Kinh Mahasannipataratnaketudharanisutra, or Ratnaketuparivarta (Mahasannipataratnaketudharanisutra, or Ratnaketuparivarta)

ṇyas tribhavesmiṃ /
yasyāsmi vidveṣalavo 'pi pratibhāti
vyāmūḍho 'sau saukhyavinaṣṭo bhavatīha // RKP_3.2
(Kurumiya 56)
athāparo māraḥ sannimiko nāma taṃ māraṃ pāpīmantam evam āha /
maharddhiko 'sau varapuṇyalakṣaṇo hy anāśṛtaḥ sarvagatipramuktaḥ /
aśeṣaduḥkhakṣayamārgadeśako vihiṃsituṃ māraśatair na śakyam // RKP_3.3
pāpīmān āha /
vaśaṃ madīyā janatā kṛtā hi yuṣmajjanas tasya vaśānugo 'yaṃ /
na cirāt sa śūnyaṃ viṣayaṃ kariṣyati asmadgatiḥ kutra punar bhaviṣyati // RKP_3.4
atha navarajo nāma māraḥ sa māraṃ pāpīmantam evam āha /
yadā tavāsīt paramā samṛddhis tadā tvayā darśitam ātmaśauryaṃ /
balapranaṣṭo 'sy adhunā nirāśaḥ kiṃ spardhase sarvavidā sahādya // RKP_3.5
khaḍgasomo māraḥ prāha /
kvacin na tasyāsti manaḥpradoṣaṃ bhāvena śuddho hi nirāśrayo 'sau /
traidhātukān muktagatipracāro nāsau parair ghātayituṃ hi śakyam // RKP_3.6
(Kurumiya 57)
pāpīmān āha /
ye santisattvā iha kāmadhātau kāmaprasaktā madamānamūrcchitāḥ /
sadānuvṛttā mama kiṃkarās te kathaṃ na śakyaṃ hanituṃ samagraiḥ // RKP_3.7
kṣititoyo nāma māraḥ sa evam āha /
māyāmarīcipratimān asārān bhāvān parijñāya vinītatṛṣṇaḥ /
bhaveṣv asakto gaganasvabhāvaḥ śakyaṃ vighātaḥ katham asya kartum // RKP_3.8
pāpīmān āha /
ihaiva tasyāsti vaśo triloke mṛṣṭānnapānāsanavastrasevitaḥ /
tṛvedanā cāsya matau pratiṣṭhitā kṣayaṃ praṇetuṃ sa kathaṃ na śakyam // RKP_3.9
(Kurumiya 58)
tṛṣṇājaho nāma māraḥ sa evam āha /
yā ṛddhir asmadviṣaye 'sti kācit pāpīmatāṃ caiva mahoragāṇāṃ /
siddhārtha-ṛddher na kalāṃ spṛśaṃti kṣayaṃ praṇetuṃ sa kathaṃ hi śakyam // RKP_3.10
pāpīmān āha /
bhaktacchedo mayāsmai hi kāritas tacchilā punaḥ /
kṣiptā dattās tathākrośā āśramāt kaṃpito 'pi na // RKP_3.11
bodhākṣo nāma māraḥ sa evam āha /
yadā tvayā tasya kṛto vighātaḥ kaścit pradoṣaḥ kupitena tena /
saṃdarśitas te bhṛkuṭī mukhe vā kiṃ tasya sākṣād avacaḥ śrutaṃ te // RKP_3.12
pāpīyān āha /
pratisaṃkhyayā so kṣamate ca nityaṃ prahīṇarāgo gatadoṣamohaḥ /
(Kurumiya 59)
sarveṣu sattveṣu sa maitracittaḥ saṃsargacaryā punar asya nityam // RKP_3.13
durdharṣo nāma māraḥ sa evam āha /
ye ca trisaṃyojanapāśabaddhās teṣāṃ vighātāya vayaṃ yatema /
sa tu prahīṇāmayamohapāśaḥ kṣayaṃ praṇetuṃ sa kathaṃ hi śakyam // RKP_3.14
pāpīmān āha /
yūyaṃ mama prāptabalāḥ sahāyāḥ sadyo bhavanto bhavathāpramattāḥ /
apo 'dhitiṣṭhāmi mahīm aśeṣāṃ sarvā diśaḥ parvatamālinī ca // RKP_3.15
gaganāt pracaṇḍaṃ ghanaśailavarṣaṃ samutsṛjāmy āyasacūrṇarāśim /
nārācaśaktikṣuratomarāṃś ca kṣipāmi kāye 'sya vicūrṇanārthaṃ // RKP_3.16
ebhiḥ prayogair abhighātadīptais taṃ śākyasiṃhaṃ prakaromi bhasma // RKP_3.17
peyālam / yāvan mārakoṭībhir gāthākoṭī bhāṣitā iti /
atha sarve mārā ekakaṇṭhenaivam āhuḥ / evam astu / gamiṣyāmaḥ / svakasvakebhyo bhavanebhyaḥ sannāhaṃ baddhvā sasainyaparivārā āgamiṣyāmo (Kurumiya 60) yad asmākam ṛddhibalaviṣayaṃ tat sarvam ādarśayiṣyāmaḥ / atha tvaṃ svayam eva jñāsyase yādṛśaṃ śauryaṃ sa śramaṇo gautamas tatkṣaṇe pradarśayiṣyati / atha tā mārakoṭyaḥ svabhavanāni gatvā sannāhabandhaṃ kṛtvā ekaiko māraḥ koṭīsahasraparivāro vividhāni varmāṇi prāvṛtya te nānāpraharaṇayuktā vividhasannāhasannaddhāḥ / tasyām eva rātryām atyayenemaṃ jaṃbudvīpam anuprāptaḥ aṅgamagadhasandhau gagane tasthuḥ yāvad ye cāsmiṃś cāturdvīpike devanāgayakṣagandharvāsuragaruḍakinnaramahoragapretapiśācakumbhāṇḍā bhagavato 'ntike aprasannacittā alabdhagauravamanaskārā dharme saṃghe cāprasannacittās te sarve māreṇa pāpīmatā bhagavato 'ntike vadhāyodyojitāḥ / te 'pi nānāpraharaṇavarmaprāvṛtāḥ tatraiva tasthuḥ / māro 'pi pāpīmān anuhimavataḥ pārśvaṃ gatvā yatra jyotīraso ṛṣiḥ prativasati maheśvarabhaktiko aṣṭādaśasu vidyāsthāneṣv ṛddhiviṣayapāramiprāptaḥ paṃcaśataparivāraḥ tasya maheśvararūpeṇa purataḥ sthitvaivam āha /
nityaṃ gautamagotrajo ṛṣivaro vijñān'; abhijñāśrito
magadhe saṃvasatīha so 'dya carate piṇḍāya rājñogṛham /
(Kurumiya 61)
tena tvaṃ saha saṃlapasva viśadaṃ nānākathābhiḥ sthiraḥ
tatraive tvam atīva paṃca niyataṃ prāpsyasy abhijñāvaśim // RKP_3.18
atha māraḥ pāpīmān imāṃ gāthāṃ bhāṣitvā tatraivāntarhitaḥ / svabhavanaṃ ca gatvā svapārṣadyānāṃ mārāṇām ārocayati sma //
matto bho śṛṇutādya yādṛg atulā buddhir mayā cintitā
svairaṃ śākyasutaṃ samālapata ye-d-ṛddhiprabhāvānvitāḥ /
tāṃ māyāṃ na vidarśayet svaviṣayīṃ mārorudarpāpahāṃ
nityaṃ snigdhavacāḥ sa śiṣyanirato māteva putreṣv iva // RKP_3.19
śiṣyās tasya hi ye prahīṇamadanāś caryāṃ caraṃti dhruvaṃ
pūrvāhṇe nagaraṃ krameṇa nibhṛtāḥ svaireṇa tāvad vayaṃ /
gṛhṇīmo druta nṛtyagītamadhuraprādhānyabhāvair yathā
śrutvaitāṃ prakṛtiṃ manovirasatāṃ yāyāt sa śākyarṣabhaḥ // RKP_3.20
aparo māra evam āha /
siṃhavyāghragajoṣṭracaṇḍamahoṣīṅ kṣipraṃ purasyāsya hi
prāvṛṅmeghaninādinaḥ khararavān nirmāya naikāṃ bahiḥ /
(Kurumiya 62)
tiṣṭhemo vayam āyudhapraharaṇāḥ sākṣāt sa dṛṣṭvādbhutān
bhrānto ṛddhim apāsya yāsyati tato nānādiśo vismṛtaḥ // RKP_3.21
aparo māraḥ prāha /
vīthīcatvaratoraṇeṣu bahuśaḥ sthitvā virūpair mukhair
nānādyāyudhatīkṣṇatomaraśaraprāsāsikhaḍgāśritaiḥ /
ākāśād ghanarāvasupraharaṇair meghāsaniṃ muṃcata
kṣipraṃ sa pralayaṃ prayāsyati tato bhūkaṃpabhīto 'vaśaḥ // RKP_3.22
vistareṇa yathāsau mārāṇāṃ mārabalaviṣayavikurvāṃ tāṃ sarvāṃ tathaiva cakruḥ //
bhagavāṃś ca punaḥ sarvāvatīm imāṃ trisāhasramahāsāhasrīṃ lokadhātuṃ vajramayīm adhyatiṣṭhat / na ca punar bhūyo mārāḥ rāvāṃś cakrur na caturdiśam agniparvatās tasthuḥ na kṛṣṇābhrā nākālavāyavo na ca kaścin nāgo 'bhipravarṣati smāntaśaḥ ekabindur api buddhabalādhiṣṭhānena //
tena khalu punaḥ samayena catvāro mahāśrāvakāḥ pūrvāhṇe nivāsya pātracīvaram ādāya rājagṛhaṃ mahānagaraṃ piṇḍāya praviviśuḥ / āyuṣmāñ chāriputro dakṣiṇena nagaradvāreṇa rājagṛhaṃ mahānagaraṃ piṇḍāya praviveśa / (Kurumiya 63) tatra ca nagare paṃcāśan mārakumārakāḥ paramayauvanasurūpā mahātmaputraveśasadṛśā nṛtyaṃto gāyantaḥ saṃceruḥ / ta āyuṣmantaṃ śāriputram ubhābhyāṃ pāṇibhyāṃ gṛhītvā vīthyāṃ dhāvanti sma / nṛtyanto gāyantaḥ śāriputram evam āhuḥ / nartasva śramaṇa gāyasva śramaṇa / śāriputra āha / śṛṇuta yūyaṃ mārṣāḥ svayam / aśrutapūrvāṃ gītikāṃ śrāvayiṣyāmi / te ca sarve mārakumārakā dhāvanto gītasvareṇa saha śāriputreṇaivam āhuḥ /
alam eva hi āyatanehi vaṃcite ā vayam āyatanehi /
āghatanāni hi āyatanāni antu karomy ahu āyatanānām // RKP_3.23
alam eva hi skandhakṛtehi vaṃcite ā vaya skandhakṛtehi /
āghatanāni hi skandhakṛtāni antu karomy ahu skandhakṛtānām // RKP_3.24
tadyathā
bahara 2 bahara 3 bhāra 4 baha 5 marīcibaha 6 satyabaha 7 āmabaha 8 svāhā 9 //
sthaviraḥ śāriputro dhāvan gītasvareṇeme gāthe imāni ca mantrapadāni bhāṣate sma /
atha te paṃcāśan mārakumārakāḥ paramahṛṣṭāḥ suprasannamanasa evam āhuḥ /
(Kurumiya 64)
kṣamāpayāmo vayam adya nāthaṃ tvām eva bandhuṃ jagataḥ sudeśakaṃ /
skandhā yathā te sabhayāḥ pradiṣṭhās tathā vayaṃ sākṣiṇa eṇu nityam // RKP_3.25
sarve ca te śāriputrasya vīthīmadhye pādau śirasābhivandya purato nyaṣedur dharmaśravaṇāya //
atha khalv āyuṣmān mahāmaudgalyāyanaḥ pūrveṇa nagaradvāreṇa rājagṛhe mahānagare piṇḍāya prāviśat / tathāpi paṃcāśan mārakumārakāḥ yāvad gītasvareṇaivam āhuḥ /
alam eva hi dhātumayehi vaṃcite ā vaya dhātumayehi /
āghatanāni hi dhātumayāni antu karomy ahu dhātumayānām // RKP_3.26
alam eva hi vedayitebhi vaṃcite ā vaya vedayitebhi /
āghatanāni hi vedayitāni antu karomy ahu vedayitānām // RKP_3.27
alam eva hi cetayitehi vaṃcite ā vaya cetayitehi /
āghatanāni hi cetayitāni antu karomy ahu cetayitānām // RKP_3.28
alam eva hi saṃjñakṛtehi vaṃcite yā vaya saṃjñakṛtehi /
āghatanāni hi saṃjñakṛtāni antu karomy ahu saṃjñakṛtānām // RKP_3.29
(Kurumiya 65)
alam eva hi saṃsaritehi vaṃcite yā vaya saṃsaritehi /
āghatanāni hi saṃsaritāni antu karomy ahu saṃsaritānām // RKP_3.30
tadyathā
āmava 2 āmava 3 āmava 4 āmava 5 / āraja 6 ranajaha 7 / śamyatha 8 śamyatha 9 śamyatha 10 / gaganavama 11 svāhā 12 //
dhāvan gītasvareṇāyuṣmān mahāmaudgalyāyano māraputrebhya imā gāthā imāni ca mantrapadāni bhāṣate sma / atha te paṃcāśan mārakumārakāḥ paramahṛṣṭāḥ suprasannamanasa evam āhuḥ /
ṛddhyānvitāryapathagupta munīndrasūno
saṃsāradoṣasamadarśaka dharmadīpa /
pāpaṃ prahāya vayam ādarabhaktijātā
buddhaṃ gatā dya śaraṇaṃ varadharmasaṃghaṃ // RKP_3.31
sarve te paṃcāśan mārakumārakā vīthīmadhye āyuṣmato maudalyāyanasya pādau śirasābhivandya tasyaiva purato nyaṣedur dharmaśravaṇāya //
athāyuṣmān pūrṇo maitrāyaṇiputra uttareṇa nagaradvāreṇa piṇḍāya (Kurumiya 66) prāviśat / yāvad gītasvareṇaivam āhuḥ /
alam eva hi sparśakṛtehi vaṃcite yā vaya sparśakṛtehi /
āghatanāni hi sparśakṛtāni antu karomy ahu sparśakṛtānām // RKP_3.32
alam eva hi ādhipatehi vaṃcite yā vayam ādhipatehi /
āghatanāni hi ādhipatīni antu karomy ahu ādhipatīnām // RKP_3.33
alam eva hi saṃsaritehi vaṃcite yā vaya saṃsaritehi /
āghatanāni hi saṃsaritāni antu karomy ahu saṃsaritānām // RKP_3.34
alam eva hi sarvabhavehi vaṃcite yā vaya sarvabhavehi /
āghatanāni hi sarvabhavāni antu karomy ahu sarvabhavānām // RKP_3.35
laghu gacchati āyu mārṣāḥ salilā śīghrajavena veginī /
na ca jānati bāliśo jano abudho rūpamadena mattakaḥ // RKP_3.36
peyālam /
abudhaḥ śabdamadena mattakaḥ // RKP_3.37
abudho gandhamadena mattakaḥ // RKP_3.38
abudho rasamadena mattakaḥ // RKP_3.39
abudhaḥ sparśamadena mattakaḥ // RKP_3.40
(Kurumiya 67)
laghu gacchati āyu mārṣāḥ salilā śīghrajavena veginī /
na ca paśyati bāliśo jano abudho dharmamadena mattakaḥ // RKP_3.41
abudhaḥ skandhamadena mattakaḥ // RKP_3.42
abudho dhātumadena mattakaḥ // RKP_3.43
abudho bhogamadena mattakaḥ // RKP_3.44
abudhaḥ saukhyamadena mattakaḥ // RKP_3.45
abudho jātimadena mattakaḥ // RKP_3.46
abudhaḥ kāmamadena mattakaḥ // RKP_3.47
laghu gacchati āyu mārṣāḥ salilā śīghrajavena veginī /
na ca jānati bāliśo jano abudhaḥ sarvamadena mattakaḥ // RKP_3.48
tadyathā
khargava 2 khargava 3 khargava 4 mujñini 5 / āvarta 6 vivarta 7 / khavarta 8 bramārtha 9 jyotivarta 10 / svāhā 11 //
athāyuṣmān pūrṇo dhāvan gītasvareṇa māraputrebhyaḥ imā gāthā imāni ca mantrapadāni bhāṣate sma / atha te paṃcāśan mārakumārakāḥ paramahṛṣṭāḥ suprasannamanasa evam āhuḥ /
tvayopadiṣṭaḥ khalu śāntimārgo māyāmarīcipratimāś ca dhātavaḥ /
saṃkalpamātrajanito vata jīvaloko ratnatrayaṃ hi śaraṇaṃ varadaṃ vrajāmaḥ // RKP_3.49
(Kurumiya 68)
sarve te paṃcāśan mārakumārakāḥ āyuṣmataḥ pūrṇasya pādau śirasābhivandya vīthīmadhye tasya purato niṣaṇṇā dharmaśravaṇāya //
tena ca samayenāyuṣmān subhūtiḥ paścimena nagaradvāreṇa rājagṛhaṃ mahānagaraṃ piṇḍāya prāviśat / tatra ca nagaradvāre paṃcāśan mārakumārakāḥ paramayauvanasurūpā mahātmaputraveṣadhāriṇo nṛtyaṃto gāyanto viceruḥ / ta āyuṣmantaṃ subhūtim ubhābhyāṃ pāṇibhyāṃ gṛhya vīthyāṃ dhāvanta āyuṣmantaṃ subhūtim evam āhuḥ / nartasva śramaṇa gāyasva śramaṇa / subhūtir āha / śṛṇuta mārṣā yūyam aśrutapūrvāṃ gītikāṃ śrāvayiṣyāmi / sarve cālpaśabdā abhūvan / dhāvan gītasvareṇāyuṣmān subhūtir evam āhuḥ /
anitya sarvabhāva māyabudbudopama
anityam asti saṃskṛte kvacic calātmake /
yathā marīci dṛṣṭanaṣṭa nāsti tatra śāśvataṃ
laghuvyayā hi sarvadharma buddhimān prajānate // RKP_3.50
(Kurumiya 69)
sarvasparśa duḥkhabhāra vedanā nirātmikā
yatra prasakta sarvabāla duḥkhadharmapīḍitā /
mitraṃ na kaścid asti sarvaduḥkhamocaka
yathā hi śraddha bodhimārga bhāvanā ca sevitā // RKP_3.51
ekalakṣa sarvadharma saṃjñavarjitāḥ śubhā
nirātmayoga sarvacarya 'dravyalakṣaṇātmikā /
na jīvapoṣa pudgalo 'pi kārako na vidyate
tyajitva māraśāṭhya bodhi citta nāmaye // RKP_3.52
vijñānu vartate 'ndriyeṣu vidyutā yathā nabhe
anātmakāś ca sarvasparśavedanā pi cetanā /
yoniśo nirīkṣa kiṃcid asti naiva dravyataḥ
saṃmohito hi bālavargu yaṃtravat pravartate // RKP_3.53
skandha sarve yoniśo vibhāvya kārako na labhyate
bhūtakoṭi śānta śūnya sarva-antavarjitā /
(Kurumiya 70)
amohadharmataiṣa ukta bodhimārgacārikā
nayāhi nāyakena bodhi prāpta tāyina // RKP_3.54
tadyathā /
sumunde 2 vimunde 3 munda 4 jahi 5 / sili 6 sili 7 sili 8 / avasili 9 tathātvasili 11 bhūtakoṭisili 12 svāhā 13 //
athāyuṣmān subhūtir dhāvan gītasvareṇemā gāthā imāni ca mantrapadāni bhāṣate sma / atha te paṃcāśan mārakumārakāḥ paramahṛṣṭāḥ prasannamanasaḥ evam āhuḥ /
aśrutvā hīdṛśān dharmān pāpamitravaśānugaiḥ /
yat kṛtaṃ pāpakaṃ karmamohāvidyānvitendriyaiḥ // RKP_3.55
pratideśya tad adyaiva vayaṃ sākṣāj jinātmajā /
praṇidhānaṃ śubhaṃ kurmo buddhatvāya jagaddhitāḥ // RKP_3.56
sarve te paṃcāśan mārakumārakā āyuṣmataḥ subhūteḥ pādau śirasābhivandya tasyaiva purato vīthīmadhye nyaṣīdur dharmaśravaṇāya //
tena khalu punaḥ samayena sā vīthī buddhānubhāvena yojanaśatavistīrṇāvakāśaṃ saṃdṛśyate sma / tatra ca vīthīmadhye sthaviraḥ śāriputra uttarāmukho (Kurumiya 71) niṣaṇṇaḥ / mahāmaudgalyāyanaḥ paścāmukho niṣaṇṇaḥ / pūrṇo dakṣiṇāmukhaḥ / subhūtiḥ pūrvāmukhaḥ / parasparam ardhayojanapramāṇena tasthuḥ / teṣāṃ ca caturṇāṃ mahāśrāvakāṇāṃ madhye pṛthivīpradeśasya padmaṃ prādur abhavat paṃcāśad dhastavistāraṃ jāṃbūnadamayena daṇḍena nīlavaiḍūryamayaiḥ partaiḥ śrīgarbhamayena kesareṇa muktāmayyā karṇikayā / tataś ca padmān mahān avabhāso 'bhavat / tasyāṃ ca vīthyāṃ tat padmaṃ tṛpauruṣam uccatvena saṃdṛśyate sma yāvac caturmahārājakāyikeṣu deveṣu tat padmaṃ divyāni paṃcāśad yojanāny uccatvena saṃdṛśyate sma / trayastriṃśatsu tat padmaṃ yojanaśatam uccatvena saṃdṛśyate sma yāvad akaniṣṭheṣu deveṣu tat padmam ardhayojanam uccatvena saṃdṛśyate sma / tasya ca padmasya patrebhyo nānārthapadāḥ ślokā niśceruḥ / ye sattvā iha bhūmau sthitās tā imāṃ chlokāñ chuśruvuḥ //
(Kurumiya 72)
ekapudgala utpanno buddhakṣetra ihānaghaḥ /
nihato māra ekena sasainyabalavāhanaḥ // RKP_3.57
ekena buddhavīryeṇa dharmacakraṃ pravartitaṃ /
ekākīha jagaddhetor āyāsyati na saṃśayaḥ // RKP_3.58
vidvāṃsau bahunītiśāstrakuśalau dharmārthamokṣārthikau
nītijñāv upatiṣyakaulitavarau śāstrā vinītāv iha /
vidvāṃ sarvajagaddhitārthakuśalaḥ saddharmavādī mahān
neṣyaty adya sa sarvalokamahito vādipradhāno muniḥ // RKP_3.59
tryadhvajñānasudeśakaḥ śramaṇarāṭ chikṣātrayodbhāvakas
trātā vai sanarāmarasya jagato dharmāprameyārthavit /
lokasyārthahitapracārakuśalo jñānapradīpo mahān
sadvādī tṛmalaprahīṇa iha so adyaiva saṃgāsyati // RKP_3.60
lokārtham aśrāntamatiś cacāra duḥkhārditaṃ sarvajagad vimocayan /
avidyayā nīvṛtalocanānāṃ saddharmacakṣuḥ pradadau yathāvat // RKP_3.61
(Kurumiya 73)
sarvāvatīyaṃ pariṣat samāgatā na cirād ihāyāsyati vādisiṃhaḥ /
paramārthadarśī paramaṃ surūpo balair upeto hi parāparajñaḥ // RKP_3.62
dṛṣṭvā jagad duḥkhamahārṇavastham āhaṃtum āyāsyati dharmadundubhim /
ṣaḍindriyair uttamasaṃvarasthaḥ ṣaḍāśrayaś ca ṣaḍabhijñakovidaḥ // RKP_3.63
ṣaṭsāradharmottamadeśanāyai ṣaḍbīja āyāsyati vādisiṃhaḥ /
ṣaḍindriyagrāmaviheṭanāya ṣaḍuttamārthasmṛtisārathīndraḥ // RKP_3.64
yāvat ṣaṭsu kāmāvacareṣu deveṣu tataḥ padmād imā gāthā niśceruḥ /
yūyaṃ samagrā ratim adya bhuṃjatha pramattacittāḥ madatṛṣṇasaṃvṛtāḥ /
sadā vimūḍhā ratipānamattā na pūjayadhvaṃ sugataṃ pramādāt // RKP_3.65
(Kurumiya 74)
kāmā anityā dagacandrasannibhāḥ saṃsārapāśo 'tidṛḍhaḥ prajāyāḥ /
aniḥsṛtānāṃ ratiṣu pramādināṃ na nirvṛtir jātu punar bhaviṣyati // RKP_3.66
sadā pramattā na śamāya yuktā na paśyata prāksukṛtaṃ śubhāśubhaṃ /
jarārujāmṛtyubhayaiḥ parītā apāyabhūmiprasṛtāś ca yūyaṃ // RKP_3.67
dānaṃ damaṃ saṃyamam apramādaṃ niṣevata prāksukṛtaṃ ca rakṣata /
utsṛjya kāmān aśucīn durantān upasaṃkramadhvaṃ sugataṃ śaraṇyaṃ // RKP_3.68
gatvā ca tasmād vacanaṃ śṛṇudhvaṃ subhāṣitaṃ tad dhi mahārthikaṃ ca /
prajñāvimuktipraśamāya hetuḥ saddharmayuktaṃ śravaṇe mahārthaṃ // RKP_3.69
yāvat ṣoḍaśasu devanikāyeṣu tasya padmasya patrebhyaḥ imā evaṃrūpā gāthā niśceruḥ //
(Kurumiya 75)
dharmaṃ prayatnena vibhāvayadhvaṃ samāhitadhyānaratā anaṅganāḥ /
abhrāntacittāś ca vimokṣakāṃkṣiṇo dveṣaprahāṇāya matiṃ ca kṛdhvaṃ // RKP_3.70
trayodaśākāranimittadīpikāṃ vibhāvayadhvaṃ paraṃāṃ hi kṣāntim /
tayaiva cātyantavimokṣam āśu saṃprāpsyatha vyādhijarāviyuktam // RKP_3.71
śraddhās tu ye rūpavikalpasaṃcaye nityaṃ dhruvātmasthirabhāvadṛṣṭayaḥ /
teṣāṃ na janmapravahasya hānir apāyabhūmipravaṇā hi te vai // RKP_3.72
traidhātukaṃ vīkṣya sadā nirātmam nirdravyam asvaṃvaśikaṃ nirīhaṃ /
kṣāntiṃ vibhāventi ya ānulomikīṃ bhavaṃti te sarvi gatipramuktāḥ // RKP_3.73
teṣāṃ na mṛtyur na jarā na rogo na durgatir nāpriyasaṃprayogaḥ /
(Kurumiya 76)
ākāśatulyān iha sarvadharmān ye bhāvayaṃte vyayabhāvayuktān // RKP_3.74
atyantaśuddho hi varaḥ sa mārgo yeṣām asaṃgaṃ mana indriyeṣu /
mārān vidhunvanti catuṣprakārān yathā hy ayaṃ saṃprati śākyasimḥaḥ // RKP_3.75
ekaṃ nayaṃ ye tu vibhāvayaṃti niṣkiṃcanaṃ sarvanimittavarjitaṃ /
dvayaprahāṇāya vinītaceṣṭās teṣām ayaṃ mārgavaraḥ praṇītaḥ // RKP_3.76
vibhāvya śūnyān iha sarvadharmān asvāmikāṅ kārakajātivṛttān /
spṛśaṃti bodhiṃ gaganasvabhāvān niruttamāṃ prārthanayā vivarjitām // RKP_3.77
ebhir evaṃrūpair arthapadadharmaśabdair niścaradbhir ya iha lokadhātau manuṣyāmanuṣyās te samāgamya vīthīmadhye samantatas tasya padmasya nyaṣeduḥ / yāvad aprameyāsaṃkhyeyā akaniṣṭhā devā akaniṣṭhabhavanād avatīrya tasya padmasya samantato nyaṣīdan dharmaśravaṇāya / aśrauṣīn māraḥ pāpīmān etañ chlokān / samantataṃ ca vyavalokyādrākṣīt rājagṛhe mahānagare vīthīmadhye padmaṃ / tataś ceme ślokā niśceruḥ / (Kurumiya 77) tadā padmaṃ parivārya aprameyāsaṃkhyeyāni manuṣyakoṭīnayutaśatashasrāṇi sanniṣaṇṇāni dharmaśravaṇāya / atha khalu māraḥ pāpīmān ūrdhvaṃ vyavalokitavān adrākṣīt ṣaṭsu kāmāvacareṣu deveṣu sarvatra devabhavane tat padmaṃ / tad eva cānuparivāryāprameyāsaṃkhyeyāni devakoṭīnayutaśatasahasrāṇi sanniṣaṇṇāni dharmaśravaṇāya /
atha bhūyasyā matrayā māraḥ pāpīmān duḥkhito durmanā vipratisārī saṃhṛṣṭaromakūpaḥ prasvinnagātraḥ saṃprakaṃpitaśarīro gagane pradhāvan mahatā svareṇāparān mārān prakrośann evam āha /
śṛṇu girim asamāṃ samavahitamanā
na me vaśo svaviṣaye na ca balam iha me /
idam iha munibalam atiguṇaviśadaṃ
prasarati jagati sthirajanakaraṇam // RKP_3.78
kamalam iha punar udayati nar'amaru dayitum
upagata nikhilato sujanata niyatā /
paritṛṣitasugatasuvacananiratā
vrajati śamathapatham atiguṇaparamā // RKP_3.79
(Kurumiya 78)
māyeyaṃ śramaṇena vartita iha trailokyasaṃmohanī
sarve 'nanyamanā narāmaragaṇāḥ padmaṃ vitanya sthitāḥ /
kṣipraṃ muṃcatha śailavṛṣṭim abhunā bhīṣmasvaraṃ rāviṇo
gacchen nāśam ayaṃ yathādya nihato mārograsainyāyudhaiḥ // RKP_3.80
athāparo māraḥ pāpīmaṃtam evam āha /
śṛṇv asmākam idaṃ vaco hitakaraṃ vijñātadharmo 'si kiṃ
yat paśyann api mārasainyavilayaṃ nāyāsi śāntiṃ tataḥ /
bhrāntāḥ smaḥ prasamīkṣya saugatam idaṃ tejovapuḥ śrīdhanaṃ
rūpaṃ nānyad ihottamaṃ suśaraṇaṃ buddhād ṛte nāyakāt // RKP_3.81
athāparo māraḥ prarudan paramakrodhāviṣṭavadano māraṃ pāpīmantam eva āha /
kumārgasaṃprasthita mārgahīna prajānase na svabalaṃ na śaktiṃ /
na lajjase 'patrapase na caiva yat tvaṃ saha spardhasi nāyakena // RKP_3.82
asmadbalaṃ yad vilayaṃ prayātaṃ buddhasya śaktyā tu jagat samagram /
upāgamat padmasamīpam āśu dharmaśravāpyāyitaśuddhadehaṃ // RKP_3.83
vayaṃ tu bībhatsatarāḥ prayātā durgandhakāyā balavīryanaṣṭāḥ /
(Kurumiya 79)
yāvan na yātā vilayaṃ kṣaṇena tāvad vrajāmaḥ śaraṇaṃ munīndram // RKP_3.84
athāpare mārāḥ kṛtāṃjalayaḥ evam āhuḥ /
pāpīmaṃs tvam apetadharmacaraṇaḥ pāpakriyāyāṃ rato
nātho hy eṣa jagaddhitārthakuśalo buddhaḥ satām agraṇī /
āyāmo nagaraṃ drutaṃ vayam iha prītiprasannekṣaṇāḥ
gacchāmaḥ śaraṇaṃ trilokamahitaṃ sarvauṣadhaṃ prāṇināṃ // RKP_3.85
atha tatraiva gagane ghoṣavatir nāma māraḥ sa uccasvareṇaivam āha /
sarve yūyaṃ samagrāḥ śṛṇuta mama vaco bhaktitaḥ prītiyuktāḥ
pāpād dṛṣṭiṃ nivārya praṇatatanu manovāksamācāraceṣṭāḥ /
tyaktakrodhāḥ prahṛṣṭā munivaravacane sphītabhaktiprasādā
gatvā buddhaṃ samakṣaṃ śaraṇam asulabhaṃ pūjayāmo 'dya bhaktyā // RKP_3.86
atha tatkṣaṇam eva sarve mārā gaganatalād avatīrya rājagṛhanagaradvārāṇi saptaratnamayāni cakruḥ / kecin mārāś cakravartirājaveṣam ātmānam abhinirmīya bhagavataḥ pūjāparās tasthuḥ / kecid brāhmaṇaveṣaṃ / kecid vaśavartiveṣaṃ / kecin maheśvaraveṣaṃ / kecin nārāyaṇaveṣaṃ / kecit tuṣitaveṣaṃ (Kurumiya 80) kecid yāmaveṣaṃ / kecic chakraveṣaṃ / kecit trayastriṃśaveṣaṃ / kecit kumāraveṣaṃ / kecid vaiśravaṇaveṣaṃ / kecid virūḍhaveṣaṃ / kecid virūpākṣaveṣaṃ / kecid dhṛtarāṣṭraveṣaṃ / kecit prākṛtacaturmahārājaveṣaṃ / kecit sūryaveṣaṃ / kecic candraveṣaṃ / kecit tārakaveṣaṃ / kecid asuraveṣaṃ / kecid garuḍaveṣaṃ / kecit kinnaraveṣaṃ / kecin mahoragaveṣaṃ / kecid ratnaparvataveṣaṃ / kecin niṣkaveṣaṃ / kecin nānāratnaveṣaṃ / kecid ratnavṛkṣaveṣaṃ / kecit kṣatriyaveṣaṃ / kecid anyatīrthikaveṣaṃ / kecic cakraratnaveṣaṃ / kecin maṇiratnaveṣaṃ / kecid airāvaṇaveṣaṃ / kecid bālāhāśvarājaveṣaṃ / kecit strīratnaveṣaṃ / kecic chreṣṭhiveṣaṃ / kecid rājāmātyaveṣaṃ ātmānam abhinirmīya tasthur bhagavataḥ pūjākarmaṇe / kecin nīlā nīlavarṇāḥ śvetālaṃkārālaṃkṛtam ātmānam abhinirmīya bhagavataḥ pūjākarmaṇe lohitāṃ chatradhvajapatākāmuktāhārān dhārayantas tālapramāṇamātram uccatvena gaganatale tasthuḥ / kecid avadātā avadātavarṇābharaṇā maṃjiṣṭhavarṇābharaṇavibhūṣaṇāḥ pītāṃ chatradvajapatākān (Kurumiya 81) dhārayantas tasthuḥ / kecin maṃjiṣṭhā maṃjiṣṭhavarṇāḥ suvarṇābharaṇavibhūṣaṇā nīlāñ chatradhvajapatākān dhārayantas tasthuḥ / kecil lohitā lohitavarṇāḥ śvetamuktavarṣaṃ vavarṣuḥ / kecic chvetāḥ śvetavarṇāḥ lohitamuktavarṣaṃ vavarṣuḥ / kecid devarṣivarṇam ātmānam abhinirmīya gaganāt puṣpavarṣam abhipravavarṣuḥ / kecid bhagavataḥ śrāvakaveṣaṃ ātmānam abhinirmīya nānādivyagandhavarṣaṃ gaganād vavarṣuḥ / kecid gandharvavarṇā nānādivyatūryāṇi parājaghnuḥ / kecid amarakanyāvarṇā nānāratnabhājaneṣu gandhodakaṃ dhārayaṃtaḥ pṛthivīṃ siṃciṣuḥ / kecit kācakṛṣṇavarṇā nānāgandhān pradhūpayām āsuḥ / kecid devaputraveṣeṇa nṛtyagītasvarān mumucuḥ / kecin nānāvarṇā yena bhagavāṃs tena prāñjalayo bhagavantaṃ tuṣṭuvuḥ / kecin mārā mārapārṣadyā api yasyān diśi bhagavāṃs tad abhimukhā nānādyāni maṇiratnāni dadhrire bhagavataḥ pūjākarmaṇe / kecid vīthīgṛhaśaraṇagavākṣatoraṇaharmyacatvaraśṛṅgāṭakakūṭāgāradvāravṛkṣavimāneṣu sthitvā prāṃjalayo nyaṣedur bhagavataḥ pūjākarmaṇe /
atha sa māro yadādrākṣīt sarvāṃs tān mārān saparivārāṃ chramaṇaṃ gautamaṃ śaraṇam gatān tadā bhūyasyā mātrayā kṣubdhas trasto bhrāntaḥ prarudann evam āha /
(Kurumiya 82)
na bhūyo me sahāyo 'sti naṣṭā śrīr me 'dya sarvataḥ /
bhraṣṭo 'smi māraviṣayāt kuryāṃ vīryaṃ hi paścimam // RKP_3.87
mūlāc chindyām ahaṃ padmaṃ sattvā yena diśo 'vrajan /
chedāt padmasya saṃbhrāntā etat syāt paścimaṃ balaṃ // RKP_3.88
iti saṃcintya māraḥ pāpīmāṃ vāyuvad avatīrya gaganād yena tat padmaṃ vīthīgataṃ tena prasṛtya tat padmam ā daṇḍād icchaty uddhartuṃ spraṣṭum api na śaśāka / patrāṇi cchetum icchati na ca tāni dadarśa / padmakarṇikām api pāṇinā parāhaṃtum icchati tām api naivopalebhe // tadyathā vidyud dṛśyate na copalabhyate / tadyathā vā cchāyā dṛśyate na copalabhyate / evam eva tat padmaṃ dṛśyate na copalabhyate / yadā ca māraḥ pāpīmāṃs tat padmaṃ dadarśa na copalebhe na pasparśa / atha punaḥ sarvaparṣatsaṃtrāsanārtham uccair mahābhairavaṃ svaraṃ moktum icchati tadāpi na śaśāka / sa punar mahābalavegenobhābhyāṃ pāṇibhyām icchati mahāpṛthivīṃ parāhaṃtuṃ kaṃpayituṃ tām api spraṣṭum api na śaśāka naivopalebhe / tadyathāpi nāma kaścid ākāśam icchet parāmarṣṭuṃ na copalebhe / evam eva māraḥ pāpīmāṃ dadarśa pṛthivīṃ na ca pasparśa nopalebhe / tasyaitad abhavat / yan nv ahaṃ yathā sannipatitānāṃ sattvānāṃ prahārāṃ dadyāṃ cittavikṣepaṃ vā kuryām iti dadarśa tān sattvān na caikasattvam apy upalebhe na pasparśa / atha bhūyasyā mātrayā māraḥ pāpīmān ruroda / buddhānubhāvena cāsya sarvaṃ śarīraṃ vṛkṣavac (Kurumiya 83) cakaṃpe / sāśrumukhaś caturdiśaṃ ca vyavalokayann evam āha /
māyaiṣā śramaṇena sarvajagato 'dyāvarjanārthaṃ kṛtā
yenāhaṃ purato vimohita iva bhrāntiṃ gato 'smi kṣaṇāt /
bhraṣṭo 'haṃ viṣayāt svapuṇyabalataḥ kṣīṇaṃ ca me jīvitaṃ
śīghraṃ yāmi nirākṛtaḥ svabhavanaṃ yāvan na yāmi kṣayam // RKP_3.89
svabhavanam api gaṃtum icchati na tatrāpi śaśāka gantuṃ / sa bhūyasyā mātrayā trasto ruroda / evaṃ cāsyodapādi / parikṣīṇo 'ham ṛddhibalāt / mā haivāhaṃ śramaṇasya gautamasya vaśam āgaccheyaṃ / mā vā me 'sya śatror agrato jīvitakṣayaḥ syād yan nv aham ato 'ntardhāyeyaṃ / sahabuddhakṣetrasya bahirdhā kālaṃ kuryāṃ / yathaikasattvo 'pi me sahabuddhakṣetre vā kālaṃ kurvantaṃ na paśyet / tathāpi na śaknoty antardhātuṃ na digvidikṣu palāyituṃ vā / tatraiva kaṇṭhe paṃcabandhanabaddham ātmānaṃ dadarśa / bhūyasyā mātrayā kupitas trasta uccasvareṇa prarudann evam āha / hā priyaputrabāndhavajanā na bhūyo drakṣyāma iti //
atha ghoṣavatir nāma māraś cakravartiveṣeṇa niṣaṇṇabhūto māraṃ pāpīmantam evam āha /
(Kurumiya 84)
kiṃ bho śokamanās tvam adya rudiṣi vyākrośavaktrasvaraḥ
kṣipraṃ sarvajagadvaraṃ munivaraṃ nirbhī śaraṇyaṃ vraja /
trāṇaṃ lokagatiś ca dīpaśaraṇaṃ nāthas triduḥkhāpaho
nanv etaṃ samupāsyasi ḥḥ ḥ ḥḥ śamaṃ saukhyaṃ ca saṃprāpsyasi // RKP_3.90
atha mārasya pāpīmata etad abhavat / yan nv ahaṃ santoṣavacanena śramaṇaṃ gautamaṃ śaraṇaṃ vrajeyaṃ yad aham ebhyo bandhanebhyaḥ parimucyeyam //
atha māraḥ pāpīmān yasyāṃ diśi bhagavāṃ vijahāra tenāṃjaliṃ praṇāmyaivam āha / namas tasmai varapudgalāya jarāvyādhimaraṇaparimocakāya / eṣo 'haṃ taṃ buddhaṃ bhagavantaṃ śaraṇaṃ gacchāmi / evam cāha /
asmān nātha mahābhayāt suviṣamāt kṣipraṃ muner bandhanān
mucyeyaṃ śaraṇagato 'smi sugatasyādya prabhrtyāgraṇī /
mohāndhena mayā tvayi prakupitenoccaiḥ pradośaḥ kṛtaḥ
tat sarvaṃ pratideśayāmi puratas tvāṃ sākṣiṇaṃ sthāpya tu // RKP_3.91
yadā ca māraḥ pāpīmān saṃtoṣavacanena buddhaṃ bhagavantaṃ śaraṇaṃ gatas tadā muktam ātmānaṃ saṃjānīte / yadā punar asyaivaṃ bhavati / prakrameyam itaḥ parṣada iti / punar eva kaṇṭhe paṃcabandhanabaddham (Kurumiya 85) ātmānaṃ saṃjānīte / yadā punar na kvacid gantuṃ śaśāka tadā bhagavato 'ntike trāṇaśaraṇacittam utpādayām āsa / punar muktam ātmānaṃ saṃjānīte yāvat saptakṛtvo baddhamuktam ātmānaṃ saṃjānīte sma / tatraiva niṣaṇṇa iti // //
mahāsannipātād ratnaketusūtrāt tṛtīyo māradamanaparivartaḥ smāptaḥ // //
(Kurumiya 86)
IV.
yāvat pūrvoktaṃ te catvāro mahāśrāvakās tad rājagṛhaṃ mahānagaraṃ piṇḍāya praviśantas tair mārakumārakair anācāreṇādhiṣṭhāḥ / nartasva śramaṇa gāyasva śramaṇeti / taiś ca mahāśrāvakair vīthīmadhye pradhāvadbhir nirvāṇamārgapadapratisaṃyuktena gītasvareṇa yadā gāthā bhāṣitā tadā mahāpṛthivī pracakaṃpe / tatkṣaṇaṃ bahūni devanāgayakṣagandharvāsuragaruḍakinnaramahoragaśatasahasrāṇi bhagavacchāsanābhiprasannāni sāsrumukhāny evam āhuḥ //
tiṣṭhaty aśoke varadharmasārathir eṣā hy avasthā jinavaraśāsanasya /
tacchrāvakānāṃ janatā dya dṛṣṭvā viḍambitaṃ kena manaḥ prasādayet // RKP_4.1
atha tāni bahūni devanāgayakṣarākṣasakoṭīnayutaśatasahasrāṇi sāsrumukhāni yena bhagavāṃs tenopajagmuḥ / upetya bhagavataḥ purataḥ sthitvaivam āhuḥ /
avasthāṃ śāsanasyāsya bhagavan vīkṣya sāṃprataṃ /
mopekṣāṃ kuru sarvajña śāsanācāraguptaye // RKP_4.2
(Kurumiya 87)
bhagavān āha /
evaṃ gatvā svayaṃ tatra māraṃ jitvā savāhanam /
karomi janatāṃ sarvāṃ nirvāṇapuragāminīm // RKP_4.3
atha te sarve evaikakaṇṭhenaivam āhuḥ / mā bhagavaṃ gaccha // nanūktaṃ bhagavatā / acintyo buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhaviṣayo 'cintyo māraviṣayaḥ acintyo nāgaviṣayo 'cintyaḥ karmaṇāṃ karmaviṣayaḥ iti / sarvaviṣayāṇāṃ buddhaviṣaya eṣa viśiṣṭataraḥ / śakto bhagavān ihaivāsane niṣaṇṇo mārakoṭīnayutāni parājetuṃ dharmaskandhakoṭīnayutāni prakāśayituṃ kleśasāgaram ucchoṣayituṃ dṛṣṭijālaṃ samuddhartuṃ sattvakoṭīnayutāni jñānasāgareṇāvatārayituṃ / nādya bhagavato gamanakālo yuktaḥ / bhagavān āha / yāvantaḥ sattvadhātau sattvās te sarve mārā bhaveyur yāvaṃti ca pṛthivīparamāṇurajāṃsi tāvanty ekaikasya mārabalādhiṣṭhānāni bhaveyuḥ / te sarve mama vadhāya parākrameyur ekaromakūpasyāpi me na śaktā vighātayituṃ / śaktaś cāham ihaiva niṣaṇṇo mārakoṭīnayutāni parājetuṃ sthāpyainaṃ saparivāraṃ māraṃ / gamiṣyāmi punar ahaṃ yan mama pūjākarmaṇa ebhir māraiḥ sarvaṃ rājagrhaṃ mahānagaraṃ mārabalarddhivikurvaṇādhiṣṭhānavyūhair alaṃkṛtaṃ tad anukaṃpāyai paribhokṣye yat te mārāḥ paramaprītiprasādajātāḥ kuśalamūlabījam avaropayiṣyaṃty anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau //
(Kurumiya 88)
yadā ca bhagavān āsanād utthātukāmo 'tha tāvad eva prabhāvaśobhanā nāma veṇuvanaparipālikā devatā sā bhagavataḥ purato 'srumukhī sthitvaivam āha /
naivādya kālo bhagavan praveṣtuṃ puraṃ samaṃtād iha mārapūrṇaṃ /
ekaika evaṃ paramapracaṇḍaḥ koṭīvṛtas tiṣṭhati vadisiṃhaḥ // RKP_4.4
dveṣapradīptā niśitāstradhāriṇo vadhāya te vyākulacetasaḥ sthitāḥ /
mā sarvathādya praviśasva nātha mā saṃkṣyaṃ yāsyasi lokabandho // RKP_4.5
yadā ca bhagavān āsanād abhyutthitas tadā dyutimatir nāma vihāradevatā sā bhagavataḥ pādau śirasābhivandyaivam āha /
pāpīmmatāṃ sahasrāṇi paṃca tiṣṭhanti sāyudhāḥ /
tvāṃ pratīkṣaṃti nistriṃśā vraja mādya mahāmune // RKP_4.6
yadā bhagavāṃ vihārād viniścakrāma tadā siddhimatir nāmauṣadhidevatā sā bhagavataḥ pādau śirasābhivandyaivam āha /
hā kaṣṭaṃ naśyate mārgo dharmanetrī pralujyate /
dharmanaur yāti saṃbhedaṃ lokadīpe kṣayaṃ gate // RKP_4.7
dharmarasa udāro hīyate sarvaloke
jagad idam atipūrṇaṃ kleśadhūrtaiḥ pracaṇḍaiḥ /
nanu mama bhuvi śaktiḥ kācid asti pralopaṃ
(Kurumiya 89)
sugatasutavarāṇāṃ saṃpradhartuṇ kathaṃcit // RKP_4.8
atibahava ihāsmiṃ tvadvināśāya raudrā
niśitaparaśukhaḍgāḥ saṃsthitāḥ pāpadharmāḥ /
kuru sugata mamājñāṃ lokasaṃrakṣaṇārthaṃ
praviśa daśabalādre mā puraṃ siddhayātra // RKP_4.9
atha bhagavān vihārāṃganād abhipratasthe / dyutindharā ca nāma tatra vṛkṣadevatā sā karuṇakaruṇaṃ rudaṃtī bhagavataḥ pādau śirasābhivandyaivam āha /
sarvan nātha bhaviṣyati tribhuvanaṃ naṣṭekṣaṇaṃ sāmprataṃ
nāśaṃ pūrṇamanorathe tvayi gate sarvārthasiddhe munau /
etasmin gagane bhujaṃgarasanās tīkṣṇāsivāṇāyudhās
tvannāśāya caranti vahnivadanā mā gaccha tatrādhunā // RKP_4.10
yadā ca bhagavāṃ dvārakoṣṭhake-m-avatatārātha jyotivaruṇā nāma dvārakoṣṭhakadevatā sā uccasvareṇa rudaṃtī bhagavataḥ pādau śirasābhivandyaivam āha /
ete brāhmaṇasaṃjñināṃ puravare viṃśatsahasrāṇy atho
dīptāsikṣurasāyakapraharaṇāḥ prekṣaṃti te nirdayāḥ /
anyonyāpy atiraudranirdayavatāṃ viṃśatasahasrāṇy atas
tiṣṭhantīha vināśanāya tava he mā gaccha śuddhānana // RKP_4.11
atha bhagavāṃ dvāraśālāṃ praviveśa / tatra ca tamālasārā nāma rājagṛhanagaraparipālikā (Kurumiya 90) devatā sā nabhasy uccasvareṇa rudaṃtī bhagavataḥ sakāśaṃ tvarayopajagāmopetya bhagavataḥ pādau śirasābhivandyaivam āha /
mārgo 'yaṃ bhagavaṃ punaḥ parivṛtaḥ siṃhoṣṭramattadvipair
bhikṣūṇāṃ ca viheṭhanāya bahudhā mārair vighātaḥ kṛtaḥ /
udyuktās tava cānyatīrthacaraṇāḥ śāstur vadhārthaṃ bhuvi
tvaṃ meghasvara devanāgakṛpayā mā gaccha dīptaprabha // RKP_4.12
dṛṣṭvā narāmarabhujaṃgamakinnarendrās
tvacchāsanasya vilayaṃ vyathitāḥ sametya /
bhītā dravaṃti bhagavaṃ jitamāra mārān
māyākṛtān ativirūpamukhāṃś ca bhūyaḥ // RKP_4.13
saddharmasya vilopanāṃ ca mahatīṃ lokasya copaplavaṃ
nakṣatradyutināśitaṃ ca gaganaṃ candrārkayor vibhramaṃ /
saṃpaśyan vata sajjano 'dya virasaḥ proccaiḥ śiras tāḍito
hā kaṣṭaṃ kathayaty atīva sugatabhraṃśaṃ samāśaṃkayan // RKP_4.14
naśyate dṛṣṭisūryo 'yaṃ dharmolkā yāti saṃkṣayam /
mṛdnāti mṛtyu saṃbuddhaṃ dharmatoyaṃ viśuṣyate // RKP_4.15
saddharmacāriṇāṃ loke vināśe pratyupasthite /
prādurbhāvo 'satām eva mārāṇāṃ bhavatīha tam // RKP_4.16
(Kurumiya 91)
atha sā devatā bhagavataḥ pratinivartanam adṛṣṭvā sāsrumukhī bhūya evam āha /
lokan nirīkṣasva mune samagraṃ mā gaccha vādipravarādya saṃkṣayaṃ /
mā matpure nāśam upāgate tvayi trilokanindyā satataṃ bhaveyaṃ // RKP_4.17
śṛṇu me vaco nāyaka sattvasāra mā matpure gaccha vināśam adya /
sattvānukaṃpārtham iha pratīkṣa sattvāṃś ca janmārtibhayād vimokṣaya // RKP_4.18
smara pratijñāṃ hi purā tahāgata prāpyottamaṃ tārayitā bhavetaṃ /
sattvān anekān bahuduḥkhataptān āśvāsaya prāṇabhṛtāṃ variṣṭha // RKP_4.19
tiṣṭhāgramūrte bahukalpakoṭyaḥ kāmeṣu sakto vata bālavargaḥ /
tacchāntaye deśaya dharmamārgaṃ svabhāvaśūnyāyatanendriyārtham // RKP_4.20
tato bhagavāṃ dvāraśālāyām avatatāra / atha tāvad devatā dṛḍhā nāma pṛthivīdevatā daśabhiḥ mahaujaskamahaujaskābhir devatāsahasraiḥ sārdham asrumukhī prakīrṇakeśī bhagavataḥ purataḥ prāṃjaliḥ sthitvaivam (Kurumiya 92) āha /
smara pradānaṃ rudhiraprapūrṇā yat te pradattāś caturāḥ samudrāḥ /
śirāṃsi cāsthīni ca cakravāḍavan netrāṇi gaṅgāsikatāsamāni // RKP_4.21
ratnāni caivaṃ vividhāni pūrvaṃ putrāś ca dārā dviradās tathāśvāḥ /
āvāsavastraśayanānnapānaṃ bhaiṣajyam iṣṭaṃ ca tathāturāṇām // RKP_4.22
kṛtā ca pūjā pravarā svayaṃbhuvāṃ śīlaṃ tvayā rakṣitam apramādinā /
kṣāntiśrutaṃ sevitam eva nityaṃ mātṛjñatā caiva pitṛjñatā ca // RKP_4.23
cīrṇāny anaṃtāni ca duṣkarāṇi sattvā hy anekavyasanāt pramokṣitāḥ /
yat pūrvam ādau praṇidhiḥ kṛtas te buddho bhaveyaṃ paramārthadeśakaḥ // RKP_4.24
uttārayeyaṃ janatāṃ mahaughāl lokāya dharmaṃ vata deśayeyaṃ /
tṛṣṇāvimūlāni mahābhayāni duḥkhāny aśeṣāṇi ca śoṣayeyam // RKP_4.25
abhaye pure sattvagaṇaṃ praveśaye niveśya tān vai varabodhimārge /
(Kurumiya 93)
vimocayeyaṃ bahuduḥkhapīḍitān tāṃ sattvadhātuṃ paripūrṇa kuryām // RKP_4.26
mārgacyutānām iha pāpacāriṇāṃ kṣamasva nātha śrutaśīlanāśināṃ /
nistārayaitāṃ smaraya pratijñāṃ vadasva dharmaṃ bahukalpakoṭyaḥ // RKP_4.27
oghāt samuttāraya nātha lokaṃ saṃsnāpayāṣṭāṃgajalena cainaṃ /
nehāsti sattvaḥ sadṛśas triloke tvayā hi nātha pravaro na kaścit // RKP_4.28
muktaḥ svayaṃ lokam imaṃ ca mocaya pratārayasva tribhavārṇavāj jagat /
tvam eva buddho jagadekabāndhavo tiṣṭhasva nityaṃ vibhajasva dharmam // RKP_4.29
atha bahagavāṃ dvāraśālāyām avatatāra / tatkṣaṇād eva ca bahūni devanāgayakṣarākṣasakoṭīnayutaśatasahasrāṇi gagane vicaramāṇāni sāsrumukhāny evam āhuḥ /
asmābhir ādau sugatā hi dṛṣṭāḥ praśāntakāle suvinītaśiṣyāḥ /
dharmopadeśaṃ vipulaṃ ca kurvatas teṣāṃ vighāto na sa īdṛśo 'bhūt // RKP_4.30
(Kurumiya 94)
eṣo hi śāstātinihīnakāle prāptaḥ svayaṃbhūtvam udārabuddhiḥ /
kleśāvṛte dharmam uvāca loke paripācanārthaṃ jagatāṃ munīndraḥ // RKP_4.31
asmiṃ punas tiṣṭhati vādisiṃhe pāpīmatāṃ naikasahasrakoṭyaḥ /
kuruvaṃti dharmasya vināśam evaṃ mā buddhavīrādya pure viśasva // RKP_4.32
athāparā devataivam āha /
cakraṃ jinair vartitam ekadeśe taiḥ pūrvakair lokahitaprayuktaiḥ /
ayaṃ punar gacchati yatra tatra mā khalv avasthāṃ samavāpsyate 'dya // RKP_4.33
athāparāpi devataivam āha /
kāruṇyahetor iha sārthavāhaś cacāra sattvārtham atīva kurvan /
sa kevalaṃ tv adya pure 'tra mā vai nāśaṃ prayāyād iti me vitarkaḥ // RKP_4.34
tena khalu punaḥ samayena tāni bahūni devanāgayakṣarākṣasāsuragaruḍakinnaramahoragakoṭīnayutaśatasahasrāṇi sāsrudurdinavadanāni gaganatalapathād avatīrya bhagavataḥ purataḥ sthitvānekaprakārān ātmano viprakārāṃś cakruḥ / kecit keśān vilumpanti sma / kecid ābharaṇāni mumucuḥ / kecic (Kurumiya 95) chatradhvajapatākān prapātayām āsuḥ / kecit svaśarīreṇa bhūmau nipetuḥ / kecid bhagavataś caraṇau jagṛhuḥ / kecid atikaṣṭaṃ ruruvuḥ / kecid urāṃsi pāṇibhiḥ parājaghnuḥ / kecid bhagavataḥ pādamūle sthitvā madguvat parāvartante sma / kecid bhagavataḥ purataḥ prāṃjalayo bhūtvā stutinamaskārāṃś cakruḥ / kecid bhagavantaṃ puṣpadhūpagandhamālyavilepanavastrābharaṇasuvarṇasūtramuktāhāraduṣyair avakiraṃti sma /
athāparā bahvyo devakoṭya uccair ekaṇṭhenaivam āhuḥ /
tvayā pracīrṇāni hi duṣkarāṇi atīva lokārtham ito bahūni /
kṣīṇe tvam utpanna ihādya kāle upekṣakas tiṣṭha ca mā tyajasva // RKP_4.35
alpaṃ kṛtaṃ te 'nagha buddhakāryaṃ sākṣīkṛtāś cālpatarā nṛdevāḥ /
tvaṃ tiṣṭha dharmān suciraṃ prakāśayan uttārayāsmat tribhavārṇavāj jagat // RKP_4.36
sattvā hy aneke śubhakarmacāriṇaḥ paripakvabījā amṛtasya bhājanāḥ /
karuṇāṃ janasva pratidarśayārtham oghebhya uttāraya lokam ārtam // RKP_4.37
gatyāṭavīmadhyagatā bhramaṃti saṃsārakāntāravinaṣṭamārgāḥ /
(Kurumiya 96)
teṣāṃ sumārgaṃ pratidarśayasva pramokṣayāryottamadharmavāgbhiḥ // RKP_4.38
etat tavāścaryataraṃ kṛpādbhutaṃ pravartitaṃ yad varadharmacakraṃ /
ciraṃ hi tiṣṭha tvam udārabuddhe mā khalv anāthā janatā bhaveta // RKP_4.39
athāparāpi devataivam āha /
nāśaṃ prayāsyaty atha yad vināyako lokas tathāndho nikhilo bhaviṣyati /
aṣṭāṃgamārgas trivimokṣahetuḥ sarveṇa sarvaṃ na bhaviṣyatīha // RKP_4.40
asmābhir asmiṃ chubhabījam uptaṃ vākkāyacetodbhavam apramatttaiḥ /
tato vayaṃ sarvasukhaiḥ samanvitāḥ puṇyākarasyāsya hi mā bhavet kṣayaḥ // RKP_4.41
tena ca samayena bahūni śuddhāvāsadevakoṭīnayutaśatasahasrāṇi tatraiva sannipatitāny abhūvan // tāny apy evam āhuḥ /
mā bhaiṣṭa yūyaṃ na muner avasthā bhaviṣyate kācid udārabuddheḥ /
pratyakṣapūrvā vayam asya sādhor upāgatā yad bhuvi mārakoṭyaḥ // RKP_4.42
ṣaṭtriṃśadyojanāni drutarabhasaparā yat samantād vitatya
prāsāsisphītakhaḍgapracurakhararavā bhīṣaṇī mārasenā /
saṃprāptā bodhimaṇḍe vilayam upagatā tatkṣaṇād eva bhītā
prāptārthasyādya kiṃ svit prasṛtayaśaso vighnam eṣa prakuryāt // RKP_4.43
(Kurumiya 97)
athāparā devatā prarudantī evam āha /
mārasyaikasya sā senā prāg āsin na mahābalā /
mārakoṭīsahasrāṇām iyaṃ senā mahābalā // RKP_4.44
niḥsaṃśayam iha prāpto nāśaṃ lokavināyakaḥ /
yadvināśād ayaṃ loko nirāloko bhramiṣyati // RKP_4.45
atha khalu te śakrabrahmalokapālā bhagavataḥ pādayoḥ pariṣvajyaivam āhuḥ /
tiṣṭheha sādho kuru mandadhīnām asmadvacaḥ kāruṇikapradhāna /
bahudevakoṭyo ghanaśokataptās tāḥ sāmprataṃ dharmarasena siṃca // RKP_4.46
atha khalu bhagavāṃs tāṃ sarvāvatīṃ parṣadaṃ maitrāviśālābhyāṃ nayanābhyām avalokya brāhmeṇa svareṇa tāṃ samāśvāsayann evam āha /
mā bhaiṣṭa yūyaṃ bhavathādya nirbhayāḥ sarve 'pi mārā yugapat savāhanāḥ /
śaktā na me bhīṣayituṃ samagrā romāpy athaikaṃ kim u sarvadeham // RKP_4.47
āśvāsayāmy adya tu sarvalokaṃ dharmaṃ sadāhaṃ bhuvi deśayiṣye /
mārgacyutānām aham eva samyaṅ mārgopadeśaṃ viśadaṃ kariṣye // RKP_4.48
(Kurumiya 98)
kṛtāni pūrvaṃ bahuduṣkarāṇi mayānnapānaṃ vipulaṃ pradattaṃ /
āvāsabhaiṣajyam analpakaṃ ca kartuṃ vighātaṃ mama ko 'dya śakyaḥ // RKP_4.49
tyaktā mayā hy aśvarathā gajāś ca vibhūṣaṇāny ābharaṇāni caivam /
dāsāś ca dāsyo nigamāś ca rāṣṭrāḥ kartuṃ vighātaṃ mama kaḥ samarthaḥ // RKP_4.50
bhāryāsutāduhitṛkaḍatravargam aiśvaryam iṣṭaṃ bhuvi rājavaṃśaḥ /
datto mayā sattvahitāya kasmāc charīranāśo 'dya bhaviṣyati me // RKP_4.51
śiraś ca netre ubhe karṇanāse hastau ca pādau tanucarmalohitaṃ /
svajīvitaṃ tyaktam apīha dehināṃ kartuṃ vihiṃsāṃ mama kaḥ samarthaḥ // RKP_4.52
bahvyo mayātīva hi buddhakoṭyaḥ saṃpūjitā bhaktimatā svahastaṃ /
śīlaśrutikṣāntiratena nityaṃ kartuṃ vilopaṃ mama kaḥ samarthaḥ // RKP_4.53
pūrvaṃ mayā vai bahuduṣkarāṇi kṛtāni me 'tīva samāhitena /
saṃchinnagātreṇa na roṣitaṃ manaḥ kartuṃ vihiṃsāṃ mama ko 'dya śaktaḥ // RKP_4.54
(Kurumiya 99)
kleśā jitā me niyato 'smi buddhaḥ sarveṣu sattveṣu ca maitracittaḥ /
īrṣyā ca me nāsti khilaṃ ca roṣo na me samarthaḥ purato 'dya kaścit // RKP_4.55
jitaṃ mayā mārabalaṃ samagraṃ parājitā me bahumārakoṭyaḥ /
yuṣmadvimokṣaṃ niyataṃ kariṣye mā bhaiṣṭa kasmān na puraṃ pravekṣye // RKP_4.56
ye keci diśāsu daśasv apīha buddhā hi tiṣṭhaṃti tu sattvahetoḥ /
tāṃ sarvabuddhān iha yojayiṣye maharddhikāṃś cāpy atha bodhisattvān // RKP_4.57
kṣetraṃ prapūrṇaṃ sakalaṃ kariṣye jñānena puṇyena ca vāsayiṣye /
tair eva buddhaiḥ saha netri saṃsthitā kariṣya buddhānumataṃ ca kāryam // RKP_4.58
tena khalu punaḥ samayenāprameyāsaṃkhyeyāni devanāgayakṣarākṣasāsuragaruḍakinnaramahoragamanuṣyāmanuṣyakoṭīnayutaśatasahasrāṇi bhagavate sādhukāraṃ pradaduḥ / evaṃ cāhuḥ / nama āścaryādbhutāsaṃkhyeyavīryasamanvāgatāya / namo namo mahāścaryādbhutāsaṃkhyeyavīryasamanvāgatāya buddhāya bhagavate / āśvāsito bhagavatā sadevako lokaḥ / parājito bhagavatā mārapakṣaḥ / vidhūtaṃ sattvānāṃ sandhikleśakāluṣyaṃ / (Kurumiya 100) prabhinnaḥ sattvānāṃ mānaparvataḥ / chinno janmavṛkṣaḥ / vicūrṇito mṛtyusūryaḥ / vidhūto 'vidyāndhakāraḥ / prasāditā anyatīrthyāḥ / saṃśoṣitāś catvāra oghāḥ / prajvālitā dharmolkāḥ / nidarśito bodhimārgaḥ / niyojitāḥ kṣāṇtisoratye / krīḍāpitā dhyānasaukhye / avabodhitāni catvāry āryasatyāni / samuttārito bhagavatā mahākāruṇikena śāstrā janmasamudrāt sadevako lokaḥ / praveśitās sattvā 'bhayapuraṃ //
atha te devamanuṣyā nānāpuṣpadhūpagandhamālyālaṅkāravibhūṣaṇair bhagavantam abhyarcayitvā bhagavato 'rthāya te mārgaṃ śobhayām āsuḥ / divyavastrapuṣpaduṣyaiś ca bhagavantaṃ saṃchādayanti sma / divyaiś ca māndāravamahāmāndāravapāruṣakamahāpāruṣakamaṃjuṣakamahāmaṃjuṣakarocamahārocotpalakumudapuṇḍarīkaiḥ saṃchādayām āsuḥ / yatra bhagavāṃs tau caraṇau niścikṣepa tasmiṃś ca mārge ubhayoḥ pārśvayor divyāṃ saptaratnamayān vṛkṣān abhinirmimīya divyavastraduṣyahastakarṇaśīrṣābharaṇair alaṃcakruḥ / teṣu ca vṛkṣāntareṣu divyāḥ puṣkiriṇīr māpayaṃti sma / śītāḥ svādūdakā viprasannā anāvilāḥ / aṣṭāṃgopetavāriparipūrṇāḥ samantāt saptaratnālaṃkārālaṃkṛtāḥ / antarikṣe ca saptaratnamayāni cchatrāṇi dadhrire / dhvajapatākāsuvarṇasūtramuktāhārāṃś ca suvarṇacūrṇavarṣāṃś ca vavarṣuḥ / rūpyavaiḍūryacūrṇāgarutagaracandanakālānusāritamālapatravarṣāṇi (Kurumiya 101) samutsasarjuḥ / gośīrṣoragasāracandanacūrṇañ ca tasmin mārge vavarṣuḥ / suvarṇasūtramuktāhāramaṇimuktibhiś ca sarvaṃ gaganatalaṃ nānādivyālaṅkārair alañcakruḥ / nagarasya ca bahirdhā devamanuṣyāḥ bhagavataḥ pūjākarmaṇe mārgaśobhāñ cakrire / antarnagarañ ca mārā mārapārṣadyāś ca śobhāvyūhair vyūhayām āsur bhagavataḥ pūjākarmaṇe //
atha khalu bhagavāṃs tasmiṃ samaye śūraṃgaman nāma samādhiṃ samāpede / tena ca samādhinā yathā samāpanna eva mārgaṃ jagāma / tena khalu punas samayena nānādyaiḥ kāyarūpaliṅgeryāpathair bhagavāṃs taṃ mārgam abhipratasthe / tatra ye sattvā brahmabhaktikā brahmavainayikās te brahmarūpeṇa bhagavantaṃ mārgaṃ vrajantam adrākṣuḥ / yāvad ye śakravainayikā ye nārāyaṇavainayikā ye maheśvaravainayikā ye caturmahārājavainayikā ye cakravartivainayikā ye koṭṭarājavainayikā ye maharṣivainayikā ye śramaṇavainayikā ye kumāravainayikā ye strīvainayikā ye siṃhavainayikā ye gajavainayikā ye nāgavainayikā ye asuravainayikā ye śaśabhaktikāḥ śaśavainayikāḥ śaśarūpaliṃgeryāpathena bhagavantaṃ mārgaṃ vrajantam adrākṣuḥ / ye sattvā buddhavainayikās te buddharūpaliṃgeryāpathenaiva bhagavantaṃ mārgaṃ vrajantam adrākṣuḥ / sarve ca te sattvāḥ prāṃjalayo bhūtvā samabhiṣṭuvaṃto namaskurvantaḥ pṛṣṭhataḥ pṛṣṭhataḥ samanubaddhā jagmuḥ //
tena khalu punaḥ samayena yo 'sāv anuhimavannivāsī jyotīsaro nāmarṣir (Kurumiya 102) māreṇa pāpīmatā udyojitaḥ sa paṃcaśataparivāro rājagṛhasya mahānagaradvārasamīpe
............................. @folios 44 to 46 are missing; text according  to Dutt:@@ .............................. pratīkṣya bhagavato rūpaliṅgeryāpatham apaśyat tathā mārge cāsaṃkhyeyā vṛkṣadevatā pūjākarmaṇe udyuktāḥ / dṛṣṭvedaṃ tasyaitad abhavat / satyavādī maharṣir ayaṃ mahānubhāvaḥ pūjārhaḥ / ........................
@folios 47 to 64 are very fragmentary@@
atha jyotīraso ṛṣiḥ saparivāraḥ buddharūpaliṃgeryāpathasthitaṃ bhagavantaṃ dṛṣṭvā ............ si ratnaketuṃ nāma bodhisattvasamādhiṃ pratilebhe / yasya samādheḥ samāpra ............. bhavaty asaṃhāryaḥ sarvasamāpattibhiḥ //
atha jyotīraso maharṣir bhagavataḥ prāṃjalibhūtaḥ puṣpaṃ dattvā stutvā ca abhyastāvīt //
(Kurumiya 103)
anantavarṇa lokanātha satyavādi suṣṭhita
prabhāsitaṃ te sarva + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + +
+ + + + dya sattvasāra kṣīṇasaṃga nāyaka // RKP_4.108
suvarṇavarṇa kāṃcanābhāśītalā .i + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + +
+ + + + + + + + + bhinnakleśaparvatā
paścimā + caryaniṣṭhitādya bodhijñānakāraṇaṃ // RKP_4.109
mahābhi + + + + + + + + + + + + + +
+ + + + + + + + + + + + + + + + + /
chindyām ahaṃ tu tṛṣṇajālu tīrṇa tāraye jagat
kiyaccireṇa buddho bheṣye + + + + + + + + // RKP_4.110
+ + + + + + + + + + + + + + + +
+ + + + + + + mārge sthāpaye nirāsrave /
daśaddiśāsu ye 'pi buddha sāgaropamā guṇe
+ + + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_4.111
(Kurumiya 104)
+ + + + + + + + + + + + + karkaśais
tri-y-adhvikaṃ ca puṇyam adya kāyavāṅmanasaṃ me /
bhavec ca tena du + + + + + + + +
+ + + + + + + + + + + + + + + // RKP_4.112
.yaṃtu sarvasattvavyādhi kleśatoyu śuṣyatu
labhaṃtu jñānam indriyāṇi sāravaṃti .... /
...............
........ hya puṇyatejasā // RKP_4.113
ekaiku sattvo sarve sāgare guṇāṃ labhe
prajñaiva puṇya .......... /
..............
jātismarāś ca sarve saṃtu sattva dharmacāriṇaḥ // RKP_4.114
pāraṃ bhavārṇavasya te taraṃtu sarve ........
................... /
.......... meyān dharmavṛṣṭi varṣayan
snāpayaṃtu sarvasattva dharmameghavāriṇā // RKP_4.115
(Kurumiya 105)
kāye ..............
......... tva gauravāt /
māhaṃ ca bhūyu pāpaṃ duṣṭakarmam ācaret
acintyān sadāgrapud ............. // RKP_4.116
............... punaḥ
sarve caryāḥ sattvahetu sarvaduḥkham utsahe /
niyojayeya sarvasattva bodhimā ............
kalpakṣetram ................. // RKP_4.117
.. ṇeya yatra bodhisparśaye bhaved viśuddha
sarvasattva kṣāntibhūmisusthitāḥ prāpnuyām /
abhijñapaṃca vādisiṃ ...............
............... yaka // RKP_4.118
saced bhaviṣye buddho loke sarvadharmasārathe
kṣipeya muktapuṣpa cchatra aṃbare sthiheyu te /
bhavaṃtu ............
......... date śireṇa kaṃpatā vasundharā // RKP_4.119
(Kurumiya 106)
atha khalu jyotīraso ṛṣis tāni puṣpāṇi yena bhagavāṃs tenopari prakṣiptāni / ................ ndhau ekacchatraṃ tasthau / yaṃ dṛṣṭvā jyotīraso ṛṣir bhūyasyā mātraya nirāmiṣeṇa prītisaumanasyenodvilya ............. bhagavataḥ pādayor nipapāta / samanantaranipatitaś ca jyotīraso ṛṣir bhagavataś caraṇayor atha tāvad e ................. dhātuḥ ṣaḍvikāraṃ pracakaṃpe / yāni ca tatrāprameyāsaṃkhyeyāni sattvakoṭīnayutaśatasahasrāṇi ........... prāptāny abhūvan / ye ca gajavainayikāḥ sattvās te gajarūpeṇa sugataṃ dṛṣṭvā .......... saṃsthitāni / taṃ ca pṛthivīkaṃpaṃ dṛṣṭvā bhūyasyā mātrayāścaryaprāptā bhagavataś caraṇayor nipetuḥ / ye 'pi b ............ dṛṣṭvā sarve āścaryaprāptā abhūvan //
atha bhagavāṃ chūraṃgamāt samādher vyudatiṣṭhat / tasmāc ca samādher vyutthitaṃ ........... prītiprāmodyajātā bhagavantaṃ yathālabbdhaiḥ puṣpadhūpagandhamālyavilepanavastrābharaṇālaṅkārair abhyavakiran / ............ gāthā abhāṣata //
(Kurumiya 107)
uttiṣṭha śīghraṃ śṛṇu vyākariṣye maharṣe bodhaye nāyako 'bravīt /
dharā cakaṃpe kusu + + + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_4.120
+ + + si tvan dvipadapradhāno buddho vibhur lokahitāya śāstā /
anantapuṇyo gaganapramāṇas trailokyasāro jagataḥ pradīpaḥ // RKP_4.121
atha khalu jyotīraso bodhisattvo mahāsattvo bhagavantam etad avocat / kīdṛśaṃ bhagavan tad buddhakṣetraṃ bhaviṣyati yatrāhan dharmacakraṃ pravartiṣye / bhagavān āha / ...........................
(Kurumiya 108)
V.
................................................ atha tasmin samaye buddhakṣetre koṭīśataṃ mārāṇāṃ te saparivārā yena bhagavāṃ chākyamunis ..... atha māraḥ pāpīmān yena bhagavāṃs tenāṃjaliṃ praṇāmyaivam āha //
bhagavaṃ charaṇam yāmi viprasannena cetasā /
śīghraṃ mocaya bandhān māṃ dharmacaryāṃ ca saṃdiśa // RKP_5.6
bhagavān āha /
nāhaṃ kasya nivāremi gacchantaṃ vāgataṃ punaḥ /
mārgaṃ tvaṃ yat prajānīṣe yena yathecchasi // RKP_5.7
pāpīmān āha /
yadāhaṃ gantum icchāmi sānandaṃ viṣayaṃ svakam /
+ + + + + m ātmānaṃ baddhaṃ paśyāmi gautama // RKP_5.8
bhagavān āha /
(Kurumiya 109)
sarvakalpaprahīṇā me mukto 'ham iha bandhanāt /
hiṃsā caiva mayā tyaktā sattvān bandhāc ca mocaye // RKP_5.9
atha khalu bhagavān buddhacakṣuṣā sarvam idaṃ buddhakṣetraṃ kṣitigaganasthaiḥ sattvaiḥ paripūrṇam avalokyemā gāthā abhāṣata /
śṛṇu hi vacanaṃ me 'dya sarvaṃ tvaṃ susamāhitaḥ /
prahāya saṃśayān sarvāṃs tūṣṇībhūtas tadaṃtaraṃ // RKP_5.10
durlabho loke saṃbuddho dharmasaṃghaḥ sudurlabhaḥ /
durlabhā śraddhādhimuktir bodhicaryā sudurlabhā // RKP_5.11
durlabhaṃ lokanāthāsyād dharmasya śravaṇaṃ tathā /
durlabhaḥ samayo hy ekaḥ kṣāntir yatra niṣevyate // RKP_5.12
durlabhaṃ cittadamanaṃ durlabhā śūnyabhāvanā /
loke hi durlabhaṃ pāpasaṃkalpasya prahāṇakam // RKP_5.13
durlabhā bodhicaryā vai yathā cīrṇā mayā purā /
deśayiṣyāmi yuṣmākaṃ puṣpamātram idaṃ tataḥ // RKP_5.14
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
yuṣmākaṃ bhāṣayiṣyāmi yena bodhiḥ samṛdhyate // RKP_5.15
(Kurumiya 110)
kumalāṃs trīn prahāyeha śāstuḥ śṛṇuta bhāṣitaṃ /
ta + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.16
trivimokṣe ca saṃsthāya trisaṃvarasthito bhava /
traidhātukāś ca ye kleśās tān aśeṣān vidhunvata // RKP_5.17
triratnavaṃśapūjārthaṃ yūyaṃ + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.18
+ + + + + + + + prahāsyati viśeṣataḥ /
traidhātukavinirmuktāṃ kṣāntiṃ lapsyati śāmikīm // RKP_5.19
caturdiśi + + + + + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.20
cakṣurūpaprasaṃgena kāyavākcetanāvrtaiḥ /
caturdhyānavihīnaiś ca + + + + + + + + // RKP_5.21
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + viparyāsacatuṣṭayāt // RKP_5.22
mocayaṃte ca te sattvāṃś caturoghebhya īśvarāḥ /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.23
+ + + + + + + + bodhisattvaviśāradāḥ /
samyagjñānena cchindaṃti sattvānāṃ bhavabandhanam // RKP_5.24
(Kurumiya 111)
paṃcaskandhāḥ parijñāna + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.25
pāpān deśayata kṣipraṃ buddhānāṃ yūyam agrataḥ /
prahāya pāpaṃ niḥśeṣaṃ pāraṃ yāsyakutobhayam // RKP_5.26
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + vaśena hi // RKP_5.27
pāpamitraprahīṇās tu pāpadṛṣṭivivarjitāḥ /
smṛtvā saṃsāraduḥkhaṃ + + + + + + + + + // RKP_5.28
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
paramārthe na bhāvo 'sti na dravyaṃ nāpi lakṣaṇaṃ // RKP_5.29
ṣaḍindriyaṃ yathā śūnyaṃ kārako 'tra na vidyate /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.30
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
ṣaṭ sparśāyatanāny evaṃ śūnyāny api vijānatha // RKP_5.31
bhāvam ekaṃ nirīkṣadhvaṃ ya + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.32
+ + + + + + + + + + + + nirīhakāḥ /
yair jñātā nirjvarās te vai eṣa mārgo hy anuttaraḥ // RKP_5.33
trayodaśāka + + + + + + + + + + + /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.34
...................... bhagavanta apratihatena puṇyabalavaiśāradyavegakuśalamūlaniṣyanda (Kurumiya 112) ........................ khyeyākṣobhyagaṃgānadīvālukopamāsu śūnyāśūnyāsu paṃcakaṣāyeṣu ........................ aprameyāsaṃkhyeyāni sattvakoṭīnayutaśatasahasrāṇi atīva nir ........................ vicitrāḥ samādhikṣāntidhāraṇīḥ pratilebhire / iha buddhakṣetrasannipatitā .............................. pratilābho 'bhūt / tribhir yānair aprameyāsaṃkhyeyāḥ sattvā niryāṇam avā .........
.......... sopānaṃ puṣpasaṃchannam abhinirmīya tasya padmāsanasyārohaṇārthaṃ yena bhagavāṃs tena ........
+ + + + + + + + + + + + + + + + /
samīkṣya dharmasetuṃ sṛjasva sacarācare loke // RKP_5.35
kṣetraṃ samīkṣya pūrṇam kṛta ............ /
+ + + + + + + + + + + + + + + + // RKP_5.36
(Kurumiya 113)
kleśahatānāṃ prajñopāyau pravidarśayāpratima /
padme 'bhiruhya nātha pra .......... // RKP_5.37
@folios 55 and 56 are missing@@ .........................................................................................................................
pūrvapraṇidhānenānuttarāṃ samyaksaṃbodhim abhisaṃbudhya dharmaṃ deśayati sma / sa ca tathāgata etarhi sarvamāraviṣaya ya ................... viṣayocchrepaṇāṃ sarvabuddhaśāsanavaṃśatṛratnapradīpacirasthāpayitrīṃ sarvakuśalamūlavivṛddhivīryādhiṣṭhānaba .................... kautukāmaṃgalavivādaduḥsvapnadurnimittadurbhikṣobhayacakrakalikalahabandhanavigrahavivadānāvṛṣṭyakālaśi ........... sarvadevanāgayakṣamanuṣyāmanuṣyāvarjanīṃ sarva