṃ svid brahmaloka iti | saced ārāgayiṣyati 11r10 (Pravr-v I): /// pravrājitau | yadā saṃjayinā śāstrā upatiṣyakolitau māṇavau pravrājitau tadā sāmantakena śabdo 11v1 (Pravr-v I; GBM 6.1078 right frg.): /// tarhy apy ahaṃ kauṇḍinyagotreṇa ko yogaḥ sāṃprataṃ mamātīva lābhasatkāraḥ prādurbhūta iti | sa saṃlakṣayati 11v2 (Pravr-v I): /// dattāny aparasyārdhatṛtīyāni śatāni | yāvad apareṇa samayena saṃjayī śāstā glānībhūtaḥ upatiṣyeṇa 11v3 (Pravr-v I): /// samupānayāmīti kathayaty upatiṣya tvam upasthānaṃ kuru ahaṃ bhaiṣajyaṃ samupānayāmīti | sa upasthānaṃ kartum ārabdhaḥ 11v4 (Pravr-v I): /// 'bhihitaḥ upādhyāya nāhetv apratyayam evaṃvidhāḥ pradhānapuruṣāḥ smitaṃ prāviṣkurvanti ko hetuḥ kaḥ pratyayaḥ 11v5 (Pravr-v I): /// rājā kālagatas tasya patnī citām adhirūḍhā tasya mamaitad abhavad evam amī satvāḥ kāmahetoḥ 11v6 (Pravr-v I): /// amuṣmin | tena sa praśnaḥ paṭṭake likhitvā sthāpitaḥ upādhyāya yat kiṃcid vayaṃ pravrajitāḥ 11v7 (Pravr-v I): /// sarvaṃ tad amṛtārthī amṛtagaveṣī na ca mayā kiñcid amṛtam adhigatam api tv aham aśrauṣaṃ tad eva 11v8 (Pravr-v I): /// brāhmaṇair naimittikair vipañcanakair vyākṛtaḥ saced gṛhī agāram adhyāvatsyati rājā bhaviṣyati 11v9 (Pravr-v I): /// gṛhapatiratnaṃ pariṇāyakaratnam eva saptamaṃ | pūrṇaṃ cāsya bhaviṣyati sahasraṃ putrāṇāṃ 11v10 (Pravr-v I): /// samenābhinirjityādhyāvatsyati || sacet keśaśmaśrv avatārya kāṣāyāṇi vastrāṇy ācchādya samyag eva 12r1 (Pravr-v I; GBM 6.1079 left frg.): /// māṇavakavādo nihatamadamānair bhūtvā tasyāntike brahmacaryaṃ caritavyam* tato vaḥ amṛtasyāvāptir 12r2 (Pravr-v I): /// bhūṣayitvā bahir api nirhṛtya dhyāpitaḥ tataś śokavinodanaṃ kṛtvāvasthitau | suvarṇadvīpāt 12r3 (Pravr-v I): /// kaścid āścaryādbhuto dharmo dṛṣṭo na mayā kaścid āścaryādbhuto dharmo dṛṣṭo 'pi tu suvarṇadvīpe 12r4 (Pravr-v I): /// sa tena praśnapaṭṭako 'valokito yāvat sarvaṃ tat tathaiva | tena kolito 'bhihitaḥ upādhyāyenācāryamuṣṭiḥ 12r5 (Pravr-v I): /// divyaśrotreṇa manāpāñ cchabdāṃ śṛṇoti so nāmāmṛtaṃ nādhigamiṣyatīti kuta etat | sa saṃlakṣayaty ayam 12r6 (Pravr-v I): /// prathamataram amṛtam adhigacchet tenānyonyam ārocayitavyam iti | tāv evaṃrūpaṃ kriyākāraṃ kṛtvā janapadacārikāṃ 12r7 (Pravr-v I): /// ṣaḍ varṣāṇi duṣkaraṃ + + + + + + + + + + iti viditvā yathāsukham āśvasiti yathāsukhaṃ 12r8 (Pravr-v I): /// madhupāyasaṃ bhuktvā kālikena nāgarājena saṃstūyate 12r9 (Pravr-v I): /// smṛtim upasthāpya cittam utpādayati vācaṃ ca 12r10 (Pravr-v I): /// adhigataṃ brahmaṇādhīṣṭena vārāṇasīṃ gatvā dvādaśākāraṃ 12v1 (Pravr-v I; GBM 10.3296 + 6.1079 right frg.): /// paṃcāśad utsadotsadāḥ grāmikadārakāḥ pravrājitāḥ upasaṃpāditāḥ karpāsīvanaṣaṇḍaṃ + /// + + + + + + + + + + + + + pratiṣṭhāpitāḥ senānīgrāmakaṃ gatvā nandā nandabalā ca grāmakaduhitarau 12v2 (Pravr-v I): /// jaṭilasahasraṃ pravrājitam upasaṃpāditam* | gayāśīrṣaṃ caityaṃ gatvā tad bhikṣusahasraṃ tribhiḥ pratihāryair avavaditvā /// + + + + + + + + + + + + + + + + yaṣṭīvanaṣaṇḍaṃ gatvā rājā māgadhaḥ śreṇyo bimbisāro 12v3 (Pravr-v I): /// anekaiś ca māgadhair brāhmaṇagṛhapatiśatasahasraiḥ rājagṛhaṃ gatvā veṇuvanapratigrahaḥ kṛta iti | /// + + + + + + + + + + + + + + kalandakanivāpe | tāv api janapadacārikāṃ caritvā rājagṛhaṃ 12v4 (Pravr-v I): /// paśyataḥ tau saṃlakṣayato dvābhyāṃ kāraṇābhyām evaṃvidhāni mahānagarāṇi stimitastimitāni /// + + + + + + + + + + + + + + + + śramaṇabrāhmaṇenādhyuṣitāni | tau nakṣatrāṇi vyavalokitum 12v5 (Pravr-v I): /// paracakrabhayaṃ tāvan nāsti śvo jñāsyāvaḥ ācaritaṃ tayor yadā tryārṣaṃ kṛtvā gocarāya prakrāmato /// + + + + prāṇaśatāni pṛṣṭhato + + + + + + + + tāv aparasmin divase tryārṣaṃ kṛtvā gocarāya 12v6 (Pravr-v I): /// pratyāvṛtya vyavalokayato yāvan naikasatvam api pṛṣṭhato 'nugataṃ paśyataḥ + + + + + + + /// + + saṃlakṣayataḥ pūrvaṃ gocarāya prakrāmato 'nekāni prāṇaśatasahasrāṇi pṛṣṭhato 'nugacchanti | idānīṃ naikasatvo 12v7 (Pravr-v I): /// kiṃcid buddhānāṃ bhagavatām ajñātam adṛṣṭam aviditam + + + + + + + + + + + /// + + + tiṣṭhatāṃ dhriyamāṇānāṃ yāpayatāṃ lokaikavīrāṇāṃ parānugrahapravṛttānāṃ niṣkāraṇavatsalānāṃ 12v8 (Pravr-v I): .. .. .i + + + + + .i /// + + -ādvayānāṃ trimalaprahīṇānāṃ tridamathavastukuśalānāṃ vidyātrayoddyotakarāṇāṃ śikṣātraya 12v9 (Pravr-v I): /// .āṃ paṃcāṃgaviprahīṇānāṃ paṃcaskandhanairātmyadaiśikānāṃ ṣaḍaṅgasamanvāgatānāṃ ṣaṭpāramitāparipūrṇānāṃ 12v10 (Pravr-v I): /// ..r lokadharmair anupaliptānām āryāṣṭāṅgamārgadaiśikānāṃ navāghātavastukuśalānāṃ (Pravr-v III 254)(43r = GBM 6.686) śobhanām āsanaprajñaptiḥ kṛtā praṇītaṃ cāhāram upānvāhṛtaṃ sa tair ukto bhadanta saṃgharakṣita māsi tṛṣito bubhukṣito vā | sa kathayaty āyuṣmantas triṣito 'smi bubhukṣitaś ceti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita paribhuṃkṣveti sa kathayati saṃghamadhye bhokṣyāmīti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita mārgaparikhinnas tvam idānīm eva bhuṃkṣva ādīnavo 'tra bhaviṣyatīti | sa bhuktvā ekānte prakramyāvasthitaḥ yāvat teṣāṃ bhojanakālo jātaḥ gaṇḍir ākoṭitā | te svakasvakāni pātrāṇy ādāya yathāgantryā niṣaṇṇāḥ te ca niṣaṇṇāḥ vihāraś cāntarhitaḥ tatas teṣāṃ svāni pātrāṇy ayomudgarāṇi prādurbhūtāni | tatas tair ayomayair mudgaraiḥ parasparaṃ śirāṃsi bhinnāni | te bhagnaśiraso duḥkhavedanābhyāhatā ārttasvaraṃ krandanti | yāvad bhojanakālo 'tikrāntaḥ sa vihāras tādṛśa eva punar api prādurbhūtaḥ te ca bhikṣavas tathaiva śānteneryāpathenāvasthitāḥ tata āyuṣmāṃ saṃgharakṣitas teṣāṃ sakāśam upasaṃkramya pṛcchati | ke yūyam āyuṣmantaḥ kena vā karmaṇā ihopapannā iti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita duṣkuhakā jāmbūdvīpakā manuṣyā na śraddadhāsyanti | sa kathayaty ahaṃ pratyakṣadarśy eva kathaṃ na śraddhāsyāmi | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita vayaṃ kāśyapasya samyaksaṃbuddhasya śrāvakā āsaṃs tair asmābhir bhaktāgre raṇam utpāditaṃ tasya karmaṇo vipākena vayaṃ pratyekanarake upapannāḥ sthānam etad vidyate yaṃ idam asmākam itaś cyutānāṃ narakopapattir bhaviṣyati | tat sādhu bhadanta saṃgharakṣita jambudvīpaṃ gatvā sabrahmacāriṇāṃ vistareṇaitam artham ārocaya mā āyuṣmantas saṃghamadhye raṇam utpādayiṣyatha : mā tādṛśasya duḥkhasamūhasya bhāgino bhaviṣyatha : tadyathā śramaṇāḥ kāśyapīyā iti | sa tatheti pratijñāya saṃprasthito yāvat paśyati tathaiva dvitīyaṃ vihāraṃ udgatamaṃcapīṭhavedikājālavātāyanagavākṣapariṣaṇḍamaṇḍitaṃ nānāvṛkṣaparivāritaṃ puṣkariṇītaḍāgopaśobhitaṃ haṃsakrauñcamayūraśukaśārikākokilābhinikūjitaṃ devabhavanam iva śriyā jvalantaṃ | bhikṣūṃś ca suprāvṛtanivastāṃ śānteneryāpathenāvasthitāṃ | sa sagauravas teṣāṃ sakāśam upasaṃkrāntaḥ tatas tais sasambhramair asau saṃbhāṣitaḥ | svāgataṃ svāgataṃ bhadantasaṃgharakṣitāya | kutas tvam etarhy āgacchasīti | tena yathāvṛttaṃ sarvam ārocitaṃ | tatas tair viśrāmitaḥ mārgaśrame prativinodite vihāraṃ praveśito yāvat paśyati śobhanām āsanaprajñaptiḥ kṛtā | praṇītaṃ cāhāram upānvāhṛtaṃ | (Pravr-v III 255) sa tair ukto bhadanta saṃgharakṣita mā tṛṣito mā bubhukṣito vā | sa kathayati āyuṣmantas tṛṣito 'smi bubhukṣitaś ceti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita bhuṃkṣveti | sa kathayati saṃghamadhye eva bhokṣyāmīti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita (43v = GBM 6.687) mārgaparikhinnas tvaṃ idānīm eva bhuṃkṣva ādīnavo 'tra bhaviṣyatīti | sa bhuktvā ekānte prakramyāvasthitaḥ yāvat teṣāṃ bhojanakālo jāto gaṇḍir ākoṭitā te svakasvakāni pātrāṇy ādāya yathāgantryā niṣaṇṇāḥ vihāraś cāntarhitaḥ tad annapānam ayorasaṃ prādurbhūtaṃ tatas tair ārttasvaraṃ krandadbhir ayorasena parasparaṃ tāvad ātmā pariṣikto yāvad bhojanakālo 'tikrānta ity atikrānte ca bhojanakāle sa vihāraḥ punar api tādṛśa eva prādurbhūtas te ca bhikṣavas tathaiva śānteneryāpathenāvasthitāḥ tata āyuṣmāṃ saṃgharakṣitas teṣāṃ sakāśam upasaṃkramya pṛcchati | ke yūyam āyuṣmantaḥ kena vā karmaṇā ihopapannā iti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita duṣkuhakā jāmbūdvīpakā manuṣyā na śraddhāsyanti sa kathayaty ahaṃ pratyakṣadarśy eva kathaṃ na śraddhāsyāmi | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita vayaṃ kāśyapasya samyaksaṃbuddhasya śrāvakā āsaṃ | yāvat saṃghasya snehalābhas saṃpannaḥ āgantukāś ca bhikṣavo 'bhyāgatās tair asmābhir mātsaryaparigṛhītair evaṃ cittam utpādya vāṅ niścāritā na tāvad bhojayiṣyāmo yāvad āgantukā bhikṣavo na viprakrāmantīti | tathaiva ca kṛtaṃ | yāvat saptāham akāladurdinaṃ prādurbhūtaṃ yena tad annapānaṃ kleditam ayogyaṃ saṃvṛttaṃ | te vayaṃ śraddhādeyaṃ vinipātyeha pratyekanarake upapannāḥ sthānam etad vidyate | yad asmākam itaś cyutānāṃ narakopapattir bhaviṣyati | tat sādhu bhadanta saṃgharakṣita jambudvīpaṃ gatvā sabrahmacāriṇām etam arthaṃ vistareṇārocaya | mā yūyam āyuṣmantaḥ śraddhādeyaṃ vinipātayiṣyatha : mā tādṛśasya duḥkhasamūhasya bhāgino bhaviṣyatha : tadyathā śramaṇāḥ kāśyapīyā iti | sa tatheti pratiśrutya pratijñāya saṃprasthito yāvat tṛtīyaṃ vihāraṃ paśyati udgatamaṃcapīṭhavedikājālavātāyanagavākṣapariṣaṇḍamaṇḍitaṃ nānāvṛkṣaparivāritaṃ puṣkariṇītaḍāgopaśobhitaṃ haṃsakrauñcamayūraśukaśārikākokilābhinikūjitaṃ devabhavanam iva śriyā jvalantaṃ bhikṣūṃś ca suprāvṛtasunivastāṃ śānteneryāpathenāvasthitāṃ | sa sagauravas teṣāṃ sakāśam upasaṃkrāntaḥ tatas tais sasaṃbhramair asau saṃbhāṣitaḥ svāgataṃ svāgataṃ bhadantasaṃgharakṣitāya kutas tvam etarhy āgacchasīti | tena yathāvṛttaṃ sarvam ārocitaṃ | tatas tair viśrāmito mārgaśrame prativinodite vihāraṃ praveśito | yāvat paśyati śobhanām āsanaprajñaptiḥ kṛtā praṇītaṃ cāhāram upānvāhṛtaṃ | (Pravr-v III 256) sa tair ukto bhadanta saṃgharakṣita māsi tṛṣito bubhukṣito vā | sa kathayaty āyuṣmantas triṣito 'smi bubhukṣitaś ceti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita bhuṃkṣveti | sa kathayati saṃghamadhye eva bhokṣyāmīti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita mārgaparikhinnas tvam idānīm eva bhuṃkṣvādīnavo 'tra bhaviṣyatīti | sa bhuktvā ekānte prakramyāvasthito | yāvat teṣāṃ bhojanakālo jātaḥ gaṇḍir ākoṭitā sa ca teṣāṃ vihāra ādīptaḥ pradīptaḥ saṃprajvalita ekajvālībhūto dhyātum ārabdhaḥ te 'pi bhikṣavaḥ tasminn (44r = GBM 6.688) eva vihāre ārttasvaraṃ krandantas tāvad dagdhā yāvad bhojanakālo 'tikrāntaḥ atikrānte bhojanakāle sa vihāraḥ punas tādṛśa eva prādurbhūtaḥ te ca bhikṣavas tathaiva śānteneryāpathenāvasthitāḥ tata āyuṣmāṃ saṃgharakṣitas teṣāṃ sakāśam upasaṃkramya pṛcchati | ke yūyam āyuṣmantaḥ kena vā karmaṇā ihopapannā iti | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita duṣkuhakā jāmbūdvīpakā manuṣyā na śraddhāsyanti | sa kathayaty ahaṃ pratyakṣadarśy eva kathaṃ na śraddhāsyāmi | te kathayanti bhadanta saṃgharakṣita vayaṃ kāśyapasya samyaksaṃbuddhasya śrāvakā āsan duḥśīlāḥ pāpadharmāṇas te vayaṃ śīlavadbhir bhikṣubhir vihārān niṣkāsitāḥ tair asmābhiḥ śūnyavihāra āvāsito yāvat tatraiko paribhramaṃ śīlavān bhikṣur āgataḥ tato 'smākaṃ buddhir utpannā tiṣṭhatv ayam eko 'smākaṃ dakṣiṇāṃ śodhayiṣyatīti | sa tatraivāvasthito yāvat tasyānuṣaṅgena punar api bahavo bhikṣavaḥ śīlavanto 'bhyāgatāḥ tais tato 'pi vayaṃ nirvāsitās tato 'smābhir jātāmarṣaiḥ śuṣkāṇi kāṣṭhāni tṛṇāni gomayāny upasaṃhṛtya sarvavihāra ādīpitaḥ tatra ca bahavaḥ śaikṣāśaikṣā bhikṣavo dagdhās te ca vayaṃ tasya karmaṇo vipākena Pratyekanarake upapannāḥ sthānam etad vidyate yad asmākam itaś cyutānāṃ narake upapattir bhaviṣyati | tat sādhu bhadanta saṃgharakṣita jambūdvīpaṃ gatvā sabrahmacāriṇām etam arthaṃ vistareṇārocaya | mā yūyam āyuṣmantas sabrahmacāriṇām antike duṣṭaṃ cittam utpādayiṣyatha mā tādṛśasya duḥkhasamūhasya bhāgino bhaviṣyatha tadyathā śramaṇāś kāśyapīyā iti | sa tatheti pratijñāya saṃprasthitaḥ | yāvat satvān adrākṣīt stambhākārāṃ kuḍyākārāṃ puṣpākārāṃ phalākārāṃ rajjvākārāṃ saṃmārjanyākārāṃ ulūkhalākārāṃ khaṭvākārāṃ sthālyākārāṃ madhye cchinnāṃs tantunā dhāryamāṇāṃ gacchantaḥ āyuṣmān api saṃgharakṣitaḥ anupūrveṇa janapadāṃ gacchati | yāvad anyatamasminn āśramapade paṃcamātrāṇi ṛṣiśatāni prativasanti tair āyuṣmān saṃgharakṣito dūrata eva dṛṣṭaḥ tatas te saṃjalpaṃ kartum ārabdhāḥ śṛṇvantu bhavanta ime śramaṇāś śākyaputrīyā bahubhāṣiṇo nāsya kenacid vacanaṃ dātavyam iti kriyākāraṃ kṛtvāvasthitāḥ | (Pravr-v III 257) āyuṣmān api saṃgharakṣitaḥ śānteneryāpathena teṣāṃ sakāśam upasaṃkramya pratiśrayaṃ yācitum ārabdhaḥ na ca kaścid vacanam anuprayacchati | tatra ṛṣir ekas saśukladharmaḥ sa kathayati kiṃ yuṣmākaṃ pratiśrayo na dīyate yuṣmākaṃ doṣo 'sti bahubhāṣiṇo yūyaṃ | tathāpi samayena dāsye yat kiṃcin na mantrayasi | āyuṣmāṃ saṃgharakṣitaḥ kathayati | ṛṣe evaṃ bhavatu na mantrayāmi | tatraiko ṛṣir janapadacārikāṃ gataḥ tasya santikā kuṭikā āyuṣmate saṃgharakṣitāya dattā | atra śayyāṃ kalpayeti | āyuṣmatā saṃgharakṣitena sā kuṭikā siktā saṃmṛṣṭā sukumārī gomayakārṣī dattā | sa tair dṛṣṭaḥ te kathayanti | bhavantaḥ śucyupacārā ete śramaṇāś śākyaputrīyā ity athāyuṣmāṃ (44v = GBM 6.689) saṃgharakṣito bahiḥ kuṭikāyāḥ pādau prakṣālya kuṭikāṃ praviśya niṣaṇṇaḥ paryaṅkam ābhujya ṛjuṃ kāyaṃ praṇidhāya pratimukhāṃ smṛtim upasthāpya | atha tasminn āśramapade devatā adhyuṣitā sā rātryāḥ prathame yāme yenāyuṣmāṃ saṃgharakṣitas tenopasaṃkrāntā upasaṃkramya kathayaty ārya dharmaṃ deśayeti | sa kathayati bhagini sukhitā tvaṃ mayā kriyākāreṇa pratiśrayo labdhaḥ kim icchasi niṣkāsanāyeti | sā saṃlakṣayati | śrāntako 'yaṃ pravrajitas svapitu madhyame yāme upasaṃkramiṣyāmīti | sā madhyame yāme upasaṃkramya kathayati ārya dharmaṃ deśayeti | sa kathayati bhagini aśakyā tvaṃ niyataṃ māṃ niṣkāsayitum icchasīti | sā saṃlakṣayaty adyāpy ayaṃ pravrajito nidrāvihvala eva paścime yāme upasaṃkramiṣyāmīti | sā paścime yāme upasaṃkramya kathayaty ārya kiṃ svapiṣi prabhātā rajanī | uttiṣṭha dharmaṃ deśayeti | sa kathayati bhagini sarvathā niṣkāsito 'haṃ tvayeti | sā kathayaty ārya kiṃ bhaviṣyati prabhātā rajanī yadi niṣkāsayiṣyanti gamiṣyasi | api tu nanūktaṃ bhagavatā bhayabhairavasahiṣṇunā te bhavitavyam iti | āyuṣmān saṃgharakṣitas saṃlakṣayati | śobhanam iyaṃ bhaginī kathayati yadi niṣkāsayiṣyanti gamiṣyāmīti | api tu brāhmaṇā ete brāhmaṇapratisaṃyuktā gāthā bhāṣitavyā iti sa brāhmaṇavargaṃ svādhyāyitum ārabdhaḥ || na nagnacaryā na jaṭā na paṃko nānāśanaṃ sthaṇḍilaśāyikā vā | na rajomalaṃ notkuṭukaprahāṇaṃ śodhayati martyam avitīrṇakāṃkṣam* || yo 'laṃkṛtaś cāpi careta dharmaṃ dāntaḥ śāntas saṃyato brahmacārī | sarveṣu bhūteṣu nidhāya daṇḍaṃ sa brāhmaṇas sa śramaṇas sa bhikṣuḥ || taiś śrutaṃ saṃlakṣayanti | brāhmaṇapratisaṃyuktā gāthā bhāṣata ity eka upasaṃkrānto dvitīyas tṛtīyo yāvat* sarvae 'nte upasaṃkrāntāḥ | tathā ca tayā devatayā adhiṣṭhitā yathā parasparaṃ na paśyanti | tataḥ paścād āyuṣmatā saṃgharakṣitena nagaropamaṃ sūtram upanikṣiptam* || (Pravr-v III 258) pūrvaṃ me bhikṣavaḥ saṃbodhim anabhisaṃbuddhasyaikākino rahogatasya pratisaṃlīnasyaivaṃ cetasi cetaḥparivitarka udapādi | kṛcchraṃ vatāyaṃ loka āpanno yad uta jāyate 'pi jīryate 'pi mriyate 'pi cyavate 'py upapadyate 'pi | atha ca punar ime satvā jarāmaraṇasyottare niḥsaraṇaṃ yathābhūtaṃ na prajānanti || tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati jarāmaraṇaṃ bhavati kiṃpratyayaṃ ca punar jarāmaraṇam iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | jātyāṃ satyāṃ jarāmaraṇaṃ bhavati jātipratyayaṃ ca punar jarāmaraṇam iti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati jātir bhavati kiṃpratyayā ca punar jātir iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | bhave sati jātir bhavati bhavapratyayā ca punar jātir iti | tasya mamaitad abhavat kasmiṃ sati bhavo bhavati kiṃpratyayaś ca punar bhava iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | (45r = GBM 6.690) upādāne sati bhavo bhavati upādānapratyayaś ca punar bhava iti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ saty upādānaṃ bhavati kiṃpratyayaṃ ca punar upādānaṃ iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | tṛṣṇāyāṃ satyām upādānaṃ bhavati | tṛṣṇāpratyayaṃ ca punar upādānam iti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati tṛṣṇā bhavati kiṃpratyayā ca punas tṛṣṇeti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | vedanāyāṃ satyāṃ tṛṣṇā bhavati vedanāpratyayā ca punas tṛṣṇeti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati vedanā bhavati kiṃpratyayā ca punar vedaneti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | sparśe sati vedanā bhavati sparśapratyayā ca punar vedaneti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati sparśo bhavati kiṃpratyayaś ca punas sparśa iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | ṣaḍāyatane sati sparśo bhavati ṣaḍāyatanapratyayaś ca punaḥ sparśa iti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati ṣaḍāyatanaṃ bhavati | kiṃpratyayaṃ ca punaṣ ṣaḍāyatanam iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | nāmarūpe sati ṣaḍāyatanaṃ bhavati | nāmarūpapratyayaṃ ca punaḥ ṣaḍāyatanam iti || tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati nāmarūpaṃ bhavati kiṃpratyayaṃ ca punar nāmarūpam iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | vijñāne sati nāmarūpaṃ bhavati vijñānapratyayaṃ ca punar nāmarūpam iti | tasya mamaitad abhavat* kasmiṃ sati vijñānaṃ bhavati kiṃpratyayaṃ ca punar vijñānam iti | tasya mama vijñānāt pratyudāvartate mānasaṃ nātaḥ pareṇa vyativartate | (Pravr-v III 259) yad uta vijñānapratyayaṃ nāmarūpaṃ nāmarūpapratyayaṃ ṣaḍāyatanaṃ ṣaḍāyatanapratyayas sparśaḥ sparśapratyayā vedanā vedanāpratyayā tṛṣṇā tṛṣṇāpratyayam upādānam upādānapratyayo bhavaḥ bhavapratyayā jātir jātipratyayā jarāmaraṇaśokaparidevaduḥkhadaurmanasyopāyāsāḥ saṃbhavanty evam asya kevalasya mahato duḥkhaskandhasya samudayo bhavatīti | tasya mamaitad abhavat kasminn asati jarāmaraṇaṃ na bhavati kasya nirodhāc ca punar jarāmaraṇanirodha iti | tasya mama yoniśo manasi kurvataḥ evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | jātyām asatyāṃ jarāmaraṇaṃ na bhavati jātinirodhāc ca punar jarāmaraṇanirodha iti || tasya mamaitad abhavat* kasminn asati jātir na bhavati | kasya nirodhāc ca punar jātinirodha iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | bhave asati jātir na bhavati bhavanirodhāc ca punar jātinirodha iti | tasya mamaitad abhavat* kasminn asati bhavo na bhavati kasya nirodhāc ca punar bhavanirodha iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | upādāne (45v = GBM 6.691) asati bhavo na bhavati upādānanirodhāc ca punar bhavanirodha iti || tasya mamaitad abhavat* kasminn asati upādānaṃ na bhavati kasya nirodhāc ca punar upādānanirodha iti | tasya mama yoniśo manasi kurvata evaṃ yathābhūtasyābhisamayo babhūva | tṛṣṇāyām asatyām upādānaṃ na bhavati tṛṣṇānirodhāc ca punar upādānanirodha iti | tasya mamaitad abhavat* kasminn asati tṛṣṇā na bhavati k