Kinh tạng Pali (Tipiṭaka)ThigNguyên tác: Pali
Trưởng Lão Ni Kệ (Therīgāthā)
522 bài kệ của 73 vị trưởng lão Ni — tập thơ thiền cổ nhất thế giới do nữ giới sáng tác. Những tiếng nói đầy sức mạnh về sự giải thoát của phụ nữ.
Văn bản gốc(Pali)
Trang 2 / 2 (50.000 ký tự/trang)
ā añjaliṁ akaṁ; ‘Ehi bhadde’ti maṁ avaca, sā me āsūpasampadā. Ciṇṇā aṅgā ca magadhā, vajjī kāsī ca kosalā; Anaṇā paṇṇāsa vassāni, raṭṭhapiṇḍaṁ abhuñjahaṁ. Puññaṁ vata pasavi bahuṁ, Sappañño vatāyaṁ upāsako; Yo bhaddāya cīvaraṁ adāsi, Vippamuttāya sabbaganthehī”ti. … Bhaddā kuṇḍalakesā therī …. Therīgāthā 6.1 Chakkanipāta Pañcasatamattātherīgāthā “Yassa maggaṁ na jānāsi, āgatassa gatassa vā; Taṁ kuto cāgataṁ sattaṁ, ‘mama putto’ti rodasi. Maggañca khossa jānāsi, āgatassa gatassa vā; Na naṁ samanusocesi, evaṁdhammā hi pāṇino. Ayācito tatāgacchi, nānuññāto ito gato; Kutoci nūna āgantvā, vasitvā katipāhakaṁ; Itopi aññena gato, tatopaññena gacchati. Peto manussarūpena, saṁsaranto gamissati; Yathāgato tathā gato, kā tattha paridevanā”. “Abbahī vata me sallaṁ, duddasaṁ hadayassitaṁ; Yā me sokaparetāya, puttasokaṁ byapānudi. Sājja abbūḷhasallāhaṁ, Nicchātā parinibbutā; Buddhaṁ dhammañca saṅghañca, Upemi saraṇaṁ muniṁ”. Itthaṁ sudaṁ pañcasatamattā therī bhikkhuniyo … pe…. Therīgāthā 6.2 Chakkanipāta Vāseṭṭhītherīgāthā “Puttasokenahaṁ aṭṭā, khittacittā visaññinī; Naggā pakiṇṇakesī ca, tena tena vicārihaṁ. Vīthi saṅkārakūṭesu, susāne rathiyāsu ca; Acariṁ tīṇi vassāni, khuppipāsāsamappitā. Athaddasāsiṁ sugataṁ, nagaraṁ mithilaṁ pati; Adantānaṁ dametāraṁ, sambuddhamakutobhayaṁ. Sacittaṁ paṭiladdhāna, vanditvāna upāvisiṁ; So me dhammamadesesi, anukampāya gotamo. Tassa dhammaṁ suṇitvāna, pabbajiṁ anagāriyaṁ; Yuñjantī satthuvacane, sacchākāsiṁ padaṁ sivaṁ. Sabbe sokā samucchinnā, pahīnā etadantikā; Pariññātā hi me vatthū, yato sokāna sambhavo”ti. … Vāseṭṭhī therī …. Therīgāthā 6.3 Chakkanipāta Khemātherīgāthā “Daharā tvaṁ rūpavatī, ahampi daharo yuvā; Pañcaṅgikena turiyena, ehi kheme ramāmase”. “Iminā pūtikāyena, āturena pabhaṅgunā; Aṭṭiyāmi harāyāmi, kāmataṇhā samūhatā. Sattisūlūpamā kāmā, khandhāsaṁ adhikuṭṭanā; Yaṁ ‘tvaṁ kāmaratiṁ’ brūsi, ‘aratī’ dāni sā mama. Sabbattha vihatā nandī, tamokhandho padālito; Evaṁ jānāhi pāpima, nihato tvamasi antaka. Nakkhattāni namassantā, aggiṁ paricaraṁ vane; Yathābhuccamajānantā, bālā suddhimamaññatha. Ahañca kho namassantī, sambuddhaṁ purisuttamaṁ; Pamuttā sabbadukkhehi, satthusāsanakārikā”ti. … Khemā therī …. Therīgāthā 6.4 Chakkanipāta Sujātātherīgāthā “Alaṅkatā suvasanā, mālinī candanokkhitā; Sabbābharaṇasañchannā, dāsīgaṇapurakkhatā. Annaṁ pānañca ādāya, khajjaṁ bhojjaṁ anappakaṁ; Gehato nikkhamitvāna, uyyānamabhihārayiṁ. Tattha ramitvā kīḷitvā, āgacchantī sakaṁ gharaṁ; Vihāraṁ daṭṭhuṁ pāvisiṁ, sākete añjanaṁ vanaṁ. Disvāna lokapajjotaṁ, vanditvāna upāvisiṁ; So me dhammamadesesi, anukampāya cakkhumā. Sutvā ca kho mahesissa, saccaṁ sampaṭivijjhahaṁ; Tattheva virajaṁ dhammaṁ, phusayiṁ amataṁ padaṁ. Tato viññātasaddhammā, pabbajiṁ anagāriyaṁ; Tisso vijjā anuppattā, amoghaṁ buddhasāsanan”ti. … Sujātā therī …. Therīgāthā 6.5 Chakkanipāta Anopamātherīgāthā “Ucce kule ahaṁ jātā, bahuvitte mahaddhane; Vaṇṇarūpena sampannā, dhītā majjhassa atrajā. Patthitā rājaputtehi, seṭṭhiputtehi gijjhitā; Pitu me pesayī dūtaṁ, detha mayhaṁ anopamaṁ. Yattakaṁ tulitā esā, tuyhaṁ dhītā anopamā; Tato aṭṭhaguṇaṁ dassaṁ, hiraññaṁ ratanāni ca. Sāhaṁ disvāna sambuddhaṁ, lokajeṭṭhaṁ anuttaraṁ; Tassa pādāni vanditvā, ekamantaṁ upāvisiṁ. So me dhammamadesesi, anukampāya gotamo; Nisinnā āsane tasmiṁ, phusayiṁ tatiyaṁ phalaṁ. Tato kesāni chetvāna, pabbajiṁ anagāriyaṁ; Ajja me sattamī ratti, yato taṇhā visositā”ti. … Anopamā therī …. Therīgāthā 6.6 Chakkanipāta Mahāpajāpatigotamītherīgāthā “Buddha vīra namo tyatthu, sabbasattānamuttama; Yo maṁ dukkhā pamocesi, aññañca bahukaṁ janaṁ. Sabbadukkhaṁ pariññātaṁ, Hetutaṇhā visositā; Bhāvito aṭṭhaṅgiko maggo, Nirodho phusito mayā. Mātā putto pitā bhātā, ayyakā ca pure ahuṁ; Yathābhuccamajānantī, saṁsariṁhaṁ anibbisaṁ. Diṭṭho hi me so bhagavā, antimoyaṁ samussayo; Vikkhīṇo jātisaṁsāro, natthi dāni punabbhavo. Āraddhavīriye pahitatte, Niccaṁ daḷhaparakkame; Samagge sāvake passe, Esā buddhāna vandanā. Bahūnaṁ vata atthāya, Māyā janayi gotamaṁ; Byādhimaraṇatunnānaṁ, Dukkhakkhandhaṁ byapānudī”ti. … Mahāpajāpatigotamī therī …. Therīgāthā 6.7 Chakkanipāta Guttātherīgāthā “Gutte yadatthaṁ pabbajjā, hitvā puttaṁ vasuṁ piyaṁ; Tameva anubrūhehi, mā cittassa vasaṁ gami. Cittena vañcitā sattā, mārassa visaye ratā; Anekajātisaṁsāraṁ, sandhāvanti aviddasū. Kāmacchandañca byāpādaṁ, sakkāyadiṭṭhimeva ca; Sīlabbataparāmāsaṁ, vicikicchañca pañcamaṁ. Saṁyojanāni etāni, pajahitvāna bhikkhunī; Orambhāgamanīyāni, nayidaṁ punarehisi. Rāgaṁ mānaṁ avijjañca, uddhaccañca vivajjiya; Saṁyojanāni chetvāna, dukkhassantaṁ karissasi. Khepetvā jātisaṁsāraṁ, pariññāya punabbhavaṁ; Diṭṭheva dhamme nicchātā, upasantā carissatī”ti. … Guttā therī …. Therīgāthā 6.8 Chakkanipāta Vijayātherīgāthā “Catukkhattuṁ pañcakkhattuṁ, vihārā upanikkhamiṁ; Aladdhā cetaso santiṁ, citte avasavattinī. Bhikkhuniṁ upasaṅkamma, sakkaccaṁ paripucchahaṁ; Sā me dhammamadesesi, dhātuāyatanāni ca. Cattāri ariyasaccāni, indriyāni balāni ca; Bojjhaṅgaṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, uttamatthassa pattiyā. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, karontī anusāsaniṁ; Rattiyā purime yāme, pubbajātimanussariṁ. Rattiyā majjhime yāme, dibbacakkhuṁ visodhayiṁ; Rattiyā pacchime yāme, tamokhandhaṁ padālayiṁ. Pītisukhena ca kāyaṁ, Pharitvā vihariṁ tadā; Sattamiyā pāde pasāresiṁ, Tamokhandhaṁ padāliyā”ti. … Vijayā therī …. Chakkanipāto niṭṭhito. Therīgāthā 7.1 Sattakanipāta Uttarātherīgāthā “Musalāni gahetvāna, dhaññaṁ koṭṭenti māṇavā; Puttadārāni posentā, dhanaṁ vindanti māṇavā. Ghaṭetha buddhasāsane, yaṁ katvā nānutappati; Khippaṁ pādāni dhovitvā, ekamantaṁ nisīdatha. Cittaṁ upaṭṭhapetvāna, ekaggaṁ susamāhitaṁ; Paccavekkhatha saṅkhāre, parato no ca attato”. “Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, paṭācārānusāsaniṁ; Pāde pakkhālayitvāna, ekamante upāvisiṁ. Rattiyā purime yāme, pubbajātimanussariṁ; Rattiyā majjhime yāme, dibbacakkhuṁ visodhayiṁ. Rattiyā pacchime yāme, tamokhandhaṁ padālayiṁ; Tevijjā atha vuṭṭhāsiṁ, katā te anusāsanī. Sakkaṁva devā tidasā, saṅgāme aparājitaṁ; Purakkhatvā vihassāmi, tevijjāmhi anāsavā”. … Uttarā therī …. Therīgāthā 7.2 Sattakanipāta Cālātherīgāthā “Satiṁ upaṭṭhapetvāna, bhikkhunī bhāvitindriyā; Paṭivijjhi padaṁ santaṁ, saṅkhārūpasamaṁ sukhaṁ”. “Kaṁ nu uddissa muṇḍāsi, samaṇī viya dissasi; Na ca rocesi pāsaṇḍe, kimidaṁ carasi momuhā”. “Ito bahiddhā pāsaṇḍā, diṭṭhiyo upanissitā; Na te dhammaṁ vijānanti, na te dhammassa kovidā. Atthi sakyakule jāto, buddho appaṭipuggalo; So me dhammamadesesi, diṭṭhīnaṁ samatikkamaṁ. Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ, Dukkhassa ca atikkamaṁ; Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, Dukkhūpasamagāminaṁ. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, vihariṁ sāsane ratā; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ. Sabbattha vihatā nandī, tamokhandho padālito; Evaṁ jānāhi pāpima, nihato tvamasi antaka”. … Cālā therī …. Therīgāthā 7.3 Sattakanipāta Upacālātherīgāthā “Satimatī cakkhumatī, bhikkhunī bhāvitindriyā; Paṭivijjhi padaṁ santaṁ, akāpurisasevitaṁ”. “Kiṁ nu jātiṁ na rocesi, jāto kāmāni bhuñjati; Bhuñjāhi kāmaratiyo, māhu pacchānutāpinī”. “Jātassa maraṇaṁ hoti, hatthapādāna chedanaṁ; Vadhabandhapariklesaṁ, jāto dukkhaṁ nigacchati. Atthi sakyakule jāto, sambuddho aparājito; So me dhammamadesesi, jātiyā samatikkamaṁ. Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ, dukkhassa ca atikkamaṁ; Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, dukkhūpasamagāminaṁ. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, vihariṁ sāsane ratā; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ. Sabbattha vihatā nandī, tamokhandho padālito; Evaṁ jānāhi pāpima, nihato tvamasi antaka”. … Upacālā therī …. Sattakanipāto niṭṭhito. Therīgāthā 8.1 Aṭṭhakanipāta Sīsūpacālātherīgāthā “Bhikkhunī sīlasampannā, indriyesu susaṁvutā; Adhigacche padaṁ santaṁ, asecanakamojavaṁ”. “Tāvatiṁsā ca yāmā ca, tusitā cāpi devatā; Nimmānaratino devā, ye devā vasavattino; Tattha cittaṁ paṇīdhehi, yattha te vusitaṁ pure”. “Tāvatiṁsā ca yāmā ca, tusitā cāpi devatā; Nimmānaratino devā, ye devā vasavattino. Kālaṁ kālaṁ bhavābhavaṁ, sakkāyasmiṁ purakkhatā; Avītivattā sakkāyaṁ, jātimaraṇasārino. Sabbo ādīpito loko, sabbo loko padīpito; Sabbo pajjalito loko, sabbo loko pakampito. Akampiyaṁ atuliyaṁ, aputhujjanasevitaṁ; Buddho dhammamadesesi, tattha me nirato mano. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, vihariṁ sāsane ratā; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ. Sabbattha vihatā nandī, tamokhandho padālito; Evaṁ jānāhi pāpima, nihato tvamasi antaka”. … Sīsūpacālā therī …. Aṭṭhakanipāto niṭṭhito. Therīgāthā 9.1 Navakanipāta Vaḍḍhamātutherīgāthā “Mā su te vaḍḍha lokamhi, vanatho āhu kudācanaṁ; Mā puttaka punappunaṁ, ahu dukkhassa bhāgimā. Sukhañhi vaḍḍha munayo, anejā chinnasaṁsayā; Sītibhūtā damappattā, viharanti anāsavā. Tehānuciṇṇaṁ isībhi, maggaṁ dassanapattiyā; Dukkhassantakiriyāya, tvaṁ vaḍḍha anubrūhaya”. “Visāradāva bhaṇasi, etamatthaṁ janetti me; Maññāmi nūna māmike, vanatho te na vijjati”. “Ye keci vaḍḍha saṅkhārā, hīnā ukkaṭṭhamajjhimā; Aṇūpi aṇumattopi, vanatho me na vijjati. Sabbe me āsavā khīṇā, appamattassa jhāyato; Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ”. “Uḷāraṁ vata me mātā, patodaṁ samavassari; Paramatthasañhitā gāthā, yathāpi anukampikā. Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā, anusiṭṭhiṁ janettiyā; Dhammasaṁvegamāpādiṁ, yogakkhemassa pattiyā. Sohaṁ padhānapahitatto, rattindivamatandito; Mātarā codito santo, aphusiṁ santimuttamaṁ”. … Vaḍḍhamātā therī …. Navakanipāto niṭṭhito.