Duka Nipāta — Hai Pháp

ukhāya, bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṁ. 
Asappuriso, bhikkhave, akataññū hoti akatavedī. 
Kiriyañca kho ahaṁ, brāhmaṇa, vadāmi kāyasucaritassa vacīsucaritassa manosucaritassa, anekavihitānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ kiriyaṁ vadāmi. 
Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā: 
Idhāvuso, bhikkhu sīlavā hoti, pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharati ācāragocarasampanno, aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu. 
“Diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānahetu kho, brāhmaṇa, samaṇāpi samaṇehi vivadantī”ti. 
Vuddho cepi, brāhmaṇa, hoti āsītiko vā nāvutiko vā vassasatiko vā jātiyā, so ca kāme paribhuñjati kāmamajjhāvasati kāmapariḷāhena pariḍayhati kāmavitakkehi khajjati kāmapariyesanāya ussuko. 
Tasmiṁ, bhikkhave, samaye rañño phāsu hoti atiyātuṁ vā niyyātuṁ vā paccantime vā janapade anusaññātuṁ. 
Gihī vā, bhikkhave, pabbajito vā sammāpaṭipanno sammāpaṭipattādhikaraṇahetu ārādhako hoti ñāyaṁ dhammaṁ kusalan”ti. 
Bahuñca te, bhikkhave, bhikkhū puññaṁ pasavanti, te cimaṁ saddhammaṁ ṭhapentī”ti. 
Asabbhi hetaṁ, bhikkhave, upaññātaṁ yadidaṁ akataññutā akataveditā. 
Evaṁ kho ahaṁ, brāhmaṇa, kiriyavādī ca akiriyavādī cā”ti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati. 
Atha kho so bālo na therotveva saṅkhyaṁ gacchati. 
Brāhmaṇagahapatikānampi tasmiṁ samaye phāsu hoti atiyātuṁ vā niyyātuṁ vā bāhirāni vā kammantāni paṭivekkhituṁ. 
Samacittavaggo catuttho. 
Kevalā esā, bhikkhave, asappurisabhūmi yadidaṁ akataññutā akataveditā. (…) 
So tato cuto āgāmī hoti, āgantā itthattaṁ. 
Daharo cepi, brāhmaṇa, hoti yuvā susukāḷakeso bhadrena yobbanena samannāgato paṭhamena vayasā. 
Evamevaṁ kho, bhikkhave, yasmiṁ samaye pesalā bhikkhū balavanto honti, pāpabhikkhū tasmiṁ samaye dubbalā honti. 
Sappuriso ca kho, bhikkhave, kataññū hoti katavedī. 
Ayaṁ vuccati, āvuso, ajjhattasaṁyojano puggalo āgāmī hoti, āgantā itthattaṁ. 
So ca na kāme paribhuñjati na kāmamajjhāvasati, na kāmapariḷāhena pariḍayhati, na kāmavitakkehi khajjati, na kāmapariyesanāya ussuko. 
Tasmiṁ, bhikkhave, samaye pāpabhikkhū tuṇhībhūtā tuṇhībhūtāva saṅghamajjhe saṅkasāyanti, yena vā pana tena pakkamanti. 
Sabbhi hetaṁ, bhikkhave, upaññātaṁ yadidaṁ kataññutā kataveditā. 
Atha kho so paṇḍito therotveva saṅkhyaṁ gacchatī”ti. 
Tayidaṁ, bhikkhave, hoti bahujanahitāya bahujanasukhāya, bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya devamanussānan”ti. 
Kevalā esā, bhikkhave, sappurisabhūmi yadidaṁ kataññutā kataveditā”ti. 
“Abhikkantaṁ, bho gotama …pe… upāsakaṁ maṁ bhavaṁ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti. 
“Sekho asekho ca imasmiṁ loke, 
Katamo cāvuso, bahiddhāsaṁyojano puggalo? 
“Atthi pana, bho kaccāna, koci lokasmiṁ yo imañceva kāmarāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto, imañca diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto”ti? 
Evaṁ vutte, kandarāyano brāhmaṇo uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā daharānaṁ sataṁ bhikkhūnaṁ pāde sirasā vandati: 
Āhuneyyā yajamānānaṁ honti; 
Idhāvuso, bhikkhu sīlavā hoti, pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharati ācāragocarasampanno, aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu. 
“Atthi, brāhmaṇa, lokasmiṁ yo imañceva kāmarāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto, imañca diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto”ti. 
“vuddhā bhavanto, vuddhabhūmiyaṁ ṭhitā. 
Te ujjubhūtā kāyena, 
So aññataraṁ santaṁ cetovimuttiṁ upasampajja viharati. 
Daharā mayaṁ, daharabhūmiyaṁ ṭhitā”ti. 
Vācāya uda cetasā; 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati. 
Khettaṁ taṁ yajamānānaṁ, 
So tato cuto anāgāmī hoti, anāgantā itthattaṁ. 
Ettha dinnaṁ mahapphalan”ti. 
Ayaṁ vuccatāvuso, bahiddhāsaṁyojano puggalo anāgāmī hoti, anāgantā itthattaṁ. 
Puna caparaṁ, āvuso, bhikkhu sīlavā hoti …pe… samādāya sikkhati sikkhāpadesu. 
“Ko pana so, bho kaccāna, lokasmiṁ yo imañceva kāmarāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto, imañca diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto”ti? 
“Abhikkantaṁ, bho kaccāna …pe… upāsakaṁ maṁ bhavaṁ kaccāno dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti. 
So kāmānaṁyeva nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti. 
“Atthi, brāhmaṇa, puratthimesu janapadesu sāvatthī nāma nagaraṁ. 
So bhavānaṁyeva nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti. 
Tattha so bhagavā etarahi viharati arahaṁ sammāsambuddho. 
So taṇhākkhayāya paṭipanno hoti. 
So hi, brāhmaṇa, bhagavā imañceva kāmarāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto, imañca diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto”ti. 
So lobhakkhayāya paṭipanno hoti. 
So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati. 
So tato cuto anāgāmī hoti, anāgantā itthattaṁ. 
Ayaṁ vuccatāvuso, bahiddhāsaṁyojano puggalo anāgāmī hoti, anāgantā itthattan”ti. 
Atha kho sambahulā samacittā devatā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ ṭhitā kho tā devatā bhagavantaṁ etadavocuṁ: 
Evaṁ vutte, ārāmadaṇḍo brāhmaṇo uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā dakkhiṇaṁ jāṇumaṇḍalaṁ pathaviyaṁ nihantvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā tikkhattuṁ udānaṁ udānesi: 
“eso, bhante, āyasmā sāriputto pubbārāme migāramātupāsāde bhikkhūnaṁ ajjhattasaṁyojanañca puggalaṁ deseti bahiddhāsaṁyojanañca. 
Haṭṭhā, bhante, parisā. 
Sādhu, bhante, bhagavā yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkamatu anukampaṁ upādāyā”ti. 
Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena. 
Atha kho bhagavā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evamevaṁ—jetavane antarahito pubbārāme migāramātupāsāde āyasmato sāriputtassa sammukhe pāturahosi. 
Nisīdi bhagavā paññatte āsane. 
Āyasmāpi kho sāriputto bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. 
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sāriputtaṁ bhagavā etadavoca: 
“Idha, sāriputta, sambahulā samacittā devatā yenāhaṁ tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ ṭhitā kho, sāriputta, tā devatā maṁ etadavocuṁ: 
“Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa. 
‘eso, bhante, āyasmā sāriputto pubbārāme migāramātupāsāde bhikkhūnaṁ ajjhattasaṁyojanañca puggalaṁ deseti bahiddhāsaṁyojanañca. 
Haṭṭhā, bhante, parisā. 
Sādhu, bhante, bhagavā yena āyasmā sāriputto tenupasaṅkamatu anukampaṁ upādāyā’ti. 
Tā kho pana, sāriputta, devatā dasapi hutvā vīsampi hutvā tiṁsampi hutvā cattālīsampi hutvā paññāsampi hutvā saṭṭhipi hutvā āraggakoṭinitudanamattepi tiṭṭhanti, na ca aññamaññaṁ byābādhenti. 
Siyā kho pana, sāriputta, evamassa: 
‘tattha nūna tāsaṁ devatānaṁ tathā cittaṁ bhāvitaṁ yena tā devatā dasapi hutvā vīsampi hutvā tiṁsampi hutvā cattālīsampi hutvā paññāsampi hutvā saṭṭhipi hutvā āraggakoṭinitudanamattepi tiṭṭhanti na ca aññamaññaṁ byābādhentī’ti. 
Na kho panetaṁ, sāriputta, evaṁ daṭṭhabbaṁ. 
Idheva kho, sāriputta, tāsaṁ devatānaṁ tathā cittaṁ bhāvitaṁ, yena tā devatā dasapi hutvā …pe… na ca aññamaññaṁ byābādhenti. 
Tasmātiha, sāriputta, evaṁ sikkhitabbaṁ: 
‘santindriyā bhavissāma santamānasā’ti. 
Evañhi vo, sāriputta, sikkhitabbaṁ. 
‘Santindriyānañhi vo, sāriputta, santamānasānaṁ santaṁyeva kāyakammaṁ bhavissati santaṁ vacīkammaṁ santaṁ manokammaṁ. 
Santaṁyeva upahāraṁ upaharissāma sabrahmacārīsū’ti. 
‘Evañhi vo, sāriputta, sikkhitabbaṁ. 
Anassuṁ kho, sāriputta, aññatitthiyā paribbājakā ye imaṁ dhammapariyāyaṁ nāssosun’”ti. 
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa. 
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa. 
Yo hi so bhagavā imañceva kāmarāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto, imañca diṭṭhirāgābhinivesavinibandhapaligedhapariyuṭṭhānajjhosānaṁ samatikkanto”ti. 
“Abhikkantaṁ, bho kaccāna, abhikkantaṁ, bho kaccāna. 
Seyyathāpi, bho kaccāna, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya; andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā kaccānena anekapariyāyena dhammo pakāsito. 
Esāhaṁ, bho kaccāna, taṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca. 
Upāsakaṁ maṁ bhavaṁ kaccāno dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti. 

Aṅguttara Nikāya 2 
5. Parisavagga 
42 
43 
44 
45 
46 
47 
48 
49 
50 
51 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
“Dvemā, bhikkhave, parisā. 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Katamā dve? 
Uttānā ca parisā gambhīrā ca parisā. 
Vaggā ca parisā samaggā ca parisā. 
Anaggavatī ca parisā aggavatī ca parisā. 
Anariyā ca parisā ariyā ca parisā. 
Parisākasaṭo ca parisāmaṇḍo ca. 
Okkācitavinītā parisā nopaṭipucchāvinītā, paṭipucchāvinītā parisā nookkācitavinītā. 
Āmisagaru parisā no saddhammagaru, saddhammagaru parisā no āmisagaru. 
Visamā ca parisā samā ca parisā. 
Adhammikā ca parisā dhammikā ca parisā …pe… imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Adhammavādinī ca parisā dhammavādinī ca parisā. 
Katamā ca, bhikkhave, uttānā parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, vaggā parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, anaggavatī parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, anariyā parisā? 
Katamo ca, bhikkhave, parisākasaṭo? 
Katamā ca, bhikkhave, okkācitavinītā parisā nopaṭipucchāvinītā? 
Katamā ca, bhikkhave, āmisagaru parisā no saddhammagaru? 
Katamā ca, bhikkhave, visamā parisā? 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ dhammikā parisā”ti. 
Katamā ca, bhikkhave, adhammavādinī parisā? 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū uddhatā honti unnaḷā capalā mukharā vikiṇṇavācā muṭṭhassatī asampajānā asamāhitā vibbhantacittā pākatindriyā. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṁ mukhasattīhi vitudantā viharanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ therā bhikkhū bāhulikā honti sāthalikā, okkamane pubbaṅgamā, paviveke nikkhittadhurā, na vīriyaṁ ārabhanti appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū ‘idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ nappajānanti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṁ nappajānanti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṁ nappajānanti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ nappajānanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū chandāgatiṁ gacchanti, dosāgatiṁ gacchanti, mohāgatiṁ gacchanti, bhayāgatiṁ gacchanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū ye te suttantā tathāgatabhāsitā gambhīrā gambhīratthā lokuttarā suññatāpaṭisaṁyuttā tesu bhaññamānesu na sussūsanti na sotaṁ odahanti na aññā cittaṁ upaṭṭhapenti na ca te dhamme uggahetabbaṁ pariyāpuṇitabbaṁ maññanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū gihīnaṁ odātavasanānaṁ sammukhā aññamaññassa vaṇṇaṁ bhāsanti: 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ adhammakammāni pavattanti dhammakammāni nappavattanti, avinayakammāni pavattanti vinayakammāni nappavattanti, adhammakammāni dippanti dhammakammāni na dippanti, avinayakammāni dippanti vinayakammāni na dippanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū adhikaraṇaṁ ādiyanti dhammikaṁ vā adhammikaṁ vā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, uttānā parisā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, vaggā parisā. 
Tesaṁ pacchimā janatā diṭṭhānugatiṁ āpajjati. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, anariyā parisā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, parisākasaṭo. 
Ye pana te suttantā kavitā kāveyyā cittakkharā cittabyañjanā bāhirakā sāvakabhāsitā tesu bhaññamānesu sussūsanti sotaṁ odahanti aññā cittaṁ upaṭṭhapenti, te dhamme uggahetabbaṁ pariyāpuṇitabbaṁ maññanti, te ca taṁ dhammaṁ pariyāpuṇitvā na ceva aññamaññaṁ paṭipucchanti na ca paṭivicaranti: 
‘asuko bhikkhu ubhatobhāgavimutto, asuko paññāvimutto, asuko kāyasakkhī, asuko diṭṭhippatto, asuko saddhāvimutto, asuko dhammānusārī, asuko saddhānusārī, asuko sīlavā kalyāṇadhammo, asuko dussīlo pāpadhammo’ti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, visamā parisā. (…) 
Te taṁ adhikaraṇaṁ ādiyitvā na ceva aññamaññaṁ saññāpenti na ca saññattiṁ upagacchanti, na ca nijjhāpenti na ca nijjhattiṁ upagacchanti. 
Sāpi hoti bāhulikā sāthalikā, okkamane pubbaṅgamā, paviveke nikkhittadhurā, na vīriyaṁ ārabhati appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. 
‘idaṁ kathaṁ, imassa ko attho’ti? 
Te tena lābhaṁ labhanti. 
Te asaññattibalā anijjhattibalā appaṭinissaggamantino tameva adhikaraṇaṁ thāmasā parāmāsā abhinivissa voharanti: 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, anaggavatī parisā. 
Te avivaṭañceva na vivaranti, anuttānīkatañca na uttānīkaronti, anekavihitesu ca kaṅkhāṭhāniyesu dhammesu kaṅkhaṁ na paṭivinodenti. 
Te taṁ lābhaṁ labhitvā gathitā mucchitā ajjhopannā anādīnavadassāvino anissaraṇapaññā paribhuñjanti. 
‘idameva saccaṁ moghamaññan’ti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, okkācitavinītā parisā no paṭipucchāvinītā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, āmisagaru parisā no saddhammagaru. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, adhammavādinī parisā. 
Katamā ca, bhikkhave, gambhīrā parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, samaggā parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, aggavatī parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, ariyā parisā? 
Katamo ca, bhikkhave, parisāmaṇḍo? 
Katamā ca, bhikkhave, paṭipucchāvinītā parisā nookkācitavinītā? 
Katamā ca, bhikkhave, saddhammagaru parisā noāmisagaru? 
Katamā ca, bhikkhave, samā parisā? 
Katamā ca, bhikkhave, dhammavādinī parisā? 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū anuddhatā honti anunnaḷā acapalā amukharā avikiṇṇavācā upaṭṭhitassatī sampajānā samāhitā ekaggacittā saṁvutindriyā. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū samaggā sammodamānā avivadamānā khīrodakībhūtā aññamaññaṁ piyacakkhūhi sampassantā viharanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ therā bhikkhū na bāhulikā honti na sāthalikā, okkamane nikkhittadhurā, paviveke pubbaṅgamā, vīriyaṁ ārabhanti appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū ‘idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ pajānanti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṁ pajānanti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṁ pajānanti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū na chandāgatiṁ gacchanti, na dosāgatiṁ gacchanti, na mohāgatiṁ gacchanti, na bhayāgatiṁ gacchanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū ye te suttantā kavitā kāveyyā cittakkharā cittabyañjanā bāhirakā sāvakabhāsitā tesu bhaññamānesu na sussūsanti na sotaṁ odahanti na aññā cittaṁ upaṭṭhapenti, na ca te dhamme uggahetabbaṁ pariyāpuṇitabbaṁ maññanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū gihīnaṁ odātavasanānaṁ sammukhā aññamaññassa vaṇṇaṁ na bhāsanti: 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ dhammakammāni pavattanti adhammakammāni nappavattanti, vinayakammāni pavattanti avinayakammāni nappavattanti, dhammakammāni dippanti adhammakammāni na dippanti, vinayakammāni dippanti avinayakammāni na dippanti. 
Idha, bhikkhave, yassaṁ parisāyaṁ bhikkhū adhikaraṇaṁ ādiyanti dhammikaṁ vā adhammikaṁ vā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, gambhīrā parisā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, samaggā parisā. 
Tesaṁ pacchimā janatā diṭṭhānugatiṁ āpajjati. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyā parisā. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, parisāmaṇḍo. 
Ye pana te suttantā tathāgatabhāsitā gambhīrā gambhīratthā lokuttarā suññatāpaṭisaṁyuttā tesu bhaññamānesu sussūsanti sotaṁ odahanti aññā cittaṁ upaṭṭhapenti, te ca dhamme uggahetabbaṁ pariyāpuṇitabbaṁ maññanti. 
‘asuko bhikkhu ubhatobhāgavimutto, asuko paññāvimutto, asuko kāyasakkhī, asuko diṭṭhippatto, asuko saddhāvimutto, asuko dhammānusārī, asuko saddhānusārī, asuko sīlavā kalyāṇadhammo, asuko dussīlo pāpadhammo’ti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, samā parisā. (…) 
Te taṁ adhikaraṇaṁ ādiyitvā aññamaññaṁ saññāpenti ceva saññattiñca upagacchanti, nijjhāpenti ceva nijjhattiñca upagacchanti. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Sāpi hoti na bāhulikā na sāthalikā, okkamane nikkhittadhurā, paviveke pubbaṅgamā, vīriyaṁ ārabhati appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Te taṁ dhammaṁ pariyāpuṇitvā aññamaññaṁ paṭipucchanti paṭivicaranti: 
Te tena lābhaṁ labhanti. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Te saññattibalā nijjhattibalā paṭinissaggamantino, na tameva adhikaraṇaṁ thāmasā parāmāsā abhinivissa voharanti: 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ gambhīrā parisā”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ samaggā parisā”ti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, aggavatī parisā. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ ariyā parisā”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ parisāmaṇḍo”ti. 
‘idaṁ kathaṁ, imassa ko attho’ti? 
Te taṁ lābhaṁ labhitvā agathitā amucchitā anajjhosannā ādīnavadassāvino nissaraṇapaññā paribhuñjanti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ samā parisā”ti. 
‘idameva saccaṁ moghamaññan’ti. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Te avivaṭañceva vivaranti, anuttānīkatañca uttānīkaronti, anekavihitesu ca kaṅkhāṭhāniyesu dhammesu kaṅkhaṁ paṭivinodenti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, saddhammagaru parisā noāmisagaru. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, dhammavādinī parisā. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ aggavatī parisā”ti. 
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, paṭipucchāvinītā parisā nookkācitavinītā. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Imā kho, bhikkhave, dve parisā. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ saddhammagaru parisā noāmisagarū”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ dhammavādinī parisā”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imāsaṁ dvinnaṁ parisānaṁ yadidaṁ paṭipucchāvinītā parisā nookkācitavinītā”ti. 
Parisavaggo pañcamo. 
Tassuddānaṁ 
Uttānā vaggā aggavatī, 
Ariyā kasaṭo ca pañcamo; 
Okkācitaāmisañceva, 
Visamā adhammādhammiyena cāti. 
Paṭhamo paṇṇāsako samatto. 

Aṅguttara Nikāya 2 
6. Puggalavagga 
52 
53 
54 
55 
56 
57 
58 
59 
60 
61 
62 
63 
“Dveme, bhikkhave, puggalā loke uppajjamānā uppajjanti bahujanahitāya bahujanasukhāya, bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṁ. 
“Dveme, bhikkhave, puggalā loke uppajjamānā uppajjanti acchariyamanussā. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, puggalānaṁ kālakiriyā bahuno janassa anutappā hoti. 
“Dveme, bhikkhave, thūpārahā. 
“Dveme, bhikkhave, buddhā. 
“Dveme, bhikkhave, asaniyā phalantiyā na santasanti. 
“Dveme, bhikkhave, asaniyā phalantiyā na santasanti. 
“Dveme, bhikkhave, asaniyā phalantiyā na santasanti. 
“Dveme, bhikkhave, atthavase sampassamānā kiṁpurisā mānusiṁ vācaṁ na bhāsanti. 
“Dvinnaṁ dhammānaṁ, bhikkhave, atitto appaṭivāno mātugāmo kālaṁ karoti. 
“Asantasannivāsañca vo, bhikkhave, desessāmi santasannivāsañca. 
“Yasmiṁ, bhikkhave, adhikaraṇe ubhato vacīsaṁsāro diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi ajjhattaṁ avūpasantaṁ hoti, tasmetaṁ, bhikkhave, adhikaraṇe pāṭikaṅkhaṁ: 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti. 
‘dīghattāya kharattāya vāḷattāya saṁvattissati, bhikkhū ca na phāsuṁ viharissanti’. 
Tathāgato ca arahaṁ sammāsambuddho, rājā ca cakkavattī. 
Tathāgato ca arahaṁ sammāsambuddho, rājā ca cakkavattī. 
Tathāgatassa ca arahato sammāsambuddhassa, rañño ca cakkavattissa. 
Tathāgato ca arahaṁ sammāsambuddho, rājā ca cakkavattī. 
Tathāgato ca arahaṁ sammāsambuddho, paccekabuddho ca. 
Bhikkhu ca khīṇāsavo, hatthājānīyo ca. 
Bhikkhu ca khīṇāsavo, assājānīyo ca. 
Bhikkhu ca khīṇāsavo, sīho ca migarājā. 
Mā ca musā bhaṇimhā, mā ca paraṁ abhūtena abbhācikkhimhāti. 
Methunasamāpattiyā ca vijāyanassa ca. 
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. 
Ime kho, bhikkhave, dve puggalā loke uppajjamānā uppajjanti bahujanahitāya bahujanasukhāya, bahuno janassa atthāya hitāya sukhāya devamanussānan”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve puggalā loke uppajjamānā uppajjanti acchariyamanussā”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ puggalānaṁ kālakiriyā bahuno janassa anutappā hotī”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve thūpārahā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve buddhā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve asaniyā phalantiyā na santasantī”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve asaniyā phalantiyā na santasantī”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve asaniyā phalantiyā na santasantī”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve atthavase sampassamānā kiṁpurisā mānusiṁ vācaṁ na bhāsantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ dhammānaṁ atitto appaṭivāno mātugāmo kālaṁ karotī”ti. 
Bhagavā etadavoca: 
“Kathañca, bhikkhave, asantasannivāso hoti, kathañca asanto sannivasanti? 
Yasmiñca kho, bhikkhave, adhikaraṇe ubhato vacīsaṁsāro diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi ajjhattaṁ suvūpasantaṁ hoti, tasmetaṁ, bhikkhave, adhikaraṇe pāṭikaṅkhaṁ: 
Idha, bhikkhave, therassa bhikkhuno evaṁ hoti: 
‘na dīghattāya kharattāya vāḷattāya saṁvattissati, bhikkhū ca phāsuṁ viharissantī’”ti. 
‘theropi maṁ na vadeyya, majjhimopi maṁ na vadeyya, navopi maṁ na vadeyya; 
Puggalavaggo paṭhamo. 
therampāhaṁ na vadeyyaṁ, majjhimampāhaṁ na vadeyyaṁ, navampāhaṁ na vadeyyaṁ. 
Thero cepi maṁ vadeyya ahitānukampī maṁ vadeyya no hitānukampī, noti naṁ vadeyyaṁ viheṭheyyaṁ passampissa nappaṭikareyyaṁ. 
Majjhimo cepi maṁ vadeyya …pe… navo cepi maṁ vadeyya, ahitānukampī maṁ vadeyya no hitānukampī, noti naṁ vadeyyaṁ viheṭheyyaṁ passampissa nappaṭikareyyaṁ’. 
Majjhimassapi bhikkhuno evaṁ hoti …pe… navassapi bhikkhuno evaṁ hoti: 
‘theropi maṁ na vadeyya, majjhimopi maṁ na vadeyya, navopi maṁ na vadeyya; 
therampāhaṁ na vadeyyaṁ, majjhimampāhaṁ na vadeyyaṁ, navampāhaṁ na vadeyyaṁ. 
Thero cepi maṁ vadeyya ahitānukampī maṁ vadeyya no hitānukampī noti naṁ vadeyyaṁ viheṭheyyaṁ passampissa nappaṭikareyyaṁ. 
Majjhimo cepi maṁ vadeyya … navo cepi maṁ vadeyya ahitānukampī maṁ vadeyya no hitānukampī, noti naṁ vadeyyaṁ viheṭheyyaṁ passampissa nappaṭikareyyaṁ’. 
Evaṁ kho, bhikkhave, asantasannivāso hoti, evañca asanto sannivasanti. 
Kathañca, bhikkhave, santasannivāso hoti, kathañca santo sannivasanti? 
Idha, bhikkhave, therassa bhikkhuno evaṁ hoti: 
‘theropi maṁ vadeyya, majjhimopi maṁ vadeyya, navopi maṁ vadeyya; 
therampāhaṁ vadeyyaṁ, majjhimampāhaṁ vadeyyaṁ, navampāhaṁ vadeyyaṁ. 
Thero cepi maṁ vadeyya hitānukampī maṁ vadeyya no ahitānukampī, sādhūti naṁ vadeyyaṁ na naṁ viheṭheyyaṁ passampissa paṭikareyyaṁ. 
Majjhimo cepi maṁ vadeyya …pe… navo cepi maṁ vadeyya hitānukampī maṁ vadeyya no ahitānukampī, sādhūti naṁ vadeyyaṁ na naṁ viheṭheyyaṁ passampissa paṭikareyyaṁ’. 
Majjhimassapi bhikkhuno evaṁ hoti …pe… navassapi bhikkhuno evaṁ hoti: 
‘theropi maṁ vadeyya, majjhimopi maṁ vadeyya, navopi maṁ vadeyya; 
therampāhaṁ vadeyyaṁ, majjhimampāhaṁ vadeyyaṁ, navampāhaṁ vadeyyaṁ. 
Thero cepi maṁ vadeyya hitānukampī maṁ vadeyya no ahitānukampī, sādhūti naṁ vadeyyaṁ na naṁ viheṭheyyaṁ passampissa paṭikareyyaṁ. 
Majjhimo cepi maṁ vadeyya …pe… navo cepi maṁ vadeyya hitānukampī maṁ vadeyya no ahitānukampī, sādhūti naṁ vadeyyaṁ na naṁ viheṭheyyaṁ passampissa paṭikareyyaṁ’. 
Evaṁ kho, bhikkhave, santasannivāso hoti, evañca santo sannivasantī”ti. 

Aṅguttara Nikāya 2 
7. Sukhavagga 
64 
65 
66 
67 
68 
69 
70 
71 
72 
73 
74 
75 
76 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
“Dvemāni, bhikkhave, sukhāni. 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Katamāni dve? 
Gihisukhañca pabbajitasukhañca. 
Kāmasukhañca nekkhammasukhañca. 
Upadhisukhañca nirupadhisukhañca. 
Sāsavasukhañca anāsavasukhañca. 
Sāmisañca sukhaṁ nirāmisañca sukhaṁ. 
Ariyasukhañca anariyasukhañca. 
Kāyikañca sukhaṁ cetasikañca sukhaṁ. 
Sappītikañca sukhaṁ nippītikañca sukhaṁ. 
Sātasukhañca upekkhāsukhañca. 
Samādhisukhañca asamādhisukhañca. 
Sappītikārammaṇañca sukhaṁ nippītikārammaṇañca sukhaṁ. 
Sātārammaṇañca sukhaṁ upekkhārammaṇañca sukhaṁ. 
Rūpārammaṇañca sukhaṁ arūpārammaṇañca sukhaṁ. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Imāni kho, bhikkhave, dve sukhāni. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ pabbajitasukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ nekkhammasukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ nirupadhisukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ anāsavasukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ nirāmisaṁ sukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ ariyasukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ cetasikaṁ sukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ nippītikaṁ sukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ upekkhāsukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ samādhisukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ nippītikārammaṇaṁ sukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ upekkhārammaṇaṁ sukhan”ti. 
Etadaggaṁ, bhikkhave, imesaṁ dvinnaṁ sukhānaṁ yadidaṁ arūpārammaṇaṁ sukhan”ti. 
Sukhavaggo dutiyo. 

Aṅguttara Nikāya 2 
8. Sanimittavagga 
77 
78 
79 
80 
81 
82 
83 
84 
85 
86 
“Sanimittā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no animittā. 
“Sanidānā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no anidānā. 
“Sahetukā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no ahetukā. 
“Sasaṅkhārā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no asaṅkhārā. 
“Sappaccayā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no appaccayā. 
“Sarūpā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no arūpā. 
“Savedanā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no avedanā. 
“Sasaññā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no asaññā. 
“Saviññāṇā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no aviññāṇā. 
“Saṅkhatārammaṇā, bhikkhave, uppajjanti pāpakā akusalā dhammā, no asaṅkhatārammaṇā. 
Tasseva nimittassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva nidānassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva hetussa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tesaṁyeva saṅkhārānaṁ pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva paccayassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva rūpassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tassāyeva vedanāya pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tassāyeva saññāya pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva viññāṇassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Tasseva saṅkhatassa pahānā evaṁ te pāpakā akusalā dhammā na hontī”ti. 
Sanimittavaggo tatiyo. 

Aṅguttara Nikāya 2 
9. Dhammavagga 
87 
88 
89 
90 
91 
92 
93 
94 
95 
96 
97 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
“Dveme, bhikkhave, dhammā. 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Cetovimutti ca paññāvimutti ca. 
Paggāho ca avikkhepo ca. 
Nāmañca rūpañca. 
Vijjā ca vimutti ca. 
Bhavadiṭṭhi ca vibhavadiṭṭhi ca. 
Ahirikañca anottappañca. 
Hirī ca ottappañca. 
Dovacassatā ca pāpamittatā ca. 
Sovacassatā ca kalyāṇamittatā ca. 
Dhātukusalatā ca manasikārakusalatā ca. 
Āpattikusalatā ca āpattivuṭṭhānakusalatā ca. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve dhammā”ti. 
Dhammavaggo catuttho. 

Aṅguttara Nikāya 2 
10. Bālavagga 
98 
99 
100 
101 
102 
103 
104 
105 
106 
107 
108 
109 
110 
111 
112 
113 
114 
115 
116 
117 
“Dveme, bhikkhave, bālā. 
“Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. 
“Dveme, bhikkhave, bālā. 
“Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. 
“Dveme, bhikkhave, bālā. 
“Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. 
“Dveme, bhikkhave, bālā. 
“Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. 
“Dveme, bhikkhave, bālā. 
“Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā na vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā na vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā na vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā na vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā vaḍḍhanti. 
“Dvinnaṁ, bhikkhave, āsavā na vaḍḍhanti. 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katame dve? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Katamesaṁ dvinnaṁ? 
Yo ca anāgataṁ bhāraṁ vahati, yo ca āgataṁ bhāraṁ na vahati. 
Yo ca anāgataṁ bhāraṁ na vahati, yo ca āgataṁ bhāraṁ vahati. 
Yo ca akappiye kappiyasaññī, yo ca kappiye akappiyasaññī. 
Yo ca akappiye akappiyasaññī, yo ca kappiye kappiyasaññī. 
Yo ca anāpattiyā āpattisaññī, yo ca āpattiyā anāpattisaññī. 
Yo ca anāpattiyā anāpattisaññī, yo ca āpattiyā āpattisaññī. 
Yo ca adhamme dhammasaññī, yo ca dhamme adhammasaññī. 
Yo ca dhamme dhammasaññī, yo ca adhamme adhammasaññī. 
Yo ca avinaye vinayasaññī, yo ca vinaye avinayasaññī. 
Yo ca avinaye avinayasaññī, yo ca vinaye vinayasaññī. 
Yo ca na kukkuccāyitabbaṁ kukkuccāyati, yo ca kukkuccāyitabbaṁ na kukkuccāyati. 
Yo ca na kukkuccāyitabbaṁ na kukkuccāyati, yo ca kukkuccāyitabbaṁ kukkuccāyati. 
Yo ca akappiye kappiyasaññī, yo ca kappiye akappiyasaññī. 
Yo ca akappiye akappiyasaññī, yo ca kappiye kappiyasaññī. 
Yo ca āpattiyā anāpattisaññī, yo ca anāpattiyā āpattisaññī. 
Yo ca āpattiyā āpattisaññī, yo ca anāpattiyā anāpattisaññī. 
Yo ca adhamme dhammasaññī, yo ca dhamme adhammasaññī. 
Yo ca dhamme dhammasaññī, yo ca adhamme adhammasaññī. 
Yo ca avinaye vinayasaññī, yo ca vinaye avinayasaññī. 
Yo ca avinaye avinayasaññī, yo ca vinaye vinayasaññī. 
Ime kho, bhikkhave, dve bālā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve bālā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve bālā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve bālā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve bālā”ti. 
Ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā na vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā na vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā na vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā na vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā vaḍḍhantī”ti. 
Imesaṁ kho, bhikkhave, dvinnaṁ āsavā na vaḍḍhantī”ti. 
Bālavaggo pañcamo. 
Dutiyo paṇṇāsako samatto.